VII SA/Wa 772/10
WyrokWSA w Warszawie2010-06-14
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Krystyna Tomaszewska, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, zamiast samodzielnie uzupełnić postępowanie wyjaśniające?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może stosować art. 138 § 2 k.p.a. (wydanie decyzji kasacyjnej) w sytuacji, gdy wady postępowania pierwszoinstancyjnego mogą zostać usunięte w ramach postępowania odwoławczego, zgodnie z art. 136 k.p.a. Uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy organ odwoławczy wykaże, że uzupełnienie materiału dowodowego wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, a wad tych nie da się wyeliminować przed organem odwoławczym.Stan faktyczny
Spółka H. Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym. Wojewoda przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, wskazując na szereg uchybień w projekcie budowlanym i postępowaniu. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz Prawa budowlanego, a także błędy w ustaleniach faktycznych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody, stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził od Wojewody na rzecz H. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska (spr.), , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi H. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz H. Sp. z o.o. w W. kwotę 760 (siedemset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Svan. akt VII SA/Wa 772/10
UZASADNIENIE
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 201 Or. ([...]), na podstawie art. 138 § 2 oraz art. 104 kpa w zw. z art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania W. "[...]" - uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2009r. ([...]) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą H. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym (działki nr ew. [...] i [...]), przy ul. R. w W. - i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Organ odwoławczy wskazał, że przed wydaniem pozwolenia na budowę sprawdzeniu podlega, czy inwestor spełnił wymogi z art. 35 ust. 1. ww. ustawy. Wniosek inwestora dotyczył pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym i miejscami postojowymi w parterze, podczas gdy ze strony tytułowej projektu wynika, iż dotyczy on budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym. Natomiast w projekcie przewidziano oprócz 10 miejsc parkingowych w garażu podziemnym 3 miejsca parkingowe w parterze. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3.07.2003r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2003r. Nr 120 poz. 1133), dalej zw. warunkami technicznymi, na stronie tytułowej projektu należy zamieścić nazwę obiektu stanowiącego przedmiot inwestycji. Projekt budowlany stanowi załącznik do wniosku o pozwolenie na budowę. Jeżeli treść projektu pozostaje w sprzeczności z treścią wniosku, organ winien zobowiązać inwestora do jej usunięcia w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. W konsekwencji z treści decyzji nie wynika, że w ww. budynku na parterze przewidziano 3 miejsca postojowe, pomimo że wymienia je decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...].12.2008r. i pomimo faktu, iż garaż jest pomieszczeniem o innym przeznaczeniu niż mieszkalne.
Ponadto, wbrew § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia w aktach sprawy znajduje się jedynie kserokopia projektu zagospodarowania ww. działek, w tym kserokopia podpisu uprawnionego geodety, potwierdzającego zgodność przedłożonej kserokopii projektu zagospodarowania z oryginałem.
Organ wskazał również, że niezgodnie z § 8 ust. 3 cyt. rozporządzenia w projekcie zagospodarowania działki nie określono sposobu odprowadzenia wód opadowych z terenu inwestycji oraz niezgodnie z § 11 ust. 2 pkt 4 ww. rozporządzenia
projekt nie zawiera opisu technicznego odnośnie sposobu zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu przez osoby niepełnosprawne.
Ponadto dla uznania, że inwestor spełnił wynikający z art. 35 ust. 1 pkt 3 obowiązek do projektu winny być załączone oryginały niezbędnych dokumentów bądź ich kopie potwierdzone za zgodność z oryginałem przez uprawioną osobę. Brak także potwierdzenia, iż decyzja ustalająca warunki zabudowy dla ww. inwestycji jest ostateczna.
Ustosunkowując się natomiast do zarzutów W. [...] organ wskazał na złożoną do akt analizę nasłonecznienia i przesłaniania zabudowy sąsiedniej, z której wynika, że projektowany budynek odpowiada § 60 ust. 1 oraz § 13 ww. rozporządzenia. Powołanym wyżej przepisom odpowiada też projekt w zakresie przesłaniania lokalu nr [...] w budynku przy ul. R., co wynika z przedłożonej przez inwestora analizy nasłonecznienia tego lokalu.
Podobnie zarzuty braku miejsc postojowych, terenów zielonych i innej infrastruktury organ uznał za nieuzasadnione. Dla 13 lokali zapewniono bowiem 13 miejsc parkingowych. Powierzchnia biologicznie czynna działki wynosi 125,3 m2, co stanowi 29,3 % jej powierzchni i jest zgodne z § 39 warunków technicznych.
Skargę na powyższą decyzję złożyła spółka H., wnosząc o jej uchylenie i zarzucając naruszenie:
§ 1 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia z dnia 3.07.2003 r. poprzez jego błędną wykładnię i
niewłaściwe zastosowanie w następstwie uznania, iż zawarta na stronie tytułowej
projektu budowlanego nazwa obiektu budowlanego powinna zawierać w swej treści
informację co do tego, czy na parterze budynku będą usytuowane miejsca parkingowe;
§ 8 ww. rozporządzenia poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w następstwie
błędnego uznania, iż przepis ten reguluje formę w jakiej ma zostać sporządzony projekt
zagospodarowania terenu;
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, mający
wpływ na treść zaskarżonej decyzji wskutek bezpodstawnego uznania, że:
a. treść projektu budowlanego jest niezgodna z wnioskiem o pozwolenie na budowę;
b. z decyzji organu I instancji nie wynika, iż w parterze budynku przewidziano garaż;
c. w projekcie zagospodarowania działek nie określono sposobu odprowadzania wód
opadowych;
4. art. 35 ust. 1 pkt. 3 w zw. z art. 35 ust. 3 Prawo budowlane wskutek ich błędnej
wykładni i niewłaściwego zastosowania, jako że z ich treści w ogóle nie wynika, iż
stosuje się je w sytuacji, w której treść projektu jest niezgodna z wnioskiem o
pozwolenie na budowę;
5. nieuwzględnienie, iż zgodnie z decyzją z dnia [...] października 2009r. projekt
budowlany stanowi integralną część przedmiotowej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Wojewody [...] decyzją z dnia [...] lutego 2010r., którą organ ten uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2009r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą H. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym (działki nr ew. [...] i [...]), przy ul. R. w W. - i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie ze wszystkich przyczyn w niej wskazanych.
W podstawie zaskarżonej decyzji organ odwoławczy powołał art. 138 § 2 kpa.
Wskazać zatem należy, że przepis art. 138 § 2 k.p.a. upoważnia organ II instancji do wydania decyzji kasacyjnej tylko wtedy, gdy jej rozstrzygnięcie wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.
W konsekwencji należy przyjąć, że organ odwoławczy może zastosować przepis art. 138 § 2 k.p.a. tylko wówczas, gdy wykaże, że przeprowadzenie przezeń dodatkowego postępowania wyjaśniającego, w granicach wyznaczonych przez art. 136 kpa, nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. Żadne inne wady postępowania ani wady decyzji wydanej w I instancji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia tego typu (wyr. NSA z dnia 2 grudnia 1999 r., I SA 632/99, niepubl.; wyr. WSA w Warszawie z 30 listopada 2005 r, I SA/Wa 2085/04, niepubl.).
Innymi słowy organ II instancji może wydać decyzję kasacyjną jedynie w sytuacji, gdy wykaże, że wad postępowania pierwszoinstancyjnego nie da się wyeliminować przed organem odwoławczym. Ugruntowane jest stanowisko w orzecznictwie, że wydanie decyzji kasacyjnej tego rodzaju może nastąpić tylko wtedy, gdy organ I instancji przeprowadził postępowanie z rażącym naruszeniem norm prawa
procesowego, a w szczególności nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo postępowanie takie przeprowadzono, ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe (por. wyr. WSA w W-wie z dnia 14 grudnia 2005 r., I SA/Wa 237/05, niepubl.; wyr. NSA z dnia 2 kwietnia 2001 r., IV SA 208/99, niepubl.; wyr. NSA z dnia 21 grudnia 2000 r., I SA 430/99, niepubl.).
Każdy przypadek wydania decyzji kasacyjnej bez wykazania w jej uzasadnieniu podstaw określonych w art. 138 § 2 k.p.a. oraz bez wyjaśnienia przyczyny niezastosowania art. 136 kpa stanowi naruszenie tego przepisu mogące mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.
Taka sytuacja miała miejsce w rozstrzyganej sprawie, gdyż organ odwoławczy nie wykazał, że uzupełnienie materiału dowodowego wymagało przeprowadzenia postępowania w całości bądź w znacznej części.
Organ II instancji winien mieć na uwadze, że nawet konieczność przeprowadzenia dowodu lub kilku dowodów, czy też wezwania strony do uzupełnienia, bądź korekty złożonej dokumentacji mieści się w kompetencji organu odwoławczego do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego (art. 136 k.p.a.), wyłączając dopuszczalność kasacji decyzji i nie narusza zasady dwuinstancyjności.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji Wojewoda [...] zakwestionował niespójność między wnioskiem o pozwolenie na budowę, a stroną tytułową załączonego do wniosku projektu budowlanego. Inwestor złożył bowiem wniosek o pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego z garażem podziemnym i miejscami postojowymi na parterze, a na stronie tytułowej projektu nie uwzględniono tychże miejsc postojowych. Konsekwencją tej rozbieżności był brak wskazania w sentencji decyzji, że inwestycja obejmuje również miejsca parkingowe na parterze.
W tym miejscu podkreślić należy, że projekt budowlany stanowi integralną część decyzji. To jego treść decyduje przede wszystkim na jaką inwestycję organ udziela pozwolenia budowlanego. Wprawdzie strona tytułowa projektu powinna odzwierciedlać jego zawartość tj. wskazanie w nazwie jakiej dokładnie inwestycji projekt ten dotyczy, z wyszczególnieniem - jak w niniejszej sprawie - pomieszczeń o innych funkcjach niż mieszkaniowe - tym niemniej, w świetle przedstawionej wyżej wykładni art. 138 § 2 kpa, uchybienie to organ władny był usunąć w postępowaniu odwoławczym.
Podobnie należało ocenić naruszenie § 8 ust. 1, ust. 3, jak i § 11 ww. rozporządzenia z dnia 3.07.2003r. wobec złożenia projektu zagospodarowania działki w kserokopii, niezamieszczenia w nim sposobu odprowadzania wód opadowych oraz braku w projekcie architektoniczno budowlanym zwięzłego opisu technicznego
określającego sposób zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu przez osoby niepełnosprawne. Dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie może bowiem obejmować zarówno powtórzenie przez organ odwoławczy dowodów wadliwie zebranych przez organ I instancji, jak i przeprowadzenie nowych dowodów wskazanych w odwołaniu lub zgromadzonych przez organ odwoławczy z urzędu. Organ winien więc wezwać inwestora do dokonania korekty ww. zakresie, albo zlecić tę czynność organowi I instancji.
Nie było również przeszkód do zobowiązania inwestora do przedłożenia oryginałów lub kopii poświadczonych za zgodność z oryginałem przez uprawnioną osobę tych dokumentów, które tego wymogu nie spełniały. Tym niemniej - jak słusznie podniesiono w skardze - inwestor nie powinien ponosić negatywnych konsekwencji, jeśli stosownie do art. 33 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego złożył cztery egzemplarze projektu, a organ pozostawił w aktach jedną kopię, zwracając pozostałe, w tym egzemplarz oryginalny.
W taki sam sposób organ odwoławczy mógł uzyskać potwierdzenie ostateczności decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] grudnia 2008r., bądź dowód ten przeprowadzić z urzędu.
W związku z powyższym rzeczą organu odwoławczego przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem stanowiska Sądu.
W świetle przedstawionych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt I i II sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło