VII SAB/Wa 120/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Mirosława Kowalska po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. W., M. W. na przewlekłe postępowanie prowadzone przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r. postanawia: odmówić D. W. i M. W. zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2015 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Prawomocnym postanowieniem z dnia 17 czerwca 2015 r., sygn. akt VII SAB/Wa 120/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił D. W. i M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 29 października 2015 r., sygn. akt II OZ 1015/15, oddalił zażalenie D. W. i M. W. na ww. postanowienie z dnia 17 czerwca 2015 r. W dniu 29 marca 2016 r. do Sądu wpłynął formularz PPF złożony przez D. W. i M. W., w którym skarżący zwrócili się o udzielenie pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Sąd potraktował nadesłany formularz jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 17 czerwca 2015 r. w przedmiocie zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Z poprzednio nadesłanego formularza wynika, iż skarżący prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe. Obydwoje są emerytami, ich dochód z tytułu otrzymywanych emerytur wynosi łącznie 2 781 zł. Mieszkanie jest pozbawione zimnej wody i ogrzewania. Posiadają dwie działki o pow. 288 m2 nieruchomości. Nie posiadają oszczędności ani przedmiotów wartościowych. Skarżący wskazali, że zamieszkują pod adresem [...], w mieszkaniu o powierzchni 57 m2. Oświadczyli, że domu, mieszkania, innych nieruchomości, zasobów pieniężnych oraz przedmiotów wartościowych nie posiadają. Dodali, że nikt z nimi nie mieszka i nie prowadzi gospodarstwa domowego. Wskazali, że ich emerytury są na poziomie minimum socjalnego i wydatki z uwagi na prowadzenie tak licznych spraw sądowych są nie do wytrzymania. Dzieci wnioskodawców nie prowadzą z nimi wspólnego gospodarstwa, są tylko zameldowane pod tym adresem. Nie mają pojazdów mechanicznych poza rowerem, nie otrzymują pomocy od dzieci, znajomych i organizacji społecznych. Dodali, że J. W. nie prowadzi żadnej firmy. M. W. również założyła działalność gospodarczą, ale nie osiąga jeszcze żadnych dochodów. Załączono kopie dokumentów PIT 40A za 2013 r., z których wynika, że M. W. osiągnął w 2014 r. dochód w kwocie: 21 401 zł, a D. W. w kwocie: 17 673 zł. Jak wynika zaś z aktualnie nadesłanego formularza PPF wnioskodawcy prowadzą nadal wspólne gospodarstwo domowe, utrzymują się aktualnie z kwoty 3 047 zł miesięcznie w której zawarty jest dodatek pielęgnacyjny, skarżący nie opisali w jakiej wysokości otrzymują dodatek, wskazali że ponoszą koszty utrzymania mieszkania 500 zł miesięcznie, ok 800 zł miesięcznie wynoszą koszty leczenia, w zależności od stanu zdrowia na wykup leków nie mają nie mają pieniędzy - wykupują tylko leki ratujące życie, koszty postępowania sądowego przewyższają ich dochody a same kserokopie, listy polecone to koszt 1 000 zł miesięcznie. Pozostałe dane są bez zmian. W dniu 4 kwietnia 2016 r. zobowiązano wnioskodawców w rybie art. 255 p.p.s.a - ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) do udzielenia dodatkowych informacji w sprawie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie wnioskodawcy przedstawili znane już Sądowi dane na temat ich mieszkania, zatrudnienia dzieci, nie korzystania z pomocy społecznej. W odpowiedzi wnioskodawcy nie przedstawili jednak wszystkich żądanych informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Wniosek skarżących nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Wskazać należy, iż wyżej wymieniony przepis możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie warunkuje i uzależnia od zmiany okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za przesłankę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Sąd po wszechstronnej ocenie tych okoliczności może wydać stosowne postanowienie (zob. B. Dauter w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 382-383). Prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zmienione pod warunkiem zmiany okoliczności sprawy, która to zmiana powinna zaistnieć po tym, gdy sąd rozstrzygnął pierwszy wniosek strony w tej materii. Zmiana okoliczności faktycznych sprawy odnosić się może nie tylko do wysokości uzyskiwanych przez stronę skarżącą dochodów, ale także wysokości obciążających ją wydatków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn.. akt II OZ 1163/13, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpatrywanej sprawie prawomocnym postanowieniem z dnia 17 czerwca 2015 r. Sąd odmówił D. W. i M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W ocenie Sądu aktualnie brak jest okoliczności, które dawałyby podstawę do przyjęcia, iż wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 165 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie skarżący nie wykazali bowiem, by w okresie od wydania postanowienia z dnia 17 czerwca 2015 r. do momentu zapadnięcia niniejszego postanowienia nastąpiła istotna zmiana okoliczności dotyczących jej sytuacji majątkowej, co uzasadniałoby wydanie postanowienia o treści innej, niż treść postanowienia z dnia 17 czerwca 2015 r. Wprawdzie skarżący wskazali ponoszone koszty miesięczne jednak bez wyszczególnienia istotnych składników tych kosztów. Wskazali, że miesięczne koszty utrzymania mieszkania wynoszą 500 zł, leki 800 zł zaś ok. 1 000 zł ponoszą na koszty sądowe z uwagi na prowadzone postępowania: listy polecone, kserokopie. Wskazali też, że do kwoty emerytur w łącznej wysokości 2 781 zł doszedł dodatek pielęgnacyjny. Skarżący wskazali, że aktualnie wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym miesięcznie utrzymują się z kwoty 3 047 zł. Sytuacja finansowa skarżących zmieniła się zatem na korzyść. Wiadomo, dość ogólnie, jakie ponoszą wydatki w związku z utrzymaniem, np. za mieszkanie, lekarstwa, koszty w związku z prowadzeniem spraw sądowych. Skarżący nie wykazali jednak jakie koszty miesięczne ponoszą na żywność, środki czystości, media. Nie nadesłali rachunków za leki, ani żadnych innych rachunków, czy paragonów (brak należytego wykonania zarządzenia z dnia 4 kwietnia 2016 r.). Nadmienić również skarżącym trzeba, że koszty ponoszone w związku z prowadzonymi licznymi sprawami sądowymi nie należą do kosztów utrzymania koniecznego. Jednocześnie wskazać należy, że ubiegający się o przyznanie prawa pomocy powinien w pierwszej kolejności poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania i dopiero wówczas, gdy okażą się one niewystarczające może zwrócić się o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt II SAB/Bk 46/11). Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które stanowiłyby podstawę do zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 czerwca 2015 r. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił, na podstawie art. 165 p.p.s.a.