VII SA/Wa 693/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2013 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. znak [...] w przedmiocie skreślenia z listy egzaminatorów kandydatów na kierowców I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej E. P. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA/Wa 693/13 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2013r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a., art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj.: Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.) i art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj.: Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania E. P. utrzymało w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] znak: [...] orzekającą o skreśleniu z ewidencji egzaminatorów kandydatów na kierowców E. P. wpisaną do ewidencji po numerem [...]. W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., wskazało, że orzekło w oparciu o art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tj.: Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.). Kolegium wskazało, ze mając na uwadze kryteria określone w tym przepisie oraz orzecznictwo sądowe uznało, że fakt prawomocnego skazania za czyn polegający na przyjęciu przez egzaminatora korzyści majątkowej w trakcie wykonywania obowiązków egzaminatora jednoznacznie przesądza o braku wiarygodności egzaminatora, dowodząc tym samym, iż nie tylko nie daje on rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków, ale wręcz przeciwnie, sprawując swą funkcję, dopuścił się on przestępstwa. Wyrok skazujący za ww. czyn przesądza także o tym, iż osoba skazana w sposób szczególnie drastyczny naruszyła zasady egzaminowania. Egzaminator musi bowiem spełniać warunki określone w art. 110 ust. 1 pkt 2-9 p.r.d. nie tylko w dacie wpisu, ale i w okresie późniejszym" (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 listopada 2010 r. sygn. akt IV SA'Po 749/10, LEX nr 758606). Kolegium mając na uwadze, że odwołująca się została skazana za umyślne popełnienie przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów i wymierzona została kara 10 miesięcy pozbawienia wolności (na okres próby) oraz kara grzywny, zdaniem Kolegium skarżąca nie daje rękojmi należytego wykonywania swoich obowiązków. W skardze skierowanej do Sądu E. P. zarzuciła decyzji SKO: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a) art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nałożenie na skarżącą sankcji administracyjnej o analogicznej funkcji i treści, co środek karny w postaci zakazu wykonywania zawodu, którego nałożenia na skarżącą sąd karny zaniechał i naruszenie tym samy fundamentalnych zasad demokratycznego państwa prawa. VII SA/Wa 693/13 b) art. 110 ust. I pkt 9 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w zw. z art. 65 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej, poprzez błędną wykładnię (z nieobowiązującego przepisu prawa) polegającą na wywiedzeniu z treści przepisu normy prawnej z niego nic wynikającej, a polegającej w szczególności na nieuzasadnionym przyjęciu, że skazanie prawomocnym wyrokiem może stanowić wyłączną przesłankę do uznania, że egzaminator nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu. c) art. 113 ust. 1 pkt 1 Prd poprzez niewłaściwe zastosowanie (nieobowiązującego przepisu) polegające na błędnym przyjęciu, że stan faktyczny niniejszej sprawy stanowi warunek wystarczający do uznania, że zachodzą przesłanki ustanowione w tym przepisie. d) art. 58 ust. 1 pkt 8 oraz art. 71 ust. 1 pkt 2 ukp ustawy o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (t.j. Oz. U. Nr 30 poz. 151 — dalej: ukp) poprzez ich niezastosowanie w przedmiotowej sprawie i pominięcie w podstawie prawnej wydanej decyzji przez organ II instancji. 2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, 8 i 77 Kpa polegające w szczególności na niewykonaniu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącej poprzez stronnicze i prowadzące do z góry zamierzonego rozstrzygnięcie prowadzenie postępowania administracyjnego. Skarżąca podniosła w uzasadnieniu skargi, że zaskarżona decyzja z dnia [...] stycznia 2013 r. została wydana na podstawie nieobowiązujących przepisów prawa. Powołując się na treść przepisu art. 110 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, organ II instancji nie wziął pod uwagę, iż powyżej wskazany przepis został uchylony ustawą o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (t.j. Dz. U. Nr 30 poz. 151), która w przedmiotowym zakresie zaczęła obowiązywać w dniu 19 stycznia 2013 r. Regulacje z ustawy Prawo o ruchu drogowym (tj. art. 110 oraz art. 113) zostały przeniesione do ustawy o kierujących pojazdami odpowiednio do art. 58 oraz art. 71 tejże ustawy. W związku z tym, iż ustawa o kierujących pojazdami nie zawiera żadnych przepisów intertemporalnych, które nakazywałyby stosowanie do spraw wszczętych, a niezakończonych dotychczasowych przepisów, należy uznać, iż organ II instancji w dniu wydawania decyzji, rj. w dniu [...] stycznia 2013 r. winien zastosować obowiązujące przepisy prawa, czego jednak nie uczynił. Nieprawidłowość ta sprawia, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa i należy ją uchylić. Organ II instancji pominął i nie zastosował przepisu art. 58 ust. 1 pkt 8 oraz art. 71 VII SA/Wa 693/13 ust. 1 pkr 2 ukp, które jeśli miałyby w ogóle zastosowanie w sprawie winny były stanowić podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji. Z tego też względu niniejsza skarga odnosić się będzie do przepisów prawa powołanych w treści zaskarżonej decyzji przez organ II instancji. Odnosząc się do samego postępowania i prawomocnego wyroku karnego Skarżąca podtrzymuje swe twierdzenie, iż ww. wyrok jest niesprawiedliwy i nieodpowiadający prawu, dlatego też jej obrońca złożył wniosek o wywiedzcnic kasacji na korzyść skazanej do Rzecznika Praw Obywatelskich. W chwili obecnej jest to jedyny środek zaskarżenia przysługujący skarżącej, który musi poprzedzić wniosek do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. W ocenie skarżącej nałożenie sankcji administracyjnej w postaci skreślenia ewidencji egzaminatorów kandydatów na kierowców i kierowców, stanowi naruszenie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżąca została za ten sam czyn, który stanowił podstawę skreślenia z ewidencji przez sąd karny, który postanowił nic stosować wobec skarżącej środka karnego w postaci zakazu wykonywania określonego zawodu. Skarżaca podniosła również, że ustawodawca przewidział tylko jeden rodzaj przestępstw, których popełnienie stanowi przesłankę negatywną do wykonywania zawodu egzaminatora. Są to przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Racjonalny ustawodawca ustanowiłby literalną przesłankę braku karalności, gdyby chciał od tego uzależnić możliwość wykonywania zawodu egzaminatora. Skoro taka przesłanka nie zaistniała w przepisie, to znaczy, że nie może ona stanowić samodzielnej podstawy orzeczenia o wykreśleniu z ewidencji, a przyjęcie takiej interpretacji stanowi niedopuszczalną wykładnię rozszerzającą. Badając przesłankę rękojmi należytego wykonywania obowiązków organ administracji publicznej winien był ustalać rękojmię, a nic statuować przesłanki nieznane ustawie. Wymaganie niekaralności ograniczone jest do niekaralności za przestępstwo lub wykroczenie przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Istotą tego warunku jest założenie, że egzaminatorem może być osoba, która daje rękojmię należytego wykonywania pełnionej funkcji. Określając rodzaj przestępstw i wykroczeń, ustawodawca odwołał się do przedmiotu ochrony. Wskazuje to, że chodzi nie tylko o przestępstwa zgrupowane w rozdziale XXI kk zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji", ale o każde przestępstwo, które godzi w bezpieczeństwo ruchu drogowego; chodzi nie o określone typy przestępstw, lecz o konkretne czyny, które ze względu nz skutki i okoliczności ich popełnienia są przestępstwami przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Taka interpretacja winna stanowić granicę VII SA/Wa 693/13 dopuszczalnej wykładni rozszerzającej przepisu określonego w art. 110 Prd. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz.U. 2012, poz. 270) zw. dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przez organ przepisy, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest zasadna i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. W ocenie Sądu, postępowanie na podstawie, którego wydano zaskarżoną decyzję jest obarczone wadami wynikającymi z istotnego naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego, gdyż organ orzekający w sprawie nie dopełnił obowiązku wyjaśnienia przede wszystkim stanu prawnego sprawy w stopniu koniecznym do jej rozstrzygnięcia. Obowiązek organu administracji państwowej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności prawnych związanych ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa, wynika z zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.). Istotą postępowania jest ustalenie wszelkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, po to, by następnie dokonać ich oceny pod kątem obowiązujących przepisów materialno-prawnych. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisie art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tj.: Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.). Kolegium wskazało, ze mając na uwadze kryteria określone w tym przepisie oraz orzecznictwo sądowe uznało, że fakt prawomocnego skazania za czyn polegający na przyjęciu przez egzaminatora korzyści majątkowej w trakcie wykonywania obowiązków egzaminatora jednoznacznie przesądza o braku wiarygodności egzaminatora, dowodząc tym samym, iż nie tylko nie daje on rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków, ale wręcz przeciwnie, sprawując swą funkcję, dopuścił się on przestępstwa VII SA/Wa 693/13 Tymczasem jak słusznie wskazano w skardze, , organ Il instancji nie wziął pod uwagę, iż powyżej wskazany przepis został uchylony ustawą o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (t.j. Dz. U. Nr 30 poz. 151), która w przedmiotowym zakresie zaczęła obowiązywać w dniu 19 stycznia 2013 r. Zaskarżona decyzja z dnia [...] stycznia 2013 r. została zatem wydana w oparciu o nieobowiązujące przepisy prawa. Kolegium przywołało treść przepisu art. 110 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym i co więcej na podstawie tego przepisu orzekało i dokonywało wykładni wskazując na materiał dowodowy w sprawie i wyjaśniając cel i skutek wydanego rozstrzygnięcia. W związku z tym, że niektóre regulacje z ustawy Prawo o ruchu drogowym (tj. art. 110 oraz art. 113) a odnoszące się do niniejszej sprawy zostały przeniesione do ustawy o kierujących pojazdami odpowiednio do art. 58 oraz art. 71 tejże ustawy a ustawa o kierujących pojazdami nie zawiera żadnych przepisów intertemporalnych, które nakazywałyby stosowanie do spraw wszczętych, a niezakończonych dotychczasowych przepisów, należy uznać, iż organ II instancji w dniu wydawania decyzji, tj. w dniu [...] stycznia 2013 r. nie zastosował obowiązujących w dniu orzekania przepisów prawa i tym samym nie dokonał odpowiadającej stanowi faktycznemu sprawy ich wykładni. Organ II instancji pominął i nie zastosował przepisów art. 58 oraz art. 71 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U.2011.30.151), która mają zastosowanie w niniejszej sprawie i winny były stanowić podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji. Nieprawidłowość ta sprawia, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa i należało ją uchylić w celu umożliwienia organowi odwoławczemu powtórzenia postępowania odwoławczego w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c oraz art. 152 i art. 200 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.