VIII SA/Wa 368/14

WyrokWSA w Warszawie2014-09-04

Skład orzekający: Cezary Kosterna, Barbara Mleczko-Jabłońska, Piotr Kraczowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania płatności rolnośrodowiskowych spółce z o.o. z powodu rzekomego sztucznego stworzenia warunków do uzyskania tych płatności, naruszając przy tym zasady postępowania dowodowego i materialnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania przez organy ARiMR. Organy nie wykazały w sposób wyczerpujący i przekonywujący, że skarżąca spółka sztucznie stworzyła warunki do uzyskania płatności. Brak wystarczającego oparcia w materiale dowodowym, nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony oraz dowolne ustalenia faktyczne, w tym oparte jedynie na danych z ZSZiK bez odzwierciedlenia w aktach sprawy, skutkują koniecznością uchylenia decyzji. Organy powinny przeprowadzić wyczerpujące postępowanie dowodowe, uwzględniając wnioski strony, aby wykazać istnienie "sztucznych warunków" zgodnie z art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 2988/95.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na rok 2006. Organy ARiMR odmówiły przyznania płatności, zarzucając spółce sztuczne stworzenie warunków do ich uzyskania w rozumieniu art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 2988/95, poprzez rzekome fikcyjne przenoszenie posiadania gruntów i powiązania osobowe z innymi podmiotami zarządzanymi przez P.M. Spółka zarzuciła organom błędy w ustaleniach faktycznych, dowolną ocenę dowodów oraz nieprzeprowadzenie wnioskowanych dowodów, w tym przesłuchania świadków.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono zwrot kosztów postępowania od Dyrektora ARiMR na rzecz skarżącej spółki.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Cezary Kosterna /sprawozdawca/, Sędziowie sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska, sędzia WSA Piotr Kraczowski, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2014 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowych 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. na rzecz skarżącej [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania P.M. działającego w imieniu K. sp. z o. o. z siedzibą w B. (dalej: "spółka" lub "skarżąca") Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W., (dalej: "Dyrektor ARiMR" lub "organ odwoławczy") utrzymał w całości w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2013 r. Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. (dalej: "Kierownika ARiMR" lub "organ I instancji") w przedmiocie odmowy przyznania ww. spółce płatności rolnośrodowiskowej na 2006 r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem złożonym przez spółkę w dniu [...] grudnia 2005 r., w którym wnioskowała o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na rok 2006. Spółka do płatności rolnośrodowiskowych na rok 2006 zadeklarowała grunty rolne położone na czterdziestu jeden działkach ewidencyjnych w następujących wariantach: S02a01 uprawy rolnicze 9 bez certyfikatu zgodności), S02b01 trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności), P01a01 półnaturalne łąki jednokośne (wykaszanie ręczne) oraz P01b pólnaturalne łąki dwukośne. Decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] Kierownik ARiMR przyznał ww. spółce płatność z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok 2006 w pomniejszonej wysokości. Decyzja powyższa utrzymana została w mocy decyzją Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] maja 2008 r. nr [...]. Na skutek wniesionej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 376/08 orzekł o uchyleniu zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał na uchybienia proceduralne w zakresie postępowania dowodowego. W toku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] organ I instancji orzekł o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej za 2006 r. w pomniejszonej wysokości oraz o umorzeniu postępowania administracyjnego. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 lipca 2011 r., sygn. akt VIII SA/Wa 223/11, orzekł o uchyleniu zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I Instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał uchybienia organów, w tym niewykonanie wcześniejszych zaleceń Sądu. Organ I instancji decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], działając na podstawie art. 105 ust. 1 Kpa, w związku z art. 4 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1320/2006 z dnia 5 września 2006 r. ustanawiającego zasady przejścia do systemu wsparcia rozwoju obszarów wiejskich określonego w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1698/2005 oraz art. 5 ust. 3a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich orzekł o umorzeniu w całości postępowania o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2006. Rozpoznając sprawę na skutek wniesionego przez beneficjenta odwołania, organ odwoławczy decyzją z dnia [...] września 2012 r., nr [...], utrzymał powyższą decyzję w mocy. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 września 2012 r., sygn. akt VIII SA/Wa 69/13, orzekł o uchyleniu zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I Instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał uchybienia organów, w tym niewykonanie wcześniejszych zaleceń Sądu. Po ponownym rozpatrzeniu wniosku o płatności rolnośrodowiskowe organ I instancji decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...], odmówił przyznania wspomnianych płatności ze względu na niespełnienie warunku posiadania zadeklarowanych gruntów rolnych w związku ze stworzeniem przez producenta sztucznych warunków do uzyskania płatności w rozumieniu art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. UE L 312, dalej jako "rozporządzenie Rady nr 2988/95"). P. M., działając w imieniu skarżącej spółki, złożył odwołanie od wspomnianej decyzji. Wnosząc o jej uchylenie zarzucił organowi I instancji brak staranności przy zbieraniu dowodów, ustalaniu stanu faktycznego i popełnienie fundamentalnych błędów w ustaleniach faktycznych, oparcie o źle metodycznie zgromadzone dowody, błędną, arbitralną i dowolną ocenę materiału dowodowego oraz nie przeprowadzenie dowodów żądanych przez stronę. Organ odwoławczy zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. z 2003 r. nr 229 poz. 2273 z późn. zm., dalej określana jako "ustawa PROW") szczegółowe warunki i tryb udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt (określaną dalej jako "płatność rolnośrodowiskowa") określają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych o poprawy dobrostanu zwierząt (Dz. U. z 2004 r., nr 174, poz. 1809) oraz przepisy unijne, w szczególności rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dn. 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej. Organ powołując § 2 cyt. rozporządzenia RM z dnia 20 lipca 2004 r. dot. płatności rolnośrodowiskowych, wskazał, że płatność jest udzielana producentowi rolnemu, który prowadzi działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni co najmniej 1 ha użytków rolnych i zobowiąże się do przestrzegania stosownych wymagań. W tym kontekście organ podniósł, że skarżąca nie była posiadaczem zgłoszonych przez siebie gruntów rolnych w rozumieniu ww. § 2 rozporządzenia RM w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowych, ponieważ grunty te wchodziły w skład gospodarstwa rolnego P.M. i były przez niego zarządzane. W niniejszej sprawie doszło zatem do sztucznego podziału gospodarstwa rolnego w celu obejścia prawa i uzyskania nienależnych uprawnień do płatności. Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. Natomiast stosownie do art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których stwierdzono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Akta niniejszej sprawy wskazują, że w 2006 r. prezesem zarządu spółki był P. M. i to on podejmował decyzje związane z prowadzeniem działalności rolniczej przez spółkę. Akta wskazują również, że spółka zlecała wykonywanie usług rolniczych firmie K. L. S.A., a w kolejnych latach firmie N., której przedstawicielem był również P.M.. Umowy zlecenia podpisywane były przez różnych przedstawicieli stron z oczywistego względu – P. M. nie mógł występować formalnie zarówno jako zleceniodawca, jak i zleceniobiorca, choć faktycznie - tak właśnie było. P. M. występuje jako wspólnik, prezes zarządu, prokurent lub pełnomocnik spółek i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, które zostały zarejestrowane w ewidencji producentów jako odrębne podmioty, ponadto prowadził działalność gospodarczą pod nazwą N. P.M.. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że P. M. został zarejestrowany w ewidencji producentów jako osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne oraz dodatkowo jako wspólnik [...] podmiotów (stan na rok 2012). Z umów spółek cywilnych oraz z odpisów KRS spółek z ograniczoną odpowiedzialnością wynika, że są one powiązane ze sobą osobowo poprzez wymienione wyżej osoby P.M., R. M. oraz D. M.. Przemawia za tym zarówno struktura organizacyjna spółek, w których wymienione osoby mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie spółki albo bezpośrednio, będąc jej wspólnikami bądź pełniąc inne funkcje umożliwiające im prowadzenie spraw spółki, np. prokurenta lub prezesa zarządu, względnie pośrednio, gdzie jako wspólnik występuje inna spółka, której wspólnikami są wymienione osoby. Następnie Dyrektor ARiMR zauważył, że podmioty, o których mowa wyżej, ubiegające się o płatności w 2011 r. w większości podawały jako adres siedziby: ul. K. [...] w B., względnie ul. Ż. [...] w B., będący adresem zamieszkania P. M.. Adresy te były także podawane jako korespondencyjne. Skarżąca spółka podała jeden z wymienionych adresów jako korespondencyjny. Wymienione podmioty nie wykazywały również organizacyjnej odrębności i samodzielności. Poszczególne działki ewidencyjne stanowiące składnik gospodarstwa rolnego były w kolejnych latach deklarowane przez kolejne spółki, które swobodnie przenosiły między sobą posiadanie działek, legitymując to umowami przeniesienia posiadania podpisywanymi na ogół przez P.M.. Powyższe dane znane są organowi z urzędu i wynikają ze Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK), który jest w dyspozycji ARiMR. Powyższe zestawienie w połączeniu z analizą osobową wymienionych podmiotów wskazuje, że w kolejnych latach grunty deklarowane były przez kolejne podmioty, natomiast przenoszenie posiadania poszczególnych działek było fikcyjne. Uprawą działek zajmowali się pracownicy wykonujący polecenia P. M., używający jego sprzętu. W związku z powyższym, przedstawione w toku postępowania dokumenty: protokół zlecenia wykonania usługi, faktury VAT, protokoły z obmiarów produkcji roślinnej i z likwidacji produkcji roślinnej, ewidencje sprzedaży oraz protokół z inspekcji gospodarstwa, z uwagi na opisaną wyżej strukturę własnościową i organizacyjną skarżącej spółki organ odwoławczy uznał za niewiarygodne, nie świadczące o tym, że była ona posiadaczem zadeklarowanych do płatności działek i prowadziła działalność rolniczą. W ocenie organu odwoławczego skarżąca nie prowadzi samodzielnej działalności, ale jest organizacyjnie, technicznie i osobowo powiązana z innymi podmiotami założonymi i prowadzonymi przez P.M.; stanowi to zorganizowane, celowe działanie zmierzające do obejścia regulacji dotyczących modulacji płatności. Grunty zgłoszone do płatności przez spółkę są zarządzane przez P.M. i stanowią część posiadanego przez niego gospodarstwa rolnego. W celu obejścia przepisów dotyczących modulacji płatności dokonał on sztucznego podziału gospodarstwa rolnego, tworząc podmioty faktycznie zarządzane przez niego, a formalnie występujące o płatności jako odrębni rolnicy. Takim podmiotem jest także skarżąca. W tym stanie rzeczy nie sposób uznać, że spółka posiadała grunty rolne w rozumieniu § 2 rozporządzenia PRŚ. Posiadanie w świetle tego rozporządzenia należy rozumieć szerzej, niż tylko poprzez pryzmat art. 336 Kodeksu cywilnego. Płatność przysługuje za rolnicze użytkowanie działek rolnych, nie zaś prawo własności tych działek. W konsekwencji powyższych ustaleń uznać więc należy, że organ I instancji prawidłowo odmówił spółce przyznania płatności ONW w oparciu o § 2 rozporządzenia PRŚ w związku z art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Nr 2988/95. Organ odwoławczy wskazał, że nie uwzględnił wniosków dowodowych skarżącej zawartych w odwołaniu, gdyż nie ma to znaczenia dla ustalenia faktycznego władztwa nad gruntem. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję Dyrektora ARiMR. Wniosła o uchylenie decyzji organów obydwu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła organom brak staranności przy zbieraniu dowodów, ustalaniu stanu faktycznego i popełnienie fundamentalnych błędów w faktycznych ustaleniach w oparciu o źle metodycznie zgromadzone dowody, błędną, arbitralną i dowolną ocenę materiału dowodowego, nie przeprowadzenie dowodów żądanych przez stronę oraz nieuzasadnione zastosowanie art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006. Uzasadniając zarzuty skargi jej autor podkreślił, że wnioski dowodowe o przeprowadzenie dowodów osobowych złożone przez stronę w postępowaniu stanowią realizację prawa strony. Ciężar dowodu, który spoczywa na stronie nie oznacza, iż organ z zasady nie ma obowiązku przeprowadzania na żądanie strony dowodów osobowych. Przesłuchania świadków stanowią usankcjonowany przez prawo środek dowodowy w postępowaniu administracyjnym. Jest oczywiste, że strona ze względu na sam charakter dowodu nie może tego dowodu przeprowadzić bez udziału organu. Wprowadzone w postępowaniach o płatności rolnicze odejście od pełnej realizacji zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 Kpa zwalnia organ jedynie od poszukiwania dowodów z własnej inicjatywy, w tym przeprowadzania dowodów osobowych z inicjatywy organu. Nie zwalnia natomiast z przeprowadzenia dowodów osobowych zawnioskowanych przez stronę. Organ błędnie przyjmuje, iż skoro uprawą działek zajmowali się pracownicy wykonujący polecenia P.M., używający jego sprzętu, to przekazywanie działek miało charakter fikcyjny. Powyższe ustalenie zostało przyjęte bezkrytycznie bez przesłuchania w charakterze świadków, czy odebrania wyjaśnień od tych pracowników. Autor skargi podniósł, że błąd organu jest o tyle brzemienny w skutkach, że prowadzi do nieuprawnionego wniosku organu o braku uznania skarżącej spółki za posiadacza przedmiotowych gruntów. Organ odrzucając dowody z dokumentów, nie przesłuchując świadków - mimo żądań strony uznał, że sprawę wyjaśnił bazując jedynie na swoich niezasadnych przypuszczeniach. Organ odwoławczy nie odnosi się do dowodów z dokumentów złożonych przez stronę w postępowaniu. Taki stan rzeczy nie może zostać zaakceptowany. Strona z decyzji powinna móc wywieść szczegółową wiedzę, o tak istotnych wskazaniach, jak przyczyny nieuwzględnienia dowodu ze względu na domniemaną ich niewiarygodność. W konkluzji skargi strona skarżąca podniosła zarzut wadliwego stosowania prawa materialnego - nie istnieją bowiem w sprawie niniejszej podstawy faktyczne do stosowania art. 5 ust. 3 rozporządzenia Nr 1975/2006. Skarżąca wskazała, że swoiste kuriozum stanowi ustalenie, iż przenoszenie posiadania działek było fikcyjne. Chybione ustalenie faktyczne organ dokonuje bez załączenia do akt sprawy dowodów z umów przekazania, które to znane mu są z urzędu, z postępowań za lata poprzednie i są w jego posiadaniu. Dowody te były podstawą wydania ostatecznych decyzji przyznających płatności za lata poprzednie - ustalenie to nastąpiło bez odbioru wyjaśnień osób uczestniczących w tych czynnościach prawnych, pomimo wyraźnego żądania strony postępowania. Podobnie jak ustalenie, iż to nie spółka skarżąca, ale P.M. był posiadaczem zgłoszonych gruntów. Ustalenie to jest chybione i dowolne. Twierdzenie organu, że grunty zgłoszone do płatności przez skarżącą były zarządzane przez P.M. i stanowiły część posiadanego przez niego gospodarstwa rolnego jest chybione i nie poparte jakimkolwiek dowodem. To bowiem spółka efektywnie i rzeczywiście korzystała z przedmiotowych gruntów, użytkowała rolniczo na własne ryzyko i rachunek zgłoszone działki, decydując poprzez swoje organy, uprawnione osoby komu zlecić prace polowe, kiedy zasiać, zebrać plony, gdzie je sprzedać lub jak je wykorzystać, wreszcie miała również pełną swobodę w podejmowaniu decyzji o jakie konkretne dotacje ze środków unijnych występować. Argumenty, które w ocenie organów miałyby przemawiać za ustaleniem istnienia "sztuczności" nie znajdują jakiegokolwiek oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym. Wnioski wysuwane przez organ oparte są jedynie na "domysłach" i wynikają zapewne z nieznajomości reguł prowadzenia działalności gospodarczej w bardziej rozwiniętych formach i strukturach. Organowi nie wolno formułować dowolnie tez, które są ewidentnie kłamliwe w zestawieniu ze stanem faktycznym. Skarżąca powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z dnia 12 września 2013 r., sygn. C - 434/12 wskazała, że dla zastosowania normy art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 konieczne jest kumulatywne zaistnienie dwóch okoliczności, które organ winien wykazać. Po pierwsze, zaistnienie ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w stosownych uregulowaniach cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty, a po drugie, wystąpienie subiektywnego elementu w postaci woli uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań Unii poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek (punkty 29 - 31 ww. wyroku TSUE). Co do elementu obiektywnego przez cele realizowane przez te uregulowania należy rozumieć odpowiednie zapisy określone w rozporządzeniu nr 1698/2005. Samo twierdzenie organu, iż beneficjent miał zamiar obejść ograniczenia określone w ustawodawstwie krajowym nie pozwala sama w sobie wykluczyć, że działalność wnioskodawcy przyczyni się do osiągnięcia celów zamierzonych przez rozporządzenie nr 1698/2005 (punkty 32 - 38 ww. wyroku ETS). Stwierdzenie zaistnienia subiektywnego elementu wymaga obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia EFRROW ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. Organ musi udowodnić wyłączny zamiar strony, ustalić tym samym jej wolę (punkty 41 - 43 ww. wyroku TSUE). Skarżąca wskazała, że w sprawie niniejszej działalność wnioskodawcy, co w ogóle pominęły organy, przyczynia się do osiągnięcia celów zamierzonych przez rozporządzenie nr 1698/2005 i nie jest sprzeczna z żadnym z celów wsparcia zakreślonym przez prawodawcę. Powyższe stwierdzenie jest kluczowe o tyle, iż wyklucza zastosowanie omawianego art. 5 ust. 3 rozporządzenia Rady Nr 1975/2006 i skutkuje koniecznością uchylenia skarżonych decyzji. Uzasadniając niekonstytucyjność stosowania ww. przepisu skarżąca zauważyła, że zwroty zawarte w przepisach unijnych w rodzaju: "działania skierowane na pozyskiwanie korzyści", "sprzeczny z odpowiednimi celami", "sztuczne stworzenia warunków", "sprzeczne z celami systemu wsparcia" zdecydowanie nie pozwalają na przyjęcie, że "ich interpretacja orzecznicza będzie rzeczywiście jednolita i ścisła" oraz, że "z ich brzmienia nie będzie można wyprowadzić uprawnienia prawotwórczego organów stosujących". Organy uznały, że skoro dokonywane były zmiany we władaniu gruntów, to a priori ich celem było ominięcie prawa, bez próby zbadania rzeczywistego celu tych zmian. Świadczy o tym również bezpodstawne nieuwzględnienie przez organy wniosków dowodowych składanych przez skarżącą jako stronę postępowania. Praktyka stosowania tak nieprecyzyjnych i niejednoznacznych przepisów świadczy, iż w rzeczywistości tworzą one jedynie szkielet instytucji prawnej, której treść w istotnym stopniu zostaje ukształtowana dopiero w praktyce (vide również rozważania Trybunału Konstytucyjnego w wyroku SK 18/09 z dnia 18 lipca 2013 r.). Z powyższych przyczyn wskazane przepisy, a szczególnie sposób ich stosowania przez organy w sprawie, nie spełniają wymagań wzorca wywodzonego z art. 2 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasową argumentację i wystąpił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. Nr 270; dalej: "p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Organy w rozpoznawanej sprawie po raz kolejny odmawiają skarżącej przyznania płatności rolnośrodowiskowych za 2006 r., aktualnie jako podstawę odmowy wskazując niespełnienie warunku posiadania gruntów rolnych w związku ze stworzeniem przez producenta sztucznych warunków do uzyskania płatności w rozumieniu art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 2988/95. Zgodnie z ww. przepisem, nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Organ odwoławczy wskazał również na treść art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006, zgodnie z którym: nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których stwierdzono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Wobec treści zarzutów należy określić w pierwszej kolejności ramy prawne zagadnień, na których tle powstał spór, to jest: kwestię rozumienia posiadania i kwestię wykładni przepisów art. 4 ust. 3 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot europejskich (Dz. Urz. WE L 312/1 z 23.12.1995 r.). Przepisy o płatnościach, zarówno tych bezpośrednich, jak i przedmiotowych rolnośrodowiskowych sprawie płatności ONW, nie zawierają definicji posiadania. Dlatego też należy posiłkować się rozumieniem tego pojęcia na gruncie przepisów prawa cywilnego (w szczególności art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121), przy zastrzeżeniu, że posiadanie w ujęciu cywilistycznym nie stanowi wystarczającej przesłanki do ubiegania się o płatności obszarowe. Pojęcie to należy bowiem interpretować w drodze wykładni celowościowej, z uwzględnieniem krajowych i wspólnotowych przepisów dotyczących płatności do gruntów i rozumieć je jako faktyczne użytkowanie gruntów rolnych. Tak rozumiane posiadanie ściśle wiąże się z produkcją rolną, czyli obligatoryjnie z rzeczywistym korzystaniem z rzeczy (gruntów rolnych, gospodarstwa rolnego). Za takim rozumieniem tego pojęcia, przemawia także fakt, że celem płatności (dopłat) jest dofinansowanie do produkcji rolnej, pomoc rolnikom, którzy rzeczywiście użytkują będące w ich posiadaniu grunty rolne, a nie tylko są formalnymi posiadaczami gruntów, co do których wnioskują o dopłaty. Skoro ustawodawca wiąże przyznanie płatności bezpośrednich z utrzymaniem gruntów w dobrej kulturze, to nie sposób tego wymogu oddzielić od ich posiadania polegającego na faktycznym władaniu. Płatności mogą być przyznane zatem tym rolnikom, którzy samodzielnie decydują o rodzaju upraw, o dokonaniu zabiegów agrotechnicznych, zbieraniu plonów, a przy tym utrzymują grunty zgodnie z normami dobrej kultury rolnej przez określony czas. Oceniając posiadanie przez pryzmat faktycznego użytkowania należy mieć przy tym na uwadze różny charakter użytkowania różnych gruntów. Niewątpliwie inny jest zakres, intensywność użytkowania, typowych gruntów rolnych przeznaczonych pod uprawy zbożowe, warzywne czy owocowe, co wymaga wielu zabiegów agrotechnicznych o znacznej intensywności, związane jest z osiąganiem znacznych przychodów z jednostki powierzchniowej, a inna intensywność wykorzystywania łąk, zwłaszcza gdy nie jest na nich prowadzony wypas zwierząt, co przecież nie jest warunkiem ich użytkowania. Mając to na uwadze należy oceniać, czy dany podmiot faktycznie jest posiadaczem gruntów. Posiadanie występuje przy równoczesnym istnieniu faktycznego elementu władania rzeczą (corpus possessionis) oraz psychicznego elementu (animus rem sibi habendi) rozumianego jako zamiar władania rzeczą dla siebie. Władztwo faktyczne musi być stanem trwającym przez przynajmniej określony czas (tu: czas adekwatny do sposobu użytkowania, z którym wiąże się prawo do uzyskania płatności), i polegać na możności korzystania z rzeczy. Z kolei zamiar władania rzeczą dla siebie manifestuje się w obiektywnych działaniach podejmowanych przez posiadacza. W przypadku gruntów rolnych zatem, posiadaczem jest ten kto samodzielnie decydują o rodzaju upraw, o dokonaniu zabiegów agrotechnicznych, zbieraniu plonów, a przy tym utrzymują grunty zgodnie z normami dobrej kultury rolnej przez określony czas. Psychiczny element posiadania jest więc bardzo istotny. W sposób prosty można odnosić ten element psychiczny do posiadania wykonywanego przez osoby fizyczne, bo przecież w ścisłym tego słowa rozumieniu nie można doszukiwać się motywacji psychicznych u osób prawnych czy jednostek organizacyjnych takich jak spółki cywilne. Podmioty takie działają przez swoich reprezentantów, i to świadomość wola tych reprezentantów musi być oceniana w kontekście istnienia zamiaru władania rzeczą dla siebie (animus rem sibi habendi). Dla określenia stanu woli reprezentantów jednostki organizacyjnej czy osoby prawnej konieczne jest więc ustalenie, czy wykonują oni posiadanie dla tej jednostki, czy też dla siebie lub dla innych jednostek. Nie jest przy tym możliwe określenie tego tylko na podstawie obiektywnych okoliczności, bez oceny subiektywnych zamiarów istniejących po stronie osób podejmujących działania w imieniu reprezentowanego podmiotu. Przy czym ocena subiektywnych zamiarów nie musi się ograniczać tylko do deklaracji tych reprezentantów, ale również może brać pod uwagę rzeczywiste, obiektywne przejawy czy efekty ich działań. Niezbędna jest przy tym ocena wiarygodności deklaracji co do zamiarów reprezentantów w konfrontacji z obiektywnymi okolicznościami. Wykazanie po stronie występującego o płatności beneficjenta braku posiadania gruntu, do którego dopłaty mają być dokonane, stanowi wystarczającą przesłankę do odmowy płatności. Dopiero, gdy nie można wykluczyć posiadania, należy przejść do oceny, czy nie zachodzą inne przesłanki odmowy płatności, takie jak sztuczne tworzenie warunków do przyznania płatności, To tworzenie sztucznych warunków nie jest prawnie zdefiniowane. Próba interpretacji tego przepisu była podjęta przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w wyroku z 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor na Dyrżawen fond 'Zemedelie' - Razplasztatelna agencja (publ: www.eur-lex.europa.eu) . W wyroku tym Trybunał orzekł, że: 1) Artykuł 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich należy interpretować w ten sposób, że przesłanki stosowania tego przepisu wymagają istnienia elementu obiektywnego i elementu subiektywnego. W ramach pierwszego z tych elementów do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). W ramach drugiego elementu do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z sytemu wsparcia EFRROW ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więzi prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami. 2) Artykuł 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 należy interpretować w ten sposób, iż stoi on na przeszkodzie temu, by wniosek o płatność z systemu wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) został oddalony jedynie na tej podstawie, że projekt inwestycyjny, ubiegający się o skorzystanie z pomocy w ramach tego systemu, nie wykazuje niezależności funkcjonalnej lub że istnieje więź prawna między ubiegającymi się o taką pomoc, jednak przy braku uwzględnienia innych elementów obiektywnych rozpatrywanego przypadku. Pogląd wyrażony w tym wyroku Sąd w składzie rozpoznającym te sprawę w pełni akceptuje i uważa, że ma on do realiów tej sprawy zastosowanie jako zdefiniowanie sztucznych warunków. Przy czym w polskich realiach prawnych obowiązki nałożone tym wyrokiem na sąd krajowy należy przenieść również na organy krajowe podejmujące decyzję o płatnościach, a ich wykonanie będzie podlegać kontroli sądowoadministracyjnej. W ocenie Sądu, organy ARiMR dopuściły się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia ich decyzji. Aby bowiem prawidłowo zastosować wobec skarżącej ww. przepis organy winny w bardzo staranny, wyczerpujący i przekonywujący, nie pozostawiający żadnych wątpliwości sposób wykazać, że w jej przypadku miało miejsce sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności. Powyższego zabrakło jednak w czynnościach organu podejmowanych w niniejszej sprawie. Argumenty podnoszone przez organy obu instancji, które ich zdaniem przemawiają za ustaleniem istnienia stworzenia przez skarżącą sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia nie znajdują wystarczającego oparcia w materiale dowodowym przedstawionym Sądowi. Zauważyć przede wszystkim należy, że jedyne źródło ustaleń organów to dane i informacje zawarte w Zintegrowanym Systemie Zarządzania i Kontroli (ZSZiK). Organy powołują się na dane, które są im znane niejako z urzędu, poprzez możliwość skorzystania z ww. systemu informatycznego. Zdaniem Sądu, fakt, że jak podnoszą organy system ten jest prawnie zatwierdzony, dopuszczalny i konieczny, nie oznacza jeszcze, że organy wydając swoje decyzje mogą jedynie poprzestać na danych jakie znajdują się w przedmiotowym systemie, nie rozpatrując innego materiału dowodowego niezbędnego do rozstrzygnięcia sprawy. Aby organy mogły powoływać się na dane z ZSZiK, winny one jednak znaleźć przede wszystkim stosowne odzwierciedlenie w aktach kontrolowanej przez Sąd sprawy administracyjnej. Innymi słowy, każde ustalenie organu wynikające z przedmiotowego systemu winno wynikać z dokumentów, które znajdują się w tych aktach. Dopiero bowiem wówczas twierdzenia organów nie będą gołosłowne, a ich decyzje można uznać będzie za przekonywujące zgodnie z art. 11 Kpa (zasada przekonywania) i art. 107 § 3 Kpa (uzasadnienie decyzji). Jeśli zaś w aktach administracyjnych sprawy brak jest takich dokumentów - to ustalenia organów należy uznać za dowolne i arbitralne, a więc naruszające art. 80 Kpa, tj. swobodną ocenę dowodów. Należy też zauważyć, że ustalenia organów dotyczą w istotnej mierze okresu późniejszego, niż przedmiotowy dla sprawy rok 2006. Zasada przekonywania, o której mowa w art. 11 Kpa nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Powołana wyżej zasada obowiązuje zarówno w postępowaniu przed organem pierwszej, jak i drugiej instancji, którego obowiązkiem jest nie tylko kontrola kwestionowanego aktu, ale również ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Powyższe jest o tyle istotne w niniejszej sprawie, że skarżąca w toku postępowania zarówno przed organami administracji, jak i w postępowaniu przed Sądem, zarzuca szereg błędnych ustaleń faktycznych organów, co w świetle przekazanego przez organ odwoławczy materiału dowodowego jest dla Sądu w zasadzie niemożliwe do zweryfikowania na podstawie akt administracyjnych niniejszej sprawy. Organy nie odnoszą się do szeregu ww. zarzutów, co dodatkowo utrudnia tę weryfikację. Tym samym stwierdzić należy, że organy obu instancji nie przeprowadziły szczegółowego postępowania mającego na celu udowodnienie, iż rzeczywiście skarżąca spółka stworzyła sztuczne warunki o których mowa w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 2988/95 do otrzymania płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. Z ustępu 2 art. 21 ww. ustawy wynika, że w postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy, organ przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kpa nie stosuje się. Z kolei ust. 3 art. 21 ww. ustawy stanowi, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o których mowa w ust. 2 są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy, zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Nie można zgodzić się z argumentacją organów ARiMR, opartą na art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, że w sprawie w której zarzuca się podmiotowi wnioskującemu o przyznanie płatności, ciężar dowodu dotyczący wykazania, że nie miało miejsce stworzenie przez niego sztucznych warunków o jakich mowa w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) Nr 2988/95 spoczywa tylko właśnie na tym podmiocie. Zdaniem Sądu, to organy ARiMR winny udowodnić, że zamiarem danego podmiotu jest stworzenie "sztucznych warunków". To na organach, jako tych które chcą wywieść odpowiednie skutki prawne powstałe wskutek takiej sytuacji ciąży obowiązek poszukiwania dowodów. Ustalenia takie winny zaś w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wynikać ze zgromadzonego, a następnie rozpatrzonego przez organy materiału dowodowego, jaki stanowi podstawę rozstrzygnięcia. W przeciwnym wypadku, ustalenia organów należy uznać za niekompletne i niewystarczające do wykazania stworzenia przez dany podmiot tzw. "sztucznych warunków" w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia, tj. otrzymania płatności. Organy nie mogą też, tak jak uczyniły to w niniejszej sprawie, z jednej strony przerzucać ciężar dowodu na skarżącą jako stronę postępowania, a z drugiej strony kwestionować potrzebę przeprowadzenia wnioskowanych przez nią dowodów, czy wręcz stwierdzając, że nie mają one znaczenia dla sprawy i służą jedynie przewleczeniu postępowania. Zauważyć należy, co wydaje się istotnym w niniejszej sprawie, że dotyczy ona płatności rolnośrodowiskowych za 2006 r., o które ubiega się osoba prawna, podmiot prawa handlowego - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Słusznie zauważa skarżąca, że w polskim systemie prawnym obowiązuje zasada odrębności podmiotów posiadających osobowość prawną, a tym samym przy badaniu stworzenia przez dany podmiot, w tym przypadku spółki z o.o., "sztucznych warunków", o których mowa w art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Nr 2988/95, organy winny szczegółowo zbadać kwestie kapitałowe i osobowe wnioskującego podmiotu, czego jednak nie uczyniły w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, organy winny wyjaśnić, czy skarżąca prowadziła w 2006 r. samodzielnie działalność rolniczą i mogła być uznana za rolnika w rozumieniu § 2 rozporządzenia PRŚ. W tym zakresie organy również nie poczyniły jednak wystarczających ustaleń, a tym samym nie stały na straży praworządności i nie rozpatrzyły w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego, czym uchybiły art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Zdaniem organów akta niniejszej sprawy wskazują, że prezesem spółki w 2006 r. był P. M., który to podejmował decyzje związane z prowadzeniem działalności przez spółkę. Skoro więc P.M. faktycznie zarządzał i posiadał zgłoszone przez spółkę we wniosku grunty, to w ocenie organów nie prowadziła ona w 2006 r. samodzielnie gospodarstwa rolnego oraz nie mogła być uznana za posiadacza zgłoszonych we wniosku za ww. rok gruntów. Okoliczność ta jest jednak o tyle dyskusyjna, że wbrew twierdzeniu organu wcale nie wynika ona z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych niniejszej sprawy. Dlatego też w ocenie Sądu, organy nie mogły poprzestać w tym zakresie na danych wynikających z ZSZiK, czy systemów ewidencji producentów, a winny wykorzystać dane które znajdują się w KRS. Podobnie sytuacja wygląda w przypadku rachunku bankowego spółki. Organy wskazują, że rachunek ten – należący do P. M. i jego syna D.M. jest tożsamy dla [...] z [...] spółek funkcjonujących w dacie wydania zaskarżonych decyzji. Niemniej jednak, pomijając już fakt, że powyższe dane znane są organom z urzędu i wynikają jedynie z ZSZiK, zauważyć należy, że nie potwierdzają one, iż również w 2006 r., spółka miała ten sam numer rachunku bankowego. Tak więc, w roku za który spółka ubiega się o płatności, mogła mieć ona zupełnie inny numer rachunku bankowego, który to mógł nie należeć do P. M.. Organy nie wyjaśniły jednak tej istotnej zdaniem Sądu dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kwestii. Za dowolne, jako nieznajdujące stosownego odzwierciedlenia w aktach administracyjnych niniejszej sprawy należy uznać stwierdzenia organów dotyczące tego, że przenoszenie posiadania gruntów zgłoszonych przez skarżącą we wniosku o przyznanie płatności było fikcyjne, bowiem grunty te były deklarowane również przez inne podmioty. Organy dokonują powyższego stwierdzenia, jak słusznie wskazuje zresztą skarżąca - bez załączenia dowodów z umów przekazania przedmiotowych gruntów. Podnoszą przy tym jedynie, że powyższe jest im znane z urzędu, z postępowań za lata poprzednie. Organy nie wyjaśniły również w przekonywujący sposób dlaczego za niewiarygodne uznały przedstawione przez skarżącą w toku postępowania dokumenty mające przemawiać za prowadzeniem przez nią samodzielnej działalności rolniczej. Okoliczność, że spółka prawa handlowego zlecała wykonywanie usług rolniczych innej firmie, której przedstawicielem był P. M. nie jest wystarczająca do uznania, że skarżąca nie prowadzi samodzielnie działalności rolniczej. Organy winny w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wyjaśnić, czy spółka efektywnie i rzeczywiście korzystała z gruntów, za użytkowanie których wnioskowała o przyznanie płatności. W tym celu, jak słusznie wskazuje skarżąca, winny ustalić, czy spółka użytkowała rolniczo wskazane przez siebie działki na własne ryzyko i rachunek, decydując poprzez swoje organy lub uprawnione osoby komu np. zlecić prace polowe, kiedy zasiać, zebrać plony, gdzie je sprzedać lub jak je wykorzystać, nadto czy miała ona również pełną swobodę w podejmowaniu decyzji o jakie konkretne dotacje ze środków unijnych występować. Powyższe było zresztą przedmiotem wytycznych Sądu w wyrokach rozpoznających skargi skarżącej spółki dot. płatności za 2007 r. wydanych w 2011 r. i w 2013 r. W celu ustalenia prowadzenia samodzielnie działalności rolniczej organy winny również wyjaśnić, czy skarżąca, rzeczywiście składała sprawozdania finansowe, które mogłyby to potwierdzić. W związku powyższym, w ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, również za dowolne, a co najmniej za przedwczesne należy uznać stwierdzenie organów, że skarżąca nie prowadzi samodzielnej działalności, ale jest organizacyjnie, technicznie i osobowo powiązana z innymi podmiotami założonymi i prowadzonymi przez P.M. co stanowi zorganizowane, celowe działanie zmierzające do obejścia regulacji dotyczących modulacji płatności. W ocenie Sądu, w sprawie, w której organy chcą wykazać stworzenie "sztucznych warunków", o których mowa art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Nr 2988/95 winny zgodnie z art. 75 Kpa dopuścić wszelkie możliwe dowody, które mogą przyczynić się do jej wyjaśnienia. Tym samym organ winien uwzględnić wnioski dowodowe składane przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego, w tym wniosek o przesłuchanie świadków na okoliczność posiadania przez spółkę oraz prowadzenia przez nią gospodarstwa rolnego na jej odrębny rachunek, rzecz i ryzyko. Za przedwczesne w sytuacji stwierdzenia uchybień procesowych organów uznać więc należy odnoszenie się przez Sąd do naruszeń dotyczących przepisów prawa materialnego. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji, mając na względzie art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, stojąc na straży praworządności, winien dokonać ustaleń po wyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego w sprawie, a następnie wyjaśnić istotne, wskazane wyżej kwestie w prawidłowo sporządzonym, zgodnie z art. 11, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa uzasadnieniu. Ustalenia organu winny zaś znaleźć odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy, tak aby Sąd miał możliwość dokonania ich weryfikacji. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W punkcie drugim wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 u.p.p.s.a. w związku § 18 ust. 1 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 Nr 461), gdyż strona skarżąca była reprezentowana przed Sądem przez adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło