VII SA/Wa 887/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego skargę oddala Przedmiotem skargi wniesionej do Sądu przez P. P. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014r. nr [...]. Decyzją tą organ po rozpatrzeniu odwołania P. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013r. nr [...] zmieniającej własną ostateczną decyzję z dnia [...] marca 2013r. nr [...] w zakresie nałożonych na właściciela obiektu obowiązków mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości- na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267), zwanej dalej kpa oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. –Prawo budowlane (Dz. U. z 2013r., poz. 1409 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym- umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał przepis art. 28 kpa zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Następnie wyjaśnił, że zgodnie ww. przepisem oraz przyjętą linią orzecznictwa sądowo-administracyjnego, aby być uznanym jako strona postępowania należy mieć nie jakikolwiek interes lecz musi to być interes prawny. Wykazanie interesu prawnego, a nie faktycznego, polega na wskazaniu przepisu prawa materialnego na podstawie którego można żądać czynności lub zaniechania organu nadzoru budowlanego w sprawie. Organ odwoławczy na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy stwierdził, iż skarżący nie posiada przymiotu strony przedmiotowego postępowania. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaznaczył, że przedmiotowe postępowanie administracyjne organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego prowadził w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane, w sprawie dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...]. Następnie wskazał, że z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych sprawy wynika jednoznacznie, iż właścicielem budynku jest Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości [...]w [...]. Organ odwoławczy wyjaśnił, że Wspólnota składa się z ogółu właścicieli lokali usytuowanych w budynku a reprezentowana jest przez Zarząd. Powstaje ona z mocy prawa w chwili, gdy w nieruchomości pojawia się lokal stanowiący odrębną własność osoby innej niż dotychczasowy właściciel całej nieruchomości, albo w chwili, gdy jednocześnie pojawia się większa liczba właścicieli różnych lokali. Współwłaściciele zobowiązani są do ponoszenia kosztów utrzymania części nieruchomości wspólnej w stosunku do własnych udziałów, jednakże podmiotem odpowiedzialnym za utrzymanie i użytkowanie części wspólnych jest właściciel lub zarządca, w przedmiotowej sprawie, tym jest Wspólnota Mieszkaniowa. Wobec powyższego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że organ I instancji prawidłowo ustalił adresata wydanego rozstrzygnięcia, obowiązki zostały nałożone na Wspólnotę Mieszkaniową, czyli na ogół (wszystkich) współwłaścicieli budynku. Tak więc w przedmiotowej sprawie skarżący, jak i właściciele pozostałych lokali są reprezentowani przez Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej. Jednocześnie organ odwoławczy nadmienił, że z akt sprawy nie wynika odrębny, sprzeczny z interesem Wspólnoty Mieszkaniowej interes prawny skarżącego, który uzasadniałby jego legitymację do udziału w postępowaniu jako jego strona. Reasumując [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż odwołanie wniesione zostało przez podmiot nie będący stroną postępowania co skutkuje wydaniem decyzji w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 kpa o umorzeniu postępowania odwoławczego wszczętego na wniosek nieuprawnionego podmiotu. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję wniósł P. P. wnosząc o uznanie go za stronę postępowania i rozpoznanie merytoryczne odwołania. Skarżący nie zgadza się z decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014r.,którą nie uznano go za stronę postępowania W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] marca 2014r, którą w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzono postępowanie odwoławcze z odwołania skarżącego – P.P.. Powodem wydania takiego rozstrzygnięcia było przyjęcie przez organ odwoławczy, iż odwołujący się nie jest stroną postępowania administracyjnego. Zgodzić się trzeba z organem , że przepis art. 138 § 1 pkt 3 kpa znajduje zastosowanie w przypadku, w którym odwołanie nie pochodzi od strony postępowania. Sąd orzekający podziela tezę wyrażonej w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego OPS 16/98, wedle której stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Stosownie do treści art. 127 § 1 k.p.a. prawo do wniesienia odwołania przysługuje bowiem wyłącznie stronie. Należy przy tym podkreślić, że prawo do wniesienia odwołania służy nie tylko stronie, która brała udział w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, ale także stronie, która nie brała udziału w tym postępowaniu. Oznacza to, że odwołanie może wnieść także podmiot, który mógł być stroną w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. [...] Wojewódzki Inspektor powyższe dostrzegł i za konieczne uznał w pierwszej kolejności rozważenie, czy odwołujący się ma przymiot strony w sprawie, a analiza jaką w tym zakresie przeprowadził była wyczerpująca. Podstawą materialnoprawną decyzji organu I instancji z dnia [...] września 2013r. był art. 155 kpa w związku z art. 66 ust 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego. Rozstrzygnięciem tym organ nadzoru budowlanego rozszerzył zakres obowiązku wykonania robót budowlanych nałożonych na Wspólnotę Mieszkaniową [...] w [...] nałożonego decyzją z dnia [...] marca 2013r. Zgodnie z przepisem art. 66 w zw. z art. 61 ustawy Prawo budowlane adresatem decyzji nakazujących usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości może być właściciel lub zarządca obiektu budowlanego co oznacza, iż przymiot strony będzie przysługiwał tym podmiotom. W okolicznościach sprawy niniejszej adresatem decyzji była Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] , tym bardziej, iż roboty budowlane wymienione w zaskarżonej decyzji dotyczą wyłącznie części wspólnych budynku. Należy przede wszystkim wskazać że zasadniczo nakaz usunięcia nieodpowiedniego stanu technicznego dotyczy samego obiektu budowlanego (w części objętej współwłasnością), a nie poszczególnych, wyodrębnionych lokali mieszkalnych. Nie można jednak wykluczyć, że decyzje wydawane na podstawie art. 66 Prawa budowlanego mogą dotyczyć nie tylko usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości samego obiektu lub jego części, ale także mogą nakładać w konkretnym przypadku obowiązek wykonania określonych robót również w pojedynczym lokalu, o ile roboty te mają na celu utrzymanie w należytym stanie obiektu budowlanego jako całości (por. wyrok NSA z 16. 01. 2002 r., sygn. akt II SA/Kr 1991/98, Lex Polonica 354447). A zatem przy ocenie stanu technicznego budynku istotne może być badanie także naruszenia interesu prawnego poszczególnych właścicieli lokali. Natomiast interes prawny właściciela lokalu stanowiącego odrębną własność nie może być rozważany w oderwaniu od przepisów powołanej ustawy o własności lokali. Wspólnota jest podmiotem, którego uprawnienia wprost wpływają na zakres uprawnień współwłaścicieli lokali tworzących tę wspólnotę. Zarządzanie w znaczeniu przedmiotowym, jak wynika pośrednio z treści art. 21 tej ustawy, polega na kierowaniu sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentowaniu jej na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą, a poszczególnymi właścicielami lokali. Tak rozumiane zarządzanie obejmuje czynności prawne, w tym rozporządzanie rzeczą, czynności faktyczne, np. remont, konserwacja i czynności polegające na załatwianiu spraw urzędowych dotyczących rzeczy wspólnej, przed urzędami i sądami. Z art. 6, art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 i ust. 2 omawianej ustawy wynika, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej, kierowanie i reprezentowanie należy do wspólnoty mieszkaniowej, reprezentowanej przez zarząd. Czynności prawne, czynności faktyczne oraz załatwianie spraw przed urzędami i sądami, odnoszące się do nieruchomości wspólnej, należą zatem do kompetencji wspólnoty mieszkaniowej, która reprezentuje interesy właścicieli lokali. Jednocześnie należy stwierdzić, że jeżeli członek wspólnoty wykaże swój indywidualny własny interes prawny, to istnieje podstawa, aby mógł wystąpić jako strona zainteresowana w postępowaniu administracyjnym w sprawie w której może wystąpić także wspólnota. Natomiast w przedmiotowej sprawie, w ocenie Sądu, skarżący nie wykazał indywidualnego interesu prawnego, będącego podstawą do przyznania mu statusu strony w postępowaniu w sprawie stanu technicznego budynku, poza okolicznością, iż roboty budowlane związane z wymianą więźby dachowej będą wykonywane nad jego lokalem, co może uzasadniać interes faktyczny lecz nie prawny. Jak wynika z treści odwołania oraz skargi skarżący upatruje swojego interesu prawnego w tym, iż jest emerytowanym inżynierem budownictwa , doktorem nauk technicznych co w jego ocenie uprawnia go do zakwestionowania decyzji organu I instancji pod względem merytorycznym. Jednak okoliczności związane z przygotowaniem zawodowym skarżącego nie mogą mieć wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia organu odwoławczego wobec nie wykazania ,iż skarżący posiada swój własny zindywidualizowany interes prawny uzasadniający przyznanie mu przymiotu strony w tym postępowaniu. Z tych wszystkich względów należało uznać, iż zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014r. nie narusza prawa. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270.).