VIII SA/Wa 269/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-07-15
Skład orzekający: Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka w likwidacji, która wykazała znaczne przychody i dochód w poprzednich latach, a także posiada środki trwałe o znacznej wartości, może zostać zwolniona z kosztów sądowych, jeśli twierdzi, że nie ma środków na ich pokrycie?Ratio decidendi
Spółka w likwidacji, która wykazała znaczne przychody i dochód w poprzednich latach oraz posiada środki trwałe o znacznej wartości, nie może zostać zwolniona z kosztów sądowych, jeśli nie wykaże, że nie ma możliwości partycypowania w kosztach postępowania, w tym poprzez uzyskanie wsparcia finansowego od wspólników. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Spółka w likwidacji wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację majątkową i brak środków na wpis od skargi. Starszy referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na znaczne przychody i dochody spółki w poprzednich latach oraz posiadane środki trwałe. Spółka wniosła sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących przyznawania prawa pomocy. Sąd administracyjny rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy zaskarżone postanowienie starszego referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Artur Kot po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprzeciwu [...] Sp. z o. o. w likwidacji z siedzibą w R. od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 11 maja 2016 r. odmawiającego skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...] Sp. z o. o. w likwidacji z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2009 r. postanowił: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu [...] Sp. z o.o. w likwidacji
z siedzibą w R. (dalej: "skarżąca" lub "Spółka") wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako: "Sąd") o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu
o majątku i dochodach podała, że kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł, wartość środków trwałych według bilansu za ostatni rok wynosi [...] zł. Dodała,
że za ostatni rok obrotowy Spółka wykazała stratę w wysokości [...] zł, a stan na rachunku bankowym wynosi "[...]". Powołała się na swoją trudną sytuację materialną oraz brak środków pieniężnych na uiszczenie wpisu od skargi ([...]zł).
Odpowiadając na wezwanie Sądu, wystosowane w trybie art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2012 r., poz. 270; dalej: "uppsa"), załączyła kopię zeznania podatkowego (CIT-8)
za 2015 r. (przychód - [...] zł, dochód - [...] zł), kopie deklaracji VAT-7 za żądane miesiące (I – III 2016 r.) oraz kopie wyciągów z posiadanych przez Spółkę rachunków bankowych za ostatnie sześć miesięcy.
Postanowieniem z 11 maja 2016 r. starszy referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, gdyż Spółka w latach 2014 – 2015 osiągała znaczne przychody z działalności gospodarczej (odpowiednio ponad [...] mln, a także [...] zł). Nadto w 2015 r. osiągnęła dochód w kwocie [...] zł. Wobec Spółki nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne. W tej sytuacji brak środków
na rachunku bankowym oraz zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej nie świadczą o braku możliwości partycypowania w kosztach postępowania sądowego.
Skarżąca prawidłowo wniosła sprzeciw od postanowienia starszego referendarza sądowego. Postawiła zarzut naruszenia art. 246 § 2 pkt 2 uppsa, gdyż znajduje się
w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. Podtrzymała dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje:
Zgodnie z art. 243 § 1 i art. 245 § 1 uppsa, właściwy sąd administracyjny może
na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych
w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków
lub obejmuje tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 § 3 uppsa). Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 uppsa osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków
na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa przy tym
na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Zdaniem Sądu, skarżąca nie wykazała, że jej sytuacji majątkowa jest na tyle trudna, że pozbawiona jest możliwości partycypowania w kosztach prowadzonego z jej skargi postępowania sądowego. Nie wykazała, że pozbawiona jest możliwości wsparcia finansowego ze strony wspólników. Nie wykazała nawet, że występowała z wnioskami do wspólników o wsparcie finansowe. Nie wyjaśniła sposobu wykorzystania dochodu osiągniętego w 2015 r. w kwocie [...] zł. Posiada zaś środki trwałe o znacznej wartości ([...]). Wpływu na wynik sprawy nie wywiera zaś strata osiągnięta przez Spółkę w 2014 r. Poza tym, że straty za lata ubiegłe skarżąca odliczała od dochodu
za 2015 r., poprawiając w ten sposób swoją sytuację majątkową poprzez brak konieczności ponoszenia wydatków na poczet podatku dochodowego od osób prawnych.
Spółka powinna wykazać nie tylko, że nie ma środków na poniesienie tych kosztów, ale także, że nie ma ich, pomimo podjęcia wszelkich niezbędnych działań, by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków (zob. postanowienie NSA z 17 kwietnia 2014 r., I OZ 304/14). Skoro skarżąca posiada środki trwałe o znacznej wartości i nie wykazała, że nie posiada możliwości uzyskania wsparcia finansowego ze strony wspólników, to Sąd uznał, że brak jest podstaw do przyznania jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądów. Tym samym zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 260 § 1 uppsa, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia, czyli utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło