VII SAB/Wa 34/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. F. na bezczynność Starosty [...] postanawia: odmówić skarżącej A. F. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W przedmiotowej sprawie skarżąca A. F. w piśmie z 26 kwietnia 2009r. zawarła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika. Z treści wniosku złożonego na urzędowym formularzu wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Skarżąca otrzymała od rodziców w drodze darowizny (z zastrzeżeniem na ich rzecz dożywocia) dom w S. o powierzchni 160 m2, posiada kawalerkę w W. (ok. 30 m2), zrealizowała ponadto dom w miejscowości J., co do którego deweloper odmawia przeniesienia na skarżącą prawa własności. A. F. utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 4351 zł netto miesięcznie. Wśród comiesięcznych wydatków skarżąca wymieniła m.in.: raty kredytów za kawalerkę i dom – 846 zł i 1670 zł, dodatkowe koszty kredytów – 279 zł, czynsz za kawalerkę ok. 300 zł, opłaty za gaz i prąd – ok. 110 zł, bilet komunikacji miejskiej 78 zł, rata pożyczki z pracy 508 zł. Skarżąca podniosła ponadto, iż deweloper odmawia przeniesienia na nią własności nieruchomości, zmuszona była więc zwrócić się o pomoc do profesjonalnego pełnomocnika w sprawie cywilnej. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Stosownie do art. 245 i art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...) wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Biorąc pod uwagę okoliczności przedstawione w złożonym przez A. F. wniosku o przyznanie prawa pomocy uznano, że brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Zauważyć trzeba, że skarżąca posiada znaczny majątek - dom w S. (o powierzchni 160 m2, darowizna od rodziców z zastrzeżeniem prawa dożywocia), kawalerkę w W. (ok. 30 m2), zrealizowała ponadto dom w miejscowości J.. Skarżąca, nie mająca innych osób na utrzymaniu, uzyskuje znaczne dochody – 4351 zł netto miesięcznie. Wprawdzie po odliczeniu wymienionych przez skarżącą wydatków, a zwłaszcza rat dwóch kredytów zaciągniętych na kupno kawalerki oraz budowę domu pozostaje niewielka kwota na utrzymanie, jednakże wskazać należy, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż prawo pomocy przysługuje jedynie stronie, która znajduje się w trudnej sytuacji materialnej z przyczyn od siebie niezależnych (por. postanowienie SN z 20 października 1980 r. II CZ 126/80 LEX nr 8272; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 czerwca 2009r. sygn. akt I FZ 197/09). W okolicznościach niniejszej sprawy uznano, że A. F. sama pozbawiła się środków na utrzymanie oraz możliwości zdobycia środków na poniesienie kosztów sądowych, zaciągając kredyty i pożyczki na zakup czy budowę kilku nieruchomości, znacznie przekraczających potrzeby mieszkaniowe jednej osoby, a zatem nie jest możliwe przyznanie stronie prawa pomocy. Podkreślenia jednocześnie wymaga, iż koszty postępowania sądowego wynikające z ustawy winny być traktowane na równi z innymi wydatkami, jakiekolwiek zobowiązania cywilnoprawne nie mają pierwszeństwa przed kosztami sądowymi, wobec czego strona w ramach planowania swych wydatków powinna uwzględnić również konieczność posiadania środków na prowadzenie procesu sądowego. Z uwagi na powyższe okoliczności uznano, że brak jest uzasadnionych powodów dla przerzucenia kosztów sądowych w sprawie prowadzonej przez skarżącą (dotyczącej realizowanej przez nią inwestycji) na współobywateli, a do tego sprowadza się przyznanie stronie prawa pomocy. Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.