VII SAB/Wa 265/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Artur Kuś Sędziowie: sędzia WSA Mirosław Montowski sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" w W. na bezczynność Prezydenta Miasta [...] w przedmiocie rozpatrzenie wniosku o pozwolenie na budowę 1. stwierdza bezczynność Prezydenta Miasta [...] w rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na wymianę stropu drewnianego w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W.; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji; 4. zasądza od Prezydenta Miasta [...] na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" w W. w dniu 12 listopada 2021 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę - domagając się: nakazanie organowi niezwłocznego wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego zgodnie z wnioskiem z dnia 1 września 2021 r. oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi na bezczynność skarżąca Wspólnota wskazał, że listem poleconym przesłała w dniu 1 września 2021 r. do Prezydenta [...] wniosek o wydanie pozwolenia na budowę polegającą na wymianie stropu drewnianego na gęstożebrowy w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Do dnia wniesienia skargi nie otrzymała od organu żadnej odpowiedzi. Skarżąca podkreśliła, że zgodnie z art 35 § 2 k.p.a. niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Zdaniem skarżącego sprawa może być rozpoznana w oparciu o załączniki do wniosku. Nawet gdyby przyjąć, że sprawa wymagała przeprowadzenia postępowania, to termin wynosił miesiąc i upłynął 6 października 2021. Sprawa nie jest "skomplikowana" i brak było podstaw do ewentualnego wydłużania tego terminu. Wobec braku działań ze strony organu, Wspólnota w dniu 29 października skierowała ponaglenie w trybie art 37 k.p.a. Organ był zobowiązany przekazać ponaglenie do organu II instancji w ciągu 7 dni, tj. do dnia 5 listopada 2021 r. Wspólnota nie otrzymała żadnej korespondencji związanej z ponagleniem, ani rozstrzygnięcia organu II instancji. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wskazał, że Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" w W. w dniu 6 września 2021 r. złożył wniosek o pozwolenie na budowę dla inwestycji polegającej na wymianie stropu drewnianego na gęstożebrowy w budynku mieszkalnym wielorodzinnym Wspólnoty. Prezydent [...] w dniu [...] listopada 2021 r. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania, a postanowieniem z [...] listopada 2021 r. nr [...] wezwał inwestora do usunięcia braków w dokumentacji projektowej. Wcześniej w dniu 29 października 2021 r. inwestor złożył ponaglenie na niezałatwienie sprawy, a 12 listopada 2021 r. wniósł skargę na bezczynność organu. Natomiast w dniu 30 grudnia 2021 r. przedłożył projekt budowlany uzupełniony zgodnie z postanowieniem. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] wyznaczył Prezydentowi [...] 30-dniowy termin (tj. do 3 marca 2022 r.) na rozpatrzenie wniosku. Prezydent [...] decyzją z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga była zasadna. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "p.p.s.a."), przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być brak działań administracji publicznej w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie. Z treści przywołanych przepisów p.p.s.a. wynika, że zaskarżalna do sądu opieszałość organu administracji w procedowaniu może przybrać dwie postaci - bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., wymogiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego omawianej skargi jest to, aby została ona poprzedzona ponagleniem skierowanym do właściwego organu. Skarga w sprawie niniejszej była dopuszczalna formalnie, gdyż przed jej wniesieniem skarżący skierował do organu wymagane ponaglenie. Oceniając to, czy doszło do zarzuconej bezczynności w załatwieniu sprawy wskazać należy, że pojęcia bezczynności i przewlekłości zdefiniowane zostały w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. po zmianach tej ustawy dokonanych ustawą z 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935). Bezczynność zdefiniowana została jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy, zaś przewlekłość określono jako prowadzenie postępowania dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Z treści powołanych przepisów wynika, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast zgodnie art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie z § 2 powyższego przepisu, niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Przy czym, do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.). W ocenie Sądu fakt, iż działanie Prezydenta [...] od dnia złożenia wniosku do dnia jego rozpoznania ograniczyły się tylko do poinformowania pismem z dnia 2 listopada 2021 r. o wszczęciu postępowania, wydania postanowienia z dniu [...] listopada 2021 r. nakładającego na Wspólnotę obowiązku usunięcia braków w dokumentacji projektowej oraz zwrócenia się do Wojewody [...] pismem z dnia 13 stycznia 2022 r. o wypożyczenie akt sprawy, należy zakwalifikować jako bezczynność organu. Jednocześnie wobec faktu, że w dacie wydawania wyroku przez Sąd, w aktach sprawy znajdowała się już decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę obejmująca wymianę stropu drewnianego na gęstożebrowy w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. C. w W., postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu administracyjnego stało się bezprzedmiotowe i podlegało w związku z tym umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Podkreślić należy, iż pomimo, że odpadła podstawa do zobowiązania organu do wydania aktu, to nadal istniała podstawa do oceny prowadzonego przez organ postępowania w zakresie opieszałości, co potwierdza uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r. sygn. II OPS 5/19. Zdaniem Sądu, zaistnienie bezczynności jest rzeczą naganną i w okolicznościach sprawy oczywistą, to nie przesądza automatycznie o rażącym naruszenia prawa. Dokonując takiej oceny naruszenia, Sąd wziął pod uwagę, że dla stwierdzenia, że bezczynność organu miała charakter rażący nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Kwalifikacja naruszenia jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Przekroczenie terminu musi być znaczne i oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13). W tym przypadku Sąd uznał, że opóźnienie skarżonego organu w rozpoznaniu wniosku jawi się jako "zwykłe". Organowi nie można przypisać złej woli i umyślnego odwlekania w rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na wymianę stropu drewnianego w budynku mieszkalnym przy ul. C. w W. W ocenie Sądu, choć organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku i wydaniu decyzji, to jednak opóźnienie to nie jest znaczne. Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Sąd, na podstawie art. 149 § 1 i art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.