VII SA/Wa 810/07

WyrokWSA w Warszawie2007-11-15

Skład orzekający: Wojciech Mazur, Leszek Kamiński, Ewa Machlejd

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot władający działką sąsiadującą z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja budowlana, lecz nie będący jej właścicielem, użytkownikiem wieczystym ani zarządcą, posiada przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Podmiot władający działką sąsiadującą z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja budowlana, lecz nie będący jej właścicielem, użytkownikiem wieczystym ani zarządcą, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Legitymację procesową w tym zakresie przyznaje wyłącznie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który ogranicza krąg stron do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Stan faktyczny
Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa, która wniosła odwołanie, nie posiada przymiotu strony. Spółdzielnia była jedynie władającym działką sąsiadującą z inwestycją, a nie jej właścicielem, użytkownikiem wieczystym ani zarządcą. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, podnosząc, że posiada interes prawny w sprawie ze względu na potencjalne negatywne oddziaływanie inwestycji na jej nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, , Sędzia WSA Leszek Kamiński, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr), Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2007 r. sprawy ze skargi Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. skargę oddala. VII SA/Wa 810/07 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006r. Prezydent [...] na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 oraz art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2003r., nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2001r. nr 142 poz. 1592 z późn. zm.) w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002r. o ustroju Miasta Stołecznego Warszawy (Dz.U. nr 41, poz. 361 z późn. zm.) po rozpatrzeniu wniosku inwestora B. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę inwestycji polegającej na budowie zespołu mieszkalnego wielorodzinnego usytuowanej na działce nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W. Decyzją z dnia [...] marca 2007r., znak: [...] po rozpatrzeniu odwołań [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...], E. O. i M. S. Wojewoda [...] umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie dotyczącej decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006r. wydanej przez Prezydenta [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, iż zapoznając się z treścią odwołania, w pierwszej kolejności był obowiązany ustalić, czy [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] oraz E. O. i M. S. są uprawnione do tego by wnieść odwołanie w przedmiotowej sprawie. Stosownie do art. 127 § 1 kpa uprawnienie do wniesienia odwołania od decyzji wydanej w pierwszej instancji przysługuje stronie. O tym, kto może być stroną postępowania rozstrzyga przepis art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z art. 3 pkt 20 w/w ustawy poprzez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Zatem jak wynika z powyższego ustawodawca ograniczył krąg podmiotów uprawnionych do brania aktywnego udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Osoby trzecie, niewymienione w przepisie art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane są w obecnym stanie prawnym chronione jedynie pośrednio zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 6, pkt 9 oraz art. 5 ust. 2 w/w ustawy. Ustalenie obszaru oddziaływania konkretnego obiektu ma zatem decydujące znaczenie dla ustalenia stron postępowania administracyjnego. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy obszar, na którym przewidziano lokalizację przedmiotowej inwestycji, otoczony jest terenami należącymi głównie do miasta [...] W. oraz do osób, właścicieli prywatnych, którzy jako strony brali udział w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym. Wojewoda [...] w uzasadnieniu decyzji również wskazał, iż inwestor przedstawił opracowanie dotyczące oddziaływania projektowanych budynków w zakresie zacieniania i przesłaniania istniejących budynków na działkach sąsiadujących (tzw. linijkę słońca), z której wynika, iż nie będą naruszone zasady dobrego sąsiedztwa ani interes osób trzecich. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w W. zarzucając jej naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 28 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 28 kpa oraz art. 6,7,77 § 1 i 107 § 3 kpa oraz art. 138 § 2 kpa. Głównym zarzutem skargi jest, nieprawidłowe, zdaniem skarżących ustalenie przez Wojewodę [...], iż [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w przedmiotowym postępowaniu przymiotu strony nie posiada z uwagi na fakt, iż jest tylko władającym działką gruntu sąsiadującą z nieruchomością B. [...], nie jest natomiast właścicielem lub użytkownikiem wieczystym tej działki. Skarżąca nie zgadza się z taką oceną podnosząc, że posiada interes prawny w sprawie i tym samym przymiot strony. Skarżąca wskazała, że jest właścicielem budynków posadowionych na działce nr [...] sąsiadującej z planowaną inwestycją, oraz na fakt, iż inwestycja zwiększy emisje hałasu, spalin oraz ograniczy w inny sposób korzystanie z jej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. 2002, nr 153, poz. 1270 ze zm.) W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007r., znak: [...] umarzająca, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa, postępowanie odwoławcze w sprawie decyzji Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006r. Z przedstawionego stanu faktycznego i przytoczonych dowodów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że organ zasadnie uznał, iż wnosząca odwołanie od w/w decyzji Prezydenta [...] [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] nie jest stroną przedmiotowego postępowania, a zatem nie może skutecznie dochodzić uchylenia decyzji organu I instancji. Zgodnie z art. 28 kpa stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy to postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Treścią pojęcia "interes prawny" jest prawo podmiotowe rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym. Cechami tego "interesu" jest to, że jest on konkretny, indywidualny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 2006r., sygn. II OSK 679/05). W orzecznictwie dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego stanowiąc podstawę interesu prawnego stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Takiego przymiotu strony nie wykazuje natomiast osoba, która swój udział w postępowaniu administracyjnym opiera na potrzebie ochrony lub zaspokojenia swojego interesu faktycznego (argument skarżącej, iż przedmiotowa inwestycja spowoduje zwiększenie emisji hałasu, spalin i inne ograniczenia w zakresie korzystania z własnej nieruchomości). W tym przypadku przepisy Prawa budowlanego rozstrzygają, kto może być stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, i tak art. 28 ust. 2 w/w ustawy stanowi, iż stronami są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie z art. 3 pkt 20 tejże ustawy poprzez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Tym samym ustawodawca ograniczył krąg podmiotów uprawnionych do brania udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Z ustaleń organu wynika, iż obszar, na którym przewidziano lokalizację przedmiotowej inwestycji, otoczony jest terenami należącymi głównie do Miasta [...] W. oraz do osób prywatnych, którzy jako strony brali udział w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym. Bezsporne jest, że działka nr [...] stanowi własność Miasta [...] W. Natomiast prawo użytkowania wieczystego tej działki nie zostało uregulowane na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej [...]. Użytkowanie wieczyste w granicach określonych w art. 233 Kodeksu cywilnego dawałoby Spółdzielni prawo korzystania z gruntu oddanego jej w użytkowanie wieczyste i rozporządzania prawem z wyłączeniem innych osób, w tym także właściciela nieruchomości. Oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste i przeniesienie tego prawa następuje w drodze umowy notarialnej i wymaga wpisu do księgi wieczystej, których to okoliczności Spółdzielnia nie wykazała. Skarżąca nie wykazała też prawa zarządu działką nr [...]. Znaczenie pojęcia zarządcy na gruncie prawa budowlanego, należy rozumieć jako trwały zarząd przysługujący jednostkom organizacyjnym władającym nieruchomościami publicznymi – należącymi do Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego. Pobudowane przez skarżącą Spółdzielnię budynki stanowią natomiast nakłady Spółdzielni na gruncie stanowiącym własność osoby trzeciej i pozostają we władaniu Spółdzielni. W oparciu o decyzję nr [...] z dnia [...] lipca 1978r. o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji na tym terenie oraz decyzji z dnia [...] listopada 1982r. o ustanowieniu na rzecz Spółdzielni użytkowania wieczystego. Okoliczność ta jednak nie ma rozstrzygającego znaczenia w sprawie. Legitymację do udziału w sprawie mogłaby Spółdzielnia bowiem, zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, wywodzić jedynie z prawa własności, użytkowania wieczystego lub zarządu działki nr [...] sąsiadującej z inwestycją. Skoro skarżąca nie może wylegitymować się żadnym z w/w tytułów nie posiada tym samym legitymacji do udziału w sprawie o pozwolenie na budowę w charakterze strony. Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje argument skarżącej [...] Spółdzielni Mieszkaniowej [...], że jeżeli Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 30 stycznia 2006r., sygn. akt IV SA/Wa 1965/05 uznał, iż Spółdzielnia posiada status strony w postępowaniu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy to tym samym posiada status strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę. Przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego zawęża bowiem krąg podmiotów, którym prawo przyznaje status strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę w stosunku do postępowania dotyczącego wydania decyzji o warunkach zabudowy, w którym to postępowaniu legitymację strona wywodzi z art. 28 kpa. Tak więc, o ile skuteczne było powoływanie się przez Spółdzielnię w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy na władanie działką nr [...], o tyle jest to niewystarczające w sprawie pozwolenia na budowę. Z powyższych względów skarga, jako bezzasadna, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło