VII SA/Wa 789/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-02

Skład orzekający: Bożena Walentynowicz, Elżbieta Zielińska- Śpiewak, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy garaż wybudowany w granicy działki, bez pozwolenia na budowę, może zostać zalegalizowany, jeśli jego usytuowanie narusza przepisy techniczno-budowlane dotyczące odległości od granicy działki?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przez organy przepisów art. 7 i 77 kpa. Organy nie wyjaśniły wszechstronnie stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie ustaliły prawidłowo możliwości zalegalizowania samowolnie wzniesionego garażu, mimo że naruszał on przepisy techniczno-budowlane dotyczące odległości od granicy działki. Brak ustaleń w zakresie możliwości zachowania wymaganych odległości, zwłaszcza w kontekście § 12 ust. 6 rozporządzenia, uniemożliwił ocenę prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki garażu wraz z zadaszeniem, wybudowanego przez K.P. bez pozwolenia na budowę. Organ I instancji nakazał rozbiórkę, wskazując na naruszenie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących odległości od granicy działki. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca podnosiła, że obiekt jest wiatą, nie jest trwale związany z gruntem i nie znajduje się w granicy działki, a nadto nie wymaga pozwolenia na budowę. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje z powodu naruszenia przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska- Śpiewak ( spr.), Sędzia WSA Mariola Kowalska, Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi K.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2004 roku, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2003 r., nr 1071, poz. 2016 ze zm.) nakazał K.P. rozbiórkę garażu o wym. 3,06m x 6,15m wraz z zadaszeniem o wymiarach 1m x 6,15m, wybudowanego na działce przy ul. Ł.w O. Uzasadniając nakaz rozbiórki organ nadzoru wyjaśnił, iż w czasie przeprowadzonej w dniu 9 listopada 2004 r. wizji stwierdzono, że na wskazanej działce K.P. wybudowała blaszany garaż wraz z zadaszeniem. Inwestorka obiekt budowlany wzniosła w 2000 r. bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Garaż usytuowany jest w granicy działki, co narusza przepisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – obowiązującego w dacie budowy obiektu. Zgodnie z § 12 ust. 4 cyt. rozporządzenia odległość zabudowy od granicy działki powinna wynosić4m, jeżeli budynek zwrócony jest w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi i 3m jeżeli ściana nie posiada otworów okiennych. Art. 48 ustawy Prawo budowlane przewiduje możliwość zalegalizowania samowolnie wzniesionego obiektu, ale po spełnieniu określonych przesłanek. Jedną z nich jest zgodność budowy z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Naruszenie warunków technicznych uniemożliwia w tym przypadku zalegalizowanie obiektu budowlanego. Odwołanie od tej decyzji wniosła inwestorka K.P. wskazując, iż wzniesiony przez nią obiekt jest wiatą nie związaną trwale z gruntem, a nadto nie można twierdzić, iż znajduje się on w granicy działki, gdyż granice te nie są prawnie ustalone. Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, iż co prawda obecnie obowiązujące przepisy Prawa budowlanego dopuszczają możliwość zalegalizowania samowolnie pobudowanego obiektu, jednakże nie może on naruszać przepisów techniczno-budowlanych. Wybudowany bezpośrednio przy granicy garaż narusza § 12 ust. 4 i 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r., obowiązujący w dacie jego budowy. Jego usytuowanie jest także niezgodne z obecnie obowiązującym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. określającym warunki techniczne jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Oznacza to, iż nie jest możliwe zalegalizowanie samowolnie pobudowanego garażu. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ II instancji wyjaśnił, iż sprawa rozgraniczenia gruntów pozostaje bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosła K.P. wskazując, iż wybudowany przez nią obiekt nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd może uwzględnić skargę ze względu na inne uchybienia niż w niej podniesione. Skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisu art. 7 i art. 77 kpa. Zgodnie z wskazanymi przepisami podstawowym obowiązkiem organów administracji publicznej jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, aby następnie w oparciu o zebrany materiał dowodowy podjąć decyzję rozstrzygającą sprawę co do istoty albo w inny sposób zakończyć sprawę w danej instancji. Dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy jest podstawą realizacji naczelnej zasady postępowania zasady prawdy obiektywnej i ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności wyrażonej w art. 6 kpa. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zarówno organ I instancji jak i II instancji naruszyły omówione wyżej przepisy oraz zasady prawa procesowego i to w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. W przepisach ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. znowelizowanych ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 80, poz. 718), odstąpiono od restrykcyjnego brzmienia art. 48, który przewidywał bezwzględny nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Obecnie obowiązujący art. 48 Prawa budowlanego przewiduje możliwość zalegalizowania, po spełnieniu określonych przesłanek, tzw. samowoli budowlanej i z mocy art. 7 cyt. ustawy z dnia 27 marca 2003 r. ma zastosowanie w niniejszej sprawie. W toku postępowania organy nadzoru w sposób niesporny ustaliły, iż skarżąca bez decyzji o pozwoleniu na budowę wybudowała blaszany garaż wraz z zadaszeniem, który usytuowany został w granicy działki. Nie sposób jednak podzielić stanowiska wyrażonego w zaskarżonej decyzji, iż taka lokalizacja narusza przepisy warunków technicznych określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, gdyż naruszono § 12 ust. 4 cyt. rozporządzenia. § 12 ust. 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, dopuszcza bowiem usytuowanie budynku, z zastrzeżeniem § 270 ust. 2, bezpośrednio przy granicy działki budowlanej bądź w odległości mniejszej niż określonej w ust. 4 pkt 2, lecz nie mniej niż 1,5m od granicy, jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej. Z kopii dołączonej do akt mapy zawierającej wstępny projekt podziału wynika, iż działki przylegające do granicy przy, której usytuowany jest garaż nie są zabudowane. Nie przeprowadzono jednak w tym zakresie żadnego postępowania. Brak ustaleń w tym zakresie uniemożliwia ocenę prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia. Dodatkowo należy wskazać, iż zgodnie z zawiadomieniem o wszczęciu postępowania zostało ono wszczęte " w sprawach: wybudowania garażu z wiatą oraz wybudowania komórki murowanej". Jedynie w protokole z wizji wskazano, iż komórka ta, wg oświadczenia inwestorki, ma powierzchnię 3,45m², gdyż nie można dokonać precyzyjnego pomiaru jej długości, ponieważ dobudowana jest do budynku mieszkalnego. Organ nie ustalił przeznaczenia ani charakteru tego obiektu, nie wyjaśnił czy jego budowa wymagała uzyskani decyzji o pozwoleniu na budowę, czy dokonania zgłoszenia i nie wydał także w tym zakresie żądnego rozstrzygnięcia. Sąd, dokonując kontroli decyzji administracyjnej, opiera się na poczynionych w toku postępowania administracyjnego ustaleniach i zgromadzonym materialne dowodowym. Brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy uniemożliwia ocenę prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Zważywszy na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. Na podstawie art. 153 w/w ustawy orzeczono jak w pkt II sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło