VIII SA/Wa 117/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant specjalista Marlena Stolarczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w I. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 18 czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku uiszczenia kary pieniężnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 20 kwietnia 2016 r. znak [...]; 2) zasądza od Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na rzecz Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w I. kwotę 17 877 (siedemnaście tysięcy osiemset siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w I. (dalej: Skarżący, Strona lub Zakład) wniósł skargę na decyzją Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ lub Organ) z 18 czerwca 2020 r., Nr [...]. Decyzją tą po rozpoznaniu odwołania została utrzymana w mocy decyzja M. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W. z 20 kwietnia 2016 r., znak : [...] w przedmiocie obowiązku uiszczenia administracyjnej kary pieniężnej wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi z okres odroczenia tj. za okres od 5 maja 2011 r. do 31 grudnia 2015 r. w związku z niezrealizowaniem w terminie przedsięwzięcia obejmującego modernizację i rozbudowę oczyszczalni ścieków. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy: M. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej MWIOŚ), decyzją z 31 marca 2011 r. wymierzył Skarżącemu karę pieniężną w kwocie 705.925 zł, za odprowadzanie do środowiska ścieków z naruszeniem warunków pozwolenia wodnoprawnego. Następnie decyzją z 3 października 2011 r., organ ten odroczył termin płatności w/w kary pieniężnej na okres niezbędny do realizacji przedsięwzięcia tj. do 31 grudnia 2015 r., ustalając jednocześnie harmonogram realizacji przedsięwzięcia. Podstawą odroczenia była modernizacja i rozbudowa oczyszczalni ścieków w I. ujęta w krajowym programie oczyszczanie ścieków komunalnych, która miała na celu usunięcie przyczyny wymierzenia kary. Pismem z 20 maja 2015 r. Zakład wystąpił o przedłużenie odroczonego terminu płatności do 31 grudnia 2017 r. Wniosek ten został cofnięty pismem z 8 lipca 2015 r., w którym to jednocześnie Zakład wystąpił o zmianę decyzji w zakresie przyjętego harmonogramu. M. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska decyzją z 7 sierpnia 2015 r. orzekł o zmianie decyzji własnej z 3 października 2011 r. w części dotyczącej przyjętego harmonogramu we wnioskowanym zakresie. Pismem z 12 stycznia 2016 r. Zakład wystąpił z wnioskiem o umorzenie kary pieniężnej nałożonej decyzją z 31 marca 2011 r. W wyniku przeprowadzonej w dniach 18 lutego 2016 r. do 9 marca 2016 r., kontroli zakończonej sporządzeniem protokołu podpisanego przez Dyrektor Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w I. wykazano, iż przedsięwzięcie będące podstawą odroczenia płatności nie zostało wykonane do dnia kontroli. Na podstawie dokumentacji budowy przedstawionej w czasie kontroli ustalono, że harmonogram realizacji przedsięwzięcia zatwierdzony decyzją z 3 października 2011 r. zmienionej decyzją z 7 sierpnia 2015 r., nie został zrealizowany. Decyzją z 20 kwietnia 2016 r. M. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej "organ I instancji) stwierdził obowiązek uiszczenia kary pieniężnej wymierzonej Zakładowi decyzją z 31 marca 2011 r., wraz z odsetkami naliczonymi za okres odroczenia. W odwołaniu od ww. decyzji, Skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 poz. 256 dalej "kpa" ) poprzez ich niezastosowanie oraz art. 320 w zw. z art. 317 ust.1 a ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. 2020 poz. 1219, dalej "P.o.ś."), poprzez jego błędna wykładnię. Główny Inspektor Ochrony Środowiska zaskarżoną decyzją z 18 czerwca 2020 r. utrzymał w mocy decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w W. z 20 kwietnia 2016 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy powołał m.in. art. 317 ust. 1 i ust. 1a , art. 320 ust. 1 P.o.ś. oraz art. 545 ust. 3c ustawy w 20 lipca 2017 r. Prawo wodne ( Dz. U. z 2020 , poz. 310). GIOŚ wskazał, że Skarżący nie zrealizował przedmiotowej inwestycji zgodnie z harmonogramem ustalonym przy decyzji M. WIOŚ. Termin realizacji przedsięwzięcia wyznaczony ostateczną decyzja z 3 października 2011 r. ustalono na 31 grudnia 2015 r. i nie został on zmieniony decyzją z 7 sierpnia 2015 r., zatem w terminie do końca 2015 r. Zakład był zobowiązany wykonać inwestycję będącą podstawą odroczenia administracyjnej kary pieniężnej zgodnie z ustalonym harmonogramem. Organ odwoławczy wskazał, iż Zakład nie zrealizował w terminie przedsięwzięcia dlatego też organ I instancji na postawie art. 320 P.o.ś. był zobligowany do wydania decyzji stwierdzającej obowiązek uiszczania odroczonej kary. Odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśnił, że przez terminową realizację należy rozumieć realizację zgodną z terminami wynikającymi z harmonogramu realizacji przedsięwzięcia, ustalonymi nie tylko w dokumentach sporządzonych na etapie zawierania umów z wykonawcą, ale również z terminami ustalonymi w ostatecznej decyzji w sprawie odroczenia. Żaden przepis ustawy Prawo ochrony środowiska nie przewiduje możliwości uwzględnienia przyczyn ewentualnego niezachowania terminu zakończenia przedsięwzięcia. GIOŚ za bezzasadny uznał zarzut, iż organ I instancji nie uwzględnił przy rozpatrywaniu sprawy zmiany brzmienia art. 317 ust. 1a P.o.ś. dokonanej ustawą z 16 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji, która wydłużyła termin odroczenia dla inwestycji przewidzianych w krajowym programie oczyszczania ścieków komunalnych do 31 grudnia 2018 r. Zdaniem organu odwoławczego Skarżący nie zauważył, iż termin wyznaczony na 31 grudnia 2015 r. został określony w ostatecznej decyzji administracyjnej, a zmiana przepisów ustawy w tym terminie mogła być ewentualnie podstawą wniosku o zmianę terminu odroczenia płatności, natomiast nie skutkowała jego automatycznym wydłużeniem z mocy ustawy. Wiedząc, że przedsięwzięcie nie zostanie zrealizowane w terminie Zakład powinien złożyć wniosek o odroczenie terminu płatności. Zakład Wodociągów i Kanalizacji nie zgodził się z powyższym rozstrzygnięciem i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 , art. 11, art. 77, art. 107 § 1 pkt 3 w zw. z art. 11 Kpa oraz art. 36 § 1 Kpa. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach skargi podniósł, iż został wprowadzony w błąd przez organ I instancji. Skarżący pismem z 20 maja 2015 r. złożył wniosek o przedłużenie terminu odroczenia płatności, ale po konsultacji z pracownikami M. WIOŚ cofnął go i złożył wniosek o zmianę harmonogramu realizacji przedsięwzięcia. Zakład podniósł, iż swoje wnioski konsultował z pracownikami organu I instancji, mając cały czas na względzie aby w efekcie mógł skorzystać z umorzenia nałożonej kary administracyjnej. Działał w zaufaniu do organu uznając, że termin określony w pierwotnej decyzji ulega przedłużeniu automatycznie do 31 grudnia 2018 r., bowiem takich wskazówek udzielał organ. W przedmiotowej sprawie w toku postępowania nastąpiła zmiana przepisów będących podstawą rozstrzygnięcia, co zdaniem Skarżącego powinno skutkować wskazaniem przez organ właściwej interpretacji zmienionego przepisu, jego skutków prawnych oraz ewentualnymi sugestiami co do dalszego postępowanie, które umożliwiłyby skarżącemu osiągnięcie zamierzonego przez niego celu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 stycznia 2021 r. sygn. akt VIII SA/Wa 558/20 oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami (Dz. U. z 2019 r, poz. 2325 ze zm.: dalej: "p.p.s.a."). Uzasadniając ten wyrok wskazał, że podstawę materialnoprawną decyzji stanowi art. 320 ust. 1 p.o.ś., zgodnie z którym jeżeli przedsięwzięcie będące podstawą odroczenia płatności nie zostanie zrealizowane w terminie, właściwy organ stwierdza, w drodze decyzji, obowiązek uiszczenia odroczonych opłat albo kar wraz z określonymi w przepisach działu III ustawy – Ordynacja podatkowa odsetkami za zwłokę naliczonymi za okres odroczenia. Wyjaśnił, że decyzja wydawana na podstawie art. 320 ust. 1 p.o.ś. ma charakter związany, spełnienie ustawowej przesłanki jaką jest niezrealizowanie w terminie przedsięwzięcia będącego podstawą odroczenia płatności nakłada na organ obowiązek wydania decyzji, ustawodawca w tej kwestii nie pozostawił organom żadnego "luzu decyzyjnego" co do możliwości innego rozstrzygnięcia. Wyrok ten został zaskarżony skargą kasacyjną, w której zarzucono: 1. naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. - art. 9 k.p.a. oraz art. 8 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że organ nie miał obowiązku informowania o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, gdy w istocie ciążył na organie taki obowiązek czego organ nie dopełnił, tym samym organ naruszył zasadę informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie praw i obowiązków strony oraz zasadę działania w zaufaniu do organów administracji publicznej; - art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a., 78 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. polegające na niepodjęciu wszystkich niezbędnych kroków dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zaniechanie przeprowadzenia dowodów z pisma skarżącego z 20 maja 2015 r. oraz z 22 marca 2016 r., w szczególności pod kątem zawartych tam adnotacji dokonanych przez pracownika organu, co skutkowało niezasadnym przyjęciem, że skarżący musiał mieć świadomość o przyjęciu nowelizacji ustawy Prawo Ochrony Środowiska (ustawa z 16 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo ochrony oraz ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji - tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 2278) i prawidłowym zinterpretowaniu jej przepisów, w sytuacji, gdy sam organ I instancji stwierdza, że "nie są jednak jasne skutki prawne wprowadzenia nowelizacji (wydłużenia terminu)..." - uzasadnienie decyzji z 24 kwietnia 2016 r.; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 36 § 1 k.p.a. polegający na stwierdzeniu, że doszło do naruszenia przepisu które w ocenie skarżącego miało istotny wpływ na wynik postępowania, bowiem gdyby organ rozpoznał sprawę z zachowaniem ustawowego terminu strona miałaby szansę na podjęcie działań przewidzianych w art. 317 ust. 1a, p.o.ś. 2. Naruszenie art. 317 ust. 1a, Prawa Ochrony Środowiska w brzmieniu wynikającym z ustawy z 16 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji przez błędne jego zastosowanie w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA z 7 stycznia 2021 r. NSA za zasadny uznał zarzut naruszenia art. 8 § 1 k.p.a., gdyż zasada prowadzenia postępowania administracyjnego w sposób pogłębiający zaufanie do działań organów administracji publicznej wymaga więc stosowania wobec tych samych rodzajowo sytuacji faktycznych i prawnych jednakowej miary ocennej. Skarżący złożył wniosek 12 czerwca 2015 r. (w którym jako nowy termin wskazano - 31 grudnia 2017 r.). Wniosek ten został cofnięty przez Skarżącego pismem z 8 lipca 2015 r., w którym Skarżący wniósł jednocześnie o zmianę decyzji w zakresie przyjętego harmonogramu. Kolejny wniosek Skarżącego z 12 stycznia 2016 r. (złożony już po wejściu w życie nowelizacji ustawy prawo ochrony środowiska) nie dotyczył odroczenia terminu płatności kary administracyjnej, a wyłącznie jej umorzenia. Zastosowanie miał art. 11 k.p.a., zgodnie z którym to przepisem organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Istotą tej zasady jest to, by każda strona postępowania była przekonana, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie, i że jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Organ nie podjął wszystkich niezbędnych czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zaniechał przeprowadzenia dowodu z pisma Zakładu, znak [...] z 20 maja 2015 r., skierowanego do organu I instancji, w zakresie jego treści, w której Zakład zwrócił się do organu I instancji, o przedłużenie odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 705 925,00 zł. W piśmie z 20 maja 2015 r. skierowanym do M. WIOŚ Skarżący Zakład wyjaśnił, że mimo zabezpieczenia w kolejnych budżetach gminy środków własnych na modernizację oczyszczalni ścieków w I., nie udało się pozyskać środków unijnych, gdyż w ogłaszanych naborach na środki w latach 2007-2013 preferowano oczyszczalnie o RLM większym niż 10.000. Skarżący w piśmie z 20 maja 2015 r. podniósł również, że możliwość aplikowania o takie środki stwarza perspektywa na lata 2014-2020 w programie operacyjnym Infrastruktura i Środowisko, w którym z uzyskanych informacji wynika, że nabór wniosków ma się rozpocząć w drugim półroczu 2015 r. W piśmie z 20 maja 2015 r. wskazano także, że Gmina I. nie ma możliwości na realizację tylko ze środków własnych tak dużej inwestycji. GIOŚ w decyzji z 18 czerwca 2020 r. w żaden sposób nie odniósł się do argumentacji Zakładu zawartej w piśmie z 20 maja 2015 r. dotyczącej tego, że mimo zabezpieczenia w kolejnych budżetach gminy środków własnych na modernizację oczyszczalni ścieków w I., nie udało się pozyskać środków unijnych, gdyż w ogłaszanych naborach na środki w latach 2007-2013 preferowano oczyszczalnie o RLM większym niż 10.000, a możliwość aplikowania o takie środki stwarza perspektywa na lata 2014-2020 w programie operacyjnym Infrastruktura i Środowisko, w którym nabór wniosków ma się rozpocząć w drugim półroczu 2015 r. Także Sąd I instancji nie ocenił wniosku Skarżącego i jego uzasadnienia przedstawionego w piśmie z 20 maja 2015 r. w szczególności w kontekście treści uzasadnienia projektu ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji. Sąd I instancji nie ocenił także stanowiska skarżącego Zakładu przedstawionego w skardze, według którego strona zrealizowała zadanie pod nazwą "Rozbudowa, przebudowa/modernizacja oczyszczalni ścieków w I." oraz nie odniósł się do wszystkich załączonych do skargi dokumentów. Sąd I instancji nie ocenił wartości dowodowej pisma z 22 marca 2016 r. załączonego do skargi. NSA zwrócił też uwagę, że w toku postępowania organ administracji publicznej z urzędu udziela stronom i innym uczestnikom postępowania informacji, niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Natomiast oczekiwanie organu na odnośne wnioski stron i nieudzielenie takich informacji, wyjaśnień i wskazówek z powodu braku wniosku, narusza przepis art. 9 k.p.a., co należy traktować jako wystarczającą (samodzielną) przesłankę do uchylenia decyzji, nawet gdy jest ona zgodna z prawem materialnym. (por. wyrok NSA z 24 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 790/18, LEX nr 2677975). Na gruncie niniejszej sprawy bierność organu, zarówno w zakresie efektywnego prowadzenia postępowania, jak i w zakresie obowiązku informowania stron w związku ze zmieniającym się stanem prawnym, kontrastuje z aktywnością strony, która poszukiwała rozwiązania umożliwiającego ukończenie realizacji inwestycji. Co więcej, z akt sprawy wynika, że inwestycja ostatecznie została zrealizowana w terminie wynikającym z ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz. U. z 2015 r., poz. 2278), to jest do 31 grudnia 2018 r. NSA uznał za trafny zarzut naruszenia art. 36 § 1 k.p.a., jednak to naruszenie nie miało na wynik postępowania. Za zasługujący na uwzględnienie uznany został zarzut naruszenia art. 317 ust. 1a, p.o.ś. Porównanie brzmienia art. 317 ust. 1a obowiązującego do 29 grudnia 2015 r. i od 30 grudnia 2015 r. pozwala na stwierdzenie, iż wprowadzona zmiana sprowadzała się do wydłużenia okresu w którym ma zostać zrealizowane przedsięwzięcie, którego wykonanie zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat lub kar o kolejne trzy lata, to jest do 31 grudnia 2018 r. Nowelizacja art. 317 ust. 1a p.o.ś. dotyczy zmiany terminu odroczenia płatności opłaty za korzystanie ze środowiska oraz administracyjnej kary pieniężnej, jeżeli przedsięwzięcie, którego wykonanie zapewni usunięcie przyczyn ponoszenia podwyższonych opłat lub kar oraz jest ujęte w aktualizacji krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych, zostanie zrealizowane w terminie do 31 grudnia 2018 r. Powyższe doprowadziło do sytuacji, gdy opublikowana w dniu 29 grudnia 2015 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 2278), a wchodząca w życie 30 grudnia 2015 r. ustawa nowelizacyjna pozostawiła adresatom zmiany (to jest podmiotom, na które nałożono opłaty za korzystanie ze środowiska oraz administracyjne kary pieniężnej, które uzyskały odroczenie ich płatności do 31 grudnia 2015 r. na podstawie przepisów dotychczasowych) de facto dwudniowy termin na złożenie wniosku o odroczenie tychże płatności na kolejny okres do 31 grudnia 2018 r., albowiem w świetle art. 318 ust. 1 Prawa ochrony środowiska wniosek taki winien być złożony do właściwego organu przed upływem terminu, w którym powinny być one uiszczone, to jest do wynikającego właśnie z wcześniejszego odroczenia dnia 31 grudnia 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylając wyrok WSA z 7 stycznia 2021 r., nakazał Sądowi I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy ocenić, czy orzekające w sprawie organy w okolicznościach tej sprawy prawidłowo zastosowały art. 317 ust. 1a p.o.ś. Ocena ta powinna uwzględnić, że w związku z naruszeniem przez organy art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a. w zw. z art. 318 ust. 1 p.o.ś. składane w toku postępowania administracyjnego pisma odwołujące się m.in. do odroczenia kary oraz niemożności zakończenia realizacji inwestycji w pierwotnym terminie, należy uznać za złożone w terminie na złożenie wniosku o odroczenie tychże płatności na kolejny okres do 31 grudnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, iż istotne znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy ma fakt, że sprawa była przedmiotem oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 21 stycznia 2025 r. sygn. akt III OSK 5067/21 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 7 stycznia 2021 r. sygn. akt VIII SA/Wa 558/20. Tym samym ramy kognicji Sądu rozpoznającego obecnie skargę zostały ograniczone rozstrzygnięciem NSA. Zgodnie bowiem z art. 190 p. p. s. a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez sąd, tylekroć będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu. Ocena ta wiąże tylko o tyle, o ile odnosi się do tych samych okoliczności faktycznych i prawnych (por. wyrok NSA z dnia 28 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 670/11). Czyli tylko zmiana stanu faktycznego, czy prawnego pozwala na odstąpienie od oceny i wskazań zawartych w wyroku NSA. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie taka sytuacja jednak nie zaistniała, a zatem Sąd był związany wytycznymi NSA przy rozpoznawaniu sprawy. Oceniając pismo z 20 maja 2015 r. Sąd uznał, że jego intencją było odroczenie terminu wykonania inwestycji, a przede wszystkim umorzenie naliczanej kary pieniężnej w przypadku zrealizowania inwestycji do końca 2017 r. Wynika to w szczególności z zawartych w tym piśmie stwierdzeń: "zwracamy się z uprzejmą prośbą o przedłużenie odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej...", "Prosimy o przedłużenie odroczonego terminu płatności do 31.12.2017 r. Jednocześnie w przypadku zrealizowania przedsięwzięć ekologicznych i uznania kosztów poniesionych przez Gminę I. na wyszczególnione w harmonogramie inwestycje, uprzejmie prosimy o umorzenie naliczonej kary w wysokości adekwatnej do poniesionych wydatków inwestycyjnych". Pismo to w ocenie Organu zostało cofnięte w piśmie z 8 lipca 2015 r., w którym Zakład wniósł o zmianę decyzji w zakresie przyjętego harmonogramu, i Organ odniósł się tylko do wniosku o zmianę harmonogramu. Pominął jednak w swoich rozważaniach, że jednoznacznie określoną intencją Skarżącego było uzyskanie możliwości odroczenia kary i jej ewentualnego umorzenia w przypadku zrealizowania inwestycji do końca 2017 r. Ta modyfikacja pisma z 20 maja 2015 r. w kierunku niekorzystnym dla Skarżącej była niejako sprowokowana uwagami pracownika Organu, co wynika z zapisków na kopii pisma z 20 maja 2015 r. (załączonych do skargi) polegających na skreśleniu zawartych w piśmie sformułowań wskazujących na rzeczywistą intencją Skarżącego zmierzających do uniknięcia kary w przypadku zakończenia inwestycji do 31 grudnia 2017 r. Należy przy tym zauważyć, że Organ nie kwestionował, że zapiski te zostały dokonane przez pracownika Organu. Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę podziela ocenę Naczelnego Sądu Administracyjnego, że takie działanie Organu naruszało przepisy art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a. przez nie tylko brak udzielenia stronie należytych informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie ich praw, ale wręcz wprowadzenie strony w błąd tak, że pod wpływem sugestii Organu podjęła działania niekorzystne dla siebie. Brak rozważenia znaczenia pisma z 20 maja 2015 r. stanowił też naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W tej sytuacji, wobec wskazanych naruszeń przepisów postępowania, Organ powinien uznać, że pismo z 20 maja 2015 r. zmodyfikowane brew interesom Skarżącej pismem z 8 lipca 2015 r. należy uznać jako złożenie wniosku o odroczenie płatności do 31 grudnia 2018 r. i rozpatrzyć je przy uwzględnieniu art. 317 ust. 1a w brzmieniu nadanym przez art. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz.U.2015.2278). Zatem wobec stwierdzonego naruszenia art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a oraz art. 317 ust. 1a ustawy prawo ochrony środowiska zarówno przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska jak i M. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a należało uchylić decyzje obu instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a i § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023 r. poz.1935). Na koszty te (17877 zł) składa się: wpis w kwocie 7060 zł, wynagrodzenie radcy prawnego 10800 zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł.