VII SA/Wa 715/14
WyrokWSA w Warszawie2014-10-28
Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Mirosława Kowalska, Elżbieta Zielińska – Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która twierdzi, że jest spadkobiercą współwłaściciela nieruchomości sąsiedniej, ale nie przedstawiła prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, może być uznana za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i wnieść odwołanie od decyzji?Ratio decidendi
Osoba, która twierdzi, że jest spadkobiercą współwłaściciela nieruchomości sąsiedniej, ale nie przedstawiła prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, nie może być uznana za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Brak wykazania tytułu prawnego do nieruchomości w obszarze oddziaływania inwestycji skutkuje brakiem interesu prawnego do wniesienia odwołania, co uzasadnia umorzenie postępowania odwoławczego.Stan faktyczny
Prezydent miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę. J. G. wniósł odwołanie, twierdząc, że jest spadkobiercą współwłaścicielki sąsiedniej nieruchomości. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że J. G. nie wykazał swojego interesu prawnego, ponieważ nie przedstawił postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. J. G. zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, zarzucając nierozpoznanie istoty sprawy. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak (spr.), Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2014 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala.
Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. Nr [...]Prezydent [...]zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia dla inwestora - [...]Sp. z o.o., na budowę inwestycji polegającej na rozbudowie zespołu istniejących hal przemysłowych na funkcję centrum handlowo-usługowego z infrastrukturą techniczną, elementami zagospodarowania, zjazdem i wyspą dzielącą, na terenie działek nr ew. [...] z obrębu [...], usytuowanych przy ul. [...] w dzielnicy [...].
Odwołanie od decyzji Prezydenta [...]z dnia [...]listopada 2013 r. (uzupełnione pismem z dnia 3 lutego 2014 r.) wniósł J. G., dalej również skarżący.
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. G., na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej k.p.a. oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.), - umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu organ podał, że J. G. nie brał udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji, złożył jednak odwołanie od decyzji Prezydenta [...]. Rozpoznając odwołanie organ uznał, iż wpłynęło ono w terminie, zgodnie z zasadą, że termin do jego wniesienia jest liczony od daty doręczenia decyzji stronie, która uczestniczyła w postępowaniu i jako ostatnia otrzymała przedmiotową decyzję. Odwołanie wniesione zostało jednak przez podmiot nie będący stroną w sprawie.
W ocenie Wojewody [...] podmiot, który wywodzi swoje prawa z normy prawnej zawartej w art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego powinien udokumentować, że jest właścicielem (współwłaścicielem) lub użytkownikiem wieczystym, zarządcą nieruchomości sąsiedniej i że projektowana inwestycja narusza jego uzasadniony interes prawny wskazując, w jakim zakresie i z naruszeniem jakich przepisów. Oznacza to, że w omawianym przypadku mieć interes prawny to posiadać określony tytuł prawny do nieruchomości, której możliwość zagospodarowania, w związku z naruszeniem normy prawa materialnego, zostanie ograniczona.
W sprawie J. G. został wezwany do uzupełnienia braków odwołania poprzez wykazanie interesu prawnego lub obowiązku legitymującego do występowania w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę w charakterze strony.
Dowody przedłożone przez J. G. nie potwierdziły posiadania tytułu prawnego do nieruchomości, znajdującej się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu. J. G. poinformował bowiem, że jest spadkobiercą po zmarłej J. G., współwłaścicielce działek nr ew. [...] z obrębu [...]. Nie przedłożył jednak postanowienia właściwego sądu powszechnego stwierdzającego nabycie praw do spadku.
Konsekwencją braku wykazania przez J. G. interesu prawnego jest umorzenie postępowania odwoławczego, na podstawie, art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2014 r. wniósł J. G. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu podniósł, że Wojewoda [...] nie ustosunkował się do zasadniczych kwestii, tj. uznania skarżącego za właściciela nieruchomości przy ul. [...] w [...] i uznania, że ta nieruchomość leży w obszarze bezpośredniego oddziaływania inwestycji.
Zdaniem skarżącego brak takich ustaleń świadczy o nierozpoznaniu istoty sprawy. Jeżeli nieruchomość przy ul. [...] leży w obszarze bezpośredniego oddziaływania inwestycji to zasadnym było poszukiwanie właścicieli tych nieruchomości, aby w postępowaniu o udzielenie pozwolenia uczestniczyły wszystkie podmioty posiadające przymiot strony.
Skarżącemu powinien przysługiwać przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę z uwagi na zacienie jego działki przez planowaną inwestycję. Okoliczność, że nie dochodzi do naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie naturalnego nasłonecznienia budynków mieszkalnych, nie może powodować wyeliminowania wnioskodawcy z tego postępowania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., umorzył postępowanie odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. G. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2013 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, z powodu braku podstaw do uznania odwołującego za stronę postępowania.
Na wstępie wskazać należy, że odwołanie, jako środek zaskarżenia decyzji administracyjnej umożliwia stronie postępowania administracyjnego, niezadowolonej z wydanej decyzji, domaganie się ponownego rozpatrzenia sprawy i jest gwarancją realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, określonej w art. 15 k.p.a.
Stosownie do art. 127 § 1 k.p.a. prawo do wniesienia odwołania przysługuje wyłącznie stronie postępowania. Należy przy tym podkreślić, że nie tylko stronie, która brała udział w postępowaniu przed organem I instancji, ale także stronie, która w tym postępowaniu udziału nie brała. Oznacza to, że odwołanie może wnieść także podmiot, który mógł być stroną w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, a więc podmiot, którego interesu prawnego lub obowiązku dotyczyło postępowanie, stosownie do art. 28 k.p.a.
Istotą interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy więc to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania.
W postępowaniu administracyjnym, którego przedmiotem jest udzielenie pozwolenia na budowę krąg stron postępowania wyznaczany jest na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z treścią tego przepisu stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu, będącego przedmiotem tego postępowania. Przytoczony powyżej art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane stanowi lex specialis w stosunku do normy prawnej wynikającej z art. 28 k.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 1859/12, Lex nr 1457693).
Natomiast art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego ustala treść pojęcia "obszar oddziaływania obiektu", przez który należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, w których przewidziano ograniczenia w zagospodarowaniu terenu związane z tym obiektem. W świetle powołanego wyżej art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego nie wystarczy przekonanie właściciela sąsiedniej nieruchomości, że ma on interes prawny uzasadniający jego udział, jako strony w postępowaniu o pozwoleniu na budowę. Legitymacja procesowa ma charakter obiektywny, nakazujący ustalenie, przed wszczęciem postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, przepisów, które wprowadzają związane z danym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu i na tej podstawie ustalenie kręgu występujących w nim stron.
W ocenie Sądu, organ odwoławczy zasadnie przyjął w zaskarżonej decyzji, że J. G. - podmiot wnoszący odwołanie – nie posiada przymiotu strony, bowiem nie wykazał, że posiada tytuł prawny do nieruchomości, znajdującej się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu.
Z akt sprawy wynika bowiem, że na wezwanie organu J. G. wskazał jedynie, że jest spadkobiercą po zmarłej J. G., współwłaścicielce działek nr ew. [...] z obrębu [...]. Do wniosku dołączył odpis skrócony aktu zgonu J. G. oraz odpis zwykły z księgi wieczystej na dzień 3 lutego 2014 r. Z przedłożonych dokumentów nie wynika jednak, że posiada on tytuł prawny do w/w działek. Skarżący nie przedłożył również postanowienia właściwego sądu powszechnego stwierdzającego nabycie praw do spadku.
Niewadliwie zatem organ odwoławczy stwierdził, że z przedłożonej przez skarżącego dokumentacji nie wynika, aby skarżący posiadał tytuł prawny do nieruchomości, znajdującej się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, co oznacza brak po stronie skarżącego interesu prawnego, który uprawniałby do zainicjowania postępowania odwoławczego.
Wobec powyższego, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło