VII SAB/Wa 139/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Agnieszka Wilczewska -Rzepecka, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi T. D. na bezczynność Marszałka Województwa [...] postanawia: I. skargę odrzucić, II. zwrócić skarżącemu T. D. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uiszczony wpis sądowy w kwocie 100 złotych ( słownie sto złotych). Pismem z 16 lipca 2010 r. skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T. D. wniósł skargę na bezczynność Marszałka Województwa [...]. Wskazał, że "w związku z brakiem odpowiedzi Urzędu na wpis do protokołu z egzaminu na uprawnienia przewodnika turystycznego terenowego z dnia [...] i [...] marca 2010 r. oraz brakiem reakcji na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] maja 2010 r., składam skargę na bezczynność Urzędu Marszałkowskiego w [...]". I dalej podał, że oczekuje zajęcia stanowiska przez Marszałka Województwa w kwestii oceny zgodności z przepisami prawa praktyk przedstawionych we wpisie do protokołu oraz wniosków z tej oceny wynikającej. W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie, względnie o jej oddalenie. W pierwszej kolejności pełnomocnik organu wyjaśnił, iż pismem z [...] czerwca 2010 r. Marszałek Województwa [...] udzielił odpowiedzi skarżącemu na "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" podając, iż do uwag wniesionych do protokołu z egzaminu na uprawnienia przewodnika turystycznego terenowego odniósł się pismem z [...] maja 2010 r. Pismem tym organ ustosunkował się merytorycznie do uwag skarżącego zgłoszonych do protokołu egzaminacyjnego, na podstawie wyjaśnień złożonych przez Przewodniczącą Komisji Egzaminacyjnej Przewodników Terenowych. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi pełnomocnik organu powołał się na art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) i zauważył, iż skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, a te w sprawie nie zostały wyczerpane, albowiem skarżący nie złożył zażalenia przewidzianego w art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.), do Ministra Sportu i Turystyki będącego organem wyższego stopnia w stosunku do Marszałka Województwa (zgodnie z art. 2b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (Dz. U. z 2004 r., Nr 223, poz. 2268 ze zm.)). Na marginesie pełnomocnik organu podniósł, że ustawa o usługach turystycznych nie przewiduje nadzoru merytorycznego Marszałka Województwa, jak również żadnego innego organu, nad komisją egzaminacyjną. Nadzór taki nie wynika również z innych aktów prawa, a w szczególności z przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek (Dz. U. Nr 15, poz. 104). W piśmie procesowym z 13 września 2010 r., w reakcji na otrzymaną odpowiedź na skargę, skarżący wskazał, że w piśmie z 25 maja 2010 r. nie ma odniesienia się ze strony Marszałka Województwa [...] do poruszonej kwestii rozbieżności przebiegu egzaminu z zapisami rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek. Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i odrzucenie wyjaśnień Marszałka Województwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Mając na względzie treść rozpoznawanej skargi na bezczynność Marszałka Województwa [...], w której skarżący domaga się zajęcia stanowiska przez organ -w kwestii oceny zgodności z przepisami prawa, praktyk przedstawionych w uwagach do protokołu z egzaminu na uprawnienia przewodnika turystycznego terenowego- oraz wniosek organu o odrzucenie skargi, Sąd w pierwszej kolejności musiał rozważyć, czy sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego. Rozważając powyższe Sąd zauważa, iż stosownie do treści art. 3 p.p.s.a., sądy administracyjne są uprawnione do kontroli działalności organów administracji publicznej, a kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Nadto, w myśl § 3 cytowanego przepisu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Powołany przepis, jak wynika z jego treści, określa właściwość rzeczową sądów administracyjnych. Na podstawie tej regulacji prawnej sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością organów administracji publicznej oceniając pod względem zgodności z przepisami prawa postępowanie tych organów w sprawach wymienionych w ww. art. 3 p.p.s.a. Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, ale tylko w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a. (art. 3 § 2 pkt 8). Dotyczy to sytuacji, w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. Skarga na bezczynność organów przysługuje bowiem tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a.), w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tam gdzie wydawane są pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.). Zaznaczyć więc należy, iż skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (v. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1101/08, lex nr 552736). W niniejszej sprawie T. D. domaga się zajęcia stanowiska przez Marszałka Województwa [...] co do wpisu jakiego dokonał do protokołu z egzaminu na uprawnienia przewodnika turystycznego terenowego. Z akt przekazanych do Sądu wynika, iż skarżący kwestionował egzamin praktyczny na wskazane uprawnienia, który odbył się [...] marca 2010 r. podnosząc m.in., że egzamin ten obejmował 5 zamiast 3 zadań wymaganych przepisami prawa. Do tego w istocie sprowadzają się uwagi skarżącego (jak i 3 innych osób) zgłoszone do protokołu egzaminu mającego miejsce [...] marca 2010 r. Jednocześnie zauważyć trzeba, iż skarżący nie domaga się w sprawie wydania konkretnego aktu administracyjnego (tj. decyzji, czy postanowienia). Nie żąda też od organu innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, które dotyczyłyby jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Domaga się natomiast zajęcia stanowiska, a więc pisemnych wyjaśnień, co do dostrzeżonych nieprawidłowości, które stwierdził w trakcie egzaminu praktycznego. Dostrzegając powyższe stwierdzić więc trzeba, iż (ewentualne) pismo Marszałka Województwa [...] zawierające wyjaśnienia co do przebiegu egzaminu praktycznego na przewodnika turystycznego terenowego (czy też odniesienie się -jak określił skarżący- do poruszonej kwestii rozbieżności pomiędzy przebiegiem egzaminu a zapisami prawa), stanowić może jedynie informację dla zainteresowanego. Tego rodzaju zaś pismo, o takim informacyjnym charakterze, nie podlega kontroli sądu administracyjnego, albowiem nie należy do spraw wymienionych w ww. art. 3 p.p.s.a., a żadna odrębna ustawa nie stanowi o możliwości jego zaskarżenia do sądu administracyjnego. To zaś oznacza, iż ewentualna bezczynność Marszałka Województwa w tym zakresie (tj. co do ewentualnego braku odpowiedzi na uwagi do protokołu z egzaminu praktycznego), nie podlega również rozpoznaniu przez sąd administracyjny, z uwagi na brzmienie art. 3 § 2 pkt 8 i § 3 p.p.s.a. W tym miejscu dodać też trzeba, iż ani przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych, regulujące m.in. nadawanie uprawnień przewodnika turystycznego, ani przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek wydanego na podstawie delegacji zawartej we wskazanej ustawie, nie przewidują nadzoru merytorycznego Marszałka Województwa nad komisją egzaminacyjną dla przewodników turystycznych. Stosownie do art. 25 ust. 1 ww. ustawy oraz § 13 ww. rozporządzenia, właściwy Marszałek Województwa powołuje komisję egzaminacyjną. Marszałek Województwa może też odwołać członka komisji w każdym czasie, m.in. w razie rażąco niedbałego wykonywania swoich obowiązków, o czym stanowi § 14 rozporządzenia. Natomiast do obowiązków już samej komisji egzaminacyjnej należy określenie zadań do realizacji w ramach części praktycznej egzaminu (§15 ust. 7 pkt 3 rozporządzenia), przeprowadzenie egzaminu i wystawienie ocen. Reasumując, mając na względzie powyżej poczynione spostrzeżenia oraz treść skargi i żądanie w niej zawarte, a także udzieloną odpowiedź na skargę wskazać należy, iż rozpoznawana skarga nie mieści się w kognicji sądu administracyjnego. Skarga na bezczynność nie przysługuje bowiem w każdej sprawie, ale tylko w takiej, w której organ zobligowany jest podjąć akt lub czynność w sprawie indywidualnej objętej kontrolą sądu administracyjnego. Sprawa przedstawiona w skardze, nie dotyczy natomiast takiej materii. To zaś oznacza, iż merytoryczne rozpoznanie skargi w niniejszej sprawie, na bezczynność Marszałka Województwa [...], nie było możliwe, albowiem skarga ta dotyczy ewentualnej bezczynności nieobjętej zakresem właściwości sądów administracyjnych. Z tych też powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi. O zwrocie wpisu Sąd orzekł w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.