VII SA/Wa 98/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-08-23

Skład orzekający: Daria Gawlak-Nowakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, gdyż wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z opłaceniem pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Jednakże odmówił zwolnienia od pozostałych kosztów sądowych, ponieważ wnioskodawca posiada stały dochód i jest w stanie samodzielnie pokryć te koszty.
Stan faktyczny
Wnioskodawca P. K. złożył skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z listopada 2009 r. dotyczącą odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Wnioskodawca jest członkiem pięcioosobowego gospodarstwa domowego, z dochodem 3 319 zł miesięcznie z najmu, posiada mieszkanie, nieruchomość rolną oraz uszkodzoną kamienicę. Żona wnioskodawcy zrezygnowała z pracy, aby opiekować się synem po operacji kręgosłupa. Wnioskodawca nie wykazał oszczędności ani innego majątku.
Rozstrzygnięcie
Przyznał P. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu, a w pozostałym zakresie wniosek oddalił.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. i P. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2009 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1. przyznać P. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lipca 2010 r. przyznano P. K. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jednocześnie odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 27 lipca 2010 r. (data nadania w UP) wpłynął do Sądu sprzeciw P. K. od postanowienia z dnia 13 lipca 2010 r. Wskutek wniesienia sprzeciwu postanowienie z dnia 13 lipca 2010 r. traci moc i dlatego sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownemu rozpoznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyjętą zasadą postępowania sądowego jest, iż każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Strona wnosząc sprawę do Sądu winna zatem liczyć się z kosztami z tym związanymi i odpowiednio się do tego przygotować. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające, można zwrócić się o pomoc państwa (zob. post. SN z dnia 24 września 1984 r., II CZ 104/84, M. Praw. – Zestawienie Tez 2000/7 str. 455). P. K. w złożonym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy podaje, że w skład jego gospodarstwa domowego wchodzi pięć osób, trójka dzieci w wieku szkolnym. Wspólny dochód w rodzinie wynosi 3 319 zł., z tytułu najmu lokalu. Posiadany majątek wnioskodawcy obejmuje: mieszkanie o pow. 62 m2, nieruchomość rolną o pow. 2,4 ha przeliczeniowego, a ponadto kamienicę w T., wg oświadczenia jest ona uszkodzona. Strona nie wykazała posiadania oszczędności, ani innego majątku. Dodała, że syn przebył w miesiącu marcu operację kręgosłupa, w związku z tym żona wnioskodawcy musiała zrezygnować z pracy, aby opiekować się synem. Sąd zważył, że możliwości finansowe wnioskodawcy są ograniczone i nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, dlatego też przyznał P. K. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmujących ustanowienie radcy prawnego z urzędu, bowiem samodzielne poniesienie wydatku związanego z opłaceniem zawodowego pełnomocnika przekraczałoby finansowe możliwości wnioskodawcy i mogłoby spowodować powstanie uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny. Jednocześnie Sąd uznał, że pozostałe ewentualne koszty sądowe, mogące wystąpić w trakcie prowadzonego postępowania (ew. wpis od skargi kasacyjnej i ew. opłaty kancelaryjne), są w zasięgu możliwości finansowych strony, gdyż skarżący uzyskując stały miesięczny dochód, jest w stanie zgromadzić środki by ponieść ewentualne pozostałe koszty sądowe samodzielnie. Na uwagę zasługuje fakt, że dotychczasowe koszty tj. 200 zł z tytułu wpisu sądowego od skargi oraz 100 zł z tytułu opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia z uzasadnieniem strona poniosła samodzielnie. Okoliczności te świadczą, że strona posiada środki nie tylko na bieżące utrzymanie, ale potrafi zgromadzić oszczędności, które może przeznaczyć na pozostałe koszty sprawy. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło