VII SA/Wa 82/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi C. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca w skardze na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r., Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku wielofunkcyjnego, usługowo-biurowego [...] z garażem podziemnym, częścią magazynową, infrastrukturą i rozwiązaniem kolizji na terenie dz. ew. nr [...] z obrębu [...] oraz wjazdami i przebudową chodnika na działce ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w W., wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. We wniosku skarżąca podniosła, że umożliwienie inwestorowi realizacji przedsięwzięcia zgodnego z zaskarżoną decyzją narazi skarżącą na szkodę w znacznej wysokości oraz spowoduje szereg trudnych do odwrócenia skutków, takich jaki ograniczenia możliwości inwestycyjnych na działce skarżącej, a tym samym do obniżenia wartości nieruchomości. Powyższe będzie skutkiem braku możliwości zrealizowania budynku o określonych w decyzji o warunkach zabudowy parametrach, co z kolei będzie spowodowane zacieniem elewacji wschodniej planowanego budynku, w sposób który nie daje możliwości zapewnienia przyszłym mieszkańcom wymaganego czasu nasłonecznienia. W piśmie z dnia 3 marca 2017 r. uczestnik postępowania [.] sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także: "inwestor") ustosunkował się do wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i wniósł o jego oddalenie. Odnosząc się do argumentów zawartych we wniosku inwestor podniósł, że przesłanką udzielenia ochrony tymczasowej nie jest ograniczenie możliwości zagospodarowania sąsiedniej nieruchomości, w szczególności jeśli dysponent tej nieruchomości nie legitymuje się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Konkretyzacja interesu prawnego w realizacji konkretnej inwestycji następuje dopiero w momencie uzyskania właśnie takiej decyzji. Do tego czasu dysponent nieruchomości legitymuje się co najwyżej interesem faktycznym i musi się liczyć z tym, że wcześniejsza realizacja inwestycji na sąsiednich działkach może się wiązać z ograniczeniami w zagospodarowaniu jego działki. Dopiero z chwilą wydania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, inwestor nabywa konkretne prawo i możliwość jego obrony. Inwestor wskazał, że w niniejszej sprawie skarżąca nie wystąpiła z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, pomimo tego, że decyzja o warunkach zabudowy, na którą się powołuje, wydana została 10 lat temu. Inwestor wniósł alternatywnie o uzależnienie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji od złożenia przez skarżącą kaucji w wysokości 183 063 718 zł (sto osiemdziesiąt trzy miliony sześćdziesiąt trzy tysiące siedemset osiemnaście złotych) stosownie do art. 35a ust 1 Prawa budowlanego. Wskazując, że ww. kwota obejmuje zarówno rzeczywistą szkodę, jak i utracone korzyści inwestora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest to, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd może jednak na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie decyzji pod warunkiem zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy, a mianowicie jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uwzględnienie wniosku o udzielenie tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, co stanowi odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy, jest zatem uwarunkowane uprzednim stwierdzeniem, że spełniona została któraś z określonych powyżej przesłanek. Okoliczności te sąd winien ocenić zarówno w stosunku do strony skarżącej, jak i uczestników postępowania, bowiem konsekwencje wstrzymania bądź braku wstrzymania zaskarżonego aktu mogą dotykać zarówno skarżącego, jak i pozostałe strony tego postępowania. Należy również podkreślić, że aby sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, skarżący musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zasadne. Z przepisu art. 61 § 3 ustawy wynika, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, iż w sprawie zachodzą określone w nim przesłanki (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 października 2011 r., sygn. II GSK 2060/11, LEX nr 984625, z dnia 18 października 2011 r., sygn. II GSK 1799/11, LEX nr 965117, z dnia 3 października 2011 r., sygn. I FSK 1427/11, LEX nr 948820). W orzecznictwie wskazuje się ponadto, że wykonanie ostatecznej decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę stanowi realizację "prawa zabudowy" (art. 4 Prawa budowlanego), w związku z czym wstrzymanie wykonania takiej decyzji musi być zawsze traktowane jako rozwiązanie wyjątkowe i może dotyczyć tylko tych przypadków, w których bezspornie zachodzi prawdopodobieństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Specjalny charakter wstrzymania wykonania takiej decyzji został podkreślony przez ustawodawcę poprzez regulację zawartą w art. 35a Prawa budowlanego, zgodnie z którą sąd może uzależnić wstrzymanie wykonania decyzji od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora (por. postanowienia: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 54/12, LEX nr 1116331, Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2005 r., sygn. akt II OZ 1026/05, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 23 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 467/11, Lex nr 1597579, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/GI 509/11, Lex nr 1091280). Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody nie może odnieść zamierzonego skutku. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinno odnosić się do konkretnych okoliczności świadczących o tym, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Okoliczności powołane przez wnioskodawców muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, a nie tylko potencjalny i hipotetyczny. W interesie strony skarżącej leży więc takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zaistnienie w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 ustawy oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Zauważyć trzeba, że uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji skarżąca wskazała bardzo ogólne argumenty, które nie zostały w sposób wystarczający uzasadnione, ani poparte żadną dokumentacją. Skarżąca zarzucając, iż wykonanie zaskarżonej decyzji narazi ją na szkodę w znacznej wysokości, w żaden sposób nie sprecyzowała tej szkody. Natomiast dla spełnienia przesłanki warunkującej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji konieczne jest wykazanie, że szkoda wyrządzona wykonaniem decyzji jest "znaczna", a tego skarżąca nie wykazała. Podobnie, za hipotetyczne należy uznać zarzuty związane z ograniczeniem możliwości inwestycyjnych na działce należącej do skarżącej. Skarżąca nie wykazała jakoby posiadała pozwolenie na budowę jakiejkolwiek inwestycji, czy aby choćby wystąpiła z wnioskiem w tym przedmiocie. Tego rodzaju argumenty nie stanowią zatem podstawy do wstrzymania wykonania decyzji. Sąd na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie bada trafności zarzutów zgłoszonych w skardze odnośnie niezgodności zaskarżonego aktu z prawem, a jedynie dokonuje oceny wystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy. Należy także stwierdzić, iż wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę w zasadzie nie powoduje trudnych do odwrócenia skutków. Co więcej niebezpieczeństwo wystąpienia przesłanek przewidzianych w art. 61 § 3 p.p.s.a. dotyczy przede wszystkim inwestora, a jedynie w niektórych przypadkach może odnosić się także do innych podmiotów. "Kontynuowanie prowadzonych przez inwestora prac budowlanych, zanim sąd rozstrzygnie wniesioną przez sąsiada skargę na decyzję o pozwoleniu na budowę, odbywa się wyłącznie ryzyko inwestora, który musi być świadomy, że niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie spowoduje konieczność poniesienia kosztów związanych z rozbiórką wznoszonego obiektu budowlanego." - postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 22/05. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że wykonanie obiektu budowlanego jest zdarzeniem faktycznym, który można odwrócić, bo jego odwrócenie zależy tylko od możliwości technicznych inwestora. Zatem to inwestor zobowiązany będzie do przywrócenia stanu poprzedniego na własny koszt, a więc jakakolwiek szkoda finansowa powstanie po stronie inwestora, a nie skarżącej. W ocenie Sądu wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje zatem na uwzględnienie, argumentacja wniosku nie stanowi bowiem wystarczającej podstawy pozwalającej uznać, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowodowałoby po stronie skarżącej powstanie trudnych do odwrócenia skutków lub znacznej szkody. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji postanowienia.