VII SA/Wa 673/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Jarosław Stopczyński, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2009 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. nr [...] nałożył na M. P. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 30 września 2008 r. następujących dokumentów: * zaświadczenia Wójta Gminy N. D. o zgodności zrealizowanej budowy obiektu letniskowego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; * 4 egz. projektu budowlanego realizowanej budowy obiektu letniskowego wraz z wykazem robót budowlanych pozostałych do wykonania w celu zakończenia budowy wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, z zastrzeżeniem, iż dokumentacja winna być opracowana przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane oraz posiadającą zaświadczenie właściwej izby samorządu zawodowego; * oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] listopada 2008r. na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 207 z 2003 r. poz. 2016 z późn. zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000 r. poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu sprawy samowolnej budowy obiektu letniskowego - zobowiązał M. P. do dokonania rozbiórki wykonanego samowolnie obiektu letniskowego, zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...] w miejscowości L. , gmina N . Organ I Instancji wyjaśnił w uzasadnieniu, iż w dniu 2 czerwca 2005r. inspektorzy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w P., dokonali kontroli podczas której stwierdzono, że na terenie działki o nr ewid. [...] w miejscowości L., zlokalizowany jest obiekt letniskowy o konstrukcji drewnianej, o wymiarach 6,0 x 6,0 m, z dachem dwuspadowym. Wg oświadczenia właściciela działki M. P. obiekt wykonano w 2001 r. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Stosownie do treści art. 48 ust. 2 i ust. 3 cytowanej wyżej ustawy, postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005r. zobowiązano inwestora do wykonania określonych czynności mających na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem. Inwestor nie wywiązał się z nałożonego w/w postanowieniem obowiązku w związku z powyższym, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2006r. - utrzymaną w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]października 2006r. - nakazano M. P. rozbiórkę wykonanego samowolnie obiektu letniskowego. Wyrokiem z dnia 7 marca 2008r., sygn. akt VII SA/Wa 126/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007r., uchylił w/w decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] maja 2006 roku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego w P. ponownie rozpatrując sprawę postanowieniem nr [...] z dnia [....] lipca 2008r. zobowiązał M. P. do przedłożenia określonych dokumentów umożliwiających legalizację wybudowanego obiektu letniskowego. Inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów, w związku z powyższym - w oparciu o art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane orzeczono o nakazie rozbiórki. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2009r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz.1071 z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz.2016 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania M. P. reprezentowanego przez adw. S. T. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] listopada 2008 r. - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W ocenie organu II instancji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. dokonał w toku prowadzonego postępowania administracyjnego prawidłowej oceny stanu faktycznego i prawnego, zaś zarzuty podnoszone w odwołaniu przez stronę skarżącą nie mają wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane: "Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. 3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2. 4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. 5. Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona". Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż zaskarżona decyzja wydana została w wyniku niewykonania przez stronę obowiązku nałożonego postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. nr [...] z dnia [...] lipca 2008 roku. Ponadto w aktach sprawy brak jest dowodów świadczących o tym, by zobowiązani wystąpili do organu pierwszej instancji z wnioskiem o zmianę terminu wykonania obowiązku. W ocenie organu odwoławczego wypełniona została dyspozycja przepisu art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane w związku z niewykonaniem obowiązku nałożonego na podstawie przepisu art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego był nie tylko uprawniony, ale ustawowo zobligowany do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku letniskowego. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. P. wnosząc o jej uchylenie. Decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez ich niezastosowanie. W skardze podniesiono, iż postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. zobowiązano stronę skarżącą do przedstawienia stosownych dokumentów, celem ewentualnego wszczęcia postępowania legalizacyjnego. Pomimo wnioskowania o przedłużenie terminu do przedstawienia powyższej dokumentacji, decyzją z dnia [...] listopada 2008r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., zobowiązał skarżącego do dokonania rozbiórki wykonanego samowolnie obiektu letniskowego. Strona skarżąca pomimo podjęcia wszelkich możliwych kroków mających na celu zrealizowanie nałożonego na nią zobowiązania do przedstawienia stosownej dokumentacji, w wyniku wystąpienia trudności od niej niezależnych nie miała możliwości jej skompletować. W ocenie skarżącego organy naruszyły przepisy postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy. Nakaz rozbiórki obiektu może bowiem nastąpić wyłącznie wówczas, gdy przesłanki zastosowania tej instytucji zostaną ustalone w sposób niewątpliwy. Tym samym organy miały obowiązek dokładnie zbadać istnienie tych przesłanek, korzystając z dostępnych środków dowodowych. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Podkreślić trzeba, iż organy administracji orzekające w niniejszej sprawie związane były oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 marca 2008r. sygn. akt VII Sa/Wa 126/08. Stosownie bowiem do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. W powołanym orzeczeniu Sąd wskazał, iż organ ponownie rozpatrując sprawę winien ponownie przeprowadzić postępowanie legalizacyjne z uwzględnieniem treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2007r., sygn. akt P 37/06 i nowego brzmienia art. 48 i art. 2 i 4 ustawy Prawo budowlane. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie prawidłowo dokonano ustaleń faktycznych i zastosowano właściwe przepisy prawa materialnego. Okolicznością niekwestionowaną w niniejszej sprawie jest fakt wybudowania obiektu letniskowego zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...] w miejscowości L., gmina N. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Z samowolą budowlaną w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo budowlane mamy do czynienia wówczas, gdy obiekt budowlany lub jego część został wybudowany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, zgłoszenia albo pomimo wniesienia sprzeciwu. Wskazać należy, iż artykuł 48 ustawy Prawo budowlane po jego zmianie dokonanej ustawą z dnia 27 marca 2003r. - o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw dopuszcza legalizację obiektu wniesionego bądź wznoszonego bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, ale zgodnie z przepisami i regułami sztuki budowlanej. Oznacza to, że nakaz rozbiórki nie jest orzekany bezwzględnie, bowiem organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest w pierwszym rzędzie ustalić czy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz czy nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W niniejszej sprawie decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu letniskowego została wydana przez organ w trybie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy Prawo budowlane wobec nie wykonania przez inwestora obowiązku nałożonego postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. Decyzję rozbiórkową poprzedziło wskazane wyżej postanowienie, w którego treści zawarto pouczenie, że po dostarczeniu żądanych dokumentów nałożona będzie opłata legalizacyjna, natomiast w przypadku niespełnienia wyznaczonych obowiązków wydana zostanie decyzja orzekająca rozbiórkę. Z akt sprawy wynika, iż inwestor zwrócił się do organu o przedłużenie terminu do wykonania obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2005r. Organ uwzględniając wniosek inwestora przedłużył termin do wykonania zobowiązania do dnia 31 stycznia 2006r. Podkreślić należy, iż niewykonanie obowiązków przez inwestora skutkowało wydaniem nakazu rozbiórki obiektu letniskowego decyzją z dnia [...]maja 2006r., która to została uchylona powołanym wyrokiem Sądu z dnia 7 marca 2008r. Organ ponownie rozpoznając sprawę zobowiązał inwestora postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. do wykonania określonych obowiązków. Z nadesłanych akt administracyjnych sprawy nie wynika, aby inwestor po wydaniu postanowienia z dnia [...] lipca 2008r. składał do organu wniosek o przedłużenie terminu do jego wykonania. Powyższe potwierdza pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2009r., którym informuje organ odwoławczy – [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż w okresie do dnia 17 lipca 2008r. do dnia 29 grudnia 2008r. nie wpłynął wniosek inwestora o przedłużenie terminu do wykonania zobowiązań. Sam skarżący, poza lakonicznymi stwierdzeniem zawartym w skardze, nie uczynił nic aby wykazać, iż wniosek taki istotnie został przez niego złożony. Biorąc powyższe pod uwagę, uznać należy, że inwestor miał świadomość, iż wobec niewykonania przez niego nałożonych obowiązków orzeczony zostanie nakaz rozbiórki obiektu letniskowego, pomimo to przedmiotowych obowiązków nie wykonał i nie złożył ponownego wniosku o przedłużenie terminu. Co prawda termin określony w postanowieniu z dnia [...] lipca 2008r. nie jest terminem prawa materialnego i podlega on przedłużeniu, to organ w takiej sytuacji nie działa z urzędu, a wyłącznie na wniosek zainteresowanego. Ponadto nawet gdyby przyjąć, że wniosek o przedłużenie terminu złożony przez stronę skarżącą po wydaniu postanowienia z dnia [...] sierpnia 2005r. rozciągałby się na niniejsze postępowanie, to w ocenie Sądu inwestor miał wystarczająco dużo czasu na wykonanie nałożonych na niego obowiązków. Wykonanie nakazanych postanowieniem legalizacyjnym (art. 48 ust. 2 i 3) czynności nie jest prawem lecz obowiązkiem inwestora, z którym ustawodawca wiąże określone skutki. Dopuszczona przez ustawodawcę procedura legalizacyjna, w przypadku spełnienia nałożonych obowiązków skutkuje odstąpieniem od orzekania nakazu rozbiórki, w przypadku zaś niespełnienia w wyznaczonym terminie tych obowiązków orzeka się nakaz rozbiórki na podstawie 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego (wyrok WSA w Poznaniu, 15.09.2006r., II SA/Po 188/06, niepubl.). Organy orzekające w niniejszej sprawie, będąc związane przepisami art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa, wypełniły swoje obowiązki wynikające z powołanych przepisów. Organy te w ocenie Sądu podjęły wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zebrały i rozpatrzyły w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy, dokonały oceny okoliczności sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.