VII SA/Wa 69/14

WyrokWSA w Warszawie2014-04-09

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Bogusław Cieśla, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (ujawnienie nowych okoliczności faktycznych), złożony po wydaniu ostatecznej decyzji, ale przed jej uprawomocnieniem, jest zasadny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a., rozpoczyna bieg najwcześniej w dniu, w którym decyzja stała się ostateczna. Wniosek złożony przed ostatecznym zakończeniem postępowania administracyjnego jest zatem złożony z zachowaniem terminu. Organ odwoławczy błędnie uznał, że termin rozpoczął bieg od momentu dowiedzenia się przez wnioskodawców o uchwale o rozwiązaniu spółki, która poprzedzała wydanie ostatecznej decyzji.
Stan faktyczny
Stronę skarżącą stanowiły osoby, które wniosły o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody, powołując się na okoliczność, że podmiot będący stroną postępowania (spółka) przestał istnieć przed wydaniem decyzji. Wojewoda odmówił wznowienia, uznając, że wnioskodawcy nie posiadają przymiotu strony. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Wojewody, uznając, że wniosek został złożony z uchybieniem terminu, gdyż wnioskodawcy dowiedzieli się o rozwiązaniu spółki przed wydaniem ostatecznej decyzji. WSA uchylił postanowienie GINB, uznając, że termin do złożenia wniosku został zachowany.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant st. sekr. sąd. Magdalena Banaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi E. G., J. O. i M. G. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących E. G., J. O. i M. G. kwotę 491 zł (czterysta dziewięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2013r. na podstawie art. 149 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania, administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 267 - jednolity tekst) i art. 81 ust. 1 i 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 243 poz. 1623 z 2010 r., ze zmianami), odmówił wznowienia postępowania na wniosek E. G., M. G. i J.O. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody [...] z [...].02.2013r., wydaną po ponownym rozpatrzeniu odwołania [...] - [...] i [...] sp.j. , którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...].01.2011 r. uchylającą, po wznowieniu postępowania, decyzję ostateczną Prezydenta Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] .09.2007 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę zamierzenia inwestycyjnego polegającego na wykonaniu prac budowlanych związanych ze zmianą funkcji lokalu handlowego na lokal gastronomiczny wraz z wykonaniem wewnętrznych instalacji co., cwu, gazu, energii elektrycznej i wentylacji mechanicznej oraz wymianą okien i zmianą kolorystyki elewacji w budynku przy ul. [...] w [...], na działce nr [...] obr. [...] i orzekającą o odmowie zatwierdzenia' projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla ww. zamierzenia inwestycyjnego. W uzasadnieniu wskazano, iż Wojewoda [...] decyzją z [...].02.2013 r. wydaną w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16.04.2012 r. sygn. akt II SA/KR 1078/11), ponownie rozpatrując odwołanie [...] - [...] i [...] sp.j., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...].01.2011 r.. która uchylała, po wznowieniu postępowania, decyzję ostateczną Prezydenta Miasta [...] Nr [...] z [...].09.2007 r. i orzekała o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla ww. zamierzenia inwestycyjnego. W dniu [...].04.2013 r. E. G., M. G. i J. O. wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego ostateczna decyzją Wojewody [...] z [...].02.2013r. Jako uzasadnienie wniosku wskazano okoliczność, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. w dacie wydania decyzji Wojewody [...] podmiot będący stroną postępowania przestał istnieć. Spółka [...]-[...][...] sp.j. w dniu [...] stycznia 2013 r. została wykreślona z rejestru przedsiębiorstw Krajowego Rejestru Sądowego. Wojewoda przed wznowieniem postępowania na wniosek strony, ustalał czy wnioskodawcy mogli zainicjować postępowanie administracyjne w sprawie wznowienia, czy posiadają przymiot strony. W tym kontekście wskazał na art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego z którego wynika, iż stroną postępowania może być inwestor oraz właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości. Osoby wnioskujące o wznowienie postępowania nie spełniają warunków określonych w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Nie są również następcami prawnymi inwestora. Brak bowiem umocowania prawnego, w oparciu o który właściciele spółki stawaliby się następcami prawnymi w zakresie posiadania uprawnień spółki, a więc uprawnienia nadanego decyzją o pozwoleniu na budowę do prowadzenia robót budowlanych. Wnioskodawcy nie uczestniczyli w postępowaniu administracyjnym, w ramach którego zostało udzielone pozwolenie na budowę inwestycji obejmującej wykonanie prac budowlanych związanych ze zmianą funkcji lokalu handlowego na lokal gastronomiczny wraz z wykonaniem wewnętrznych instalacji oraz wymianą okien i zmianą kolorystyki elewacji w budynku przy ul. [...] w [...]. Organ zauważył, że wnioskodawcy nie czują się beneficjentami nawet decyzji o pozwoleniu na budowę. Reasumując uznał, że wnioskodawcy nie posiadają interesu prawnego do zainicjowania nadzwyczajnego postępowania administracyjnego. E. G., M. G., J.O. wnieśli zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z [...] maja 2013 r. odmawiające wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...] lutego 2013 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie: 1) art. 147 k.p.a. poprzez nieprawidłowe ustalenie, że nie mogą być stroną postępowania, podczas gdy odmowa wznowienia z tej przyczyny możliwa jest wyłącznie wtedy, gdy brak przymiotu strony po stronie wnioskodawcy jest oczywisty, a nie w sytuacji, gdy wnioskodawca powołuje się na przysługujący mu interes prawny, 2) 149 § 3 w zw. z art. 147 k.p.a. poprzez odmowę wznowienia postępowania w sytuacji, gdy postępowanie, którego wniosek dotyczył, było oczywiście wadliwe i organ powinien był wznowić postępowanie z urzędu, 3) art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że były wspólnik spółki osobowej, która przed utratą bytu prawnego przeniosła na tego wspólnika prawa i obowiązki wynikające z decyzji o pozwoleniu na budowę, nie jest stroną postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego udzielenia pozwolenia na budowę, 4) art. 124 § 1 k.p.a. poprzez błędne pouczenie o możliwości zaskarżenia postanowienia skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, podczas gdy zgodnie z 149 § 3 i § 4 w zw. z art. 141 § 1 k.p.a. środkiem odwoławczym przysługującym stronie jest zażalenie. Domagali się uchylenia zaskarżonego postanowienia. W zażaleniu wywodzili, że w dniu wydania decyzji objętej wnioskiem o wznowienie zaistniały nowe okoliczności istotne dla sprawy, nieznane organowi (art. 145 § 1 pkt 5) k.p.a.) - organ wydający decyzję ostateczną nie miał bowiem informacji, że podmiot będący stroną postępowania tj. spółka [...]-[...] i [...] sp. j. przestał istnieć. Wspólnicy tej spółki, na których przeniesione zostały prawa z decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę, wnieśli o wznowienie postępowania. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą we wstępnej fazie postępowania o wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie opiera się na którejś z ustawowych przesłanek z art. 145 lub 145a k.p.a. , czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został on złożony przez podmiot uznający się za stronę postępowania i czy został zachowany termin z art. 148 k.p.a. Organ orzekający w przedmiocie wznowienia postępowania nie powinien był na tym etapie postępowania prowadzić rozważań, czy wnioskodawcy posiadają przymiot strony. Skoro powołali się oni na następstwo prawne po wykreślonej z Krajowego Rejestru Sądowego spółce będącej uczestnikiem postępowania, to obowiązkiem organu było wyłącznie rozważenie istnienia podstaw wznowienia postępowania - a kwestia legitymacji wnioskodawców mogłaby być rozważana ewentualnie po wznowieniu postępowania. Ponadto, powołane we wniosku o wznowienie postępowania okoliczności uzasadniały wznowienie postępowania z urzędu. W takiej sytuacji nie można uznać za prawidłowe stanowiska organu, który ogranicza się do odmowy wznowienia postępowania ze względu na brak przymiotu strony u wnioskodawców, podczas gdy powinien we własnym zakresie podjąć środki zmierzające do usunięcia wadliwości postępowania, którego wniosek o wznowienie dotyczył. W poprzednio prowadzonym postępowaniu wznowieniowym wprawdzie brał udział inwestor - spółka [...]-[...] i [...] sp. j. - jednak przed wydaniem decyzji spółka ta została wykreślona z rejestru i przestała istnieć. Okoliczność ta nie była znana organowi w momencie wydawania decyzji, przy czym niewątpliwie jest to okoliczność istotna dla sprawy. Wobec powyższego wniosek o wznowienie postępowania ze względu na istnienie w dniu wydania decyzji okoliczności istotnej dla sprawy, w postaci utraty bytu prawnego przez podmiot występujący w postępowaniu jako inwestor, a nieznanej organowi, zasługiwał na uwzględnienie. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2013r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), po rozpatrzeniu zażalenia E. G., M. G. i J. O., na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2013r., odmawiające wznowienia, postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody[...] z dnia [...] lutego 2013r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2011r., uchylającą, po wznowieniu postępowania, decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2007r. oraz odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ podał, że postanowieniem z dnia [...] maja 2013r., Wojewoda [...] odmówił wznowienia, na wniosek E. G., M. G. i J. O., postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...]stycznia 2011 r., uchylającą po wznowieniu postępowania, decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2007r., Nr [...] (zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Grupie "[...]" sp. j. pozwolenia na zmianę funkcji lokalu handlowego na lokal gastronomiczny wraz z wykonaniem wewnętrznych instalacji co., cwu., gazu, energii elektrycznej i wentylacji mechanicznej oraz wymianą okien i zmianą kolorystyki elewacji w budynku przy ul. [...] w [...] na dz. nr ew. [...] obr. [...]) oraz odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę ww. inwestycji. Wznowienie postępowania administracyjnego jest trybem nadzwyczajnym, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznej, a więc takiej decyzji, która na mocy art. 16 § 1 K.p.a. jest objęta zasadą trwałości decyzji ostatecznych. Z tego względu wznowienie postępowania obwarowane jest szczególnymi wymogami formalnymi. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania przebiega w dwu fazach. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania rozpoczyna fazę pierwszą - prowadzenie przez organ postępowania wstępnego. W tej fazie organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na ustawowych przesłankach wznowienia, określonych w art. 145 § 1 i 145a K.p.a. i czy został wniesiony z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 K.p.a. Zgodnie z art. 148 § 1 K.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania. Strona musi udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem wymaganego terminu (wyrok NSA z 19 maja 2000r., sygn. akt I SA/Wr 1038/97, LEX nr 43046). Z analizy wniosku E. G., M. G. i J. O. z dnia [...] marca 2013r. wynika, że przesłanką wznowieniową na której wnioskodawcy oparli żądanie wznowienia postępowania, byłą okoliczność z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. ("W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję"). Wnioskodawcy we wniosku o wznowienie z dnia [...] marca 2013r. wskazali, iż termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania otworzył się w momencie, w którym dowiedzieli się o wydaniu decyzji z [...] lutego 2013r., tj. w dacie doręczenia tej decyzji pełnomocnikowi zlikwidowanej spółki - [...]marca 2013r. Analiza odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego Nr [...] prowadzonego dla podmiotu [...] i [...] sp. j. potwierdziła, że spółka ta została z dniem [...] stycznia 2013r. wykreślona z rejestru przedsiębiorców wobec jej rozwiązania uchwałą wspólników spółki z dnia [...] listopada 2012r. o rozwiązaniu spółki. Jak wynika z treści odpisu z KRS prowadzonego dla tejże spółki - jej wspólnikami byli E.G., M.G. oraz J.O. Mając na względzie powyższe, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż wnioskodawcy – E. G., M. G. oraz J. O. - o tzw. "nowej okoliczności", tj. rozwiązaniu spółki [...] i [...] sp. j. (która stanowi podstawę żądania wznowienia postępowania), dowiedzieli się już w dniu podjęcia stosownej uchwały o jej rozwiązaniu tj. w dniu [...] listopada 2012r. Stosownie bowiem art. 58 ust. 2 ustawy z dnia 15 września 2000r. Kodeks spółek handlowych (tj. Dz. U. z 2013r.. poz. 1030) jednomyślna uchwala wszystkich wspólników powoduje rozwiązanie spółki jawnej. W związku z podjęciem uchwały wspólników spółka jawna przestaje istnieć jako odrębny podmiot bez przeprowadzenia likwidacji. Zatem wniosek E. G., M. G. oraz J. O. z dnia [...] marca 2013r. o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie został złożony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 K.p.a., bowiem o okoliczności faktycznej powołanej we wniosku z dnia [...] marca 2013r. dowiedzieli się już w dniu [...] listopada 2012r., tj. w dacie, w której podjęli jednomyślnie uchwałę o rozwiązaniu spółki. W ocenie GINB, podanie o wznowienie postępowania zostało złożone po upływie miesięcznego terminu na jego wniesienie określonego w art. 148 § 1 K.p.a., zaś uchybienie terminu do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest podstawą do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek strony pomimo uchybienia terminu do złożenia tegoż wniosku, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych. Choć termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, jako termin procesowy, może być przez właściwy organ administracji przywrócony na ogólnych zasadach określonych w art. 59 K.p.a., to skarżący nie złożyli wniosku o jego przywrócenie. W przypadku złożenia przez stronę podania o wznowienie postępowania po terminie określonym w art. 148 § 1 K.p.a., organ administracji jest zobowiązany do wydania, na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., postanowienia o odmowie wznowienia postępowania. W ocenie GINB zasadnym było zastosowanie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., mimo, że inne jest uzasadnienie postanowienia organu II instancji to jednak takie rozstrzygniecie jest tożsame z rozstrzygnięciem kontrolowanym organu wojewódzkiego. E. G., M. G., J. O., wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2013 r., o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z [...]lutego 2013 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucam naruszenie: 1) 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 105 k.p.a. poprzez orzeczenie w postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną w sytuacji, gdy równolegle toczy się postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji, 2) art. 148 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że możliwe jest, aby strona o podstawie wznowienia postępowania dowiedziała się przed jego zakończeniem i w tej sytuacji, aby termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania upłynął jeszcze przed zakończeniem tego postępowania, 3) art. 144 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz 149 § 3 w zw. z art. 147 k.p.a. poprzez odmowę wznowienia postępowania w sytuacji, gdy postępowanie, którego wniosek dotyczył, było oczywiście wadliwe i organ powinien był postanowić o wznowieniu postępowania z urzędu, 4) art. 144 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 oraz w zw. z art. 15 k.p.a., poprzez nieodniesienie się do wskazanej i uzasadnionej przez stronę potrzeby wznowienia postępowania z urzędu, Skarżący domagali się uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] listopada 2013 r., oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że ze względu na okoliczność, że w dniu wydania decyzji ostatecznej Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r., występowały nowe okoliczności istotne dla sprawy, nieznane organowi (art. 145 § 1 pkt 5 kpa) wspólnicy sp. j. [...]-[...] i [...], na których przeniesione zostały prawa z decyzji o pozwoleniu na budowę, wnieśli o wznowienie postępowania. Organ odmówił wznowienia postępowania uznając, że wnioskodawcy nie są stroną postępowania. Organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie uznając, że termin do złożenia wniosku wskazany w art. 148 § 1 k.p.a. został przekroczony. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając swoje rozstrzygniecie naruszył przepisy dotyczące zawieszenia postępowania i reguły dotyczące wzajemnej relacji postępowań z wniosków o wznowienie oraz stwierdzenie nieważności decyzji, tj. art. 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. Organ prowadził postępowanie pomimo złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, i zakończył je wydając skarżone postanowienie. Rozstrzygnięcie jest nieprawidłowe również ze względu na błędną ocenę kwestii zachowania terminu do wznowienia postępowania dokonaną przez organ. We wniosku o wznowienie postępowania wskazano na podstawę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. , tj. na ujawnienie nowych, istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, a nie znanych organowi, który ją wydał. Instytucja wznowienia postępowania może znaleźć zastosowanie wyłącznie w sprawach zakończonych ostateczną decyzją administracyjną. Z samej istoty tej instytucji wynika, że postępowanie, które nie zostało zakończone ani postępowanie, które zostało zakończone decyzją nieostateczną nie może zostać wznowione. W tym kontekście rażąco nieprawidłowe jest stwierdzenie organu, że powoływana przez wnioskodawców podstawa wznowienia była im znana już [...] listopada 2012 r., zatem wniosek z [...] marca 2013 r. został złożony z uchybieniem terminu wskazanego w art. 148 § 1 k.p.a. Decyzja ostateczna kończąca postępowanie, o którego wznowienie wnioskowano została wydana [...]lutego 2013 r. W tej sytuacji aktualny jest pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z 24 lutego 2011 r. sygn. II OSK 1113/2010: "Rozważając kwestię początku biegu jednomiesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 K.p.a., należy pamiętać, że w myśl art. 145 § 1 K.p.a. wznowienie postępowania może nastąpić wyłącznie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. To oznacza, że podanie o wznowienie postępowania może być skutecznie wniesione najwcześniej w pierwszym dniu po dniu, w którym decyzja stała się ostateczna. W żadnym więc wypadku bieg terminu określonego w art. 148 § 1 K.p.a. nie może się rozpocząć przed ostatecznym zakończeniem zwykłego postępowania administracyjnego. " Nadto okoliczności, które są istotne dla sprawy, nie były w momencie wydawania decyzji znane organowi, nie zaś skarżącym. Możliwość wznowienia postępowania powstała dopiero z chwilą dowiedzenia się przez skarżących o wydaniu decyzji wskazującej na brak wiedzy organu o wykreśleniu spółki jawnej z rejestru. Dodatkowo organ w ogóle nie odniósł się do potrzeby wznowienia postępowania z urzędu. W postępowaniu wznowieniowym zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013r. wprawdzie brał udział inwestor - spółka [...]i [...] sp. j. - jednak przed wydaniem decyzji spółka została wykreślona z rejestru, przestała istnieć. Okoliczność ta nie była znana organowi w momencie wydawania decyzji, przy czym niewątpliwie jest to okoliczność istotna dla sprawy. Gdyby ta okoliczność znana była organowi w dacie wydania decyzji, to treść decyzji musiałaby być odmienna. Zatem obecnie postępowanie to powinno zostać wznowione przez organ z urzędu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle tych kryteriów, skargę należało uwzględnić. W świetle przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, wznowienie postępowania ma dwie fazy. W fazie pierwszej, organ postanowieniem wydanym na podstawie art. 149 § 1 k.p.a., wznawia postępowanie, albo na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmawia wznowienia postępowania. Do przesłanek, uzasadniających odmowę wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. należą: wniesienie podania przez podmiot nie będący stroną - jeżeli wznowienie ma nastąpić na wniosek, uchybienie terminowi do wniesienia podania o wznowienie, określonego przepisami art. 148 § 1 i 2 k.p.a., oraz brak wskazania podstawy faktycznej wznowienia, odpowiadającej jednej z wyczerpująco wymienionych przepisami art. 145 § 1 pkt 1-8 oraz art. 145a podstaw wznowienia. Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W przypadku podania o wznowienie postępowania termin jednomiesięczny z art. 148 § 1 k.p.a. rozpoczyna się w konkretnie oznaczonym dniu, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia i upływa też w konkretnym dniu, obliczonym według zasady wynikającej z art. 57 § 3 k.p.a. W niniejszej sprawie dla oceny zachowania terminu do wniesienia o wznowienie, koniecznym było ustalenie początkowej daty biegu omawianego terminu, a więc dnia w którym skarżący dowiedzieli się, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności, istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Jednocześnie analizując kwestię początku biegu jednomiesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. należy mieć na uwadze, że wznowienie postępowania może nastąpić tylko w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. To oznacza, iż podanie o wznowienie postępowania może być skutecznie wniesione najwcześniej w pierwszym dniu po dacie, w której decyzja stała się ostateczna. Bieg terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. nie może się rozpocząć przed ostatecznym zakończeniem postępowania administracyjnego objętego wnioskiem o wznowienie. (wyroki WSA w Gliwicach z 24 marca 2010 r., sygn. akt II SA/GL 1191/09; wyrok WSA w Poznaniu z 22 stycznia 2009 r., sygn. akt IV SA/Po 227/08). Dlatego błędne było stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego według którego o uchybieniu jednomiesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania świadczyło to, że skarżący wiedzieli o rozwiązaniu spółki [...]-[...] i [...] sp. j. w dniu podjęcia stosownej uchwały o jej rozwiązaniu tj. w dniu [...] listopada 2012r. Niedopuszczalne było uznanie, że początek biegu terminu przewidzianego dla wniosku o wznowienie postępowania może mieć miejsce w okresie poprzedzającym zakończenie sprawy administracyjnej objętej wnioskiem o wznowienie. Dokonana przez organ interpretacja jest sprzeczna z istotą instytucji wznowienia postępowania. Skoro decyzja ostateczna kończąca postępowanie, o którego wznowienie wnioskowano, została wydana [...] lutego 2013 r., doręczona w dniu [...] marca 2013r., a wniosek został złożony w dniu [...] marca 2013r. - to w rozpatrywanym stanie faktycznym należy przyjąć, że skarżący złożyli podanie o wznowienie postępowania z zachowaniem ustawowego terminu. W związku z tym, że w postępowaniu zażaleniowym organ odwoławczy całkowicie oderwał się od argumentacji dla której wydano postanowienie w I instancji, i w tym zakresie w ogóle nie rozparzył sprawy, a jednocześnie wadliwie uznał, że skarżący nie zachowali ustawowego terminu do złożenia podania o wznowienia postępowania, to aktualnie obowiązkiem organu odwoławczego będzie ocena przymiotu strony skarżących i tym samym możliwość dalszego merytorycznego procedowania w odniesieniu do przesłanek wznowieniowych. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w całości podzielił argumentację zawartą w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 lutego 2011 r. sygn. II OSK 1113/2010, (baza orzeczeń NSA), który w tym stanie faktycznym miał adekwatne zastosowanie. W odniesieniu do zarzutów skargi, iż organ miał obowiązek wszcząć postępowanie z urzędu, wskazać należy, iż jest to jego prawo, a nie obowiązek. W żadnym wypadku zaniechanie wznowienia postępowania z urzędu nie może być podstawą zarzutu w sprawie odmowy wznowienia postępowania z powodu uchybienia przez stronę terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Ujawnione naruszenie przepisów postępowania powoduje uchylenie zaskarżonego postanowienia na mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270). Na mocy art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie II wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło