VII SA/Wa 811/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Polskiego Związku Działkowców - Okręgowy Zarząd [...] w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie rozbiórki budynku świetlicy Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" w R., w części dotyczącej terminu rozpoczęcia i zakończenia rozbiórki. Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. decyzją z dnia [...] znak [...], na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego nakazał Polskiemu Związkowi Działkowców w W. z siedzibą przy ul. [...] właścicielowi uszkodzonego, przechylonego budynku świetlicy Rodzinnego Ogrodu Działkowego "[...]" zlokalizowanego w R. przy ul. [...], na nieruchomości oznaczonej nr geodezyjnym [...] rozebrać wyżej wymieniony uszkodzony, przechylony i nieużytkowany budynek świetlicy, a po zakończeniu robót uporządkować teren rozbiórki. Ponadto określił termin przystąpienia do wyżej wymienionych robót rozbiórkowych wskazując, że należy do nich przystąpić, nie później niż 30 kwietnia 2011 r. oraz ich zakończenia wraz z uporządkowaniem terenu rozbiórki nie później niż do 31 grudnia 2011 r. Organ wydając ww. decyzję oparł się na ekspertyzie technicznej autorstwa mgr inż J. H., z której wynika, że nie jest możliwa eksploatacja przedmiotowego budynku, z uwagi na wielkość jego pochylenia. Organ podkreślił, że przedstawiciele Polskiego Związku Działkowców podczas rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 15.04.2010 r. wyrazili wolę rozbiórki przedmiotowego obiektu. W dniu 13.04.2011 r. Polski Związek Działkowców złożył wniosek o stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] znak [...], w części dotyczącej terminu rozpoczęcia i zakończenia rozbiórki. Wnioskodawcy wskazali, iż ww. decyzja została wydana bez podstawy prawnej, zatem dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2. Zdaniem wnioskodawców termin ten powinien być ustalony w toku postępowania egzekucyjnego w administracji, na powyższe przywołali oni orzecznictwo sądów administracyjnych odnoszące się do art. 48 Prawa budowlanego. Organ rozpatrujący przedmiotowy wniosek uznał go za bezzasadny i to w stopniu oczywistym. Organ powołał się na § 7 ust 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych zgodnie z którym właściwy organ wyznacza właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego odpowiedni, technicznie uzasadniony termin przystąpienia do rozbiórki i termin jej zakończenia oraz uporządkowania terenu. Termin rozpoczęcia rozbiórki nie może byt krótszy niż 6 tygodni, licząc od dnia doręczenia decyzji o nakazie rozbiórki. Organ podkreślił, że ww. rozporządzenie zostało wydane w oparciu o delegację zawartą w art. 72 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania Polskiego Związku Działkowców - Okręgowy Zarząd [...] w [...] decyzją z dnia [...] znak: [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] znak: [...]. Organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, że badana w postępowaniu nadzwyczajnym decyzja, nie jest obarczona żadną z kwalifikowanych wad określonych w art. 156 § 1 Kpa. Ww. organ uznał za bezzasadny zarzut skarżącego, że decyzja z dnia [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, ponieważ przepis art. 48 Prawa budowlanego nie daje podstawy do określenia w decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, terminu przystąpienia do robót rozbiórkowych oraz ich zakończenia. Organ II instancji podkreślił, że decyzja PINB w [...] z dnia [...] nie została wydana na podstawie art. 48 Prawa budowlanego lecz na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego. Zgodnie z treścią ww. przepisu jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Organ odwoławczy stwierdził, że określenie w zaskarżonej decyzji terminu rozpoczęcia i zakończenia prac rozbiórkowych było zgodne z zastosowanym przepisem. Odnosząc się do podnoszonego przez skarżącą zarzutu, że określony w decyzji termin rozbiórki jest nieodpowiedni, ponieważ wykonanie rozbiórki w tym terminie uniemożliwi rozstrzygnięcie toczącej się przed Sądem Okręgowym w K. sprawy przeciwko [...] S.A. o naprawienie szkody wywołanej przez działanie zakładu górniczego organ odwoławczy stwierdził, że w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, nie ma możliwości zmiany terminu określonego w decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym. Ww. organ podkreślił, że jeżeli skarżąca uważała, że termin określony w decyzji z dnia [...] był nieodpowiedni, miała możliwość złożenia odwołania od tejże decyzji do organu drugiej instancji lub złożenia wniosku o jej zmianę, w części dotyczącej terminu, na podstawie art. 155 § 1 Kpa. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Polski Związek Działkowców - Okręgowy Zarząd [...] w K. wnosząc o: – uchylenie decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...], – uchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...], – stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] znak [...] w części określającej termin rozpoczęcia i zakończenia rozbiórki; – zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: – art. 156 kpa poprzez nieuwzględnienie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z powodu rażącego naruszenia prawa przez tę decyzję; – art 7 kpa - poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącego podczas podejmowania decyzji o terminie rozbiórki; – art 67 prawa budowlanego poprzez nie wzięcie pod uwagę słusznego interesu skarżącej. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Sąd administracyjny, stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r., Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) kontroluje zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem i może ją uchylić w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Kontrolując we wskazanym zakresie zaskarżoną decyzję Sąd uznał, iż odpowiada ona prawu. Podkreślenia wymaga, że zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji, które jest postępowaniem nadzwyczajnym, odrębnym od postępowania, w którym weryfikowana decyzja została wydana. Instytucja ta będąca w opozycji do zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 k.p.a. może być stosowana jedynie w przypadku zaistnienia jednej z przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, ograniczonym do oceny legalności decyzji w aspekcie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jej wydania. Organ nie orzeka zatem co do istoty sprawy rozstrzygniętej w badanej decyzji, lecz jako organ kasacyjny w oparciu o zamknięty materiał dowodowy, weryfikuje samo orzeczenie. Organ administracji orzekający w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji nie jest związany wnioskiem strony i z urzędu musi zbadać, czy zakwestionowana decyzja nie jest dotknięta chociażby jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Zgodzić się trzeba, iż biorąc pod uwagę okoliczności niniejszej sprawy pierwszoplanowe znaczenie ma ocena kontrolowanej decyzji z punktu widzenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jako wydanej "bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa". W orzecznictwie sądowym dotyczącym pojęcia rażącego naruszenia prawa podkreśla się, iż naruszenie prawa kwalifikowane będzie jako rażące, jeżeli następuje oczywista sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy, a treścią przepisu prawa stanowiącego podstawę tego rozstrzygnięcia. Rażące naruszenie prawa dające podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej występuje w przypadku, w którym treść przepisu, którego naruszenia dopuścił się organ może zostać ustalona bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Kolejną przesłanką jest niemożliwość zaakceptowania, z punktu widzenia praworządności, skutków społeczno-gospodarczych naruszenia prawa. Przy ocenie czy naruszenie prawa można zakwalifikować jako rażące znaczenie ma także charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne i gospodarcze, czyli skutki, które wywołuje decyzja (por. wyrok NSA z 20 września 2009 r., sygn. akt I OSK 1729/07 niepubl.). Odnosząc powyższe rozważania do niniejszego postępowania zaaprobować należy stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzające brak kwalifikowanej wadliwości decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]. W zasadzie zarzut skargi dotyczy rażącego naruszenia prawa poprzez określenie terminu rozbiórki bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego. Po pierwsze należy wskazać, że trudno uznać, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w zakresie określenia terminu rozbiórki narusza prawo. Należy pamiętać, że decyzja została podjęta na podstawie art. 67 Prawa budowlanego z uwagi na zły stan techniczny budynku i brak możliwości jego remontu. Organ wskazał, że z wykonanej ekspertyzy wynika, iż budynek grozi zawaleniem. Jednocześnie termin rozpoczęcia prac określono na ok. cztery miesiące od chwili kiedy decyzja stała się ostateczna a termin ukończenia prac przewidziano na rok od w/w daty. Z całą pewnością był to okres, w którym orzeczony nakaz można było zrealizować. Wobec powyższego nie można uznać, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] naruszała we wskazanym wyżej zakresie prawo, a tym bardziej w sposób rażący. W tej sytuacji zasadnie uznał Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, iż w sprawie nie zaistniała przesłanka wskazana w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a Jednocześnie Sąd podzielił stanowisko organów nadzoru budowlanego, co do tego, że przedmiotowa decyzja nie zawiera także innych, poza podnoszoną przez skarżącego, wad uzasadniających stwierdzenie nieważności. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.