VIII SA/Wa 284/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA - Sławomir Fularski po rozpoznaniu w dniu 19 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.F. na pismo Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przekazania akt postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia 16 czerwca 2008 roku Skarżąca D. F. złożyła za pośrednictwem Wojewody [...] skargę na pismo tegoż organu z dnia [...] listopada 2007 roku, znak: [...] w przedmiocie odmowy przekazania akt. W uzasadnieniu wskazała, iż przedmiotowe pismo z konieczności traktuje jako decyzję odmownie załatwiającą jej wniosek z dnia 27 czerwca 2007 r. o przekazanie sprawy uwłaszczeniowej Sądowi Rejonowemu w L. do rozpoznania. Sprawa została zainicjowana wnioskiem pełnomocnika Skarżącej D.F., adwokata S.K. z dnia 27 czerwca 2007 roku kierowanym do Starostwa Powiatowego w L. w którym to wniósł o niezwłoczne przekazanie do rozpoznania sprawy uwłaszczeniowej znak [...] Sądowi Rejonowemu w L. W uzasadnieniu swojego wniosku powołał się na nieostateczną decyzję administracyjną z dnia [...] marca 1973 roku zawartą w protokole byłej Powiatowej Komisji do spraw Uwłaszczeń przy byłym Powiatowym Prezydium Rady Narodowej w L., uwłaszczającą J. F. nieruchomością rolną położoną w J. o łącznej powierzchni 7,38 ha. Decyzja ta, zdaniem pełnomocnika jest nieostateczna, bowiem nigdy nie została doręczona uczestnikom postępowania administracyjnego i w związku z powyższym sprawa uwłaszczeniowa jako nie zakończona decyzją ostateczną podlega przekazaniu do rozstrzygnięcia sądowi powszechnemu. Starosta Powiatowy w L. w odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia [...] lipca 2007 roku, udzielił wyjaśnienia, że żądanie przekazania sprawy uwłaszczeniowej Sądowi Rejonowemu w L. jest bezzasadne, bowiem sprawa dotycząca uwłaszczenia przedmiotową nieruchomością rolną została zakończona decyzją ostateczną. Pismo Starosty Powiatowego w L., Skarżąca D.F. potraktowała jako decyzję odmawiającą uwzględnienia jej wniosku i złożyła na nie odwołanie do Wojewody [...]. Wojewoda [...] w odpowiedzi na w/w odwołanie, również pismem z dnia [...] listopada 2007 roku udzielił Skarżącej wyjaśnienia, że jej żądanie przekazania sprawy opiera się na błędnym przyjęciu, iż w protokole z dnia [...] marca 1973 roku znajduje się nieostateczna decyzja uwłaszczeniowa uwłaszczająca J.F. i jego małżonkę D.F. Organ wyjaśnił, że protokół ten stanowi jedynie protokół dochodzeniowy, ustalający stan posiadania i użytkowania przedmiotowego gospodarstwa, istniejący w dniu 4 listopada 1971 roku, czyli w dniu wejścia w życie ustawy uwłaszczeniowej. Protokół ten podpisali J.F., D.F., W.F. i W.M. Protokół ten nie był stronom doręczony, bowiem z jego treścią zostały strony zapoznane w dniu jego spisania. Stanowił on podstawę do wydania przez Powiatową Komisję ds. Uwłaszczeń Nieruchomości Rolnych przy Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w L. aktu własności ziemi nr [...] z dnia [...] maja 1973 roku. Badanie prawidłowości powyższego aktu było objęte postępowaniem administracyjnym w toku którego wydano kilka decyzji weryfikowanych bądź to na wniosek J.F. bądź W.F. Ostatecznie sprawa została zakończona decyzją Wojewódzkiej Komisji do Spraw Uwłaszczenia przy Wojewodzie K. Nr [...] z dnia [...] maja 1975 roku na podstawie której stwierdzono, że z mocy samego prawa współwłaścicielami nieruchomości stali się W. i J.F. W związku z powyższym, Wojewoda w swoim piśmie stwierdził, że zarzuty Skarżącej są bezpodstawne, bowiem brak jest podstaw do przekazania tej sprawy Sądowi Rejonowemu w L. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zakres działania sądów administracyjnych na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. został ukształtowany szeroko, obejmując praktycznie całokształt działalności administracji publicznej. Podstawowym kryterium, które określa i statuuje kognicję sądów administracyjnych do kontroli rozstrzygnięć administracyjnych jest rodzaj i charakter prawnej formy działania administracji publicznej wyznaczony przez art. 3 § 2 wskazanej ustawy. Przepis ten enumeratywnie wymienia akty jak i czynności z zakresu administracji publicznej, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Pismo Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 roku, znak: [...] informujące, iż żądanie przekazania sprawy uwłaszczeniowej sądowi rejonowemu jest bezzasadne, nie znajduje się w tym katalogu. Pismo to ma bowiem charakter informacyjny, nie jest więc decyzją administracyjną, ani też żadnym innym aktem lub czynnością, o których mowa w art. 3 § 2 powołanej ustawy, co oznacza, iż nie mogło ono stanowić przedmiotu kontroli sądu administracyjnego. W związku z tym, Sąd rozpoznający sprawę niniejszą, stwierdził, że pisemne stanowisko organu z dnia [...] listopada 2007 roku nie posiada większości cech charakterystycznych dla decyzji, jakie zostały określone w art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego ( tj. Dz. U. Nr 98, poz. 1071, dalej jako k.p.a ). Niezbędnym bowiem elementem prawidłowo wydanej decyzji administracyjnej jest przede wszystkim powołanie podstawy prawnej jak i jej rozstrzygnięcie, stanowiące rdzeń decyzji w postępowaniu administracyjnym. Zaznaczyć trzeba, że są to jedne z tych elementów składowych decyzji, bez którego decyzja nie może istnieć. Są to więc bezwzględnie obowiązujące elementy każdej prawidłowo wydanej decyzji administracyjnej. Treść rozstrzygnięcia, powołanie podstawy prawnej jest zawsze związane z przedmiotem postępowania i stanowi swoistą odpowiedź organu administracyjnego na postawione w podaniu żądanie strony. Zawiera ono uprawnienie lub obowiązek, wyrażany najczęściej w postaci formuły: przyznaję, ustalam, określam, zezwalam, wymierzam, udzielam itp. Oznacza to, że rozstrzygnięcie administracyjne nakłada na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania, który to obowiązek powinien być wyrażony precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji (tak postanowienie NSA z dnia 9 września 2008 r., I OSK 1062/08). W niniejszej natomiast sprawie pismo Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2007 roku jak i poprzedzające je pismo z dnia [...] lipca 2007 roku Starosty Powiatowego w L. takich cech decyzji nie posiada, nie można więc uznać ich za decyzje administracyjne, ani też za inny akt który mógłby podlegać kontroli sądu administracyjnego. Należy też zauważyć, iż w orzecznictwie podkreśla się, że brak niektórych składników decyzji nie zezwala na zakwalifikowanie danego rozstrzygnięcia (pisma) jako decyzji administracyjnej ( tak: wyrok NSA z dnia 30 lipca 1982 r., I SA 547/82 oraz A. Wróbel, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Zakamycze, 2005). Na marginesie należy zauważyć, iż w sprawie niniejszej organy nie miały obowiązku wydawania decyzji czy postanowienia odnośnie przekazania sądowi powszechnemu akt uwłaszczeniowych. Możliwość taką przewiduje jedynie przepis art. 65 k.p.a., który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Jak bowiem wynika z załączonych do niniejszej sprawy akt administracyjnych, sprawa dotycząca uwłaszczenia przedmiotową nieruchomością położoną w J. o łącznej powierzchni 7,38 ha w trybie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych ( Dz. U z 1971. nr 27, poz. 250 ze zm. ) została zakończona decyzją ostateczną. Brak jest więc podstaw do przekazania tej sprawy Sądowi Rejonowemu w L. do rozpatrzenia jej stosownie do art. 8 § 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 roku o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz o uchyleniu ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych ( Dz. U. z 1982 roku, nr 11, poz. 81 ). Z powyższego bowiem przepisu wynika, iż w sprawach, które toczyły się przed terenowym organem administracji państwowej, zakończonych przed dniem 6 kwietnia 1982 roku, ostateczną decyzją tego organu, droga sądowa jest niedopuszczalna. Protokół Powiatowej Komisji do spraw Uwłaszczeń Rolnych przy Prezydium Powiatowej Rady Narodowej na który powołuje się Skarżąca nie był decyzją administracyjną. Protokół ten był bowiem jedynie odzwierciedleniem przebiegu czynności administracyjnych podjętych w toku postępowania, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, na podstawie którego była dopiero wydana decyzja administracyjna w postaci aktu własności ziemi. Reasumując, organy poprzez swoje pisemne wyjaśnienia w prawidłowy sposób udzieliły Skarżącej odpowiedzi w sprawie. Z tego powodu skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).