VIII SA/Wa 218/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-02-13
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ponieważ skarżąca nie wykazała swojej sytuacji majątkowej i dochodowej w sposób wystarczający do oceny jej możliwości płatniczych. Pomimo wezwania do złożenia dodatkowych dokumentów, skarżąca przedstawiła jedynie "pusty" wydruk z rachunku bankowego i zaświadczenie lekarskie, co uniemożliwiło obiektywną ocenę jej rzeczywistego stanu majątkowego i dochodowego, a tym samym uzasadnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżąca E. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wcześniej przyznano jej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca podała, że jest bezrobotna, a jej mąż uzyskuje niewielkie dochody. Sąd wezwał ją do złożenia wyciągów z rachunków bankowych i wykazania przyczyn braku możliwości podjęcia pracy. Skarżąca przedstawiła "pusty" wydruk z rachunku bankowego i zaświadczenie lekarskie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku E. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi E. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-
Postanowieniem z dnia 5 maja 2016 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 23 stycznia 2017 r. wpłynął do Sądu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. W jego uzasadnieniu skarżąca ponownie podała, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, natomiast jej mąż z tytułu prac dorywczych uzyskuje dochód w wysokości [...] – [...] zł.
Pismem z dnia 24 stycznia 2017 r. zobowiązano skarżącą do złożenia wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie sześć miesięcy oraz wykazania z jakich przyczyn nie jest w stanie podjąć jakiejkolwiek pracy. W odpowiedzi skarżąca złożyła "pusty" wydruk z rachunku w Banku [...] oraz zaświadczenie lekarskie, że "pacjentka z powodu schorzenia nie może podjąć pracy sezonowej lub dorywczej".
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, wówczas gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W razie pojawienia się wątpliwości, co do przedstawionych na formularzu danych, bądź jeśli okażą się one niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego, na podstawie art. 255 p.p.s.a. należy wezwać stronę do złożenia dodatkowych oświadczeń lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego, stanu rodzinnego i dochodów.
W świetle powyższych regulacji uznać należy, że oświadczenie majątkowe przedstawione przez skarżącą zawarte w formularzu o prawo pomocy nie sprostało obowiązkowi wskazanemu w treści przepisu art. 252 §1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym wnioskodawcy. Wniosek o prawo pomocy nie zawierał bowiem pełnej informacji dotyczącej zdolności do poniesienia kosztów ustanowienia pełnomocnika, chociażby w części. Skarżąca mimo wezwania nie przedstawiła wiarygodnych informacji dotyczących rachunku bankowego. Złożyła bowiem pusty wyciąg niezawierający ani operacji na rachunku w okresie ostatnich sześciu miesięcy, ani salda końcowego. Trudno w tej sytuacji ocenić jakimi faktycznie środkami finansowymi skarżąca dysponuje, jak również stosunku wpływu tych środków do ponoszonych wydatków. Jest to o tyle istotne, że wyjaśnia skarżącej jakoby wspólnie z mężem utrzymywała siebie i [...] – metrowy dom z dochodu w wysokości [...]-[...]zł są niewiarygodne. Natomiast okoliczność, ze skarżąca posiada status osoby bezrobotnej nie przesądza z góry o zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. Samo bowiem przekonanie strony o tym, że przysługuje jej prawo pomocy, bez próby bliższego wyjaśnienia stanu faktycznego, i to nawet na wystosowane do niej wezwanie, nie uzasadnienia uwzględniania jej żądania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2010 r. sygn. akt I OZ 115/10 dostępne: LEX nr 591337 oraz http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wskazano, podstawą pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o prawo pomocy może być wyłącznie rzeczywisty stan rodzinny, majątkowy i dochodowy strony ubiegającej się o przyznanie tego prawa. Ustaleniu tych okoliczności nie posłużyło wykonane przez skarżącą wezwanie z dnia 24 stycznia 2017 r. Obowiązek ten wynika z faktu wyjątkowego charakteru instytucji prawa pomocy, co już wyżej zostało powiedziane. Powołana wyżej regulacja art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wyraźnie też wskazuje, że to ubiegający się o przyznanie prawa pomocy winien wykazać okoliczności uzasadniające jego żądanie. Nie mogą to być jednak tylko wybiórcze dane wykazujące złą kondycję finansową, ale wszelkie okoliczności odzwierciedlające w sposób obiektywny możliwości płatnicze wnioskodawcy.
Z uwagi na powyższe na podstawie powołanych przepisów oraz art. art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło