VII SA/Wa 631/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi G. U. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania oddala skargę Miejski Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] postanowieniem z [...] marca 2020 r., działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 i art. 101 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a"), zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie wydania orzeczenia o niepełnosprawności dla małoletniej G. U. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego A. B. ( dalej: "skarżąca"), z uwagi na toczące się postępowanie odwoławcze w kwestii ustalenia niepełnosprawności G. U. W dniu 15 stycznia 2021 r., A. B. wystąpiła z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] ( dalej: "organ I instancji") po rozpoznaniu wniosku A. B. na podstawie art. 103 § 3 i art. 123 § 1 k.p.a odmówił podjęcia zawieszonego postępowania. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca. Po rozpoznaniu ww. zażalenia, Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] (dalej: "organ odwoławczy"), zaskarżonym postanowieniem z [...] marca 2021 r. znak: [...] na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2020r., poz. 426 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie, organ odwoławczy w pierwszej kolejności wyjaśnił przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania administracyjnego, określone w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Następnie odnosząc powyższą regulację do stanu prawnego i faktycznego na dzień wydania postanowienia o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie wydania G. U. orzeczenia o niepełnosprawności, organ odwoławczy stwierdził, że w toczącym się postępowaniu nie zapadł prawomocny wyrok sądu powszechnego. Organ odwoławczy wskazał, że rozstrzygnięcie przez Sąd odwołania skarżącej od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] lutego 2018 r., jest zagadnieniem wstępnym, którego rozpatrzenie ma wpływ na zakończenie postępowania prowadzonego przez Sąd i wydania stosownego wyroku w sprawie o ustalenie niepełnosprawności. Dalej organ odwoławczy podał, że w dniu 25 lutego 2021 r. zwrócił się do Sądu Rejonowego w [...], VI Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oraz Sądu Okręgowego w [...] z pytaniem czy postępowanie sadowe z powództwa skarżącej zostało już zakończone. Organ odwoławczy wskazał, że z informacji uzyskanej z Sądu Rejonowego w [...] wynika, że akta sprawy nie zostały jeszcze zwrócone z Sądu II instancji, natomiast z informacji przekazanej przez Sąd Okręgowy w [...] wynika, że sprawa jest nadal w toku i nie został jeszcze wyznaczony termin rozprawy. Organ odwoławczy podniósł, że wyroki Sądów Pracy i Ubezpieczeń Społecznych mogą skutkować modyfikacją orzeczeń o niepełnosprawności również w zakresie daty ważności wydanego orzeczenia. Wyjaśnił, że Sąd Rejonowy [...] w swoim wyroku może przykładowo zaliczyć małoletnią G. U. do grona osób niepełnosprawnych na inny okres niż wskazany w orzeczeniu o niepełnosprawności. Na koniec organ odwoławczy wskazał, że przyczyna wymieniona w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., ustąpi z chwilą uprawomocnienia się wyroku kończącego postępowanie w sprawie o ustalenie niepełnosprawności. Skargę na powyższe postanowienie, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca. W uzasadnieniu skargi, podniosła, że odwołanie od orzeczenia z dnia [...] listopada 2017 r. o stopniu niepełnosprawności dotyczyło jedynie pkt 7, gdyż Miejski Zespół zaliczył G. U. do osób niepełnosprawnych stwierdzając, że nie wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zdaniem skarżącej, postepowanie sądowe zainicjonowane przez nią odwołaniem od orzeczenia w sprawie ustalenia niepełnosprawności dziecka, dotyczyło jedynie punktu 7 orzeczenia i nie stanowi zagadnienia wstępnego. Skarżąca podniosła, że orzeczenie Zespołu, uprawomocniło się już w 2018 r. w niezaskarżonej części. Zdaniem skarżącej, sądowe postępowanie odwoławcze, dotyczy zmiany orzeczenia co do pkt 7, zaś w pozostałej części, której strona nie zaskarżyła, organ może prowadzić postępowanie po wygaśnięciu orzeczenia z 2019 r. o ustaleniu niepełnosprawności małoletniej. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy, nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Skarga podlega oddaleniu, bowiem kontrolując legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o powyższe kryteria, Sąd uznał, że odpowiada ono prawu. Porządkując oraz uszczegóławiając chronologię zdarzeń, wskazać należy, że jak wynika z akt sprawy, w dniu [...] listopada 2017 r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], wydał małoletniej G. U. orzeczenie ustalające niepełnosprawność na czas oznaczony tj. do dnia 30 listopada 2019 r. Od tego orzeczenia w dniu 7 grudnia 2017 r., zostało złożone odwołanie przez skarżącą. Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], orzeczeniem z dnia [...] lutego 2018 r., uchylił zaskarżone orzeczenie Zespołu Miejskiego w części dotyczącej daty powstania niepełnosprawności, natomiast w pozostałym zakresie utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. Od orzeczenia Zespołu Wojewódzkiego z dnia [...] lutego 2018 r., skarżąca wniosła w dniu 9 marca 2018 r. odwołanie do Sądu Rejonowego [...]. Następnie skarżąca złożyła kolejny wniosek o wydanie orzeczenia o niepełnosprawności, który wpłynął do Miejskiego Zespołu w dniu 15 listopada 2019 r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] w piśmie z 21 listopada 2019 r. zawiadomił skarżącą o konieczności uzupełnienia dokumentacji medycznej, wyznaczając stronie termin do 19 grudnia 2019 r. W dniu [...] listopada 2019 r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] zwrócił się do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] o pilny zwrot akt G. U., przekazanych do Zespołu Wojewódzkiego 14 grudnia 2017 r., albo o przekazanie informacji na temat toczącego się postępowania odwoławczego, wraz z dokładnym oznaczeniem sądu i sygnatury akt. W dniu 7 stycznia 2020 r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] ponownie zwrócił się do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] o pilny zwrot akt G. U., przekazanych do Zespołu Wojewódzkiego 14 grudnia 2017 r., albo o przekazanie informacji na temat toczącego się postępowania odwoławczego, wraz z dokładnym oznaczeniem sądu i sygnatury akt. W dniu 10 marca 2020 r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności poinformował Miejski Zespół, że uzyskał z Sądu Rejonowego [...] telefoniczną informację, zgodnie z którą sprawa małoletniej nadal toczy się przed tym sądem, a akta sprawy pozostają obecnie w dyspozycji biegłego sądowego, który do 30 marca 2020 r. ma sporządzić opinię. Termin rozprawy nie został jeszcze wyznaczony. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2020 r. znak: [...] zawiesił postępowanie w sprawie wydania orzeczenia o niepełnosprawności, stwierdzając, że jego podjęcie będzie możliwe po zakończeniu postępowania odwoławczego, a co za tym idzie – uzyskaniu rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia niepełnosprawności oraz uzyskaniu od Zespołu Wojewódzkiego całości akt sprawy. Skarżąca w dniu 15 stycznia 2021 r. wystąpiła z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2021 r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] odmówił podjęcia zawieszonego postepowania. Po rozpoznaniu zażalenia A. B., Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], zaskarżonym do tut. Sądu postanowieniem z dnia [...] marca 2021 r., utrzymał w mocy postanowienie Zespołu Miejskiego z dnia [...] lutego 2021 r. z uwagi na nadal trwające postepowanie odwoławcze toczące się przed Sądem, które może skutkować modyfikacją orzeczenia o niepełnosprawności również w zakresie daty ważności wydanego orzeczenia. Podstawową kwestią wymagającą oceny w rozpoznawanej sprawie, jest zasadność zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić prowadzone postępowanie, jeżeli rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: postępowanie administracyjne jest w toku, rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego, zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, a zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. Organ musi zatem ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej, przy czym zależność ta musi być bezpośrednia. Przemawia za tym istota instytucji zawieszenia postępowania, która tamuje bieg i wstrzymuje ciągłość postępowania. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji. Brak rozstrzygnięcia określonego zagadnienia musi uniemożliwiać zakończenie sprawy administracyjnej co do istoty, nie zaś jedynie determinować kierunek wydawanej przez organ administracji publicznej decyzji. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził istnienie bezpośredniego związku przyczynowego między rozstrzygnięciem w niniejszej sprawie a wynikiem postępowania odwoławczego toczącego się przed Sądem Okręgowym [...] w [...] zarejestrowanego pod sygnaturą akt [...]. Rozstrzygnięcie Sądu powszechnego może bowiem, jak słusznie wskazał organ odwoławczy, skutkować modyfikacją orzeczenia o niepełnosprawności również w zakresie daty ważności orzeczenia. Oba więc postępowania, mimo, że zainicjowane różnymi wnioskami, są od siebie zależne. Wskazać należy że na podstawie § 15 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2018 r., poz. 2027), osoba niepełnosprawna posiadająca orzeczenie o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności wydane na czas określony może wystąpić z wnioskiem, o którym mowa w § 6 ust. 1, o wydanie orzeczenia o ponowne ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, nie wcześniej niż 30 dni przed upływem ważności posiadanego orzeczenia. Z wnioskiem takim wystąpiła skarżąca w listopadzie 2019 r. ( data wpływu do organu 15 listopad 2019 r. ), bowiem jak już wspomniano, w dniu [...] listopada 2017 r. Miejski Zespół do Spraw Orzekania i Niepełnosprawności w [...] wydał małoletniej G. U. orzeczenie ustalające niepełnosprawność na czas oznaczony tj. do dnia 30 listopada 2019 r. Wniosek złożony przez skarżącą o ponowne ustalenie niepełnosprawności małoletniej, nie mógł jednak zostać rozpoznany z uwagi na zagadnienie wstępne, jakim będzie rozstrzygnięcie Sądu powszechnego, Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Skarżąca jak należy wnioskować z treści jej pism oraz skargi, uznaje, że z uwagi na upływ okresu niepełnosprawności ustalonego prawomocnym rozstrzygnięciem, nie ma przeszkód by organ rozstrzygnął jej kolejny wniosek w tym zakresie i wydał kolejne merytoryczne orzeczenie dotyczące niepełnosprawności małoletniej. Z argumentacją tą nie można się zdaniem Sądu zgodzić. Warunkiem rozpoznania wniosku skarżącej z listopada 2019 r., jest zakończenie wspomnianego wyżej postępowania toczącego się przed Sądem powszechnym. Jak słusznie bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt I OSK 2900/16, LEX nr 2607457, w przypadku zastosowania przez Sąd powszechny, rozpoznający odwołanie art. 47714 § 6 k.p.c., czyli uchylenia orzeczenia organu i przekazania sprawy do rozpoznania Wojewódzkiemu Zespołowi do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, skarżąca w ogóle nie będzie posiadała orzeczenia, na podstawie którego mogłaby wystąpić z wnioskiem o ponowne ustalenie niepełnosprawności. W sytuacji wymeliminowania poprzedniego orzeczenia, brak zatem będzie podstaw do uznania zasadności wniosku o wydanie ponownego orzeczenia. Nie można bowiem wydać ponownego orzeczenia, gdy w ogóle nie istnieje orzeczenie o niepełnosprawności. W sytuacji zaś zmiany orzeczenia przez Sąd, wydane przez organ nowe orzeczenie na skutek rozpoznania kolejnego wniosku skarżącej, nosiłoby wadę w postaci odmiennego rozstrzygnięcia aniżeli w ustalonym przez sąd powszechny wyroku. Zasadnie zatem organ uznał, że toczące się przez Sądem powszechnym postępowanie w sprawie odwołania od orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania i Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] lutego 2018 r., stanowiło podstawę do zawieszenia postępowania wszczętego wnioskiem skarżącej z listopada 2019 roku. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.