VIII SA/Wa 374/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kobylski po ponownym rozpoznaniu w dniu 28 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi M. S. na czynności Starosty Powiatowego w [...] w przedmiocie obciążenie opłatami za czynności geodezyjne i kartograficzne postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej M. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Pismem z dnia 21 lipca 2016 r. M. S. (dalej: "skarżąca") reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika (radcę prawnego) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: "Sąd") na czynność Starosty Powiatu [...] (dalej: "organ") w przedmiocie obciążenia opłatami za czynności geodezyjne i kartograficzne. Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 732/16 Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonych czynności Starosty Powiatowego w [...]. Od powyższego wyroku organ wniósł skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 26 lutego 2019 r., sygn. akt I OSK 803/17 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok tut. Sądu z dnia 29 grudnia 2016 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia ustawodawca rozumie sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (§ 2). Zaznaczyć należy, że w dacie złożenia skargi do Sądu, zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a. (zmienionym z dniem 15 sierpnia 2015 r. ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2015 r., poz. 658), skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4 a p.p.s.a. można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu czynności – do usunięcia naruszenia prawa. Sąd po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Wskazać należy, że art. 52 § 3 p.p.s.a., określając zasady dopuszczalności skargi na czynności z zakresu administracji, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a, wymienia dwa warunki jej dopuszczalności tj. skarga może zostać przyjęta przez sąd do merytorycznego rozpoznania, o ile wyczerpany zostanie tok instancji, a więc skarżący wezwie organ, który dokonał czynności do usunięcia naruszenia prawa, a wezwanie to skieruje do organu w określonym w ustawie terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu czynności. Warunki te muszą zostać spełnione łącznie, zaś niespełnienie któregokolwiek z nich czyni skargę niedopuszczalną. Jak wynika z akt sprawy zaskarżone czynności zostały podjęte w styczniu 2014 r., wówczas organ ustalił i pobrał opłaty ustalone w fakturach. Natomiast wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, zostało przez skarżącą skierowane do organu dopiero dnia 18 maja 2016 r. zatem po upływie terminu określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a. Należy stwierdzić ponadto, że kryterium braku winy, jako przesłanka rozpoznania sprawy przez sąd, mimo uchybienia terminu, o czym stanowi art. 52 § 3 p.p.s.a. wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zatem o braku winy można mówić w sytuacji, gdy skonfrontowanie danej przeszkody z obiektywnymi miernikami staranności doprowadzi do wniosku, że zobowiązany do dokonania określonej czynności postępowania nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu do jej dokonania nawet przy użyciu największego, możliwego w danych warunkach, wysiłku. Innymi słowy, jeżeli przy dochowaniu należytej staranności możliwe było dokonanie czynności w wyznaczonym terminie, to zaniechanie stosownych działań, dzięki którym termin mógłby być zachowany, świadczy o niemożności stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. Trzeba podkreślić, że skarżąca, poza kwestionowaniem czynności organu, nie przedstawia żadnych innych argumentów na okoliczność braku zawinienia w uchybieniu terminu do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Skierowanie do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa po upływie prawie 2,5 roku od podjęcia przez organ kwestionowanych czynności stanowi okoliczność, która nie przemawia na korzyść skarżącej i nie uzasadnia braku winy. W ocenie Sądu, z treści art. 52 § 3 p.p.s.a. wywieść należy, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa dokonane po upływie terminu określonego jest bezskuteczne. Wykładnia językowa tego przepisu wskazuje wyraźnie, że 14-dniowy termin do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa stanowi element konieczny "skuteczności" takiego wezwania. Przy czym skuteczne wezwanie oznacza wezwanie wniesione zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a., a więc wyczerpujące drogę administracyjną poprzedzającą wniesienie skargi sądowo-administracyjnej. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa złożone po upływie ustawowego 14-dniowego terminu, a więc wezwanie bezskuteczne, wyłącza możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego czynności, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W konkluzji Sąd stwierdza, że skarga jest niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi orzeczono zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (jak w punkcie 2 postanowienia).