VII SA/Wa 662/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu uczestnika postępowania - [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] - od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2015 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. G. i J. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia odmówić uczestnikowi postępowania - [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] - przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie do sprawy VII SA/Wa 662/15 wpłynął na formularzu PPF wniosek [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika z osobie radcy prawnego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Dane w formularzu PPF zostały uzupełnione wyjaśnieniami które wpłynęły do Sądu w dniu 15 października 2015 r. Z treści wniosku wynika, że [...] Sp. z o.o. prowadzi działalność gospodarczą polegającą na robotach budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, wysokość kapitału zakładowego wynosi 5.000 zł. Spółka poniosła stratę za ostatni rok obrotowy według bilansu w wysokości 5.003,85 zł. Wnioskodawca oświadczył, że na jednym z rachunków bankowych posiada 1.117,03 zł, środki pieniężne w kasie wynoszą 1.000 zł. Spółka wskazała na kredyty i pożyczki w wysokości 2.848.045,83 zł, zobowiązania krótkoterminowe w wysokości 341.252,84 zł, należności krótkoterminowe w wysokości 112.846,87 zł. Podkreśliła, że jej zobowiązania przekraczają wierzytelności i posiadane środki. Nadesłano również odpisy zeznań podatkowych za ostatnie dwa lata kalendarzowe, wyciągi z rachunków bankowych, odpis sprawozdania finansowego za 2014 r., odpisy deklaracji dla podatku od towarów i usług za okres ostatnich 6 miesięcy. Z analizy nadesłanych wyciągów z dwóch rachunków bankowych Spółki, przez cały okres objęty tymi wyciągami na kontach wnioskodawcy znajdowały się środki w wysokościach wielokrotnie przewyższających wysokość należnego wpisu od skargi kasacyjnej. Saldo końcowe na jednym z rachunków na dzień 31 sierpnia 2015 r. wynosiło 1.117,03 zł, na drugim zaś 2.137,33 zł, przy czym salda początkowe tych rachunków wynosiły odpowiednio 195.859,27 zł (stan na dzień 30 czerwca 2015 r.) i 104.114,94 zł (stan na dzień 1 czerwca 2015 r.), natomiast w dniach 21 - 24 sierpnia 2015 r. stan środków na jednym z tych kont przekraczał 550.000 zł. Z deklaracji dla podatku od towarów i usług wynika, że Spółka jako podstawę opodatkowania wykazała dostawę towarów i świadczenie usług: za maj 2015 r. w wysokości 305.556 zł, za czerwiec - 4.630 zł, za lipiec w kwocie 138.889 zł oraz za sierpień 2015 r. w wysokości 2.918.518 zł. Postanowieniem Starszego Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 662/15 odmówiono [...] Sp. z o.o. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na to orzeczenie został skutecznie (w zakreślonym terminie) złożony sprzeciw. W sprzeciwie [...] Sp. z o.o. reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika z osobie radcy prawnego wskazała, że "żadne oświadczenia strony nie są brane pod uwagę a sprawdzane dane internetowe są nieprawdziwe. J. W. nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, a M. W. wprawdzie założyła sobie działalność, ale nie ma pieniędzy na jej rozruch i nie osiąga dochodów." Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Rozpoznając w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, iż wobec skutecznego wniesienia przez wnioskodawców sprzeciwu - na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), postanowienie referendarza sądowego traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane wówczas, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Zasadą jest, że strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły. Mając na uwadze powołane przepisy oraz sytuację wnioskodawcy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla zwolnienia wnioskodawcy od kosztów sądowych, ponieważ [...] Sp. z o.o. nie wykazało, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do skorzystania z instytucji prawa pomocy. Pomimo podnoszonych we wniosku trudności finansowych, [...] Sp. z o.o. funkcjonuje w obrocie, prowadząc działalność gospodarczą polegającą na robotach budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków, a przedłożone przez Spółkę wyciągi z rachunków bankowych i deklaracje VAT-7 wskazują, że Spółka generuje znaczny obrót, posługuje się znacznej wielkości kwotami pieniężnymi - ponosi koszty operacyjne w skali jednego miesiąca wielokrotnie przewyższające kwotę kosztów sądowych. Z bogatego orzecznictwa sądowo administracyjnego wynika zaś, że wydatki o charakterze cywilnoprawnym związane z prowadzoną działalnością gospodarczą czy zobowiązania kredytowe nie mogą mieć pierwszeństwa zaspokojenia przed zobowiązaniami publicznoprawnymi, a do takich zalicza się koszty sądowe. Konieczność ponoszenia tego rodzaju wydatków nie stanowi okoliczności uzasadniającej przyznanie stronie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 lipca 2012 r. sygn. akt I GZ 155/12 LEX nr 1332311, z 20 maja 2014 r., II FZ 595/14; z dnia 20 listopada 2015 r. sygn. I GZ 741/15, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; z dnia 21 września 2015 r. sygn. I FZ 287/15 LEX nr 1794528). Analiza nadesłanej przez wnioskodawcę dokumentacji nie pozwala uznać, że [...] Sp. z o.o. nie dysponuje środkami pozwalającymi na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie, które na obecnym etapie wynoszą 100 zł (Spółka zobowiązana jest do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w wysokości 100 zł), brak jest zatem podstaw do przyznania stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 260 w związku z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji postanowienia.