VII SA/Wa 822/11
WyrokWSA w Warszawie2011-06-06
Skład orzekający: Ewa Machlejd, Joanna Gierak-Podsiadły, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakładająca obowiązek zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego może być sformułowana w sposób nieprecyzyjny, odsyłający jedynie do przepisów prawa lub wymagający od strony samodzielnego ustalenia sposobu wykonania obowiązku?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna nakładająca obowiązek musi precyzyjnie określać czynności, które adresat ma wykonać, aby umożliwić dobrowolne wykonanie lub zastosowanie środków egzekucyjnych. Samo odwołanie się do przepisów prawa lub przerzucenie na stronę obowiązku poszukiwania alternatywnych rozwiązań stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Stan faktyczny
Międzyzakładowa Spółdzielnia Mieszkaniowa została zobowiązana decyzją Komendanta Miejskiego PSP do zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego (nie więcej niż 60 m) w budynku mieszkalnym. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Komendanta Wojewódzkiego PSP. Spółdzielnia wniosła skargę do WSA, zarzucając nieprecyzyjne sformułowanie obowiązku i jego niewykonalność. WSA oddalił skargę, ale NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na wadliwość decyzji w zakresie sposobu określenia obowiązku.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w części utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w zakresie pkt. I-szym oraz uchylił decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w części pkt. I-go rozstrzygnięcia. Stwierdził, że zaskarżona decyzja w uchylonej części nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant ref. staż. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...] na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] maja 2009 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych obowiązków I. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej [...] z dnia [...] marca 2009 r. w zakresie opisanym w pkt. I-szym oraz uchyla decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej [...] z dnia [...] marca 2009 r. w części pkt. I-go rozstrzygnięcia; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja w uchylonej części nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na rzecz Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...] kwotę 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...] jest decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z [...] maja 2009 r. [...] w części utrzymującej w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej [...] z [...] marca 2009 r. znak: [...] w zakresie pkt. 1 rozstrzygnięcia, tj. nałożenia na skarżącą Spółdzielnię obowiązku zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego w budynku przy ul. [...] w [...].
W dniu [...] marca 2009 r. przedstawiciel Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej [...] przeprowadził czynności kontrolno - rozpoznawcze w wielorodzinnym budynku mieszkalnym przy ul. [...] w [...]. Podczas kontroli stwierdzono nieprawidłowości w zakresie zabezpieczenia przeciwpożarowego ww. budynku.
W związku z powyższym decyzją z [...] marca 2009 r. nr [...] Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej [...] zobowiązał właściciela budynku do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, tj. do zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego, wynoszącej nie więcej niż 60 m dla jednego dojścia (w pkt 1) oraz wyposażenia wszystkich kondygnacji budynku w instalację wodociągową przeciwpożarową z punktem poboru wody do celów przeciwpożarowych w postaci zaworu hydrantowego, zwanego "zaworem 52", umieszczonego na pionie nawodnionym w budynku z zapewnionym odpowiednim zasilaniem, bez wyposażenia w wąż pożarniczy (w pkt 2).
Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu odwołania, w dniu [...] maja 2009 r. wydał decyzję, którą utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na przepisy aktualnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – w zakresie, w jakim regulują one długość dojścia ewakuacyjnego w budynkach mieszkalnych (kwalifikowanych do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV). Podniósł przy tym, że w trakcie czynności kontrolno – rozpoznawczych stwierdzono bezspornie na podstawie analizy dokumentacji projektowej obiektu, że długość dojścia ewakuacyjnego przy jednym kierunku, mierzona od najdalej usytuowanego mieszkania znajdującego się na 11-tej kondygnacji do wyjścia z budynku wynosi ok. 160 m, co oznacza, że jest przekroczona o ponad 100% od długości dopuszczalnej (60 m), a to w myśl § 12 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, stanowi o występowaniu w budynku warunków powodujących zagrożenie dla życia ludzi. Następnie organ odwoławczy zauważył, że podstawą prawną rozstrzygnięcia zawartego w pkt. 1 decyzji organu I instancji jest § 12 ust. 1 pkt. 2 oraz § 12 ust. 2 w związku z § 256 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Dodał, że na mocy § 207 ust. 2 tego rozporządzenia, jego przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się z uwzględnieniem § 2 ust. 2 (w obecnym brzmieniu również § 2 ust. 3a) także do użytkowanych budynków istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi, co zostało wykazane w trakcie postępowania organu I instancji. Organ odwoławczy podał także, że Spółdzielnia została pouczona w decyzji organu I instancji o możliwości spełnienia nałożonego obowiązku w inny sposób niż określono to w przepisie - stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej. Ponadto organ odwoławczy podniósł, że obowiązki zawarte w pkt 2 zaskarżonej decyzji, dotyczące wyposażenia budynku w instalację wodociągową przeciwpożarową nie były kwestionowane przez stronę i mają pełne oparcie w § 3 ust. 1 oraz § 15 ust. 3 i § 20 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca Spółdzielnia zarzuciła organom obu instancji naruszenie § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art. 107 § 1 kpa, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a decyzji organu odwoławczego także art. 138 § 2 k.p.a. Z tych też powodów Spółdzielnia wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zaś poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w części obejmującej punkt 1 rozstrzygnięcia, którym nałożono na Spółdzielnię obowiązek zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego, wynoszącego nie więcej niż 60 m. W uzasadnieniu skargi Spółdzielnia podniosła, że nałożone na nią obowiązki w punkcie 1 decyzji organu I instancji zostały określone w sposób nieprecyzyjny, dający możliwości różnorodnej ich interpretacji. Z treści tej części sentencji decyzji wynika bowiem, iż Spółdzielnia ma zapewnić właściwą długość dojścia ewakuacyjnego, nie większą niż 60 m, albo "poprzez odpowiednie wskazania projektanta", albo "w inny sposób niż wskazany w rozporządzeniu". Spółdzielnia wskazała, że z treści tego punktu decyzji, interpretowanego literalnie, można np. wywodzić, iż zapewnienie właściwej długości dojścia ewakuacyjnego -a zatem także wykonanie obowiązku- może nastąpić już tylko "poprzez odpowiednie wskazania projektanta w dokumentacji projektowej". Ponadto podniosła, że wykonanie nałożonego obowiązku "skrócenia" długości dojścia ewakuacyjnego do 60 m - jest niewykonalne. Podała, że budynek przy ul. [...] został wybudowany na początku lat 70-tych i dopuszczony do użytkowania w 1974 r., na podstawie ówcześnie obowiązujących przepisów, całkowicie różnych co do swej treści i wymogów przeciwpożarowych od przepisów aktualnie obowiązujących. W ocenie Spółdzielni, "skrócenie" dojścia ewakuacyjnego ze 160 m do 60 m wymaga istotnej przebudowy, a wręcz naruszenia substancji budynku. Skarżąca wskazała przy tym, że w sytuacji, gdy dostosowanie długości dojścia ewakuacyjnego do wymogów rozporządzenie nie jest możliwe, możliwym jest zapewnienie bezpieczeństwa pożarowego budynku w sposób określony w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Spółdzielnia podniosła jednak, że nie można wydać decyzji, która jedynie odsyła do § 2 ust. 2 powołanego rozporządzenia, jak to uczynił organ I instancji, bez określenia obowiązków koniecznych do wykonania. Decyzja taka jest nie tylko niemożliwa do wykonania, ale również nie jest możliwe wyegzekwowanie jej przez organ egzekucyjny.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wyrokiem z 3 grudnia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1229/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...] na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych obowiązków.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła Spółdzielnia reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżając ten wyrok w całości Spółdzielnia zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, to jest § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na określeniu obowiązku Spółdzielni wyłącznie przez przytoczenie treści tego przepisu, bez konkretnego jego ustalenia z punktu widzenia stanu faktycznego sprawy;
2) przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, to jest:
a) art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 6, 7, 77 § 1 i art. 84 § 1 k.p.a., poprzez rozpoznanie sprawy z pominięciem istotnych okoliczności wynikających z akt sprawy, a wskazujących na wadliwość decyzji zapadłych w postępowaniu administracyjnym;
b) art. 145 § 1 pkt 1a i pkt 1c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 6, 7, 77 § 1 i art. 84 § 1 k.p.a., poprzez wydanie wyroku oddalającego skargę mimo istnienia przesłanek do jej uwzględnienia w postaci naruszeń prawa materialnego oraz przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, których dopuściły się organy administracyjne.
Z tych też powodów Spółdzielnia wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Wyrokiem z 16 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 494/10 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu sprawy ze skargi kasacyjnej Międzyzakładowej Spółdzielni Mieszkaniowej "[...] w [...], uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności podał, iż zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (tekst jednolity Dz. U. z 2009r., Nr 12, poz. 68 ze zm.), komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych, uprawniony jest w drodze decyzji administracyjnej do nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie. Podkreślił przy tym, że decyzja wydana przez organ administracji publicznej w celu skorygowania stwierdzonych nieprawidłowości powinna dokładnie określać czynności, które jej adresat jest zobowiązany wykonać. Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji administracyjnej musi być bowiem sformułowane w sposób umożliwiający następnie wykonanie decyzji dobrowolne lub przy zastosowaniu środków egzekucyjnych.
Mając powyższe na względzie Sąd kasacyjny stwierdził, że za niewystarczające należy uznać określenie w pkt. 1 decyzji organu I instancji obowiązku Spółdzielni usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie zabezpieczenia przeciwpożarowego, to jest zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego, wynoszącej nie więcej niż 60 m dla jednego dojścia. Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że organ I instancji formułując ten obowiązek w rozstrzygnięciu decyzji nie wskazał konkretnego sposobu jego wykonania, podając jedynie, że Spółdzielnia ma "zapewnić właściwą długość dojścia ewakuacyjnego, wynoszącą nie więcej niż 60 m dla jednego dojścia, poprzez odpowiednie wskazania projektanta w dokumentacji projektowej lub w sposób innym niż podany w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej". Naczelny Sąd Administracyjny zauważył także, że rację ma strona wnosząca skargę kasacyjną, że takie sformułowanie tego obowiązku w istocie sprowadzało się do nieuprawnionego przytoczenie jedynie treści przepisu § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, bez konkretnego jego ustalenia z punktu widzenia stanu faktycznego sprawy. Uznanie zaś przez Sąd I instancji takiego rozstrzygnięcia za prawidłowe zasadnym czyni zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego.
Dalej, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że organ nie podejmując żadnych kroków zmierzających do ustalenia, jakie rozwiązania należy wdrożyć, aby usunąć stwierdzone uchybienia naruszył art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Na rozprawie w dniu 6 czerwca 2011 r. pełnomocnik skarżącej do protokołu rozprawy wskazał, że prostuje wnioski zawarte w skardze, w ten sposób, iż nie wnosi o uchylenie decyzji zaskarżonej w całości, a jedynie o jej wzruszenie w zakresie w jakim odnosi się do pkt. 1 decyzji organu I instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z [...] maja 2009 r. utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej [...] z [...] marca 2009 r., w zakresie w jakim dotyczy rozstrzygnięcia zawartego w pkt. 1 orzeczenia organu I instancji (wobec sprecyzowania wniosków skargi przez pełnomocnika skarżącej na rozprawie w dniu 6 czerwca 2011 r.), odnoszącego się do zapewnienia w budynku wielorodzinnym jedenastokondygnacyjnym przy ul. [...] w [...] właściwej długości dojścia ewakuacyjnego.
W tym miejscu przypomnieć trzeba, iż w pkt. 1 decyzji z [...] marca 2009 r. wydanej w sprawie w I instancji, organ nakazał Spółdzielni jako właścicielowi budynku zapewnić właściwą długość dojścia ewakuacyjnego, wynoszącą nie więcej niż 60 m dla jednego dojścia, poprzez odpowiednie wskazania projektanta w dokumentacji projektowej lub w sposób inny niż podany w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej. Jako podstawę prawną tego obowiązku organ wskazał § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 80, poz. 563) oraz § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690).
Sąd orzekając ponownie w niniejszej sprawie (na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 494/10) uznał, iż obie decyzje wydane w kontrolowanym postępowaniu w zakresie, w jakim odnoszą się do ww. obowiązku zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego, naruszają przepisy prawa, tak materialnego jak i przepisy procesowe. Przy czym Sąd zaznacza, iż w sprawie nie budzi wątpliwości kwestia zasadności nałożenia wskazanego obowiązku w oparciu o przywołane przepisy prawa. Natomiast zastrzeżenia dotyczą samego sposobu sformułowania tego obowiązku. Do tego sprowadzają się zarzuty skargi i Sąd podzielił argumentację skarżącej Spółdzielni przedstawioną w tym zakresie.
Dokonując takiej oceny Sąd kierował się wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Sąd kasacyjny w ww. wyroku tego Sądu. Stosownie bowiem do treści art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
W przywołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie zaś wskazał na to, iż sposób w jaki określono obowiązek nałożony na skarżącą Spółdzielnię w pkt. 1 decyzji wydanej w I instancji, należy uznać za niewystarczający i świadczący o wadliwości tej decyzji (we wskazanej części).
Sąd kasacyjny wskazał jednocześnie, że każda decyzja organu administracji publicznej powinna dokładnie określać czynności, które jej adresat jest zobowiązany wykonać. Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji administracyjnej musi być bowiem sformułowane w sposób umożliwiający następnie wykonanie decyzji dobrowolne lub przy zastosowaniu środków egzekucyjnych, a wykonania decyzji, czy też ściślej określonych w niej obowiązków, nie powinny uniemożliwiać ani przeszkody natury faktycznej, ani prawnej. Sąd kasacyjny wskazał przy tym na treść art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. i jeszcze raz zaznaczył, że decyzja administracyjna, aby można ją było uznać za prawidłową powinna nakładać na adresata obowiązki, których wykonanie jest fizycznie i prawnie możliwe. Obowiązki te powinny być określone w sposób precyzyjny i czytelny, tak aby adresat decyzji nie miał wątpliwości, jakie czynności powinien wykonać, bez potrzeby występowania do organu o wyjaśnienie wątpliwości co do treści wiążącej go decyzji. Sąd kasacyjny mając na względzie przywołane ogólne spostrzeżenia dotyczące decyzji organu administracji publicznej, poddał krytyce rozstrzygnięcie organu I instancji zawarte w pkt. 1. Zauważył, że organ ten formułując obowiązek w pkt. 1 decyzji nie wskazał konkretnego sposobu jego wykonania i ograniczył się właściwie do przytoczenia treści przepisu.
Stanowiskiem Sądu kasacyjnego, Sąd I instancji orzekając ponownie w sprawie jest związany.
Sąd I instancji stwierdza zatem, iż nakładając obowiązek w celu zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego, organ nie wskazał w istocie sposobu zrealizowania tego obowiązku. Organ podał jedynie, że obowiązek ten należy wykonać albo poprzez odpowiednie wskazania projektanta w dokumentacji projektowej albo w sposób inny niż wynikający z rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Nieprecyzyjne określenie sposobu wykonania nałożonego obowiązku dotyczy obu wskazanych przez organ możliwości. Pierwsza z nich ("poprzez odpowiednie wskazania projektanta w dokumentacji projektowej"), jest o tyle niezrozumiała, że nie wiadomo, czy organowi chodziło jedynie o naniesienie pewnych zmian w dokumentacji projektowej, czy też ich naniesienie i postępowanie zgodnie z nimi. Druga przewidziana przez organ możliwość wykonania nałożonego obowiązku została określona poprzez nieuprawnione (jak wskazał Sąd kasacyjny) przytoczenie treści przepisu, na podstawie którego wymagania w zakresie ochrony przeciwpożarowej mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu. Organ wskazał na treść § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie bez jakiegokolwiek jego odniesienia do stanu faktycznego sprawy.
Reasumując, obowiązkiem organu jest precyzyjne określenie obowiązku i sposobu jego wykonania tak, aby adresat decyzji nie miał żadnych wątpliwości jakiego zachowania wymaga się od niego. Dostrzeżone w sprawie nieprawidłowości w tym zakresie uzasadniają zarzucenie organowi odwoławczemu naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej w części decyzji organu I instancji, a organowi I instancji – art. 107 § 1 ww. ustawy poprzez nieprecyzyjne sformułowanie obowiązku nałożonego w pkt. 1, obu zaś organom - § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez wadliwe jego zastosowanie (sprowadzające się tylko do jego nieuprawnionego przytoczenia w sentencji orzeczenia wydanego w I instancji celem sformułowania sposobu wykonania nałożonego obowiązku).
Nadto, w ocenie Sądu, sformułowanie obowiązku w pkt 1 decyzji organu I instancji poprzez przytoczenie treści przepisu § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie świadczy także o naruszeniu w sprawie przez organy obu instancji przepisów procesowych, art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., na co zwrócił uwagę również Sąd kasacyjny orzekając w niniejszej sprawie.
Rozwijając powyższe zauważyć raz jeszcze trzeba, iż wskazany przepis rozporządzenia Ministra Infrastruktury dopuszcza możliwość spełnienia warunków technicznych, w tym dotyczących bezpieczeństwa pożarowego, w inny niż wskazany w tym rozporządzeniu sposób. Za Naczelnym Sądem Administracyjnym podnieść zatem należy, że w sytuacji, gdy wykonanie przez stronę obowiązków, odpowiadających wymogom obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury, nie jest możliwe z uwagi na pewne ograniczenia architektoniczne istniejącego już budynku (a sprawa dotyczy budynku o jedenastu kondygnacjach zaprojektowanego i wybudowanego w 1974 r.), organ Państwowej Straży Pożarnej powinien zastosować inne, uznane przez niego za najbardziej optymalne, rozwiązanie przeciwdziałające stwierdzonym uchybieniom. Rzeczą organów administracji jest bowiem ustalenie treści obowiązujących w danym zakresie przepisów prawa, możliwych sposobów jego przestrzegania i konkretne określenie obowiązków nałożonych na stronę postępowania przez podanie czynności jakie powinien adresat decyzji wykonać. Przerzucenie na stronę obowiązku poszukiwania innych sposobów usunięcia stwierdzonych uchybień należy zaś ocenić jako niedopuszczalne.
Z tych też powodów Sąd za konieczne uznał wyeliminowanie z obrotu prawnego obu decyzji wydanych w kontrolowanym postępowaniu, w części w jakiej odnoszą się do obowiązku zapewnienia właściwej długości dojścia ewakuacyjnego.
Orzekając ponownie w sprawie, organ I instancji winien mieć na względzie stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku wydanym w niniejszej sprawie, jak i powyżej poczynione przez Sąd I instancji uwagi.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ww. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło