VII SA/Wa 890/13

WyrokWSA w Warszawie2013-08-13

Skład orzekający: Justyna Mazur, Izabela Ostrowska, Halina Emilia Święcicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania, polegające na pozbawieniu strony czynnego udziału w postępowaniu, które nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, stanowi podstawę do uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, jeśli w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej?
Ratio decidendi
Naruszenie przepisów postępowania, polegające na pozbawieniu strony czynnego udziału w postępowaniu, nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, jeśli organ administracji wykaże, że naruszenie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, a w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W takim przypadku, mimo stwierdzenia naruszenia prawa procesowego, decyzja nie jest uchylana na podstawie art. 146 § 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Spółka [...] Centrum Dystrybucji Sp. z o.o. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, wskazując na naruszenie przepisów postępowania (brak czynnego udziału) oraz na niezgodność oświadczenia inwestora o prawie do dysponowania nieruchomością z rzeczywistym stanem prawnym. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) wznowił postępowanie, stwierdził naruszenie prawa, ale odmówił uchylenia decyzji, uznając, że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Spółka złożyła skargę do WSA, zarzucając m.in. błędne zastosowanie art. 146 § 2 k.p.a. oraz nierozpoznanie materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi [...] Centrum Dystrybucji Sp. z o.o. w [...] na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i odmowy jej uchylenia skargę oddala Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "GINB", "organ"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. – dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu wniosku [...] sp. z o.o. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r. znak: [...] stwierdzającą, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010r., znak: [...] w zakresie, dotyczącym działki o nr ewid. [...] z obrębu: [...], gmina: [...], została wydana z naruszeniem prawa, jednak odmawiającą jej uchylenia w w/w zakresie z uwagi na okoliczność, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że [...] sp. z o.o. zwróciła się o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją udzielającą pozwolenia na przebudowę sieci energetycznej, m.in. na terenie działki o nr ewid. [...] z obrębu: [...], gmina: [...], wskazując jako przesłankę wznowienia okoliczność zawartą w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Swój interes prawny w omawianej sprawie, wnioskująca wywodziła z posiadanego tytułu własności do działki o nr ewid. [...], na której zaprojektowano część inwestycji liniowej objętej kwestionowaną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2012r., znak [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wznowił, na wniosek [...] sp. z o.o., postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Głównego Inspektora uchybienia Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010r., znak: [...], w zakresie działki o nr ewid. [...] z obrębu: [...], gmina: [...]. Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] GINB stwierdził, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010 r., znak: [...], w zakresie dotyczącym działki o nr ewid. [...] z obrębu: [...], gmina: [...] została wydana z naruszeniem prawa, jednak odmówił jej uchylenia w ww. zakresie z uwagi na okoliczność, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W ocenie GINB wznowienie postępowania nie daje podstawy do ponownej oceny już przeprowadzonych i ocenionych dowodów, a zatem nie może być pretekstem do ponownego rozpoznania sprawy w całości, bez względu na stwierdzone uchybienia. Ponadto GINB stwierdził, że w celu wydania pozwolenia na budowę, w aktualnym stanie prawnym nie jest konieczne wykazywanie tytułu prawnego do nieruchomości przez inwestora, a wystarczające jest złożenie przez niego stosownego oświadczenia o posiadaniu takiego prawa. W przypadku złożenia przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością, organ nie ma, w ocenie GINB, prawa odmówienia wydania pozwolenia na budowę. W konsekwencji możliwość uchylenia pozwolenia na budowę jest wykluczona, ze względu na istnienie przesłanki negatywnej, o której mowa w przepisie art. 146 § 2 k.p.a. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożyła [...] Sp. z o.o. We wniosku wskazała, że organ zobowiązany był w toku wznowionego postępowania przeprowadzić powołany przez wnioskodawcę dowód z dokumentu, który jej zdaniem jednoznacznie wskazywał, że oświadczenie GDDKiA o wznowieniu postępowania jest niezgodne ze stanem faktycznym – zostało sporządzone w oparciu o umowę zawartą między GDDKiA a osobami, które w dniu zawierania umowy nie miały już tytułu prawnego do nieruchomości, na której miała być realizowana inwestycja i której dotyczyło późniejsze oświadczenie GDDKiA o prawie do dysponowania nieruchomością, złożone w postępowaniu zakończonym wydaniem pozwolenia na budowę. W ocenie skarżącej nieprawidłowe jest stanowisko GINB, zgodnie z którym w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Wobec niezaistnienia przesłanki negatywnej, o której mowa w art. 146 § 2 k.p.a. i jednocześnie stwierdzenia przesłanki, o której mowa w art. 145 § 1 k.p.a. zdaniem skarżącej, GINB mógł wydać wyłącznie decyzję, o której mowa w art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego zaszła, w stosunku do [...] sp. z o.o. przesłanka wznowienia, wskazana w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Brak zapewnienia [...] Sp. z o.o. czynnego udziału w postępowaniu poprzez brak umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także niedoręczenie pism, stanowi naruszenie przepisów art. 10 § 1, 40 § 1 i art. 61 § 4 k.p.a., niemniej jednak, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, pozbawienie [...] sp. z o. o. udziału w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] września 2010 r., nie miało wpływu na treść powyższej decyzji. Organ podał, że w niniejszym postępowaniu nadzwyczajnym nie może być przedmiotem oceny złożone przez inwestora oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z dnia 30 listopada 2009r. w zakresie działki o nr ewid. [...] z obrębu: [...]. W ocenie organu skoro postępowanie w niniejszej sprawie zostało wznowione na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., tak więc nie daje ono podstawy do ponownej oceny już przeprowadzonego i ocenionego dowodu. Z tego też względu nie może być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu nadzwyczajnym złożone przez inwestora oświadczenie z dnia 30 listopada 2009r. o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie działki nr ew. [...] z obrębu: [...]. Organ odwoławczy podkreślił również, że inwestor nie jest zobowiązany do wykazywania swojego tytułu prawnego do nieruchomości inwestycyjnej. Wystarczającym jest złożenie przez inwestora oświadczenia, że taki tytuł prawny posiada. Przepisy ustawy Prawo budowlane nie nakładają na inwestora obowiązku udowodnienia, ani nawet uprawdopodobnienia zgodności treści złożonego przez siebie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym. Ponadto GINB stwierdził, że inwestor spełnił wymagania określone w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, w związku z tym właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] sp. z o. o. o uchylenie zaskarżonej decyzji, decyzji GINB z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] oraz decyzji GINB z dnia [...] września 2010 r. nr [...] i decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w zakresie dotyczącym działki o numerze ewidencyjnym [...]. Skarżąca wniosła ponadto o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżone decyzji zarzuciła naruszenie: przepisów postępowania, art. 151 § 2 k.p.a., w zw. z art. 146 § 2 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne uznanie, że w niniejszej sprawie wskutek wznowienia postępowania administracyjnego mogła zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, przepisów postępowania art. 80 k.p.a. oraz art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na błędnym przyjęciu, że złożenie przez inwestora oświadczenia, o którym mowa w przepisie art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, zwalniał organ administracji od zbadania zgodności tego oświadczenia ze stanem rzeczywistym, w przypadku, gdy istniały dowody wskazujące na to, że oświadczenie złożone przez inwestora - Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, jest niezgodne ze stanem rzeczywistym, przepisu prawa materialnego, art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez jego błędną wykładnię i stwierdzenie, że sam fakt złożenia przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane uniemożliwia organowi wydanie decyzji odmownej w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę, przepisów postępowania, art. 7 § 1 oraz art. 77 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na nierozpoznaniu w całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i uznanie, że Wojewoda [...] nie był w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę uprawniony do dokonania oceny wiarygodności oświadczenia inwestora w sprawie prawa do dysponowania nieruchomością. Skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniem organu, że w toku postępowania po wznowieniu postępowania nie jest możliwe ponowne przeprowadzenie dowodów. Podała, że jeżeli strona bez własnej winy nie uczestniczyła w postępowaniu i w tym postępowaniu nie były rozważane również jej interesy, we wznowionym postępowaniu organ nie może zastosować art. 146 § 2 k.p.a. bez rozważenia słusznego interesu strony nie kolidującego z interesem społecznym. Przepisy art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., dotyczące również postępowania wznowieniowego, nakładają na organ administracji obowiązek zbadania sprawy zarówno pod względem okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy jak i stosowania norm prawa materialnego. W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, polegającego na pozbawieniu strony możliwości brania udziału w postępowaniu, organ zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zbadać czy i w jakim zakresie przedmiotowe naruszenia miało wpływ na zapadłe rozstrzygnięcie. Zdaniem skarżącej w przypadku, w którym bez swojej winy nie była dopuszczona do udziału w sprawie, a nadto składała do akt sprawy dowód wskazujący w sposób jednoznaczny, że oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością złożone w toku postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, było niezgodne z prawdą, obowiązkiem GINB było ponowne rozpoznanie całej sprawy, w tym w szczególności dokonanie oceny oświadczenia inwestora pod kątem jego zgodności ze stanem faktycznym, a w konsekwencji stwierdzenia niezgodności - uchylenie decyzji dotychczasowej i wydanie decyzji odmawiającej wydania pozwolenia na budowę. Skarżąca podała również, że wadliwe jest twierdzenie GINB, jakoby w przypadku przedstawienia organowi wydającemu pozwolenie na budowę oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością, której dotyczy pozwolenie na cele budowlane, organ nie mógł wydać decyzji odmownej. GINB pomija fakt, że złożone przez inwestora oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stwarza wyłącznie domniemanie, że takie prawo do dysponowania nieruchomością inwestorowi przysługuje. Złożenie oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w trybie art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane nie zwalnia, w ocenie skarżącej, organu administracji architektoniczno-budowlanej z wyjaśnienia tej kwestii, o ile powstaną uzasadnione wątpliwości. Zatem jeśli z zebranych dowodów wynika jednoznacznie, że inwestorowi nie przysługuje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, obowiązkiem GINB było tego oświadczenia nie uwzględnić, a w konsekwencji odmówić wydania pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Nie zgodził się z zarzutem naruszenia przepisów art. 151 § 1 pkt 2 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 146 § 2 k.p.a., art. 80 oraz art. 7, 77 k.p.a. W ocenie organu nie został naruszony również przepis art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, a sprawa została rozpatrzona w oparciu o materiał dowodowy, który pozwalał na podjęcie rozstrzygnięcia w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Rozpatrując skargę w zastosowaniem powyższych kryteriów Sąd uznał, że nie jest ona zasadna i podlega oddaleniu. Przedmiotem oceny Sądu w rozpatrywanej sprawie była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2013 r., którą organ działając na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] listopada 2012 r. stwierdzającą, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010r., znak: [...] w zakresie, dotyczącym działki o nr ew. [...] z obrębu: [...], gmina: [...], została wydana z naruszeniem prawa, jednak odmawiającą jej uchylenia w w/w zakresie z uwagi na okoliczność, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Kontroli sądu podlega, zatem zasadność zastosowania przez organ prowadzący postępowanie wznowieniowe art. 146 § 2 kpa. Na wstępie wyjaśnić należy, że celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości; ustalenie, czy i w jakim zakresie ta wadliwość wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej oraz w razie stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa została wydana z określonym naruszeniem prawa (art. 151 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a.). Decyzje wydane po wznowieniu postępowania dotyczą w końcowym rezultacie bytu prawnego decyzji ostatecznych wydanych w trybie zwykłym (zob. uchwała NSA z dnia 2 grudnia 2002 r., sygn. akt OPS 11/02, ONSA 2003/3/86). Otwarcie możliwości prawnej ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy jest co do konsekwencji prawnej dla mocy obowiązującej decyzji ostatecznej - dopuszczalności wyeliminowania z obrotu prawnego przez uchylenie lub zmianę ograniczone przesłankami negatywnymi, których wystąpienie wyłącza dopuszczalność uchylenia (zmiany) decyzji. Ciężkie, kwalifikowane naruszenie przepisów prawa procesowego jest sanowane jeżeli wystąpią przesłanki negatywne wyliczone w art. 146 Kodeksu postępowania administracyjnego. Według art. 146 Kodeksu postępowania administracyjnego "Uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat (§ 1). Nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (§ 2)". Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest postępowaniem, w którym w aspekcie przedmiotowym występują dwa elementy: - po pierwsze, ustalenie czy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna rozstrzygająca sprawę indywidualną było dotknięte ciężką, kwalifikowaną wadą procesową wyliczoną w art. 145 § 1, art. 145a § 1, art. 145b § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, - po drugie, ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy jest wyznaczone granicami tożsamości sprawy. Na tożsamość sprawy składa się tożsamość przedmiotowa. Przy tożsamości przedmiotowej nie jest dopuszczalna zmiana przedmiotu rozstrzygnięcia, który wyznacza rozpoznana i rozstrzygnięta sprawa decyzją ostateczną, na podstawie przepisów prawa materialnego obowiązującego w dniu wydania decyzji ostatecznej i stanu faktycznego obowiązującego w dniu wydania decyzji ostatecznej. Ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę administracyjną to rozpoznać i rozstrzygnąć tożsamą przedmiotową sprawę. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym postępowaniem administracyjnym, którego przedmiotem jest weryfikacja decyzji ostatecznej, a nie rozpoznanie i rozstrzygnięcie nowej sprawy administracyjnej. Ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną prowadzi się w oparciu o przepisy prawa obowiązujące w dniu wydania decyzji ostatecznej, a nie w dniu wydania decyzji po ponownym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy w trybie wznowienia postępowania. Ustalenie ciężkiej, kwalifikowanej wadliwości procesowej w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną może doprowadzić do wadliwego zastosowania przepisów prawa materialnego. Wadliwe zastosowanie przepisów prawa materialnego będzie miało miejsce gdy naruszenie przepisów prawa procesowego doprowadziło do ustalenia stanu faktycznego nie odpowiadającego hipotetycznemu stanowi faktycznemu zapisanemu w normie prawnej przepisu prawa materialnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, należy podzielić stanowisko organów, iż w niniejszym postępowaniu administracyjnym w przedmiocie wznowienia postępowania nie wyprowadzono takich okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej rozstrzygającej sprawę w postępowaniu zwykłym, które wyłączyły zastosowanie przesłanki negatywnej - jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swojej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego). Postępowanie w sprawie niniejszej zostało wznowione na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa, bowiem organ uznał, iż skarżąca spółka , posiadająca od dnia 15 lipca 2010r. tytuł własności do działki nr ew. [...] z obrębu : [...] gmina [...], na której zaprojektowano część inwestycji objętej kwestionowaną decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010r., bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym w/w decyzją. Dowodzi tego miedzy innymi niekwestionowany fakt, iż decyzja z dnia [...] września 2010r. nie została spółce doręczona. Słusznie jednak organy przyjęły, iż to naruszenie przepisów prawa procesowego pozostało bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Nie ulega wątpliwości, iż inwestor składając wniosek o pozwolenie na budowę przedmiotowej inwestycji złożył oświadczeni o prawie do dysponowania miedzy innymi działką o nr ew. [...] obręb: [...] - na cele budowlane. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż ustawa – Prawo budowlane wiąże prawo zabudowy nieruchomości gruntowej z wykazaniem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie bowiem z art. 4 tej ustawy każdy ma prawo do zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Art. 3 pkt 11 omawianej ustawy zawiera przy tym legalną definicję tego prawa, wskazując rodzaje tytułów prawnych, które albo ze swej istoty albo ze względu na treść umowy lub sposób powstania przewidują uprawnienie do wykonywania robót budowlanych. Wprowadzenie nowelą do prawa budowlanego z dnia 27 marca 2003 r. zasady, iż starający się o pozwolenie na budowę zamiast dotychczasowego wykazania się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane składa tylko pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenie o posiadaniu takiego prawa (art. 32 ust. 4 pkt 2 i art. 33 ust. 2 pkt 2 w obecnie obowiązującym brzmieniu) nie zmienia podstawowej zasady, iż pozwolenie takie może być przyznane osobie, która wykaże swoje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane a nie tylko złoży oświadczenie o posiadaniu takiego prawa. Wprowadzone z dniem 11 lipca 2003 r. zmiany ułatwiły bowiem tylko sposób wykazywania tego prawa oświadczeniem osoby ubiegającej się o pozwolenie na budowę. Składane w trybie art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest jednak skuteczne o tyle, o ile z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynika wniosek przeciwny. Oświadczenie to stwarza bowiem tylko domniemanie, iż składającemu je przysługuje wymienione prawo. Domniemanie to może być jednak obalone dowodem wskazującym, iż złożone oświadczenie nie odpowiada rzeczywistości ( vide wyrok NSA sygn.. akt II OSK 1099/06). Zastąpienie dowodzenia istnienia tego prawa złożeniem pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenia o jego istnieniu służyło uproszczeniu sposobu jego wykazania. W konsekwencji to sam ustawodawca zadecydował, że złożenie ww. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane co do zasady zwalnia organy administracji z konieczności dowodzenia istnienia takiego prawa. Oświadczenie takie jest skuteczne tylko wówczas, gdy z zebranego w sprawie materiału nie wynika wniosek przeciwny albo istotne wątpliwości co do jego zgodności z rzeczywistym stanem prawnym. W dacie złożenia wniosku o pozwolenie na budowę inwestor posiadał zgodę poprzednich właścicieli działki o nr ew. [...] ( przed podziałem) A. S. i S. D. na udostępnienie mu powyższej nieruchomości celem wykonania określonych robót budowlanych. ( vide protokół z pertraktacji z dnia [...] września 2008r. oraz dwa porozumienia zawarte w dniu [...] września 2008r.). Uprawnienie inwestora do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane nie było zakwestionowane przez właścicieli nieruchomości w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę pomimo ich udziału w postępowaniu przed organem I instancji jak i częściowo przed organem odwoławczym. Należy więc uznać, w myśl powyższych rozważań, iż organ zwolniony był z obowiązku badania istnienia samego prawa opierając się na przedłożonym mu i niekwestionowanym oświadczeniu o prawie do dysponowania na cele budowlane. Podkreślić także należy, iż skarżąca spółka także nie wykazała, że inwestorowi w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę tj. w dniu [...] maja 2010r. nie przysługiwało prawo do dysponowania nieruchomością nr [...] na cele budowlane. Sama okoliczność, iż w dniu 15 lipca 2010r.skarżąca spółka aktem notarialnym nabyła powyższą nieruchomość, nie pozbawia prawdziwości złożonego w dniu 30 listopada 2009r. przez inwestora oświadczenia o prawie do gruntu na cele budowlane. Brak uchylenia się poprzednich właścicieli od skutków oświadczenia ze wszystkimi konsekwencjami wynikającymi z kodeksu cywilnego jak również uznania za bezskuteczne zawartej przez nich umowy z dnia 16 lipca 2010r. czyni chybionymi zarzuty skarżącej spółki. Na uwagę zasługuje także fakt, iż decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] lutego 2011r. zatwierdzono projekt podziału nieruchomości o nr ew. [...] na działki o nr ew. [...] oraz [...], a następnie Starosta [...] decyzją z dnia [...] lipca 2012r. wywłaszczył skarżącą spółkę poprzez pozbawienie prawa własności działki nr ew [...] oraz poprzez ustanowienie służebności gruntowej przejazdu i przechodu na działce nr ew. [...], co w ocenie Sądu pozbawia skarżąca legitymacji czynnej w zakresie wznowienia postępowania co do działki nr ew. 9/29. Jednocześnie trzeba wskazać, iż skarżąca spółka uzyskała także postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2013r.o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczna decyzja GINB z dnia [...] września 2010r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa wskazując jako nową okoliczność dysponowanie przez inwestora nieruchomością nr ew. [...] na cele budowlane w dacie uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie umowy z dnia 16 lipca 2010r. podczas gdy nieruchomość ta została nabyta przez skarżącą aktem notarialnym z dnia 15 lipca 2010r. Jeśli brak dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowi przesłankę wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa ( nowa , istotna okoliczność faktyczna istniejąca w dacie wydania decyzji a nieznana organowi) nie może być ona jednocześnie badana w postepowaniu wznowionym na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Przy czym należy podkreślić, iż skarżąca nie wykazała w jaki sposób pozbawienie jej udziału w postepowaniu przed organem odwoławczym wpłynęło na wynik postepowania i treść decyzji ostatecznej. Z tych względów należało uznać, że organy administracji prawidłowo dokonały analizy i oceny kwestionowanego przez skarżącą spółkę pozwolenia budowlanego jako naruszającego prawo przez uchybienie prawom strony postępowania (przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.) i jednocześnie oceniły ten akt jako niewadliwy materialnie, co dawało podstawę do wydania decyzji na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. Por. G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005. "Przesłanka druga, wynikająca z art. 146 § 2 k.p.a., zakłada, że nie wszystkie wady postępowania administracyjnego mają znaczący wpływ na treść rozstrzygnięcia. Wyjawienie tych wad i ich usunięcie we wznowionym postępowaniu prowadzi często do konstatacji, że pomimo usunięcia tych wad, treść rozstrzygnięcia winna pozostać niezmieniona, gdyż jest zgodna z prawem. W tym wypadku nie uchyla się więc zaskarżonej decyzji, jednak w uzasadnieniu decyzji wydanej w trybie art. 151 § 2 k.p.a. należy wykazać, jakiego naruszenia prawa procesowego dopuścił się organ administracji w poprzednim postępowaniu oraz że naruszenia te nie miały żadnego wpływu na treść podjętego w sprawie merytorycznego rozstrzygnięcia. Z tych wszystkich względów zarzuty skargi należało uznać za nieuzasadnione i nie wpływające na treść rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło