VII SA/Wa 725/13
WyrokWSA w Warszawie2013-07-25
Skład orzekający: Małgorzata Jarecka, Włodzimierz Kowalczyk, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zezwalająca na usunięcie drzew i krzewów, wydana w ramach postępowania dotyczącego budowy gazociągu, może zostać uchylona w całości, jeśli wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca wycinki drzew i krzewów, a nie pozwolenie na budowę?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja zezwalająca na usunięcie drzew i krzewów była zgodna z prawem. Zgodnie z art. 34 ust. 5 ustawy o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego, organ odwoławczy nie może uchylić decyzji w całości, jeśli wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca części inwestycji, nieruchomości lub działki. W tej sprawie wadliwa była jedynie część decyzji dotycząca wycinki drzew i krzewów, która mogła zostać wyodrębniona i rozpatrzona odrębnie od pozwolenia na budowę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymującą w mocy decyzję Wojewody M. zezwalającą na usunięcie drzew i krzewów w związku z budową gazociągu. Skarżący zarzucali naruszenie prawa, w tym wadliwe pouczenie o odwołaniu, podział decyzji na dwie części (budowa i wycinka), brak tytułu prawnego do nieruchomości, rozpoczęcie budowy przed uzyskaniem ostatecznej decyzji oraz nierzetelną inwentaryzację drzew. Sąd oddalił skargę, uznając decyzję za zgodną z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant ref. staż. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2013 r. sprawy ze skargi A. B., W. B. i A. B. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów skargę oddala
Minister Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...], znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 15 ust. 4 i art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś. (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 700 ze. zm., dalej: "ustawa"), po rozpatrzeniu odwołania A. B., W. B. i A. B. - utrzymał w mocy decyzję Wojewody M. z dnia [...] września 2012 r. znak: [...] (uzupełnioną postanowieniem Wojewody M. z dnia [...] października 2012 r., znak: [...]) zezwalającą Operatorowi Gazociągów Przesyłowych G. S.A z siedzibą w W.na usunięcie drzew i krzewów.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy omówił stan faktyczny sprawy wskazując, że decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. znak: [...] Wojewoda M.:
- zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia Operatorowi Gazociągów Przesyłowych G. S.A. z siedzibą w W. ul. M. [...],[...] W.na budowę gazociągu wysokiego ciśnienia DN 700, MOP 8,4 MPa relacji R.-G. na odcinku od km [...] w gminie B., województwo m., do km [...] na terenie węzła R. w województwie m., w zakresie budowy gazociągu wraz ze światłowodem i stacjami ochrony katodowej na całej długości układu rurowego i budowy naziemnych obiektów technologicznych: dwóch Węzłów Przesyłu Gazu oraz siedmiu Zespołów Zaporowo-Upustowych wraz z drogami dojazdowymi, ogrodzeniami terenu, wewnętrznymi drogami dojazdowo-technicznymi, techniczno-pożarowymi i chodnikami na terenach zespołów zaporowo-upustowych i węzłów przesyłu gazu,
-zezwolił Inwestorowi na usunięcie drzew i krzewów znajdujących się na działkach objętych decyzją Wojewody M. z dnia [...] grudnia 2010 r., znak: [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś.,
-ustalił termin wycinki drzew i krzewów w okresach od 15 listopada 2011 r. do 28 lutego 2012 r., od 1 września 2012 r. do 28 lutego 2013 r. oraz od 1 września 2013 r. do 31 grudnia 2013 roku,
-ustalił opłaty za usunięcie drzew i krzewów,
-zobowiązał Inwestora do dokonania nasadzeń zastępujących wycięte drzewa i krzewy,
-odroczył opłatę za usunięcie drzew i krzewów na okres 3 lat od dnia wydania decyzji, -zobowiązał Inwestora do przedstawienia Wojewodzie M. pisemnej informacji o wykonaniu nasadzeń i o gotowości do odbioru nasadzeń.
Po rozpatrzeniu odwołań od ww. decyzji Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wydał decyzję z dnia [...] lipca 2012 r. znak: [...] Nr [...],[...] utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję w części I zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia Operatorowi Gazociągów Przesyłowych G. S.A. z siedzibą w W. ul. M. [...],[...] W., na budowę gazociągu wysokiego ciśnienia DN 700, MOP 8,4 MPa relacji R.-G. na odcinku od km [...] w gminie B., województwo m., do km [...] na terenie węzła R. w województwie m. oraz uchylającą zaskarżoną decyzję w części II zezwalającej zgodnie z art. 16 ust. 1 "ustawy" Inwestorowi - Operatorowi Gazociągów Przesyłowych G. S.A. z siedzibą w W., na usunięcie drzew i krzewów znajdujących się na nieruchomościach objętych decyzją Wojewody M. z dnia [...] grudnia 2010 r., znak: [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś., ustalającej termin wycinki drzew i krzewów w okresach od 15 listopada 2011 r. do 28 lutego 2012 r., od 1 września 2012 r. do 28 lutego 2013 r. oraz od 1 września 2013 r. do 31 grudnia 2013 roku, ustalającej opłaty za usunięcie drzew i krzewów z terenów nieleśnych w łącznej wysokości 52 217 016,67 zł, zobowiązującej Inwestora do dokonania nasadzeń zastępujących wycięte drzewa i krzewy, odraczającej opłatę za usunięcie drzew i krzewów na okres 3 lat od dnia wydania decyzji, zobowiązującej Inwestora do przedstawienia Wojewodzie M. pisemnej informacji o wykonaniu nasadzeń i o gotowości do odbioru nasadzeń i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji w tej części.
Wobec powyższego decyzją z dnia [...] września 2012 r., Wojewoda M.:
- zezwolił wnioskodawcy na usunięcie drzew i krzewów z terenu działek objętych decyzją Wojewody M. z dnia [...] grudnia 2010 r. znak: [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu, którą jest budowa gazociągu R.-G. wraz z infrastrukturą niezbędną dla jego obsługi na terenie województwa m., dla zamierzenia pod nazwą: "Budowa gazociągu wysokiego ciśnienia DN 700 MOP 8,4 MPa relacji R.-G.",
- ustalił termin wycinki drzew i krzewów w okresach: od dnia wydania decyzji do 28 lutego 2013 r. oraz od 1 września 2013 r. do 31 grudnia 2013 r.,
- ustalił opłatę za usunięcie drzew i krzewów w wysokości 105 044 812,01 zł,
- odroczył na okres 3 lat od daty wydania decyzji uiszczenie ustalonej opłaty za usunięcie drzew i krzewów w całej wysokości,
- zobowiązał inwestora do posadzenia w ramach nasadzeń zastępczych za wycięte drzewa i krzewy w liczbie nie mniejszej niż liczba usuniętych drzew i krzewów, na terenie, z którego zostały usunięte lub na innych terenach w terminie do 30 maja 2014 r.,
- zobowiązał inwestora do złożenia pisemnej informacji o wykonaniu nasadzeń niezwłocznie po ich zakończeniu oraz pisemnej informacji o gotowości do odbioru nasadzeń po upływie 3 lat od dnia ich realizacji.
Następnie organ odwoławczy wskazał, że z dokumentacji sprawy wynika, że stronom zapewniono czynny udział w postępowaniu zakończonym weryfikowaną decyzją.
Zgodnie z dyspozycją art. 8 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 4 ww. "ustawy" inwestor oraz właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie decyzji, zostali powiadomieni o wydaniu decyzji Wojewody M. z dnia [...] września 2012 r. w drodze wysłanych do nich zawiadomień na adres określony w katastrze nieruchomości (pismo z dnia 26 września 2012 r. znak: WIS-P.7840.8.87.2011.TM), a pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o wydaniu decyzji w drodze obwieszczeń wywieszonych na tablicach ogłoszeń i umieszczonych na stronie internetowej M. Urzędu Wojewódzkiego, jak również Urzędu Miasta i Gminy S., Urzędu Gminy P., Urzędu Gminy N., Urzędu Gminy W., Urzędu Gminy J., Urzędu Gminy Z., Urzędu Gminy D., Urzędu Gminy P., Urzędu Gminy S., Urzędu Gminy R., Urzędu Gminy B., Urzędu Gminy S., Urzędu Gminy B., Urzędu Miasta N., Urzędu Miasta P., Urzędu Miasta L., a także w prasie o zasięgu ogólnopolskim. W przedmiotowych obwieszczeniach organ I instancji poinformował strony o miejscu, gdzie strony i ich pełnomocnicy mogą zapoznać się z treścią wydanej decyzji oraz o możliwości złożenia odwołania.
Odnosząc się do argumentacji rozpatrywanego odwołania, Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej uznał, iż nie zasługuje ono na uwzględnienie i szeroko odniósł się do zarzutów w nim zawartych.
W kwestii zarzutu dotyczącego błędnego pouczenia stron, zawartego w zawiadomieniu i obwieszczeniu o wydaniu decyzji Wojewody M. z dnia [...] września 2012 r. o możliwości wniesienia odwołania do Ministra Infrastruktury, organ zauważył, że w decyzji Wojewody M. umieszczone zostało poprawne określenie organu, do którego można złożyć odwołanie tzn. do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Zgodnie z art. 112 k.p.a. błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Jednakże pomimo omyłki zawartej w zawiadomieniu i obwieszczeniu o wydaniu przedmiotowej decyzji, odwołujący się wnieśli odwołanie w terminie i do odpowiedniego organu, a tym samym nie zostali pozbawieni swoich praw.
Odnosząc się do całej treści odwołania złożonego przez A. B., W. B. i A. B. organ zauważył, że odwołujący się podają wielokrotnie błędną datę wydania decyzji Wojewody M., tj. [...] września 2012 r. Decyzja Wojewody M. została wydana w dniu [...] września 2012 r.
Zarzut dotyczący naruszenia przepisów art. 34 ust. 5 "ustawy" jest bezpodstawny. Zgodnie z art. 34 ust. 5 "ustawy" w postępowaniu przed organem wyższego stopnia oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji, o której mowa w niniejszej "ustawie", w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca części inwestycji w zakresie terminalu, nieruchomości lub działki.
W sytuacji określonej omawianym przepisem, organ odwoławczy nie może uchylić całej decyzji pierwszoinstancyjnej, gdy stwierdzi, iż decyzja ta narusza obowiązujące prawo tylko w odniesieniu do części rozstrzygnięcia tej decyzji, ujętego w części inwestycji w zakresie terminalu, nieruchomości lub nawet tylko działki. Oznacza to, iż co do zasady organ odwoławczy jest zobowiązany do ponownego rozpatrzenia sprawy w jej merytorycznym kształcie. Możliwe jest także, iż organ odwoławczy w trakcie rozpatrywania sprawy ustali, że rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne narusza co prawda prawo, ale nie rzutuje to na legalność tego rozstrzygnięcia wobec całego przebiegu inwestycji, a tylko jej części. W takim przypadku organ odwoławczy nie może uchylić całej decyzji, lecz tylko tą część, która narusza prawo. Ograniczenie przez ustawodawcę organowi odwoławczemu możliwości uchylenia w takim przypadku całej decyzji pierwszoinstancyjnej wydaje się dotyczyć uchylenia tej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. oraz uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej w całości i rozstrzygnięcia sprawy we własnym zakresie na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Ze wskazanych powyżej przepisów wynika bowiem, że nie może organ odwoławczy swoim rozstrzygnięciem zakwestionować tej części decyzji pierwszoinstancyjnej, która nie jest dotknięta wadami prawnymi, jeżeli takimi wadami dotknięta jest tylko część decyzji dająca się wyodrębnić. Wydaje się zatem, iż tylko wadliwość decyzji o charakterze materialnym, jako taka, która może się odnosić tylko do wyodrębnionej części decyzji, może uzasadniać zastosowanie przepisu art. 34 ust. 5 "ustawy". Należy przy tym zwrócić uwagę na treść art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Odnośnie zarzutu dotyczącego wydania decyzji o pozwoleniu na budowę bez posiadania tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, należy stwierdzić, że nie znalazł on potwierdzenia w aktach sprawy. Należy podkreślić, że trasa budowy gazociągu wyznaczona została na podstawie decyzji Wojewody M. z dnia [...] grudnia 2010 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś. Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś. podlega natychmiastowemu wykonaniu na podstawie z art. 34 ust. 1 "ustawy". Zatem w dniu wydania zaskarżonej decyzji inwestor posiadał prawo do dysponowania nieruchomością odwołującej się strony na cele budowlane. Istotą natychmiastowej wykonalności decyzji administracyjnych w zakresie terminalu jest to, że decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji staje się od razu wykonalna i jednocześnie stanowi tytuł egzekucyjny, a wniesienie odwołania od takiej decyzji w terminie przez jakikolwiek podmiot trzeci nie wstrzymuje wykonania tej decyzji przez podmiot, który ją uzyskał i przystąpił na tej podstawie do realizacji poszczególnych etapów przedsięwzięcia.
Zarzut wydania decyzji zezwalającej na usunięcie drzew i krzewów po zakończonym postępowaniu administracyjnym w sprawie budowy gazociągu i po wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest bezzasadny. Okoliczność, iż decyzja została zaskarżona do sądu administracyjnego nie stanowi przeszkody do wydania rozstrzygnięcia przez organ I instancji w wyniku przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zaś w odniesieniu do zarzutu polegającego na braku stosownego odszkodowania, organ wyjaśnił, iż kwestia formy i wysokości odszkodowania będzie rozstrzygana w odrębnym postępowaniu prowadzonym w oparciu o art. 23 i art. 24 "ustawy" oraz odpowiednio o przepisy art. 124 ust. 2 i 4 - 8 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, ze zm.), w którym to zainteresowane strony będą mogły kierować swoje uwagi i zgłaszać żądania. Powyższa procedura pozostaje poza postępowaniem prowadzonym w sprawie pozwolenia na budowę.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących wydania decyzji i rozpoczęcia inwestycji bez protokołu oględzin oraz bez szczegółowej inwentaryzacji drzew i krzewów na nieruchomości skarżących organ zauważył, że Wojewoda M., ponownie rozpatrując wniosek dotyczący wycinki drzew i krzewów, sporządził poprawną inwentaryzację drzew i krzewów przeznaczonych do usunięcia, obejmującą także drzewa i krzewy na działce nr ew. [...] w S., gmina N. Nadmienić należy, że żaden z przepisów "ustawy" nie obliguje do dołączenia protokołu oględzin.
W postępowaniu odwoławczym zaskarżona decyzja badana jest z punktu widzenia jej zgodności z prawem, zatem przepis art. 16 ust. 2 pkt 1 "ustawy" przewiduje jednoznacznie, iż wniosek o pozwolenie na budowę inwestycji w zakresie terminalu, gdy wydawane jest zezwolenie na usunięcie drzew, powinien dodatkowo zawierać inwentaryzację wszystkich drzew i krzewów znajdujących się na terenie objętym wnioskiem, z wyszczególnieniem struktury i wieku drzewostanu oraz przeznaczenia i dotychczasowego sposobu wykorzystywania terenu, na którym rosną drzewa i krzewy. Zdaniem organu inwentaryzacja drzew i krzewów, stanowiąca załącznik do decyzji Wojewody M. z dnia [...] września 2012 r., przygotowana została poprawnie, a wskazane okoliczności zawarte w decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2012 r., które należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, zostały zrealizowane.
Organ odwoławczy nie stwierdził także naruszenia art. 84 ust. 1, ust. 4, art. 85 oraz art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r., Nr 151, poz. 120 z późn. zm.) i przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. z 2004 r., Nr 228, poz. 2306, zmiana M.P. z 2012 r. Nr 95, poz. 963).
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013 r. złożyli A. B., W. B. i A. B. wnosząc o jej uchylenie i zarzucając jej rażące naruszenie prawa.
W skardze skarżący wskazali, że zaskarżona decyzja narusza prawo, jest wadliwa i nie powinna istnieć w obrocie prawnym. Zwrócili uwagę na wyrok wydany przez WSA w Warszawie sygn. akt IV SA/Wa 2604/12, zgodnie z którym, decyzja lokalizacyjna została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie A. B., W. B. i A. B. z dnia 25 lipca 2013 r. złożonym na rozprawie w dniu 25 lipca 2013 r. skarżący przedstawili dodatkowe zarzuty, w szczególności zarzucili naruszenie prawa poprzez :
-wydanie zawiadomienia Wojewody M. z dnia [...] września 2012 r. zawierające błędne pouczenie o odwołaniu,
-naruszenie art. 15 oraz art. 127 § 1 i art. 8 k.p.a.,
-naruszenie procedury administracyjnej w decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2012 r., która skutkuje wydaniem jej z rażącym naruszeniem prawa - z uwagi na podzielenie decyzji na dwie części (utrzymano w mocy pozwolenie na budowę, bez zezwolenia na wycinkę drzew i krzewów),
-naruszenie art. 14 ust. 1 ustawy o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś., art. 124 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane,
-naruszenie art. 20, art. 21, art. 64 Konstytucji RP, oraz art. 17 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej,
-bezpodstawne naruszenie własności skarżących naruszyło także art. 17 Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela (uchwalonej przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w dniu 10 grudnia 1948 r.),
-wydanie decyzji po rozpoczęciu robót budowlanych 2 lipca 2012 r.,
-rażące naruszenie art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z uwagi na rozpoczęcie robót budowlanych przed uzyskaniem waloru ostateczności decyzji pozwalającej na budowę,
-nierzetelna inwentaryzacja drzew oraz krzewów na nieruchomości skarżących,
-rażące naruszenie prawa w związku z nieprzywróceniem do stanu poprzedniego po wybudowaniu gazociągu,
-rażące naruszenie art. 15 k.p.a. oraz Konstytucji RP poprzez nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności,
-brak decyzji wywłaszczeniowej,
-naruszenie art. 21 ust. 1 Konstytucji RP poprzez brak słusznego odszkodowania za wywłaszczenie,
-brak odszkodowania za wycięte drzewa i krzewy,
-odmowa wypłaty słusznego odszkodowania,
-pominięcie procedury wydania nieruchomości zgodnie z pkt 9 decyzji lokalizacyjnej,
-naruszenie art. 32 Konstytucji RP.
Skarżący wskazali, że ich własność prywatna - działka w gminie N. o wartości rynkowej 1.500.000 zł - bez ich zgody, bez odszkodowania oraz bez podstawy prawnej, chroniona Konstytucją RP - z chwilą dokonania w księdze wieczystej wpisu o ograniczeniu w rozporządzaniu nieruchomością - została rażąco naruszona. Niezgodność zaś z Konstytucją RP oraz naruszenie prawa potwierdza analiza przeprowadzona przez Radę Legislacyjną przy Prezesie Rady Ministrów zawarta w "opinii Ministra Skarbu Państwa z dnia 16 lipca 203 r. o projekcie ustawy o zmianie ustawy o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś.".
Na koniec skarżący wskazali, że żądają ustosunkowania się do wszystkich zarzutów zawartych w skardze oraz niniejszym piśmie z dnia 25 lipca 2013 r., a także do załączonej opinii Ministra Skarbu Państwa z dnia 16 lipca 2013 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem postępowania jest decyzja Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] lutego 2013 r utrzymująca w mocy decyzję z dnia [...] września 2012 r. Wojewody M. zezwalającą na wycinkę drzew i krzewów z terenu działek objętych decyzją Wojewody M. z dnia [...] grudnia 2010 r. znak: [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu, którą jest budowa gazociągu R.-G. wraz z infrastrukturą niezbędną dla jego obsługi na terenie województwa m., dla zamierzenia pod nazwą: "Budowa gazociągu wysokiego ciśnienia DN 700 MOP 8,4 MPa relacji R.-G.", ustalająca termin wycinki drzew i krzewów, opłatę za usunięcie drzew i krzewów, odraczająca uiszczenie tejże opłaty oraz zobowiązująca inwestora do nasadzeń następczych.
Decyzja Wojewody M. z [...] września 2012 r. została wydana po uchyleniu w części dotyczącej wycinki drzew i krzewów, decyzji z [...] listopada 2011 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia Operatorowi Gazociągów Przesyłowych G. S.A. na budowę gazociągu wysokiego ciśnienia relacji R.-G.
W skardze na decyzję Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] lutego 2013 r. Skarżący podnoszą, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie IV SA/Wa 2604/12 wyrokiem z dnia 7 lutego 2013 r., stwierdził, że decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] września 2012 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji towarzyszącej inwestycjom w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś., wydana została z naruszeniem prawa.
Jest niesporne, iż wyrokiem w sprawie IV SA/Wa 2604/12 WSA w Warszawie stwierdził, że decyzja lokalizacyjna, została w części dotyczącej działki ew. [...] (działki stanowiącej własność Skarżących) oraz w części dotyczącej działki ew. [...] wydana z naruszeniem prawa. Okoliczność ta nie powoduje jednak, że zaskarżona decyzja jest także wadliwa. Wydanie, bowiem przez sąd administracyjny orzeczenia stwierdzającego, że zaskarżona decyzja narusza prawo oznacza, że stwierdzono wadliwość decyzji, ale decyzja pozostaje w mocy i wiąże nadal. Sytuacja jest więc podobna, jak w przypadku oddalenia skargi. (Prawo o postępowaniu Administracyjnymi Komentarz, Tadeusz Woś, Hanna Knysiak Molczyk, Marta Romańska, Wydawnictwa Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005).
Wyjaśnienie tej kwestii stało się jednak bezprzedmiotowe, albowiem, orzeczenie WSA w Warszawie w sprawie IV SA/Wa 2604/12 z dnia 7 lutego 2013 r. zostało uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 1231/13.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów wniesionych pismem z dnia 25 lipca 2013r. zatytułowanym "Uzupełnienie skargi z dnia 26 marca 2013 r.), należy zważyć, co następuje.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. oraz art. 127 § 1 i art. 8 k.p.a. poprzez wydanie przez Wojewodę M. błędnego pouczenia w zawiadomieniu o wydaniu decyzji z dnia [...] września 2012 r. ( prawidłowa data decyzji to [...] września 2012 r.)
Kwestia ta została prawidłowo wyjaśniona przez organ II –ej instancji, który wyjaśnił, że błędne wskazanie Ministra Infrastruktury jako organu odwoławczego w obwieszczeniu i zawiadomieniu o wydaniu decyzji, nie miało znaczenia dla interesów skarżących. Skarżący złożyli odwołanie skuteczne – we właściwym terminie i skierowane do właściwego organu. Organ wskazał, że w treści samej decyzji, pouczenie było poprawne, a prawo chroni strony postępowania w przypadku błędnego pouczenia, tym samym zarzut naruszenia w ten sposób art. 8 k.p.a., art. 15 k.p.a., 127 § 2 k.p.a., 129 § 2 k.p.a., 78 Kostytucji RP należy uznać za bezpodstawny.
Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut bezprawności stawiany decyzji, wobec faktu, że została podzielona na dwie części – tj. utrzymano w mocy pozwolenie na budowę ,a uchylono decyzję w części dotyczącej wycinki drzew.
W ocenie Skarżących, nie można było budować gazociągu bez wycinki drzew i krzewów, które znajdowały się w pasie budowy. Decyzja powinna być uchylona w całości.
Zagadnienie to także, w ocenie Sądu, należycie w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił organ II –ej instancji wskazując, że art. 34 ust. 5 ustawy wyraźnie stanowi, że w postępowaniu przed organem wyższego stopnia oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji, o której mowa w niniejszej ustawie, w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca części inwestycji w zakresie terminalu, nieruchomości lub działki. Treść tego przepisu nie pozwala organowi odwoławczemu zakwestionować tej części decyzji pierwszoinstancyjnej, która nie jest dotknięta wadami prawnymi, jeżeli wadami dotknięta jest część decyzji dająca się wyodrębnić. Sytuacja taka miała miejsce w rozpatrywanej sprawie. Wadami dotknięta była tylko część decyzji dotycząca wycinki drzew i krzewów i kwestii z tym związanych. Część ta niewątpliwie dawała się wyodrębnić, a zatem organ miał prawo uchylić decyzję i wydać nową tylko w tym zakresie.
Nadmienić także należy, iż Sąd w rozpatrywanej sprawie może ograniczyć się tylko do badania legalności zaskarżonej decyzji, decyzja dotycząca pozwolenia na budowę nie podlega, co do meriti kontroli Sądu. Wobec powyższego zarzuty dotyczące zagadnienia posiadania lub nie przez inwestora tytułu prawnego do nieruchomości Skarżących, przedwczesnego wpisu o ograniczeniu w rozporządzaniu nieruchomością w księdze wieczystej – w sytuacji, gdy decyzja lokalizacyjna nie była ostateczna, nie mogą być przedmiotem niniejszego postępowania.
Poza kognicją Sądu pozostają także zarzuty dotyczące rozpoczęcia robót budowlanych przed wydaniem decyzji w przedmiocie wycinki drzew ( aczkolwiek wskazać należy, że zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy "decyzje administracyjne, o których mowa w niniejszej ustawie podlegają natychmiastowemu wykonaniu")
Nie można także podzielić zarzutu Skarżących, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 15 k.p.a., albowiem odwołanie nie wstrzymało wykonania decyzji nieostatecznej. Zdaniem Skarżących, w sytuacji, gdy odwołania nie wstrzymuje wykonania decyzji nieostatecznej, to jest ono nieskuteczne i prowadzi do naruszenia zasady dwuinstancyjności z art. 15 k.p.a.
Należy wyjaśnić, że możliwość wniesienie odwołania i ponownego rozpatrzenia decyzji przez organ II –ej instancji i kwestia wykonalności decyzji, są zupełnie odrębnymi problemami prawnymi, które szczegółowo regulują ustawy. W rozpatrywanej sprawie szczególny przepis – art. 34 ust. 1 ustawy zezwala, by decyzje administracyjne, o których mowa w ustawie podlegały natychmiastowemu wykonaniu. Nie kłoci się to jednak z prawem do zaskarżenia takiej decyzji.
Regulacje takie, pozwalające na wykonywanie decyzji nieostatecznej poprzez nadanie jej rygoru nachmiastowej wykonalności, są spotykane w prawie często zarówno w ustawach szczególnych, a także w k.p.a., który także na mocy art. 108 dopuszcza możliwość nadawania decyzji, od której służy odwołanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
Poza meritum rozpatrywanej sprawy pozostają kwestie wywłaszczenia nieruchomości, odszkodowania z tego tytułu, a także odszkodowania za wycinkę drzew.
Nie może być także przedmiotem badania Sądu decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji i sposób jej ogłoszenia, albowiem ta decyzja nie jest przedmiotem postępowania przed Sądem.
Na uwagę zasługuje natomiast zarzut wskazany w punkcie 7 pisma z 25 lipca 2013r. dotyczący inwentaryzacji drzew.
Skarżący podnoszą, że inwentaryzacja ta jest nierzetelna. Zarzucają, że nie wytyczono geodezyjnie granic nieruchomości Skarżących, w związku z tym nie było możliwe określenie, które drzewa znajdują się na nieruchomości Skarżących, a które na sąsiednich nieruchomościach. Zarzucają także, że nierzetelnie, gdyż niezgodnie z ustawą z dnia 1 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody wraz z późniejszymi zmianami (Dz.U. 2013.627, dalej "ustawa o ochronie przyrody") dokonano pomiaru pni drzew.
Należy wskazać, że Skarżący nie wychodzą poza zarzuty ogólne i nie odnoszą się do danych wskazanych w decyzji.
Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy w pozwoleniu na budowę inwestycji w zakresie terminala wojewoda zezwala na usunięcie drzew lub krzewów znajdujących się na nieruchomościach objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie terminalu. Do inwestycji w zakresie terminalu nie stosuje się przepisów rozdziału 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, z wyjątkiem art. 84-89 tej ustawy.
Z treści ustępu 2 tego przepisu wynika, że wniosek o wydanie pozwolenia na budowę inwestycji w zakresie terminalu w przypadku, o którym mowa w ust. 1, powinien dodatkowo zawierać:
1) inwentaryzację drzew i krzewów znajdujących się na terenie objętym wnioskiem, z wyszczególnieniem struktury i wieku drzewostanu oraz przeznaczenia i dotychczasowego sposobu wykorzystywania terenu, na którym rosną drzewa i krzewy, oraz
2) plan gospodarki zielenią, jako część projektu zagospodarowania działki lub terenu, w którym określa się przyczynę i termin zamierzonego usunięcia poszczególnych drzew, wielkość powierzchni, z której zostaną usunięte krzewy i termin zamierzonego ich usunięcia.
W toku postępowania inwestor dołączył szczegółową inwentaryzację drzew i krzewów sporządzoną na terenie objętym inwestycją. Jak wynika z tej dokumentacji, pomiaru obwodu pnia na wysokości 130 cm. dokonano, zgodnie z art. 85 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody.
Dołączona przez inwestora inwentaryzacja drzew i krzewów znajdujących się na terenie inwestycji, stanowi integralną część decyzji w formie załączników do decyzji. I tak załączniki zawierają:
1. szczegółowy wykaz drzew na terenach nieleśnych wraz z ustaleniem opłat za wycinkę (zał nr 2),
2. szczegółowy wykaz drzew na terenach leśnych wraz z ustaleniem opłat za wycinkę(zał. nr 3),
3. szczegółowy wykaz drzew z sadów wraz z ustaleniem opłat za wycinkę (zał nr 4)
4. szczegółowy wykaz powierzchni krzewów wraz z ustaleniem opłat za wycinkę (zał. nr 5)
Dołączono także, jako załącznik nr 1 plan gospodarki zielenią wraz z inwentaryzacją drzew i krzewów.
Mając na uwadze ogólnikowość sformułowanych przez Skarżących w piśmie z 25 lipca 2013 r. zarzutów, nie można uznać, że przedłożona inwentaryzacja zawiera błędne dane. Podzielić natomiast należy stanowisko organu, że żaden z przepisów ustawy nie obliguje do dołączenia do akt protokołu oględzin nieruchomości, a tym bardziej wykonywania pomiarów geodezyjnych nieruchomości, dla której sporządzana była inwentaryzacja drzew i krzewów.
Wobec treści żądania złożonego przez Skarżących w uzupełnieniu skargi z 25 lipca 2013 r. o ustosunkowanie się do wszystkich zawartych w skardze naruszeń prawa oraz wszystkich aspektów prawnych zaistniałych w skardze, a w szczególności sporządzonej opinii do "Opinii o projekcie ustawy o zmianie ustawy o inwestycjach w zakresie terminalu regazyfikacyjnego skroplonego gazu ziemnego w Ś." z dnia 16 lipca 2013 r. należy stwierdzić, że zgodnie z art. 134 p.p.s.a wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy. Jak wyżej wskazano, Skarżący domagają się zbadania przez Sąd kompleksowo ich sytuacji prawnej, która jest wynikiem wydania decyzji o lokalizacji inwestycji, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, pozwoleniu na budowę oraz zaskarżonej decyzji w przedmiocie wycinki drzew.
Kognicja Sądu w rozpatrywanej sprawie nie pozwala na tak szerokie badanie. Tym bardziej nie ma żadnej przyczyny, dla której Sąd w rozpatrywanej sprawie miałby zajmować stanowisko w przedmiocie opinii o projekcie zmiany ustawy. Celem postępowania sądowego jest bowiem zbadanie legalności zaskarżonej decyzji, a nie wypowiedź, co do prawa w ogóle.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznał, ż zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło