VII SA/Wa 746/12
WyrokWSA w Warszawie2012-06-11
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Mirosława Pindelska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczo-garażowego z częścią warsztatowo-socjalną, usytuowanego w granicy z sąsiednią działką, narusza interes prawny właściciela tej działki, jeśli organ administracji udzielił zgody na odstępstwo od warunków technicznych ze względu na wąską działkę inwestora i konieczność zapewnienia dojazdu do pozostałej części jego nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie i wydały decyzję o pozwoleniu na budowę zgodną z prawem. Pomimo sprzeciwu skarżących co do lokalizacji budynku w granicy działki, organ administracji, działając na podstawie przepisów Prawa budowlanego i rozporządzenia o warunkach technicznych, udzielił zgody na odstępstwo od przepisów technicznych. Uzasadniono to wąską działką inwestora, koniecznością zapewnienia dojazdu do pozostałej części gospodarstwa oraz tym, że projektowany budynek stanowi kontynuację istniejącej zabudowy. Sąd podkreślił, że w przypadku spełnienia wymogów formalnych, organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, a pozwolenie to musi uwzględniać sprzeczne interesy stron w granicach określonych przepisami prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. P. i P. P. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego z częścią warsztatowo-socjalną. Skarżący sprzeciwiali się lokalizacji budynku w granicy z ich działką, zarzucając organom nieuwzględnienie wcześniejszych wytycznych sądowych. Organy administracji uznały, że lokalizacja budynku jest dopuszczalna ze względu na wąską działkę inwestora, konieczność zapewnienia dojazdu i kontynuację istniejącej zabudowy, a także udzielono zgody na odstępstwo od warunków technicznych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi D. P. i P.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę skargę oddala
Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Starosta [...] na podstawie
art. 28, art. 33 ust.1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) zatwierdził projekt budowlany i udzielił S. K. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego z częścią warsztatowo-socjalną na działkach nr [...] i [...] w miejscowości [...], gm. [...].
W uzasadnieniu decyzji organ m.in wskazał, że prawomocnym wyrokiem z dnia 26 maja 2010 r., sygn. akt VIII SA/Wa 82/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Wydział VIII Zamiejscowy w Radomiu, po rozpoznaniu skargi D. P. i P. P. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...], którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono S. K., pozwolenia na budowę budynku gospodarczo - garażowego z częścią warsztatowo-socjalną zlokalizowanego na działkach nr [...] i nr [...] w miejscowości [...], gmina [...]. Podkreślił, że sprawa udzielenia pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji była już przedmiotem kilku postępowań administracyjnych i sądowo-administracyjnych. W wyrokach z dnia 31 stycznia 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 595/07 i z dnia 22 kwietnia 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 675/08 Sąd wskazał organom administracji architektoniczno-budowlanej wiążące kierunki działania przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, zobowiązując przede wszystkim do ustalenia, czy dopuszczalna jest lokalizacja budynku gospodarczo - garażowego z częścią warsztatowo-socjalną w granicy z działką nr [...] należącą do skarżących. W motywach wyroku z dnia 26 maja 2010 r. Sąd stwierdził, że organy obu instancji nie dokonały oceny zasadności lokalizacji inwestycji w granicy działki i nie ustaliły, czy jest to jedyne możliwe usytuowanie budynku.
Rozpoznając ponownie wniosek, po wyroku WSA w Warszawie z dnia 26 maja 2010 r. Starosta [...] wskazał co następuje:
Wnioskiem z dnia 3 września 2004 r. S. K. wystąpił o udzielenie pozwolenia na budowę budynku gospodraczo-garażowego z cześcią warsztatowo –socjalną na działkach nr [...] i [...] w granicy z działką nr [...] w miejscowości [...], gm. [...]. Działki na których zaprojektowano inwestycję są działkami siedliskowymi z utrwaloną zabudową zagrodową. Łączna szerokość działek wynosi 16,59 m². Pomiędzy istniejącym budynkiem składowym (na działkach inwestora), a granicą z działką nr [...], znajduje się pas gruntu o szerokości ok 3 m, który stanowi jedyny dojazd do pozostałej części działki stanowiącej użytki rolne.
W związku z taką powierzchnią i zabudową działek nr [...] i [...] Starosta [...] uzyskał upoważnienie Ministra Infrastruktury na udzielenie zgody na odstępstwo od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Dz. U Nr 75, poz. 690 ze zm.), umożliwiające wykonanie ściany bez otworów okiennych i drzwiowych projektowanego budynku bezpośrednio przy granicy z działką [...] (postanowienie z dnia [...] lipca 2005 r.). Takie usytuowanie budynku, zdaniem organu, nie zakłóci korzystania z działki nr [...] ponad przeciętną miarę, wynikającą z gospodarczego przeznaczenia nieruchomości. Zgodne jest także z § 12 ust 3 pkt 2 cyt. rozporządzenia, który dopuszcza sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy działkim jeżeli: nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust 1 pkt 2, ze względu na rozmiary działki. Projektowany budynek stanowi nadto kontynuację istniejącej zabudowy zagrodowej na działkach nr [...] i [...], a istniejący budynek składowy usytuowany jest również bezpośrednio przy granicy działki nr [...], z pozostawieniem wolnego pasa gruntu o szerokości 3 m, stanowiącego jedyny dojazd do pozostałej części działki.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ nadto podał, że art. 35 ustawy Prawo budowlane, określa zakres działania organu administracji architektoniczno-budowlanej przy zatwierdzaniu projektu budowlanego i wydawaniu deczyzji o pozwoleniu na budowę. Zmiana ustawy Prawo budowlane z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 93, poz. 888), pozbawia organ możliwości ingerencji w merytoryczną część projektu, gdyż ocenie podlegać może jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z obowiązującym prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie.
Analizując z tego punku widzenia przedłożony projekt budowlany uznać należy go za zgodny z przepisami.
Od decyzji organu I instancji odwołanie wnieśli D. i P. P.. Zdaniem skarżących organ nie uwzględnił wytycznych zawartych w zapadłych wcześniej wyrokach sądu, a ponadto nie wyrazili zgody na budowę w ostrej granicy ich działki.
Decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] Wojeowda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm), zwanej dalej k.p.a.,
- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy ocenił, że inwestor wypełnił wszystkie obowiązki wynikające z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Złożył prawidłowo wypełnione oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a przedstawiony projekt budowlany jest kompletny, posiada wszystkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, został sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane, posiada informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Jest także zgodny z warunkami decyzji Burmistrza Gminy [...] Nr [...] dnia [...] sierpnia 2004r. o warunkach zabudowy. Projekt zagospodarowania terenu inwestycji jest zgodny z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi.
Zasadnym było także udzielenie, na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane, postanowieniem Starosty [...] z dnia [...] lipca 2005 r., zgody na odstępstwo od przepisów techniczno – budowlanych.
Organ odwoławczy podkreślił, że organy administracji architektoniczno - budowlanej związane są oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 maja 2010 r., sygn. akt VIII SA/Wa 82/10.
Stosownie do tych wskazań ponownie podkreślił, że łączna szerokość działek inwestora o nr ew. [...] i [...] nie przekracza 17 m. Działki zabudowane są budynkiem mieszkalnym usytuowanym w pasie zabudowy mieszkalnej oraz budynkiem składowym usytuowanym bezpośrednio przy granicy działki nr [...] (własność D. i P. P.) oraz w odległości ok. 3 m od granicy z działką nr [...]. Pas gruntu o szerokości ok. 3 m między ścianą szczytową budynku składowego, a granicą działki nr [...] stanowi jedyny przejazd do pozostałej części działki rolnej. Posadowienie spornego budynku w granicy z działką [...] lub w odległości 1,5 m, ze względu na wymiary projektowanego budynku tj., 29,24m x 5,84m spowoduje pozbawienie inwestora możliwości przejazdu do pozostałej części gospodarstwa.
Takie usytuowanie spornego budynku, ze względu na szerokość i zabudowę działki oraz wymiary projektowanego budynku w znacznym stopniu ograniczyłoby użyteczność działek inwestora, a więc zamienna lokalizacja spornego budynku nie jest możliwa.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. wnieśli D. i P. P.. Skarżący zarzucili decyzji naruszenie art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 k.p.a., oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wskazali, że takie usytuowanie budynku narusza ich interes prawny.
Podnieśli ponadto, że podczas rozpoznawania sprawy organy obu instancji nie uwzględniły wytycznych zawartych w wyroku z dnia 26 maja 2010 r., sygn. VIII SA/Wa 82/10 w kwestii możliwości usytuowania budynku gospodarczego w innym miejscu na działce inwestora. W ocenie skarżących istnieje możliwość usytuowania budynku bezpośrednio przy granicy z działką nr [...].
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami admistracyjnymi (Dz. U z 2012 r. Nr 270), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwosci kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny sprawy, a następnie wydały rozstrzygnięcie odpowiadające powyższym ustaleniom oraz przepisom prawa.
Na wstępie podkreślić należy, że stosownie do art. 4 ustawy z dnia 7 lipca
1994 r. (Dz. U z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami prawa. Osoba uprawniona do nieruchomości może ją zagospodarować w zakresie obowiązującego prawa w sposób dowolny. Co prawda musi to uczynić zgodnie z warunkami określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku w decyzji o warunkach zabudowy, ale postanowienia w nich zawarte stanowią konkretyzację przepisów, które należy wykładać na korzyść uprawnień właścicielskich.
Roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W myśl art. 32 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, pozwolenie na budowę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów. Ponadto pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Analizując niniejszą sprawę wskazać należy, że wymagania formalne, określone w przepisach budowlanych, niezbędne do wydania pozwolenia na budowę, zostały przez inwestora spełnione. Sąd nie dopatrzył się, także uchybień w załączonym do wniosku o pozwolenie na budowę projekcie budowlanym, który spełnia wymagania określone w decyzji Burmistrza Gminy [...] o warunkach zabudowy z dnia [...] sierpnia 2004 r. Lokalizacja projektowanego budynku bezpośrednio przy granicy sąsiedniej działki, należącej do skarżących, przedstawiona została w projekcie zagospodarowania działki wykonanym na mapie do celów projektowych. Takie usytuowanie budynku uzyskało akceptację Starosty [...], który postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r., udzielił zgody na odstępstwo od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., po uzyskaniu upoważnienia Ministra Infraskruktury z dnia 31 maja 2005 r. Projekt zawiara również wszystkie elementy wymienione w art. 34 ust. 3 Prawa budowlanego.
W tej sytuacji złożony przez inwestora wniosek o wydanie pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego z częścią warsztatowo-socjalną zlokalizowanego na działkach nr [...] i nr [...] w miejscowości [...] uprawniał organ do wydania pozytywnej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wskazać w związku z tym należy, że art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego stanowi, że właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych w art 32 ust . 4 i art . 35 ust 1 ustawy. Takie brzmienie przepisu oznacza, że nie dopuszcza się jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, ani możliwości wprowadzania dalszych warunków od których zależałoby wydanie pozwolenia.
Z akt administracyjnych postępowania oraz wniesionej skargi wynika, że zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do usytuowania projektowanej inwestycji. Skarżący sprzeciwiają się lokalizacji obiektu w granicy z własną nieruchomością. Odnosząc się do tego zagadnienia wyjaśnić należy, że zgodnie z zapisem § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z siąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy, bądź
3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. A zatem, co do zasady nie wolno realizaować obiektów w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z sąsiednią nieruchomością, tym niemniej w przepisach prawa przewidziane są wyjątki, które w sprawie niniejszej znalazły zastosowanie. Zgodnie z § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, w zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mnieszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m.
W sprawie nie kwestionowaną przez żadną ze stron okolicznością jest, że działki inwestora nr [...] i [...] łącznie mają szerokość 16,5 m, co uzasadniało udzielenie zgody na odstępstwo od warunków technicznych, tym bardziej, że tylko takie usytuowanie projektowanego budynku, z uwagi na istniejącą zabudowę umożliwi dojazd do dalszej części stanowiącej użytki rolne.
Niezależnie od powyższych ustaleń organu podkreślić należy, że wniosek inwestora z dnia 3 września 2004 r. o udzielenie pozwolenia na budowę był w toku postępowania administracyjnego wszechstronie rozpatrzony. Starosta [...] pięcioma kolejnymi decyzjami zatwierdzał projekt budowlany i udzielał S. K. pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego (decyzja nr [...] z dnia [...] września 2004 r., nr decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 r., decyzja nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r., decyzja nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r., decyzja nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r.). W sprawie trzykrotnie orzekał także WSA w Warszawie Wydział VIII Zamiejscowy w Radomiu.
W wyroku z dnia 26 maja 2010 r., sygn. akt VIII SA/WA 82/10 Sąd uznał, że organ uzupełnił materiał dowodowy, dokonał oględzin działek, sporządził dokumentację fotograficzną oraz dokonał pomiaru szerokości działek inwestora. Wykonał więc wytyczne zawarte w wyroku Sądu z dnia 22 kwietnia 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 675/08. Uchybieniem organu było jedynie nieprecyzyjne uzasadnienie zatwierdzonej lokalizacji budynku (w granicy z działką skarżących) i nie wykazanie dlaczego inna lokalizacja inwestcji nie jest możliwa.
Organy rozpoznając sprawę ponownie po wyroku Sądu prawidłowo przeprowadziły postępowanie, zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku i w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie niewadliwie orzekły o udzieleniu pozwolenia na budowę.
Podkreślić należy, że skoro inwestor spełnił wymogi określone w przepisach ustawy Prawo budowlane, nie można było odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (wyrok NSA z 1998 r. września 2002 r., sygn,. IV SA 2311/96, LEX nr 43803). Pozwolenie na budowę w wielu wypadkach musi uwzględniać sprzeczne interesy, z jednej strony inwestora, a z drugiej strony osób, których prawa lub interesy mogą być przez to pozwolenie zagrożone lub naruszone. Granice tych praw i interesów określają przepisy Prawa budowlanego oraz innych aktów prawnych wydanych na podstawie i w wykonaniu przepisów tego prawa lub przepisów wydanych dla ochrony środowiska. W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia tych przepisów.
Z przyczyn wyżej wskazanych Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami admistracyjnymi uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło