VIII SA/Wa 344/19

WyrokWSA w Warszawie2019-09-19

Skład orzekający: Leszek Kobylski, Justyna Mazur, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo umorzyły postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, mimo zarzutów strony dotyczących nieprawidłowości w zagospodarowaniu działki, w tym sposobu odprowadzania ścieków i zgodności wymiarów szamba z dokumentacją?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że umorzenie postępowania było przedwczesne, ponieważ organy nie przeprowadziły wystarczająco dokładnego postępowania dowodowego. Brak było pełnej dokumentacji projektowej, a protokół kontroli był niepełny. Organy nie zbadały kluczowych kwestii, takich jak szczelność szamba, stosunek zabudowy do powierzchni działki czy zgodność konstrukcji dachu z dokumentacją, co uniemożliwiło weryfikację zarzutów skarżącej i prawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o kontrolę zagospodarowania działki sąsiada, zarzucając m.in. podtapianie jej nieruchomości przez wody opadowe i ścieki z szamba. Organy nadzoru budowlanego (PINB i WINB) umorzyły postępowanie, uznając, że inwestycje są zgodne z prawem. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, brak czynnego udziału w oględzinach oraz przedwczesne umorzenie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz – Nowak, (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2019 r. w Radomiu sprawy ze skargi S. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...]; 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej S. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Stan faktyczno-prawny w przedmiotowej sprawie przedstawia się następująco: Wnioskiem z 18 października 2018 r. S. S. (dalej: wnioskodawczyni, skarżąca, strona), właścicielka działki nr [...], położonej w miejscowości R., gmina K., zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. (dalej: PINB, organ I instancji) o przeprowadzenie kontroli prawidłowości zagospodarowania działki nr [...], położonej w R. [...], stanowiącej własność K. J. (dalej: inwestor). Wnioskodawczyni wnosiła o sprawdzenie: prawidłowości konstrukcji dachowej na budynku mieszkalnym (czy mógł być zamontowany jako dwuspadowy i pod obecnym kątem), orynnowania obiektu, sposobu odprowadzania ścieków i jego zgodność z przepisami prawa budowlanego, posadowienia zjazdu z drogi publicznej na działkę nr [...], stosunku zabudowań do wielkości działki (z uwzględnieniem budynku, podjazdu i instalacji), muru oporowego i ogrodzenia pomiędzy działką inwestora a nieruchomością skarżącej. W ocenie strony sposób zabudowy działki nr [...] przez inwestora powoduje podtapianie jej działki nr [...]. W dniu 16 listopada 2018 r. przeprowadzono czynności kontrolne, w trakcie których inwestor okazał decyzję Starosty R. Nr [...] z [...] lipca 2008 r. znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce nr [...] położonej w miejscowości R., gm. K.. Inwestor okazał także zgłoszenie z 10 listopada 2015 r. dotyczące zamiaru budowy szamba, przyjęte przez organ architektoniczno-budowlany bez sprzeciwu. Okazano również atest higieniczny na zbiornik szamba. Na działce podczas kontroli stwierdzono orynnowany budynek mieszkalny o konstrukcji murowanej o wymiarach 15,30 m x 9,2 m oraz budynek gospodarczy oddalony o około 20 m od granicy z działką należącą do skarżącej. Rury spustowe znajdujące się od strony zachodniej budynku mieszkalnego są wprowadzone do drenażu liniowego i odprowadzane na działkę nr [...]. Nieruchomość inwestora ogrodzona jest płytami betonowymi w części wschodniej, zachodniej i północnej. Od strony południowej działki znajduje się ogrodzenie z elementów stalowych. Ogrodzenie nie przekracza wysokości 2,2 m. Nie stwierdzono na nieruchomości inwestora istnienia muru oporowego. Ukształtowanie terenu naturalne, ze spadkiem w kierunku południowym do drogi gruntowej. Na podstawie powyższych czynności kontrolnych PINB, działając na podstawie art. 105 § 1 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.), po rozpoznaniu sprawy dotyczącej prawidłowości zagospodarowania działki nr [...], położonej w miejscowości R. gmina K., decyzją z [...] marca 2019 r. Nr [...] umorzył postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu decyzji PINB wskazał, że zgodnie z decyzją Wójta Gminy K. o warunkach zabudowy Nr [...] z [...] maja 2008 r., znak: [...] inwestor mógł przeznaczyć pod zabudowę maksimum 10% powierzchni terenu działki, maksymalna wysokość kalenicy wynosi 9,5 m, a nachylenie połaci dachowych nie może przekraczać 45º. Po przeanalizowaniu projektu architektoniczno-budowlanego, na podstawie którego wydane zostało pozwolenie na budowę przedmiotowego obiektu, organ I instancji stwierdził, że wszystkie parametry określone w decyzji o pozwoleniu na budowę oraz decyzji o warunkach zabudowy zostały zachowane. Budynek jest orynnowany, a wody opadowe odprowadzane są na teren własnej działki nr [...]. Dodatkowo od strony zachodniej, celem odprowadzenia wód opadowych na własną działkę, wykonano drenaż liniowy. PINB uznał, że powierzchnia zabudowy, kąt nachylenia dachu oraz wysokość budynku są zgodne z decyzją o warunkach zabudowy. Istniejące na przedmiotowej działce szambo zlokalizowane jest w odległości około 20 m od ogrodzenia z działką skarżącej nr [...] i zostało wybudowane zgodnie z dokonanym 10 listopada 2015 r. zgłoszeniem, w stosunku do którego Starosta R. nie wniósł sprzeciwu. Poza tym posiada stosowny atest higieniczny. PINB ustalił, że wysokość ogrodzenia działki nr [...] nie przekracza 2,20 m, a zatem zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm., dalej: P.b.) na jego budowę nie jest wymagane pozwolenie na budowę, natomiast stosownie do art. 30 ust 1 pkt 3 P.b. - zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust.3 i 4 P.b., budowa ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Ponadto na działce nie stwierdzono istnienia muru oporowego. Dalej PINB ustalił, że zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 11a P.b. pozwolenia na budowę nie wymaga budowa zjazdów z dróg powiatowych i gminnych oraz zatok parkingowych na tych drogach. Stosownie do art. 30 ust 1 pkt 1 P.b. zgłoszenia organowi administracji architektoniczno - budowlanej wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4, budowa, o której mowa wart. 29 ust. 1 pkt 1 lit. b - d, pkt 1a - 2b, 3, 3a, 9, 11, 12,14, 16, 19, 19a, 20b oraz 28. Ponadto, zgodnie z zapisami zawartymi w decyzji o warunkach zabudowy Nr [...] z [...] maja 2008 r. (pkt 2.4) - obsługa w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji, dojazd i dojście do działki przewidziana jest istniejącym wjazdem z drogi zaliczonej do kategorii dróg gminnych. Analizując powyższe zapisy ustawy P.b. organ I instancji stwierdził, że budowa zjazdu z drogi gminnej nie wymagała pozwolenia na budowę ani zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Obiekty i urządzenia budowlane znajdujące się na działce nr [...] zostały wybudowane zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. PINB uznał więc, że brak jest podstaw do wydania decyzji merytorycznej (nakazowej) w przedmiotowej sprawie, dlatego stwierdził bezprzedmiotowość postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła skarżąca, zarzucając organowi I instancji naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj.: a) art. 7 w związku z art. 77 i art. 80 k.p.a. przez brak przeprowadzenia w sposób prawidłowy i kompleksowy postępowania dowodowego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, b) art. 10 k.p.a. przez uniemożliwienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania poprzez odmowę uczestniczenia w oględzinach oraz brak odniesienia się do wniosku strony o doręczenie kopii dokumentów z akt sprawy, c) art. 105 § 1 k.p.a. przez niezasadne i przedwczesne umorzenie postępowania w tej sprawie z uwagi na jego bezprzedmiotowość, d) art. 107 § 3 k.p.a. przez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób Iakoniczny, bez omówienia przesłanek, jakimi kierował się organ I instancji oraz bez wyjaśnienia jej podstawy prawnej. Decyzją z [...] marca 2019 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: [...]WINB, organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 P.b., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w decyzji o warunkach zabudowy Nr [...] z [...] maja 2008 r. ustalono następujące wymagania: - nieprzekraczalna linia zabudowy - 15 m od linii rozgraniczenia drogi, - budynek należy usytuować zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r, poz. 1065, dalej: rozporządzenie w sprawie warunków technicznych), - budynek usytuować równolegle do dłuższych boków działki, - maksymalna wysokość budynku - II kondygnacje, druga w poddaszu użytkowym, - maksymalna wysokość kalenicy – 9,5 m, - maksymalne nachylenie połaci dachowych - 45º, - maksymalna szerokość elewacji frontowej - do 14 m, - max. 10 % powierzchni działki przeznaczyć pod zabudowę, max. 10 % powierzchni na realizację chodników, tarasów, dojazdów, pozostały teren działki zagospodarować jako powierzchnię biologicznie czynną. [...]WINB stwierdził, że jeśli PINB, dysponując w trakcie oględzin dokumentami w postaci decyzji o pozwoleniu na budowę oraz warunkach zabudowy nie stwierdził żadnych nieprawidłowości, to nie miał podstaw do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego z zakresu nadzoru budowlanego. W odniesieniu do zarzutu skarżącej, że nie brała czynnego udziału w oględzinach przeprowadzonych w niniejszej sprawie [...]WINB zauważył, że jakkolwiek skarżąca nie była obecna na terenie kontrolowanej w dniu 16 listopada 2018 r. nieruchomości, co nie wynikało z winy organu czy właściciela nieruchomości, to jednak złożyła wyjaśnienia i podpisała protokół z oględzin. Nadto z akt administracyjnych wynika, że PINB pismem z 29 października 2018 r. skutecznie zawiadomił skarżącą o planowanej kontroli w przedmiotowej sprawie i w żaden sposób nie utrudniał jej dostępu do akt sprawy. W odniesieniu do znajdującego się na działce inwestora szamba, zlokalizowanego w odległości około 20 m od ogrodzenia z działką należącą do strony, na którego zgłoszenie organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu, [...]WINB powołał treść art. 30 ust. 6 P.b. i stwierdził, że istnienie skutecznego zgłoszenia obiektu budowlanego jest swoistym potwierdzeniem jego legalności. Nie można zatem prowadzić postępowania naprawczego w stosunku do obiektu, którego zgodność z prawem potwierdza inny akt administracyjny, bowiem taka sytuacja jest sprzeczna z regułami porządku prawnego, zasadami legalności i praworządności (art. 6 i art. 7 k.p.a.) i kontestuje zaufanie do organów państwa. Organ odwoławczy potwierdził ustalenia PINB co do braku samowoli budowlanej ogrodzenia działki nr [...] oraz braku podstaw do prowadzenia postępowania w stosunku do obiektu, który nie istnieje (muru oporowego). Oceniając legalność zjazdu na działkę nr [...] [...]WINB przeanalizował decyzję Wójta Gminy K. Nr [...] z [...] maja 2008 r. o warunkach zabudowy oraz opis techniczny do projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją Starosty R. Nr [...]. Odnosząc się zarzutów podniesionych w odwołaniu dotyczących naruszenia art. 10 k.p.a. przez nieprzesłanie skarżącej kserokopii dokumentacji zgromadzonej przez PINB w R. w toku postępowania, [...]WINB wskazał, że organ I instancji w zawiadomieniu z 26 listopada 2018 r. o wszczęciu postępowania poinformował strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, czego skarżąca nie uczyniła. Natomiast zgodnie z art. 73 § 2 k.p.a. organy administracji publicznej nie mają obowiązku na żądanie wnioskodawcy kserować, a następnie przesyłać za pośrednictwem poczty kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Nie zgadzając się z decyzją organu odwoławczego skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, stawiając tożsame zarzuty naruszenia przepisów postępowania jak w odwołaniu, a nadto zarzuciła naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez niezasadne założenie, iż w przedmiotowej sprawie należało utrzymać w mocy decyzję organu I instancji, w sytuacji wydania orzeczenia bez przeprowadzenia w sposób kompleksowy postępowania. Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji w całości. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że organy orzekające w tej sprawie w żaden sposób nie odniosły się do jej twierdzeń i zarzutów odnośnie do sposobu zagospodarowania nieruchomości inwestora. Nie oceniono dokumentacji fotograficznej złożonej przez nią do akt sprawy, obrazującej sposób budowy zbiornika na nieczystości. Nie odniesiono się do twierdzeń skarżącej, że instalacja kanalizacyjna na działce sąsiedniej przebudowana została w sposób nieprawidłowy na skutek pozostawienia w gruncie rury (działka strony jest zatapiana). Dodatkowo nie dokonano pomiaru, w jakiej części działka inwestora jest zabudowana (w tym dom, budynek gospodarczy, chodniki, podjazd) i czy proporcje te zostały zachowane względem obowiązujących na tym obszarze przepisów prawa. Skarżąca podniosła, że wprawdzie została powiadomiona o oględzinach, ale kontrolujący udali się bezpośrednio na działkę nr [...] i nie poinformowali jej, czy ma pójść z nimi, czy też sąsiadka zabroniła jej wejścia na posesję. Stąd też oczekiwała na kontrolujących na swojej działce i nie widziała, czy i jak dokonywano wizji, czy mierzono wymagane powierzchnie i wysokości, do jakich dokumentów PINB miał wgląd i czy sprawdzono sposób budowy dachu domu inwestora, jego kąt nachylenia, instalację kanalizacyjną, odprowadzenie wód z działki i orynnowanie. Takie jednostronne postępowanie uniemożliwia stronie odniesienie się do poczynionych ustaleń i sposobu prowadzenia czynności przez organ. W ocenie skarżącej niezasadnie i przedwcześnie przyjęto, jakoby niniejsze postępowanie było bezprzedmiotowe. Wręcz przeciwnie, organ winien przeprowadzić działania mające na celu nakazanie inwestorowi dostosowania zabudowań do przepisów prawa (woda z rynien inwestora zatapia działkę skarżącej). Poza tym uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest lakoniczne, bez omówienia przesłanek jakimi kierował się organ oraz bez wyjaśnienia jej podstawy prawnej. Organ ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że strona wniosła stosowne podanie, przeprowadzono kontrolę i postępowanie okazało się bezprzedmiotowe. Takie twierdzenia nie przekonują skarżącej. Organy bowiem nie wyjaśniły, jakim dowodom dały wiarę, a jakie pominęły. Nie wskazano konkretnych danych pomiarowych i nie odniesiono ich do obowiązujących przepisów prawa oraz dodatkowo nie wyjaśniono stronie przytoczonych norm prawnych, a jedynie je zacytowano. W tej sytuacji sposób sporządzenia zaskarżonej decyzji uznać należy za nieprawidłowy. [...]WINB błędnie przyjął, że ma uprawnienie do bezkrytycznego przyjmowania okoliczności ustalonych w szczególności przez organy administracji architektoniczno- budowlanej. Organ odwoławczy przede wszystkim nie pozyskał stosownej dokumentacji od tych organów, nie zbadał jej i nie odniósł ustaleń tam zawartych do okoliczności tego postępowania. W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując ustalenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, istotnych wad w prowadzonym postępowaniu, przyczyn stwierdzenia nieważności postępowania lub wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 1 – 3 p.p.s.a.). Kontrolując zaskarżoną decyzję według powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Podstawą prawną jej wydania był przepis art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Należy za organem odwoławczym powtórzyć, że bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytorycznie pozytywne czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. W przedmiotowej sprawie organy obu instancji uznały, że dostatecznie wyjaśniły istotne kwestie mające znaczenie dla rozstrzygnięcia co do legalności obiektów znajdujących się na działce inwestora nr [...]. Skoro obiekty i urządzenia zostały wybudowane zgodnie z obowiązującymi przepisami, to organy nadzoru budowlanego nie mają podstaw do podejmowania czynności w ramach ustawowych kompetencji. W ocenie Sądu, po analizie akt administracyjnych, należy zgodzić się ze skarżącą, że umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie jest przedwczesne. Wnioskodawczyni pismem z 18 października 2018 r. zwróciła się do PINB z wnioskiem o sprawdzenie prawidłowości zagospodarowania działki nr [...] z uwagi na przedostawanie się z jej terenu wody na działkę skarżącej. Zadania i kompetencje PINB jako organu nadzoru budowlanego przewidziane w art. 83 ust. 1 P.b. są związane z działalnością inspekcyjno-kontrolną przebiegu procesu budowlanego oraz utrzymania obiektów budowlanych. PINB podczas kontroli na gruncie ustalił, że inwestor zrealizował rozbudowę budynku mieszkalnego, usytuowanego na działce nr [...] w R., gmina K., na podstawie decyzji Starosty R. Nr [...] z [...] lipca 2008 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę. Ponadto stwierdził, że wszystkie parametry określone w pozwoleniu na budowę, jak również w decyzji Wójta Gminy K. Nr [...] z [...] maja 2008 r. o warunkach zabudowy zostały zachowane. Jednak te ustalenia nie mają odzwierciedlenia zarówno w protokole kontroli jak i w uzasadnieniach obu kontrolowanych decyzji. W aktach brak bowiem pełnej dokumentacji projektowej, tj. projektu architektoniczno-budowlanego rozbudowy budynku mieszkalnego, zatwierdzonego ww. decyzją Starosty R., na który organy orzekające powołują się w swoich decyzjach. Tym samym okoliczności przyznane przez organy nie poddają się weryfikacji Sądu w kontekście zarzutów skarżącej, że nie dokonano pomiarów sprawdzających prawidłowość przeznaczenia powierzchni działki inwestora pod zabudowę, z uwzględnieniem budynku mieszkalnego, budynku gospodarczego, chodników i podjazdu. W tym zakresie organ odwoławczy zacytował jedynie fragment decyzji o warunkach zabudowy z [...] maja 2008 r. Z protokołu kontroli nie wynika, aby PINB sprawdził sposób budowy dachu budynku mieszkalnego oraz kąta jego nachylenia. Sąd stwierdza, że protokół kontroli z 16 listopada 2018 r. jest niedokładny i niepełny, bez pobrania wszystkich pomiarów stwierdzonych na gruncie inwestora obiektów. W szczególności brak jest parametrów budynku gospodarczego oraz szamba. Skarżąca w pismach z 20 listopada i 10 grudnia 2018 r. wskazywała na konieczność sprawdzenia wielkości i szczelności szamba. Bezsporne jest w sprawie, że inwestor zgłosił do organu architektoniczno-budowlanego zamiar budowy szamba na działce nr [...], a zgłoszenie zostało przez ten organ przyjęte bez sprzeciwu. Z dokumentu zgłoszenia wynika, że szambo powinno mieć wymiary: 2 m x 2,5 m x 1,5 m, a pojemność 6 m³. Pomimo zarzutów skarżącej co do wielkości i szczelności tego szamba, PINB nie sprawdził tego podczas kontroli legalności zagospodarowania działki inwestora. Brak jest więc jednoznacznych dowodów na wykazanie, czy szambo zostało wykonane zgodnie ze zgłoszeniem, czy też – jak twierdzi skarżąca – jest znacznie mniejsze niż wynika to z dokumentacji budowlanej. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że organy nadzoru budowlanego sprawdzają nie tylko fakt posiadania przez inwestora wymaganego pozwolenia na budowę czy zgłoszenia, ale również czy roboty budowlane zostały wykonane bez odstępstw od norm zawartych w ww. dokumentach. Poza tym organy nadzoru budowlanego są właściwe do wydawania nakazu usunięcia stwierdzonych w użytkowanym obiekcie nieprawidłowości. Z uwagi na braki w czynnościach kontrolnych nie można więc jednoznacznie stwierdzić, że sposób odprowadzania ścieków na działce nr [...] jest prawidłowy, zgodny ze zgłoszeniem oraz przepisami wykonawczymi. Z zaskarżonej decyzji wynika, że [...]WINB dokonał sprawdzenia szamba pod kątem posiadania zgłoszenia oraz jego odległości od działki skarżącej (§ 36 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych). Nie zbadał jednak, czy szczelność kontrolowanego szamba odpowiada przepisowi § 35 ww. rozporządzenia. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że organy w przedmiotowej sprawie naruszyły w sposób istotny przepisy postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 7 k.p.a. organ administracji powinien podjąć wszelki kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; zasada prawdy obiektywnej wytycza bowiem cel postępowania dowodowego. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. natomiast nakazuje organom administracji w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, na podstawie którego dokonać oceny danych okoliczności (art. 80 k.p.a.). Przeprowadzona ocena powinna z kolei znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji administracyjnej, sporządzonej zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. z uwzględnieniem zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę PINB powinien przede wszystkim dołączyć do akt projekt architektoniczno-budowlany, na podstawie którego zostało wydane pozwolenie na rozbudowę budynku mieszkalnego na działce nr [...], a który był przedmiotem analizy organu I instancji. W aktach administracyjnych sprawy widnieje również fotokopia pierwszej strony decyzji o warunkach zabudowy Nr [...] z [...] maja 2008 r., zamiast całego dokumentu, którego punkt 2.4 powołuje PINB w swojej decyzji, oceniając zgodność z zapisami tej decyzji zjazdu z drogi publicznej na działkę nr [...]. PINB powinien ponownie dokonać dokładnych oględzin nieruchomości nr [...] i wymierzyć wszystkie obiekty budowlane znajdujące się na działce, tj. nie tylko budynek mieszkalny (co zostało uczynione podczas oględzin 16 listopada 2018 r.), ale i budynek gospodarczy oraz szambo. Następnie sprawdzić (czego zabrakło do tej pory): czy wymiary szamba są zgodne z dokumentacją budowlaną, czy zbiornik ten jest szczelny i odpowiada § 35 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, czy stosunek zabudowań działki inwestora do jej powierzchni oraz konstrukcja dachu odpowiada ustaleniom zawartym w dokumentacji budowlanej. Po zebraniu całego materiału dowodowego oraz ocenie stanowiska skarżącej i dowodów złożonych przez nią w toku postępowania (dokumentacja fotograficzna załączona do pism z 20 listopada 2018 r. i 10 grudnia 2008 r.), PINB wyda stosowne rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie wraz z uzasadnieniem zgodnym z treścią art. 107 § 3 k.p.a. Sąd zwraca ponadto uwagę, że organy orzekające nie rozpoznały wniosku pełnomocnika skarżącej zawartego w piśmie z 10 grudnia 2018 r. o przesłanie kserokopii dokumentacji zgromadzonej w sprawie, a w szczególności protokołu kontroli z 16 listopada 2018 r., co - w sytuacji bezspornej okoliczności braku obecności skarżącej na kontrolowanej nieruchomości podczas oględzin - mogło stanowić naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. (zasada czynnego udziału stron w każdym stadium postępowania). W tym zakresie obowiązuje uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 października 2018 r., sygn. I OPS 1/18 (publ. ONSAiWSA2019/1/1), z której wynika, że w ramach udostępnienia akt stronie na podstawie art. 73 § 1 k.p.a. mieści się sporządzenie przez organ, w sposób wynikający z jego możliwości technicznych i organizacyjnych, na wniosek strony, kopii dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy. Stąd wnioski [...]WINB zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że organy nie mają obowiązku na żądanie strony kserować, a następnie przesyłać za pośrednictwem poczty kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, nie znajdują oparcia w aktualnym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. również wyrok WSA z 16 kwietnia 2019 r., I SA/Wa 1937/18, publ. Lex nr 2673949, wyrok WSA w Lublinie z 4 kwietnia 2019 r. II SA/Lu 109/19, publ. Lex nr 2676696, wyrok WSA we Wrocławiu z 18 stycznia 2019 r., IV SA/Wr 510/18, publ. Lex nr 2616396, wyrok WSA w Krakowie z 21 grudnia 2018 r., II SA/Kr 1394/18, publ. Lex nr 2611624, wyrok NSA z 19 lutego 2019 r., II FSK 837/17, publ. Lex nr 2634362). Z uwagi na powyższe uchybienia przepisom postępowania organy przedwcześnie orzekły o umorzeniu postępowania w przedmiotowej sprawie, naruszając tym samym art. 105 § 1 k.p.a., a organ odwoławczy dodatkowo również art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Dlatego Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie 2 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., na które składa się część uiszczonego wpisu w kwocie [...] zł, od którego strona nie była zwolniona.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło