VII SA/Wa 83/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-16

Skład orzekający: Tadeusz Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego, wybudowanego bez pozwolenia na budowę, jest uzasadnione ze względu na ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę muru oporowego jest uzasadnione, ponieważ wykonanie takiego nakazu wiąże się z nieodwracalnymi skutkami i znaczną szkodą, zarówno materialną, jak i niemajątkową, które nie mogą być wynagrodzone przez późniejszy zwrot świadczenia lub przywrócenie stanu pierwotnego. Sąd, stosując art. 61 § 3 PPSA, uwzględnił charakter obowiązku rozbiórki jako przesłankę do wstrzymania wykonania decyzji.
Stan faktyczny
Skarżący B. W. i T. W. zaskarżyli postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego, które zakończyło się decyzją nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego muru oporowego. W skardze wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę, argumentując, że jej wykonanie spowoduje niemożliwe do usunięcia skutki i wyrządzi znaczną szkodę, a jednocześnie toczy się postępowanie egzekucyjne.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] oraz decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...].

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Nowak po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. W. i T. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia: wstrzymać wykonanie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] oraz decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...]. Skarżący – B. W. i T. W. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r., znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r. nr [...] odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...]. W skardze skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] oraz decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję z dnia [...] kwietnia 2011 r. nakazującą skarżącym rozbiórkę muru oporowego usytuowanego na działce nr [...] obr. [...] [...] w granicy działek nr [...] i [...] obr. [...] [...] przy ul. [...] [...] w [...] wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę usytuowanego na działce nr [...] obr. [...] [...] o wysokości około 0,90 m do 1,10 m w granicy działek nr [...] i [...] obr. [...] [...] oraz o wysokości około 0,40 m do 1,0 m w granicy działek nr [...] i [...] obr. [...] [...] przy ul. [...] [...] w [...] wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu podnieśli, że wykonanie powyższych decyzji spowoduje niemożliwe do usunięcia skutki i wyrządzi znaczną szkodę. Wskazali, że obecnie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne mające na celu wykonanie powyższych decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania Jednocześnie powołany przepis rozszerza możliwość wstrzymywania zaskarżonych aktów, wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przy czym użyty w treści art. 61 § 3 zwrot "w granicach tej samej sprawy" należy interpretować na tle art. 3 § 2 p.p.s.a., który wskazuje na przedmiot sądowej kontroli. Ten ostatni przepis stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga. Można więc powiedzieć, że pojęcia "granice tej samej sprawy" i "granice sprawy", której dotyczy skarga zakreślają jednakowe ramy prawne, należy bowiem przyjąć, że ustawodawca odsyła do pojęcia sprawy administracyjnej w jej rozumieniu materialnoprawnym. Granice jej wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego stosunku administracyjnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw – prawnej i faktycznej. W związku z tym treścią art. 61 § 3 objęte będą zarówno akty zaskarżone jak i akty wydane w I instancji oraz akty, w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym lub w trybie autokontroli (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. Zakamycze 2005, str.169, por. również postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 683/12). Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie poglądem przesłankę wyrządzenia znacznej szkody należy interpretować jako szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006r., sygn. akt II SA/Bk 352/06, LEX nr 192964). Odnosząc się do zasadności wniosku w przedmiotowej sprawie, należy mieć na uwadze, iż z zasady rozbiórka obiektu budowlanego, łączy się z trudnymi do odwrócenia skutkami jak również znaczną szkodą. Nie bez znaczenia pozostaje również fakt, iż wykonanie nakazu rozbiórki obiektu jeszcze przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym może spowodować wystąpienie skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 625/08, Lex nr 597731). Zasadnicze znaczenie w sprawie ma okoliczność, że skarżący na mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] utrzymanej w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...] zostali zobowiązani do rozbiórki muru oporowego przy ul. [...] [...] w [...] wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Sąd podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, iż rozbiórka obiektu budowlanego, niezależnie od jego wielkości i wartości materialnej, z samej istoty tej czynności powoduje trudne do odwrócenia skutki (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 276/05, CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stąd też Sąd, przy ocenie przesłanek uzasadniających wstrzymanie zaskarżonej decyzji, z urzędu wziął pod uwagę charakter obowiązku nią nałożonego. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności, które przemawiają za uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonalności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...] oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...]. Dokonanie nakazu rozbiórki doprowadzi z pewnością do zniszczenia co najmniej części użytych do jego budowy materiałów budowlanych oraz będzie wiązało się z poniesieniem znacznych nakładów finansowych. Nadto ewentualny powrót do stanu poprzedniego po wykonaniu takiego obowiązku również będzie wymagał poniesienia dodatkowych kosztów oraz dodatkowego nakładu pracy. Wskazane wyżej okoliczności uzasadniają stwierdzenie, że wykonanie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] czerwca 2011 r. znak: [...]. oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] przed rozpoznaniem skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Zatem spełniona i uprawdopodobniona została ustawowa przesłanka do wstrzymania wykonania. Należy przy tym podkreślić, iż zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania zapewnia skarżącemu tymczasową ochronę jego praw, gdyż rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło