VII SA/Wa 653/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-01
Skład orzekający: Bożena Więch - Baranowska, Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Jarosław Stopczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, wydana na podstawie przepisów uznanych przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne z Konstytucją RP, może zostać utrzymana w mocy?Ratio decidendi
Decyzje administracyjne wydane na podstawie przepisów, które Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z Konstytucją RP, podlegają uchyleniu przez sąd administracyjny. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji administracyjnej powinno przesądzać o naruszeniu prawa, które daje podstawę do uchylenia tej decyzji, niezależnie od daty jej wydania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W., utrzymującą w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej – obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem. Organ odwoławczy oparł się na opiniach lekarskich, które wskazywały na zbyt krótki okres narażenia na hałas oraz inne przyczyny ubytku słuchu, a także na niezachowanie terminu określonego w przepisach dotyczących chorób zawodowych. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące warunków pracy i braku odpowiednich badań.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2009 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. na rzecz S. B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. decyzją nr [...] wydaną [...] lutego 2009r. utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. z [...] grudnia 2008r. o braku podstaw do stwierdzenia u S. B. choroby zawodowej: obustronny trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowany hałasem.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że swoje rozstrzygnięcie wydał w oparciu o orzeczenia lekarskie [...] Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy we W. z dnia [...] czerwca 2007r. oraz Instytutu Medycyny Pracy w Ł.
Organ podkreślił, że z zebranej dokumentacji wynika, że S. B. w okresie od 1953r. do 1984r. był zatrudniony w kilkunastu zakładach pracy w tym w Kombinacie Remontowo - Budowlanym Przemysłu Cementowego, Wapiennego i Gipsowego w O. Wyniki pomiaru hałasu przeprowadzone w tym zakładzie potwierdzają występowanie ponadnormatywnych poziomów hałasu.
Jednakże, w uzasadnianiu orzeczenia lekarskiego z dnia [...] .09.2007 r. Nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, wydanego
przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. podano, że przeprowadzone aktualnie kompleksowe badania audiologiczne zweryfikowane audiometrią obiektywną (tympanometria, ABR) z uwzględnieniem audiometrii słownej wykazały u skarżącego obustronny odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego o wielkości UP - 74 dB; UL - 70 dB. Stwierdzono, że 6,5 roczny okres narażenia na hałas jest zbyt krótki na powstanie zawodowego ubytku słuchu oraz podkreślono, że:
* zawodowy ubytek słuchu nigdy nie osiąga tak głębokich wartości,
* brak narażenia na hałas od 1984 r., kiedy badany przeszedł na rentę z powodu schorzeń kardiologicznych i nadciśnienia tętniczego, które należy w tym przypadku uznać za przyczynę tak głębokiego ubytku słuchu (brak jest audiogramów potwierdzających, że w okresie zakończenia pracy występował u ww. ubytek słuchu),
* dodatkowo stwierdzona dysfunkcja lewego błędnika, również nie potwierdza zawodowego tła ubytku słuchu.
Ponadto, w przypadku rozpatrywanej choroby zawodowej nie został, spełniony warunek zawarty w §2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.07.2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz.1115), w którym stwierdzono, że rozpoznanie choroby zawodowej może zastąpić u pracownika lub byłego pracownika w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym lub po zakończeniu pracy w takim narażeniu, nie później jednak niż w okresie, który został określony w wykazie chorób zawodowych zgodnie z wykazem chorób zawodowych. W przypadku chorób narządu słuchu okres ten wynosi 2 lata.
Jak wynika z przebiegu pracy zawodowej S. B. zakończył pracę zawodową, w 1984 r. a więc w 22 lata przed wpłynięciem zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej, a jak wynika z treści orzeczeń lekarskich jednostek orzeczniczych I i II stopnia, w dokumentacji medycznej brak jest potwierdzenia, iż ubytek słuchu występował w okresie wskazanym w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł S. B.
W skardze podał, że w branży budowlanej przepracował 31 lat, w tym 11 lat w betoniarniach i tam także był narażony na hałas . Nadto skarżący opisał warunki pracy w cementowni O. podając, że nie przeprowadzono w tym zakładzie badań natężenia hałasu i stopnia zapylenia ani badań lekarskich pod względem wpływu hałasu u zatrudnionych tam osób.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontroluję jedynie legalność zaskarżonej decyzji a więc prawidłowość zastosowania przepisów prawa oraz trafność ich wykładni.
Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju naruszenia wystąpiły, wobec czego należy uznać, iż skarga jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z [...] lutego 2009r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u S. B. choroby zawodowej.
Podstawą prawną obu decyzji były przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 30 lipca 2002r. - w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłoszenia podejrzenia, rozpoznania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. nr 132, poz. 1115).
Na skutek pytania prawnego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Trybunał Konstytucyjny wyrokiem wydanym 19 czerwca 2008r. w sprawie o sygn. akt P 23/07 orzekł że:
1) art. 237 § 1 pkt 2 i 3 ustawy z 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998r. nr 21, poz. 94 ze zm.) w zakresie, w jakim nie określają wytycznych dotyczących treści rozporządzenia oraz,
2) rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych, oraz podmiotów właściwych w tych sprawach:
są niezgodne z art. 92 ust 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
Zgodnie z art. 190 ust 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.
Stan prawny ustalony wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego obowiązuje sądy w ten sposób, iż muszą one uwzględnić stan prawny określony przez Trybunał niezależnie czy rozstrzygnięcie organu administracji zostało podjęte przed wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, czy też po jego ogłoszeniu, bowiem orzeczenie Trybunału o niekonstytucyjności podstawy prawnej decyzji powinno przesądzać o uznaniu naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania w samej decyzji administracyjnej (vide J. Zimmermann, glosa do wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z 6 stycznia 2000, III SA 4728/98 OSP z 2000 z. 1.).
Wobec tego oceniając decyzje organów oparte na treści przepisów niezgodnych wg. orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z Konstytucją RP, Sąd winien je uchylić.
Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b, art 152 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło