VII SA/Wa 736/09

WyrokWSA w Warszawie2009-11-04

Skład orzekający: Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Mirosława Kowalska, Bogusław Cieśla

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że odwołująca się nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, mimo że jej mieszkanie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 i 107 k.p.a. w związku z art. 28 ustawy Prawo budowlane, umarzając postępowanie odwoławcze bez dokładnej analizy przymiotu strony. Właściciel lokalu mieszkalnego, którego nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji, może mieć indywidualny interes prawny do występowania w sprawie jako strona, nawet jeśli organ pierwszej instancji uznał, że oddziaływanie mieści się w granicach prawa.
Stan faktyczny
Skarżąca M. M. wniosła skargę na decyzję Wojewody, która umorzyła postępowanie odwoławcze od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących usytuowania budynku i zacieniania jej mieszkania. Wojewoda uznał, że zarzuty nie mogą być rozpatrzone z przyczyn formalnych, a inwestycja nie spowoduje zacieniania niezgodnie z przepisami. Skarżąca podniosła, że decyzja zapadła z naruszeniem przepisów postępowania i że posiada przymiot strony ze względu na naruszenie przepisów materialnego prawa dotyczących przesłaniania jej mieszkania.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody, stwierdza, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2009 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej M. M. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2009r., nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. - oraz art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania z dnia 9 lipca 2008r. od decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2008r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej G. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego (dz. nr ew. [...]) przy ul. [...] w W., kategoria obiektu XIII - umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ drugiej instancji wskazał, że wnosząca odwołanie M. M. jest właścicielką lokalu mieszkalnego nr [...], położonego na parterze budynku [...], od strony projektowanego budynku przy ul. [...] w W. - z jego północno-zachodniej strony. Zarzuciła przedmiotowej inwestycji naruszenie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących posadowienia projektowanego budynku, określonych w § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania. Zdaniem Wojewody [...] zarzuty wymienione przez odwołującą się nie mogą być rozpatrzone z przyczyn formalno-prawnych. Inwestycja zatwierdzona decyzją organu pierwszej instancji nie spowoduje zacieniania pomieszczeń w mieszkaniu należącym do skarżącej, w sposób niezgodny z przepisami techniczno-budowlanymi, co potwierdza "Analiza przesłaniania i zacieniania budynku mieszkalnego wielorodzinnego, ul. [...] i budynku mieszkalnego jednorodzinnego, ul. [...]". Skargę na powyższą decyzję do tutejszego Sądu wniosła M. M., dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca wskazała, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem przepisów postępowania :art. 107 §3 k.p.a. art. 7 i 77 oraz art. 80 kpa, a także art. 134 k.p.a wobec jego niezastosowania art. 138 § 1pkt 2 in fine k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. i w związku z art. 105 k.p.a., które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. Podniosła, że wprawdzie Wojewoda [...] zwrócił uwagę w rozpatrywanej sprawie na kwestie związane z usytuowaniem planowanej inwestycji, ale ograniczył się tylko do analizy przepisów § 60 rozporządzenia Ministra. Infrastruktury. Tymczasem wymagania dotyczące sytuowania budynku na działce budowlanej, a odnoszące się do przesłaniania i zacieniania określa również § 13 warunków technicznych. Budynek przy ul. [...] zaprojektowano na rzucie litery C, jako budynek wielorodzinny, IV/V kondygnacyjny, w pełni podpiwniczony z garażami w piwnicach budynku. Wysokość projektowanego obiektu licząc od dolnego poziomu okna w budynku [...] - to 13,60 m na wysokości IV kondygnacji, 16,10 -wysokość kondygnacji V. Granica jednego ramienia litery C od strony budynku [...] ma przebieg linii łamanej - na fragmencie w odległości 8,5 m, na innym zaś odcinku w odległości 10,0 m od budynku [...]. Zgodnie z § 13 ust. 4 ww. rozporządzenia istnieje możliwość zmniejszenia odległości o których mowa w § 13 ust. 1, o ile projektowana nieruchomość znajduje się w strefie śródmiejskiej. Przepis § 3 pkt. 1 definiuje zabudowę śródmiejską, nie ma wątpliwości, że okolice ulicy [...] nie posiadają cech zabudowy śródmiejskiej obecnie, ani też nie są przewidywane jako obszar strefy funkcjonalnej śródmiejskiej w przyszłości. Wynika z tego jednoznacznie, że odległość od budynku [...] projektowanego budynku przy ul. [...] winna wynosić co najmniej 13,6 m, a więc 9,1 m od granicy działki, zamiast obecnie zaprojektowanych 4,-55 lub 6,05 m. Skarżąca podniosła że ma interes prawny z uwagi na naruszenie przepisów prawa materialnego, dotyczące przesłaniania mieszkania, którego jest właścicielką, ponadto z uwagi na normę wynikającą z § 13 ww. rozporządzenia. W przypadku gdy realizacja planowanej inwestycji spowoduje naruszenie warunków korzystania z lokalu mieszkalnego, które są chronione przepisami prawa materialnego- skarżąca uzyskuje przymiot strony (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2003 r. IV SA 2995/01,. z dnia 3 lipca 2001 r. IV SA 1610/99, LEX nr 53445). W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd Administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego Rzeczą tutejszego Sądu, było zatem dokonanie oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia zgodności z przepisami prawa materialnego i postępowania administracyjnego, oraz trafności ich wykładni. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem przepisów prawa, art. 7, 77, 107 k.p.a. w zw. z art. 28 ustawy Prawo budowlane. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania z powodu braku przymiotu strony wymaga dokładnej analizy, czy istotnie nie istnieją podstawy do uznania, że odwołujący się posiada przymiot strony. Analiza taka powinna być przeprowadzona przez organ na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wykładni prawa. W orzecznictwie zarówno tutejszego Sądu jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego, utrwalony jest pogląd, że członek Wspólnoty Mieszkaniowej może mieć indywidualny interes prawny do występowania w sprawie. Może zatem samodzielnie występować jako strona postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, kiedy wskaże przepis prawa, który ogranicza możliwości zagospodarowania mieszkania, będącego jego własnością. Wskazać należy, że decyzję organu pierwszej instancji formalnie nie określiła obszaru oddziaływania przedmiotowej inwestycji, ale została doręczona Wspólnocie Mieszkaniowej [...] jako stronie postępowania. Skarżąca zaś jest członkiem tej właśnie wspólnoty. Rzeczą organ II instancji było zatem zbadanie przymiotu strony odwołującej się zgodnie z dyspozycją art. 28 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane. Przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest przepisem o charakterze lex specialis w stosunku do art. 28 k.p.a., zawężającym krąg podmiotów w postępowania o wydanie pozwolenia na budowę. W związku z czym organy powinny dokładnie przeanalizować i wyjaśnić, dlaczego ustala takie, a nie inne granice "obszaru oddziaływania obiektu", co ma następnie bezpośredni wpływ na to, które podmioty będą stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę. Szczególnego podkreślenia wymaga to, że dla oceny, kto powinien być stroną w postępowaniu, nie jest konieczne naruszenie jego interesu prawnego. Do takiego rozumienia pojęcia strony nie upoważnia brzmienie art. 28 k.p.a. ani też wykładnia art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane Przykładami gdzie ustawodawca pojęcie strony związał z naruszeniem interesu prawnego mogą być: art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym i art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (porównaj wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt II OSK 1349 / 08). Ponadto, oczywiste jest to, że stroną postępowania może być podmiot, który nie był uznany za nią w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Zdaniem Sądu skoro nieruchomość Wspólnoty Mieszkaniowej, a w szczególności mieszkanie skarżącej, były przedmiotem badania oddziaływania planowanej inwestycji, to nie sposób przyjąć, że mieszkanie skarżącej nie pozostaje w obszarze oddziaływania tej inwestycji. Mieszkanie pozostaje w obszarze oddziaływania inwestycji tyle, że organ pierwszej instancji uznał, że to oddziaływanie mieści się w granicach dopuszczonych przez prawo. Taki stan sprawy musi dawać podstawę właścicielowi mieszkania, jako stronie postępowania, do polemiki ze stanowiskiem organu pierwszej instancji w drodze postępowania odwoławczego. Podkreślenia wymaga, że przyznanie atrybutu strony skarżącej nie oznacza oczywiście, że wszelkie prezentowane przez nią racje będą musiały być uwzględnione przez rozstrzygający organ administracji publicznej. Sąd w niniejszym postępowaniu wobec formalnego rozstrzygnięcia objętego zaskarżoną decyzją nie badał i nie oceniał zasadności merytorycznej argumentacji prezentowanej przez skarżącą. I Mając na uwadze powyższą argumentacje Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 145. § 1pkt 1 lit a i lit b. art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm. ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło