VII SA/Wa 81/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-05-29

Skład orzekający: Referendarz sądowy Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie przedstawił wymaganych dodatkowych wyjaśnień i dokumentów dotyczących jego sytuacji majątkowej, mimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) nie może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca, mimo wezwania sądu do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów dotyczących jego sytuacji majątkowej, nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Inicjatywa dowodowa w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Wnioskodawca A. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd wezwał wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień i dokumentów dotyczących jego sytuacji majątkowej, dochodów i stanu rodzinnego. Wnioskodawca nie przedstawił wymaganych informacji w wyznaczonym terminie.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania A. Z. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia : odmówić przyznania A. Z. prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 4 marca 2009 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez wnioskodawcę formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. Zarządzeniem z dnia 10 kwietnia 2009 r. wezwano wnioskodawcę, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie : gdzie zamieszkuje, gdyż w formularzu wnioskodawca nie wskazał, czy posiada dom/mieszkanie czy też wynajmuje, jaka jest powierzchnia domu/mieszkania w m - i jakie ponosi koszty stałe związane z utrzymaniem (opłaty za energię elektryczną, wodę, gaz, telefon, abonament radiowo - telewizyjny), czy wnioskodawca oprócz podanego dochodu z tytułu umowy o pracę uzyskuje inne dochody np. z tytułu posiadania działki o powierzchni 8,5 arów lub podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, a jeśli tak, to jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, w jakiej wysokości wnioskodawca płaci alimenty na rzecz córki, czy wnioskodawca uzyskuje pomoc ze strony rodziny, znajomych, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należy podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie, czy wnioskodawca posiada pojazdy mechaniczne, jeśli tak, należy podać jakie (osobowe, ciężarowe), ich wartość rynkową oraz rok produkcji. Wezwano także wnioskodawcę do nadesłania kserokopii zeznania podatkowego za 2008r., wyciągów z posiadanych kont bankowych za ostatnie trzy miesiące, jeśli wnioskodawca je posiada. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Wnioskodawca otrzymał ww. wezwanie w dniu 4 maja 2009 r. a zatem termin do nadesłania dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy upływał w dniu 11 maja 2009 r. Pomimo upływu wyznaczonego terminu wnioskodawca nie nadesłał żadnych wyjaśnień oraz dokumentów. W niniejszej sprawie zważono, co następuje : Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu zatrudnienia w wysokości 1.150,00 złotych brutto miesięcznie. Wnioskodawca podał, że posiada działkę o powierzchni 8,5 arów. Oświadczył, że niesłusznie została nałożona na niego grzywna w wysokości 3.068,00 złotych plus koszty egzekucyjne w wysokości 195,00 złotych. Dodał, że wszystkie środki pieniężne, które udaje mu się zaoszczędzić przeznacza na rzecz córki wobec której posiada obowiązek alimentacyjny. Stosownie do regulacji art. 255 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwość płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Taka sytuacja wystąpiła w niniejszej sprawie i dlatego zarządzeniem z dnia 10 kwietnia 2009 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących jego sytuacji majątkowej. Pomimo otrzymania przez wnioskodawcę wezwania do nadesłania dodatkowych wyjaśnień oraz dokumentów dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy i upływu wyznaczonego terminu wnioskodawca nie nadesłał żadnych wyjaśnień oraz dokumentów do nadesłania których został wezwany. Wyjaśnienia te oraz dokumenty były konieczne do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwość płatniczych wnioskodawcy. Powołany przepis art. 246 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie pozostawia żadnych wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą pozytywne przesłanki dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. W świetle powyższego stwierdzić należy, że wnioskodawca nie wykonując zarządzenia z dnia 10 kwietnia 2009 r., tym samym nie wykazał przesłanek przemawiających za uwzględnieniem wniosku o przyznanie prawa pomocy. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 17 czerwca 2008r. w sprawie (sygn. akt. II OZ 610/08). Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło