VII SA/Wa 677/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2013 r. sprawy ze skargi T. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. B. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: [...] WINB) postanowieniem z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...], działając na podstawie art. 59 w związku z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego -t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej: kpa) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane -t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. (dalej: Prawo budowlane), po rozpatrzeniu wniosku T. K. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] (dalej: PINB dla [...]) z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] udzielającej L. S. pozwolenia na użytkowanie ogrodzenia działki nr ewid. [...] z obrębu [...], położonej przy ul. [...] w [...], odmówił T. K. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja PINB dla [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] została skierowana do T. K. na prawidłowy adres: "ul. [...],[...]". Ze zwrotnego pocztowego potwierdzenia odbioru wynika, że odbiór tej decyzji w dniu 1 grudnia 2012 r. pokwitowała E. K. (córka T. K.). Organ wskazał, że termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu 2 grudnia 2012 r., zaś upłynął z dniem 17 grudnia 2012 r., który był dniem powszednim, przy założeniu, że poprzedzające ten dzień niedzielę (16 grudnia 2012 r.) oraz sobotę (15 grudnia 2012 r.) przy obliczaniu terminów do dokonania czynności procesowej polegającej na wniesieniu odwołania na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego należy traktować jako dni ustawowo wolne od prawy. Zgodnie bowiem z art. 57 § 4 kpa, jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień uważa się najbliższy następny dzień powszedni. PINB dla [...] stwierdził, że odwołanie T. K. od decyzji organu powiatowego z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 22 grudnia 2012 r., o czym świadczy widniejący na kopercie stempel pocztowy. T. K. jednoczenie z wniesieniem odwołania zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie jej terminu do dokonania tej czynności procesowej, podnosząc, że od początku listopada 2012 r. cierpi na silny zespół bólowy kręgosłupa i zapalenie stawów, na potwierdzenie czego przedłożyła stosowne zaświadczenia lekarskie. W jednym z tych zaświadczeń, wystawionym w dniu 17 listopada 2012 r. zalecono jej leżenie i odpoczynek. Ponadto T. K. wskazała, że w związku z jej stanem zdrowia wymagającym całodobowej opieki musiała w tym czasie opuścić swój dom i przeprowadzić się do rodziny. Według T. K. brak możliwości wjazdu samochodem na teren nieruchomości przy ul. [...] w [...] oraz ograniczone do minimum warunki sanitarne wykluczyły możliwość korzystania z domu przez pozostałych członków rodziny w celu opiekowania się nią na miejscu. Zdaniem T. K. choroba i brak możliwości skorzystania z akt uniemożliwiły jej zachowania terminu do wniesienia odwołania. Jak wskazał organ jedną z przesłanek, od zaistnienia której uzależnione jest pozytywne rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jest uprawdopodobnienie, że uchybienie to nastąpiło bez winy zainteresowanego. Zgodnie z poglądami prezentowanymi w doktrynie, jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku wiąże się z obowiązkiem strony dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W konsekwencji o braku winy można mówi tylko w sytuacji, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. PINB dlla [...] powołał się również na -występujący w orzecznictwie i literaturze przedmiotu -pogląd, że zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez skarżącego z zachowaniem terminu, osobiście lub korzystając z pomocy innych osób. W konsekwencji powyższego przyjmuje się, że nawet choroba wymagająca leżenia nie uzasadnia sama przez się braku zawinienia i przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, o ile osoba uprawniona do dokonania tej czynności mogła skorzystać z pomocy osób trzecich. Organ zauważył, że T. K., na czas choroby przebywała u swojej rodziny, gdyż wymagała całodobowej opieki. Wskazał również, że decyzja PINB dla [...][...] listopada 2012 r. została odebrana przez jej córkę – E. K., co oznacza to, iż członkowie najbliższej rodziny T. K. mieli potencjalną możliwość dostania się do jej domu położonego przy ul. [...] w [...]. Ponadto skoro T. K. w czasie choroby przebywała pod opieką najbliższych członków swojej rodziny, to niewątpliwie mogła skorzystać z ich pomocy w celu przywiezienia jej potrzebnej dokumentacji pozostawionej w domu, czy też przy sporządzeniu i wysłaniu odwołania. Zdaniem organu odwoławczego wyjaśnienia złożone przez T. K[...] jako uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie są wystarczające dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do dokonania tej czynności procesowej. Powyższe postanowienie [...] WINB z dnia zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez T. K., która - obok powołania obszernych wywodów dotyczących dotychczasowego przebiegu postępowania administracyjnego, powtórzyła argumenty przemawiające za brakiem winy w uchybieniu terminu, sprowadzające się do pozostawania pod opieką rodziny i braku dostępu do domu, w którym znajdowała się dokumentacja, w ocenie skarżącej niezbędna do sporządzenia odwołania od decyzji. W odpowiedzi na skargę [...] WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. (dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie do art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Powołane przepisy uzależniają przywrócenie terminu od łącznego spełnienia czterech przesłanek, tj. 1) wniesienia przez zainteresowanego wniosku (prośby) o przywrócenie terminu, 2) dochowania 7 - dniowego terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, 3) uprawdopodobnienia przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, 4) dopełnienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin. Kontrolując prawidłowość rozstrzygnięcia wydanego przez organ Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu przedmiotowego terminu. Okoliczności wskazane we wniosku T. K. nie uzasadniały przywrócenia ww. terminu. Z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że oceniając brak winy w uchybieniu terminu, organ administracji publicznej powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Brak winy strony zachodzi tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Podkreślenia wymaga również, że usprawiedliwieniem dla uchybienia terminu nie może być również nieznajomość prawa. Odnosząc się do podstawowego argumentu skarżącej należy zauważyć, że choroba może uzasadniać przywrócenie terminu, ale tylko w sytuacji gdy jest nagła bądź uniemożliwia stronie dokonanie czynności nawet przy pomocy innych osób. Nawet przewlekła choroba nie stanowi nagłej przeszkody uniemożliwiającej dokonanie czynności w terminie (wyrok z 7 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 66/06, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; wyrok z 14 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 277/13, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Skarżąca powołując się na przewlekłą chorobę związaną z bólami kręgosłupa wskazała jednoznacznie, że nie miała ona charakteru nagłego i nieprzewidywalnego. Nic zatem nie wskazuje na to, że w okresie 14 dni, gdy biegł termin na wniesienie odwołania, jej objawy były tak nasilone że uniemożliwiły terminowe wniesienie odwołania. Również z treści zaświadczenia lekarskiego z dnia 17 listopada 2012r. nie wynika jak długo trwała niedyspozycja ruchowa i czy uniemożliwiała skarżącej poruszanie się przez 14 dni. Istotny jest również fakt, że skarżąca mogła bez żadnych przeszkód skorzystać z pomocy najbliższej rodziny, nie tylko w zakresie opieki medycznej, ale także w wykonaniu prostych czynności urzędowych. Sama skarżąca potwierdza, iż mogła skorzystać z pomocy osób trzecich - rodziny u której przebywała i pod której opieką się znajdowała. Skoro zatem mogła korzystać z pomocy najbliższych członków rodziny to nie było żadnych, obiektywnych przeszkód do złożenia odwołania w odpowiednim terminie w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Należy zwrócić uwagę, że to córka skarżącej – E. K. odebrała korespondencję zawierającą decyzję PINB dla [...]. Zgodzić się zatem należy z organem, że świadczy to z jednej strony o tym, że członkowie najbliższej rodziny T. K. mieli potencjalną możliwość dostania się do jej domu położonego przy ul. [...] w [...], a z drugiej strony mogli udzielić skarżącej pomocy w sporządzeniu i złożeniu odwołania. Skoro zresztą E. K. odebrała ww. decyzję to zobowiązała się przekazać ją skarżącej jako adresatowi. Okres 14-dni jest wystarczający, aby przekazać korespondencję skarżącej, a następnie złożyć w urzędzie pocztowym stosowne pismo procesowe zawierające niezadowolenie z wydanej decyzji (odwołanie). Odnosząc się do argumentacji skarżącej wskazującej na konieczność dostępu do dokumentów znajdujących się w jej domu, należy zauważyć, że odwołanie nie jest tak sformalizowane, aby jego złożenie było skomplikowaną czynnością wymagającą szczególnej wiedzy, co zresztą potwierdza wniesiony przez skarżąca środek odwoławczy. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji (art. 128 k.p.a.). W szczególności odwołanie nie wymagało uzasadnienia, a skarżąca w toku wieloletniego postępowania administracyjnego nabyła znajomość procedury administracyjnej. W świetle tych okoliczności należy całkowicie podzielić argumentację organu, że skarżąca nie wykazała, że uchybienie terminu do złożenia odwołania od decyzji PINB dla [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] nastąpiło bez jej winy, a to wyklucza możliwość przywrócenia terminu. W rezultacie zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.