VIII SA/Wa 372/25
PostanowienieWSA w Warszawie2025-10-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony postępowania sądowoadministracyjnego, której przedmiotem jest ustalenie odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze, postępowanie powinno zostać umorzone, czy zawieszone?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie ustalenia odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze podlega umorzeniu z uwagi na śmierć strony. Jest to spowodowane osobistym charakterem sprawy, która dotyczy praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, a w szczególności jego sytuacji życiowej i zdrowotnej oraz związanego z tym obowiązku odpłatności, który wygasa wraz ze śmiercią. Brak jest również osób trzecich, które mogłyby dalej popierać skargę z uwagi na ich interes prawny.Stan faktyczny
Skarżący B. F. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie ustalenia odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze. W trakcie postępowania sądowego ustalono, że skarżący zmarł. Urząd Stanu Cywilnego potwierdził zgon skarżącego. Skarżący był kawalerem i prowadził jednoosobowe gospodarstwo domowe.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak po rozpoznaniu w dniu 20 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi B. F. - doradcy tymczasowego S. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 31 marca 2025 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze postanawia: umorzyć postępowanie sądowe.
Pismem z 24 kwietnia 2025 r. B. F. - doradca tymczasowy S. N. (dalej: skarżący), wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 31 marca 2025 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego okazało się, że skarżący zmarł 31 lipca 2025 r. (informacja z Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]). Na wezwanie Sądu Urząd Stanu Cywilnego w [...] w piśmie z 1 września 2025 r. nadesłał odpis skrócony aktu zgonu nr [...], potwierdzający zgon skarżącego, jaki miał miejsce 31 lipca 2025 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Postępowanie sądowoadministracyjne podlegało umorzeniu z uwagi na śmierć skarżącego.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw
i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Z kolei § 2 ww. przepisu wskazuje, że postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Należy w pierwszej kolejności zwrócić uwagę na fakt, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym śmierć strony skarżącej może wywoływać dwa skutki: pierwszy – śmierć może prowadzić do umorzenia tego postępowania (art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) albo drugi – śmierć może prowadzić do jego zawieszenia (art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Skutki te nie zachodzą w sposób dowolny, tylko ich zaistnienie jest uzależnione od charakteru sprawy sądowoadministracyjnej. Innymi słowy, w zależności od tego, czy sprawa ma charakter osobisty, czy też rzeczowy, śmierć skarżącego będzie wywoływać skutek odpowiednio umorzenia postępowania albo zawieszenia postępowania.
Istotą niniejszej sprawy jest decyzja, w której uregulowano ponoszoną przez skarżącego odpłatność z tytułu realizowanych na jego rzecz specjalistycznych usług opiekuńczych w ramach systemu pomocy społecznej. Skarżący był beneficjentem takich usług, jednakże wiązało się to z obowiązkiem ponoszenia odpłatności.
W związku z tym, w ocenie Sądu, przedmiotowa sprawa ma charakter osobisty. Wiąże się bowiem z sytuacją prawną osoby fizycznej, która dotyka jej osobistej sfery życia. Skarżący uzyskał świadczenia osobiste w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych z powodu sytuacji zdrowotnej i życiowej, w jakiej się znalazł. Jednak
z tymi usługami zintegrowany był obowiązek odpłatności. Z uwagi na śmierć skarżącego usługi te wygasają, a w konsekwencji również obowiązek odpłatności (por. postanowienie NSA z 14 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 286/07, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ponadto z akt sprawy wynika, że skarżący był kawalerem i prowadził jednoosobowe gospodarstwo domowe. Nie ma zatem osób, które w myśl art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a. mogłyby dalej popierać skargę z uwagi na ich interes prawny.
Mając na uwadze okoliczność, że przepis art. 161 § 1 p.p.s.a. zawiera normę
o charakterze imperatywnym, Sąd jest nią związany wobec potwierdzenia faktu śmierci strony postępowania sądowego. Dlatego też, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 w związku z art. 161 § 2 p.p.s.a., Sąd umorzył postępowanie sądowoadministracyjne,
o czym orzeczono w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło