VII SA/Wa 727/18

PostanowienieWSA w Warszawie2018-06-21

Skład orzekający: Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca posiada znaczny majątek nieruchomy i ruchomy, mimo toczących się postępowań egzekucyjnych i poniesionej straty finansowej w poprzednim roku podatkowym?
Ratio decidendi
Sprzeciw od postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej. Posiadanie znacznego majątku nieruchomego i ruchomego, pomimo toczących się egzekucji i poniesionej straty, nie przesądza o niemożności pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku dla sytuacji majątkowej i osobistej, zwłaszcza gdy dokumentacja finansowa jest niepełna i budzi wątpliwości.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca wykazał posiadanie znacznego majątku (dom, nieruchomości, pojazdy), stratę z działalności gospodarczej w 2017 r. oraz wysokie miesięczne wydatki. Starszy referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, co zostało zaskarżone sprzeciwem. W sprzeciwie K. K. podniósł toczące się egzekucje komornicze i zaplanowane czynności egzekucyjne wobec jego mienia.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 19 stycznia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 727/17.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu K. K. od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 10 kwietnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 727/18 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w części dotyczącej terminu postanawia: utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 19 stycznia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 727/17. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z nadesłanego formularza PPF wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe z córką. Wnioskodawca wskazał, ze posiada dom o pow. 87 m2 o wartości 1 350 000 zł. oraz pięć nieruchomości o łącznej wartości 9 220 000 zł. Wskazał, że nie posiada oszczędności z uwagi na zajęcie komornicze. Posiada pojazdy mechaniczne o wartości 20 000 zł. W rubryce dotyczącej uzyskiwanych dochodów wnioskodawca wpisał, że poniósł w 2017 r. stratę z tytułu prowadzonej działalności w wysokości 58 000 zł. Dodał, że łączne miesięczne wydatki to kwota 6 700 zł. Innych danych w formularzu PPF nie zawarto. Do wniosku dołączono zbiorcze podsumowanie księgi rozchodów i przychodów za 2017 r. Postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 727/18 Starszy Referendarz Sądowy odmówił K. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący wniósł sprzeciw od ww. orzeczenia Starszego Referendarza Sądowego. Ww. kwestionuje ustalenia poczynione przez Starszego Referendarza Sądowego w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy. Wnoszący sprzeciw podnosi przy tym, że toczą się wobec niego trzy egzekucje komornicze, zaś na początku maja 2018 r. zaplanowane są czynności mające na celu egzekucję posiadanego przez niego mienia nieruchomego. Ponadto skarżący dołączył do wniesionego sprzeciwu kserokopię zeznania PIT – 36 L za 2017 r. oraz wyciągi z prowadzonych rachunków bankowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm., dalej: P.p.s.a.), w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2012 r. na podstawie art. 2 w związku z art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6–8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (§ 1). W sprawach, o których mowa w § 1 przywołanego przepisu, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (§ 3). W niniejszej sprawie wnioskodawca poprzestał wyłącznie na wskazaniu okoliczności, że pozostaje w obiektywnie trudnej sytuacji finansowej, przez co nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych bez uszczerbku dla sytuacji majątkowej i osobistej. Mając na uwadze powyższe, oraz analizę akt sprawy, Sąd w pełni podziela ustalenia referendarza sądowego, że skarżący nie kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy. Sąd w pełni podzielił także ustalenie st. referendarza sądowego, iż złożone oświadczenie co do sytuacji majątkowej skarżącego budzi uzasadnione wątpliwości. W pełni słusznie przy tym wskazał starszy referendarz sądowy, że okoliczność poniesionej straty finansowej za 2017 r. nie stanowi wprost o spełnieniu przesłanki kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Trafnie przy tym zauważono, że skarżący pomimo prowadzonych egzekucji, na dzień złożenia przedmiotowego oświadczenia posiadał znaczny majątek nieruchomy oraz ruchomy. We wniesionym sprzeciwie skarżący nie podniósł okoliczności które podważyły ww. ustalenia. Skarżący w toku postępowania w przedmiocie prawa pomocy jedynie ogólnikowo wykazywał swoją sytuację materialną, tj. dowodził, że posiada wyłącznie długi. Wprawdzie w przedłożonym w toku postępowania oświadczeniu majątkowym skarżący wskazał, że ponosi miesięczne wydatki tytułem spłaty rat kredytu w kwocie 3 200 zł, niemniej jednak nie przedłożono przy tym jakiekolwiek dokumentu potwierdzającego fakt zawarcia umowy kredytowej, ogólnej wysokości posiadanego zadłużenia, harmonogramu spłat rat etc. Powyższe jest o tyle istotne, że fakt posiadania kredytów, czy też nawet toczących się postępowań egzekucyjnych nie przesądza jednoznacznie o pozostawaniu w trudnej sytuacji materialnej, zwłaszcza w kontekście posiadanego przez skarżącego znacznego majątku nieruchomego jak i ruchomego. Niemożliwym jest przy tym ustalenie rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawcy, bowiem skarżący dokumentuje jedynie w sposób częściowy przedmiotową kwestię. Wniesiony środek zaskarżenia stanowi przy tym wyłącznie polemikę z ustaleniami poczynionymi przez st. referendarza sądowego. Skarżący, wnosząc skargę do tutejszego Sądu, musi mieć świadomość, że postępowanie sądowe wiąże się z ponoszeniem kosztów, a wyjątkiem od zasady odpłatności za wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego jest możliwość uzyskania zwolnienia np. z obowiązku uiszczenia wpisu. Jednak "prawo pomocy nie jest instytucją przysługującą osobom uznającym się za niezamożne, a osobom, które taki fakt wykażą stosownymi dokumentami i oświadczeniami" (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 21/15, LEX nr 1 640 412). Twierdzenia skarżącego, co do uzyskiwanych przez niego dochodów oraz ponoszonych miesięcznych wydatków Sąd ocenił jako w pełni niewiarygodne. Wobec opisanej przez skarżącego sytuacji materialnej brak jest racjonalnego wytłumaczenia skąd uzyskuje zatem dochody na potrzeby codziennego życia, pokrywania zobowiązań oraz finansowania niedochodowej działalności gospodarczej. W tym stanie rzeczy Sąd – na mocy art. 260 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło