VII SAB/Wa 26/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. C. pełnomocnika z urzędu J. W. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi J. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanawia: 1. odmówić przyznania kosztów zastępstwa procesowego na rzecz adwokata M. C. ustanowionego w ramach prawa pomocy z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 6 października 2015 r., 2. przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata M. C. ustanowionego w ramach prawa pomocy kwotę 240 zł oraz kwotę 55,20 zł stanowiącą 23 % podatku VAT z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej z dnia 15 września 2016 r. oraz za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, łącznie kwotę 295,20 zł. (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy). W dniu 6 października 2015 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie skarga kasacyjna od postanowienia z dnia 3 sierpnia 2015 r. odrzucającego skargę J. W. w niniejszej sprawie. W skardze kasacyjnej zawarto wniosek o zasądzenie na rzecz pełnomocnika wynagrodzenia wg norm przepisanych. Po uchyleniu ww. postanowienia, Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznał skargę J. W. i wyrokiem z dnia 22 czerwca 2016 r. oddalił skargę w niniejszej sprawie. Ustanowiony z urzędu pełnomocnik - adwokat M. C. razem ze skargą kasacyjną wniósł o zasądzenie na rzecz pełnomocnika wynagrodzenia wg norm przepisanych. Wniosek ten podtrzymał na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i jednocześnie złożył do protokołu oświadczenie co do tego, że udzielona pomoc prawna nie została pokryta w całości lub w jakiejkolwiek części. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Z uwagi na okoliczność, iż niniejsza sprawa była dwukrotnie rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w trakcie zmiany przepisów dotyczących wynagradzania pełnomocników z urzędu, wniosek zawarty w skardze kasacyjnej z dnia 6 października 2015 r. należało rozpoznać w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461). Jego stosowanie w niniejszej sprawie związane jest z brzmieniem § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714), który do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że zgodnie z § 20 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że wniosek pełnomocnika uczestnika postępowania o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, złożony w skardze kasacyjnej z dnia 6 października 2015 r., nie zawiera oświadczenia, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, co w oczywisty sposób narusza dyspozycję § 20 ww. rozporządzenia. Oświadczenie o jakim mowa wyżej jest bowiem nieodzownym elementem uzasadnienia każdego wniosku o przyznanie kosztów, stanowiącym przesłankę do przyjęcia, że praca nie została wynagrodzona, a zatem, iż zachodzi podstawa poniesienia kosztów z tego tytułu przez Skarb Państwa na podstawie art. 250 p.p.s.a. Brak oświadczenia pełnomocnika odpowiadającego wymogom zawartym w § 20 tego rozporządzenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia. Nie stosuje się do niego także trybu uzupełnienia jego braków, opisanego w art. 49 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z dnia 21.06.2006r. sygn. akt II FSK 862/05, LEX nr 242945). Mając powyższe na uwadze oraz na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., należało orzec o odmowie wynagrodzenia w zakresie skargi kasacyjnej z dnia 6 października 2015 r. Natomiast odnośnie skargi kasacyjnej z dnia 15 września 2016 r. z uwagi na okoliczność, iż postepowanie przed sądem I instancji zakończyło się w dniu 22 czerwca 2016 r. do rozpoznania wniosku przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu należało zastosować stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata określone w przepisach rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (D.U z 2015 r. poz. 1801). Jego stosowanie w niniejszej sprawie związane jest z brzmieniem § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714), który do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia nakazuje stosowanie przepisów dotychczasowych do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit a) ww. rozporządzenia z 2015 r. opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Stawka minimalna w tego typu sprawach wynosi zgodnie z § 21 ust 1 pkt 1 lit c) – 480 zł. Przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia należy wziąć pod uwagę przepis § 4 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia z 2015 r., zgodnie z którymi opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy (ust. 1). Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług, o czym stanowi § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia. Jednocześnie należy zaznaczyć, że złożone oświadczenie, co do tego, że udzielona pomoc prawna nie została pokryta w całości lub w jakiejkolwiek części złożone na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym uwzględniono tylko do skargi kasacyjnej z dnia 15 września 2016 r., gdyż jak wynika z ww. protokołu rozprawy odnosi się ono tylko do tej skargi kasacyjnej. Z uwagi na okoliczność, że pełnomocnik, został wyznaczony na etapie postępowania przed sądem II instancji, w zakresie skargi kasacyjnej z dnia 15 września 2016 r. przyznano kwotę 240 zł oraz kwotę 55,20 zł stanowiącą 23 % podatku VAT z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w zakresie sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz za udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, łącznie kwotę 295,20 zł. (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy).