VII SA/Wa 805/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogusław Cieśla po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. C. i T. C. na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia ogrodzenia do stanu zgodnego z prawem postanawia: odmówić M. C. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi Pismem z dnia 7 marca 2016 r. M. C. i T. C. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu doprowadzenia ogrodzenia do stanu zgodnego z prawem. Zarządzeniem z dnia 8 kwietnia 2016 r. M. C. została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez osobiste podpisanie lub nadesłanie osobiście podpisanego egzemplarza skargi, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi (k. 1). Ponadto skarżący zostali wezwani do solidarnego uiszczenia wpisu od skargi (k. 8). Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, przesyłki zawierająca ww. wezwania zostały prawidłowo doręczone w dniu 19 kwietnia 2016 r. (k. 18 i 19). Skarżący w dniu 21 kwietnia 2016r. uiścili wpis sądowy od skargi. Postanowieniem z dnia 23 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M. C. z powodu nieuzupełnienia przez nią braków formalnych skargi w zakreślonym terminie. W piśmie procesowym nadanym w placówce pocztowej w dniu 7 października 2016 r. skarżąca M. C. wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu wskazała, że mąż zapoznał się z pismem, które zawierało wezwanie do uiszczenia brakującego wpisu oraz sformułowanie, że dokonanie wpłaty przez jednego ze skarżących oznacza wykonanie wezwania. Wskazała że w piśmie do męża nie było wzmianki o wezwaniu do uzupełnienia innych braków formalnych skargi. Na podstawie swojego wezwania mąż dokonał w dniu 21 kwietnia 2016 r. wpłaty wpisu sadowego od skargi natomiast przesyłka adresowana do skarżącej pozostała nieotwarta w przekonaniu, że zawierała tożsame wezwanie. Informację o uchybieniu terminu skarżąca powzięła z doręczonego jej w dniu 30 września 2016 r. postanowienia o odrzuceniu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej jako: p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie zaś do treści art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek niezachowania terminu procesowego, gdy strona nie ponosi winy w jego uchybieniu. Wniosek o przywrócenie terminu może być skuteczny, jeżeli łącznie spełnione są następujące przesłanki: 1) brak winy w uchybieniu terminowi; 2) spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony w zakresie postępowania sądowego; 3) złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu; 4) równocześnie ze złożonym wnioskiem o przywrócenie terminu dokonanie czynności uchybionej. Jednym z bezwzględnych wymogów zastosowania instytucji przywrócenia terminu jest zatem brak winy strony w niezachowaniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności strony przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy w przekroczeniu terminu do dokonania czynności procesowej, można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu niedającej się przezwyciężyć przeszkody. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd winien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy (por.: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r. I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12). Przywrócenia terminu może zatem domagać się strona, która nie tylko przyznaje, że nie dokonała czynności w terminie, ale także jest w stanie uprawdopodobnić, iż stało się tak bez jej winy ze względu na wystąpienie okoliczności od niej niezależnych, którym pomimo dołożenia należytej staranności nie była w stanie przeciwdziałać. Podkreślenia również wymaga, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżąca zachowała tryb postępowania związany z przywróceniem terminu. Po pierwsze uchybiła terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi, a także złożyła wniosek o przywrócenie terminu w ustawowym, siedmiodniowym terminie. Przyjmując, że przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu, w którym skarżąca dowiedziała się o tej okoliczności, a więc z dniem doręczenia postanowienia o odrzuceniu skargi tj. w dniu 30 września 2016 r., należało uznać, że wniosek nadany w dniu 7 października 2016 r., został wniesiony w dopuszczalnym terminie. W ocenie Sądu skarżąca nie uprawdopodobniła jednak, że uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi nastąpiło bez jej winy. Powołana przez skarżącą argumentacja nie uzasadnia braku winy po jej stronie, gdyż nie sposób dopatrzyć się w nich obiektywnych i niezależnych od strony przeszkód. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 270; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2011 s. 409; postanowienie NSA z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 580/08 publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W analizowanym przypadku brak zapoznania się z wezwaniem sądu kierowanym do skarżącej, wzywającego do osobistego podpisania skargi lub nadesłania egzemplarza skargi osobiście podpisanego, nie można traktować jako okoliczności wskazującej na brak winy w uchybieniu terminu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie powołanych przepisów art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.