VII SA/Wa 770/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Tomasz Stawecki, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 lutego 2017 r. sprawy ze skargi E. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 144 kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2014r., poz. 1409) po rozpatrzeniu zażalenia E. S. – utrzymał w mocy postanowienie PINB [...] z dnia [...]listopada 2015r. nr [...] odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...].07.2015r. w celu wyegzekwowania obowiązku nałożonego decyzją PINB [...] nr [...]z dnia [...].02.2015r. nakazującą E. S. doprowadzenie sieni wejściowej i wejścia do budynku mieszkalnego dwuklatkowego, na działkach nr ew. [...] i [...] w [...], gm. [...], do stanu poprzedniego poprzez demontaż ścianki działowej grubości 6 cm, montaż futryny oraz stolarki drzwiowej zewnętrznej. Organ wskazał, że w związku z niewykonaniem ww. obowiązku zobowiązanemu doręczono upomnienie z dnia 23.04.2015r., a następnie ww. tytuł wykonawczy. W piśmie z dnia 16.07.2015r. zobowiązany wniósł zarzuty na podstawie art. 33 § 1 pkt 1, 6 i 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz jednocześnie wnioski o umorzenie i zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem nr [...] z dnia [...].08.2015r. PINB [...] nie uwzględnił zarzutów, odnosząc się również do wniosku m.in. o umorzenie postępowania egzekucyjnego. [...]WINB postanowieniem nr [...] z dnia [...].10.2015r. uchylił w/w postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi powiatowemu. PINB [...] wydał ww. postanowienie z [...].11.2015r nr [...]. Organ przytoczył art. 59 § 1 u.p.e.a. i wskazał, że zaistnienie wyłącznie jednej z ww. przesłanek może stanowić podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego. Organ powiatowy nie stwierdził żadnej z nich, wobec czego zasadnie odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Podkreślił, że wymienione we wniosku okoliczności nie mogą stanowić podstawy do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Podobnie argumenty zażalenia pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skargę na powyższe postanowienie złożył E. S. zarzucając naruszenie art. 7, 10 i 77 kpa oraz art. 33 u.p.e.a, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Skarżący wniósł m.in. o uchylenie ww. postanowienia w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji. Wskazał, że wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania, z uwagi na fakt, iż zgodnie z art. 33 u.p.e.a. wykonał w całości ciążący na nim obowiązek. Skarżący podniósł ponadto, że istnieje wątpliwość co do określenia przedmiotu rozbiórki jak i określenia przedmiotu postępowania. Ważne jest aby okoliczności faktyczne będące podstawą zastosowania przepisów nakazujących tak daleko idącą ingerencję jaką jest rozbiórka były analizowane i oceniane przez organ w każdym indywidualnym przypadku ze szczególną wnikliwością oraz przy zachowaniu bezwzględnie obowiązujących reguł proceduralnych. Ewentualne uchybienie, zarówno w procesie gromadzenia materiału dowodowego, jak i oceny wszystkich elementów tego materiału, mogą mieć bowiem wpływ na rozstrzygnięcie, którego wykonanie powoduje trudne do odwrócenia skutki. Przepisy procedury administracyjnej obligują organy do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania całego materiału dowodowego (art. 77 par 1 k.p.a.) mając na uwadze interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ustalenia poczynione w tej sprawie powinny znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu zgodnie z art. 107 par 3 k.p.a. [...]IWNB nie uwzględnił faktu, że decyzja w sprawie rozbiórki nie jest prawomocna i jako taka nie może zostać wykonana. Nie ustalono również, że na mocy postępowania sądowego Sąd w [...] dokonał podziału nieruchomości w [...] dzieląc nieruchomość na dwie działki nr [...] i [...] i dom na pół. W tym kontekście skarżący wskazał na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 1996 r., sygn. akt GD 1527/95, w którym przyjęto, że "W pojęciu rozstrzygnięcia mieście się to, że decyzji organu administracji państwowej, nakładające na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania , powinna obowiązek ten wyrażać precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji, w przeciwnym wypadku prowadzi do uchylenia decyzji." Ponadto, organ powiatowy powinien bezspornie ustalić jak była treść wyroku Sądu Rejonowego w [...]. Z powyższych przyczyn postępowanie przeprowadzono z naruszeniem przepisów proceduralnych, tj. art. 7, 77 par 1, 80 kpa w stopniu uniemożliwiającym podjęcie rozstrzygnięcia załatwiającego sprawę co do jej istoty. Konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co wypełnia dyspozycje art 138 par 2 kpa i uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia. Przemawia za tym również konieczność zapewnienia stronom możliwości instancyjnej kontroli rozstrzygnięcia w przedmiocie zebranego materiału dowodowego i jego kwalifikacji prawnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej ppsa. Przy czym kontrola Sądu dokonywana jest według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W świetle powyższych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Skarżący we piśmie z dnia 16 lipca 2015r. oprócz zarzutów oraz żądania o zawieszenie domagał się również umorzenia postępowania egzekucyjnego, niemniej wniosku w tym zakresie nie uzasadnił. W zażaleniu na postanowienie organu I instancji nr [...] skarżący zakwestionował stanowisko organu I instancji, co do wykonalności zobowiązania, wskazując jednocześnie na swój stan zdrowia nie pozwalający na jego wykonanie oraz brak środków finansowych, aby zlecić wykonanie zastępcze. Dodał, że złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję administracyjną na podstawie, której organ wystawił tytuł wykonawczy. Wskazać zatem trzeba, że przesłanki umorzenia postepowania egzekucyjnego zostały taksatywnie wymienione w art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 17 czerwca 1966 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 ze zm.), dalej u.p.e.a., zgodnie z którym postepowanie umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. W świetle przytoczonych wyżej przesłanek umorzenie postepowania egzekucyjnego następuje zatem wówczas, kiedy w jego toku zaistnieją przeszkody o charakterze trwałym, które sprawiają, że prowadzenie postępowania jest niemożliwe lub niecelowe. Takie przeszkody w niniejszej sprawie nie miały miejsca. Wskazać przede wszystkim należy, że w dacie wydania kontrolowanego postanowienia, decyzja z dnia [...] lutego 2015r. była decyzją ostateczną w administracyjnym toku instancji, tym samym obowiązek w niej określony podlegał egzekucji. Obowiązek wynikający z decyzji staje się bowiem wymagalny: jeżeli decyzja, którą został nałożony, stała się ostateczna i nie doszło do wstrzymania jej wykonania albo jeżeli decyzja, którą został nałożony obowiązek, wprawdzie nie jest ostateczna, ale nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności lub jest natychmiast wykonalna z mocy prawa. Wykonanie powyższej decyzji nie zostało również wstrzymane. Wskazać zatem tylko na marginesie trzeba, że wyrokiem z dnia 29 czerwca 2016r. sygn. akt VII SA/Wa 1901/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015r. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] lutego 2015r. Za okoliczności uzasadniające wydanie rozstrzygnięcia umarzającego postępowanie, w świetle treści przytoczonego wyżej przepisu nie można również uznać, ani złego stanu zdrowia zobowiązanego, ani braku środków na wykonanie obowiązku, jak skarżący podawał w zażaleniu. Ubocznie zatem tylko zauważyć należy, że egzekwowany obowiązek polegał na demontażu ścianki działowej, montaż futryny oraz stolarki drzwiowej zewnętrznej. Zarzuty skierowane do decyzji nakładającej egzekwowany obowiązek również nie zasługiwały na uwzględnienie, bowiem organ egzekucyjny – stosownie do art. 29 § 1 u.p.e.a. - bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, ale nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Tym samym zarzuty oraz inne środki przysługujące w ramach postępowania egzekucyjnego nie mogą być wykorzystywane do weryfikacji decyzji administracyjnej, stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Zmiana lub uchylenie takiej decyzji może nastąpić wyłącznie w ramach jednego z trybów szczególnych określonych w kpa. Z podanych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę.