VIII SA/Wa 385/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Dominika Jeromin, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi J. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia 13 marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie utraty prawa do stypendium oddala skargę. Przedmiotem skargi J. P. (dalej: strona, skarżący) jest decyzja Wojewody [...] (dalej: Wojewoda, organ II instancji, organ odwoławczy) z 13 marca 2025 r. Nr [...] wydana po rozpatrzeniu odwołania skarżącego od decyzji Starosty Z. (dalej: organ I instancji, Starosta) z 3 grudnia 2024 r. nr [...] mocą której orzeczono o utracie przez skarżącego prawa do stypendium z dniem 1 marca 2024 r.. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Decyzją nr [...] z 29 marca 2023 r. organ I instancji orzekł o uznaniu skarżącego z dniem 29 marca 2023 r. za osobę bezrobotną oraz odmowie przyznania prawa do zasiłku. W związku z podjęciem przez skarżącego stażu w P. P. SP. z o.o. od 21 lutego 2024 r. Starosta decyzją nr [...] z 21 lutego 2024 r. orzekł o przyznaniu skarżącemu prawa do stypendium w wysokości 1790,30 zł brutto w okresie odbywania stażu, od dnia 21 lutego 2024 r. W dniu 30 sierpnia 2024 r. Powiatowy Urząd Pracy w Z. wygenerował Raport ZUS-U2, z którego wynikało, że skarżący od 1 marca 2024 r. do 31 marca 2024 r. podlegał ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług. W dniu 3 września 2024 r. do Urzędu Pracy wpłynęła m.in. umowa zawarta 28 lutego 2023 r. pomiędzy I. S. T. sp. z o.o. (dalej: spółka, płatnik), a skarżącym. Organ I instancji decyzją nr [...] z 10 września 2024 r. orzekł o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 28 lutego 2024 r. oraz decyzją nr [...] z 10 września 2024 r. orzekł o utracie przez skarżącego prawa do stypendium z dniem 28 lutego 2024 r Od powyższych decyzji Starosty skarżący złożył odwołania, po rozpatrzeniu których Wojewoda decyzją nr [...] z 21 października 2024 r. uchylił decyzję nr [...] z 10 września 2024 r. orzekającą o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 28 lutego 2024 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia oraz decyzją nr [...] z 21 października 2024 r. uchylił decyzję nr [...] z 10 września 2024 r. orzekającą o utracie przez skarżącego prawa do stypendium z dniem 28 lutego 2024 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po przeprowadzonym ponownie postępowaniu wyjaśniającym Starosta decyzją nr [...] z 3 grudnia 2024 r. orzekł o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 marca 2024 r. W związku z orzeczeniem o utracie statusu osoby bezrobotnej przez skarżącego z powodu podjęcia innej pracy zarobkowej z dniem 1 marca 2024 r., Starosta wspomnianą na wstępie, decyzją nr [...] z 3 grudnia.2024 r. orzekł na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b i art. 56 ust. 6 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 475 ze zm., dalej: ustawa o promocji zatrudnienia) oraz art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.) o utracie przez skarżącego prawa do stypendium z dniem 1 marca 2024 r. Od decyzji organu I instancji skarżący wniósł odwołanie wskazując, że ustalony stan faktyczny jest dowolny, niezgodny z rzeczywistością, wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy (decyzja nr [...] ) tj. złożonego odwołania oraz kopii przelewu - zwrot nienależnej kwoty. Skarżący podniósł, że nie podpisał umowy, nie pobrał wynagrodzenia i nie wykonywał żadnych czynności. Zarzucił brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, co było powodem uchylenia poprzedniej decyzji organu I instancji i wydanie zaskarżonej decyzji w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny, co narusza przepisy art. 107 i 108 k.p.a., a zwłaszcza zasady współżycia społecznego. Ponadto podniósł, iż organ I instancji nie zechciał poinformować o toczącym się (kontynuowanym) postępowaniu ustanowionego do reprezentowania pełnomocnika skarżącego. W przedmiotowym odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Postanowieniem nr [...] z 6 lutego 2025 r. Wojewoda przedłużył do 14 marca 2025 r. termin rozpoznania odwołania skarżącego od decyzji Starosty nr [...] z 3 grudnia 2024 r. orzekającej o utracie przez ww. prawa do stypendium z dniem 1 marca 2024 r. Powodem było toczące się postępowanie wyjaśniające w sprawie utraty statusu bezrobotnego z powodu podjęcia innej pracy zarobkowej, którego wynik miał wpływ na rozstrzygnięcie w postępowaniu odwoławczym od decyzji o utracie stypendium. Zaskarżoną decyzją Nr [...] z 13 marca 2025 r. Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 oraz art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia, orzekł o utrzymaniu decyzji organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia, bezrobotnemu w okresie odbywania stażu przysługuje stypendium w wysokości 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, wypłacane przez starostę; przepisy art. 41 ust. 6 oraz art. 80 stosuje się odpowiednio. Za okres, za który przysługuje stypendium, zasiłek nie przysługuje. Powyższe przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący. Wojewoda wskazał, że w art. 2 ust. 1 pkt 34 ustawy o promocji zatrudnienia zawarta jest definicja stażu, zgodnie z którą staż oznacza nabywanie przez bezrobotnego umiejętności praktycznych do wykonywania pracy przez wykonywanie zadań w miejscu pracy bez nawiązywania stosunku pracy z pracodawcą. Organ odwoławczy uznał zatem, że celem stażu jest zdobycie kwalifikacji lub umiejętności zawodowych oraz doświadczenia, które pozwolą bezrobotnemu na znalezienie pracy, niekoniecznie u pracodawcy, u którego odbywa on staż. Zgodnie z art. 53 ust. 6 ustawy o promocji stypendium przysługuje bezrobotnemu w okresie odbywania stażu, na który został skierowany przez powiatowy urząd pracy. Wskazał, iż skarżący został skierowany do odbycia stażu w okresie od 21 lutego 2024 r. w P. P. SP. z o.o. Decyzją nr [...]z 21 lutego 2024 r. Starosta orzekł o przyznaniu skarżącemu prawa do stypendium w wysokości 1790,30 zł brutto w okresie odbywania stażu, od dnia 21 lutego 2024 r. Zgodnie z art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia w okresie odbywania stażu przysługuje stypendium w wysokości 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, wypłacane przez starostę. Innymi słowy, przesłanką warunkującą pobieranie stypendium jest legitymowanie się statusem osoby bezrobotnej. Zatem osoba, która utraciła status bezrobotnego nie może zachować prawa do stypendium. Wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 33 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia, osobą bezrobotną jest m.in. osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej. Ponieważ skarżący z dniem 1 marca 2024 r. przestał spełniać ten warunek, Starosta zobowiązany był do wydania decyzji o utracie statusu osoby bezrobotnej, a co za tym idzie również prawa do stypendium. Ponadto, organ odwoławczy odniósł się do argumentów zaprezentowanych w odwołaniu wyjaśniając, że pozostają one bez wpływu na sposób rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, ponieważ dotyczą przesłanek utraty statusu osoby bezrobotnej i zostały rozpatrzone w odrębnym postępowaniu odwoławczym zakończonym decyzją Wojewody nr [...] z 12 marca 2025 r. utrzymującym w mocy decyzję Starosty nr [...] z 03.12.2024 r. orzekającą o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 marca 2024 r. Wojewoda odniósł się także do podnoszonej przez pełnomocnika skarżącego okoliczności, iż organ I instancji nie poinformował o toczącym się (kontynuowanym) postępowaniu ustanowionego do reprezentowania wobec Starosty pełnomocnika. Wyjaśnił, że faktycznie Starosta nieprawidłowo skierował zawiadomienie z 22 listopada 2024 r. o możliwości wypowiedzenia się przez stronę na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. co do zebranych dowodów i materiałów do skarżącego zamiast do jego pełnomocnika. Jednakże Wojewoda wskazał, że w orzecznictwie administracyjnym podkreśla się, że zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. może odnieść skutek tylko wówczas, gdy doszło do uchybienia, a strona wykaże, że zarzucane organowi uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych, najczęściej w zakresie postępowania dowodowego (wyrok NSA z 25.05.2012r., sygn. akt It OSK 414/11 oraz wyrok NSA z 24.1.2020 r. sygn. akt I OSK 3402/19). Strona nie wykazała, jakich czynności procesowych nie dokonała z powodu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. przez organ I instancji, zatem naruszenie to pozostaje bez wpływu na wynik postępowania. Strona nie przedkładała także żadnych nowych dowodów w trakcie postępowania odwoławczego. Od powyższej decyzji Wojewody skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: Sąd) wniósł skarżący zarzucając: 1/naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 pkt 34, art. 33 ust. 4 pkt 1 i art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia, poprzez przekroczenie przez Starostę i Wojewodę zasady swobodnego uznania w postępowaniu administracyjnym i przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów oraz uznanie - wbrew oczywistym faktom - że skarżący zawarł umowę zlecenie, podjął zatrudnienie i otrzymał za to rzekome zlecenie słuszne wynagrodzenie i w związku z tym utracił prawo do stypendium; 2/naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie i niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy; 3/naruszenie przepisów k.p.a., w szczególności: a/art. 6, 7, 7a i art. 8 k.p.a. tj. naruszenie zasady praworządności i pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej poprzez dowolną interpretację przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy; b/art. 7, art. 75 § 1 to jest istotne naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, pominięcie dowodów zebranych w sprawie i dowolną ocenę dowodów; c/art. 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie zebrania koniecznego materiału dowodowego i nie przeprowadzenie wymaganych czynności dowodowych oraz obciążenie skarżącego konsekwencjami powyższych uchybień; d/art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak udowodnienia okoliczności na których została oparta decyzja; e/art. 107 § 1 k.p.a. przez wydanie rozstrzygnięcia decyzji o treści nie odpowiadającej stanowi prawnemu i faktycznemu sprawy i przekroczenie granic swobodnej oceny, brak wskazania w uzasadnieniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z 13 marca 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty z 3 grudnia 2024 r. orzekającą o utracie przez skarżącego prawa do stypendium z dniem 1 marca 2024 r. Według Sądu, słusznie wskazał organ odwoławczy, iż większość z podniesionych w skardze zarzutów, jak i argumentacja skargi odnosi się do decyzji Starosty nr [...] z 12 marca 2025 r, dotyczącej statusu osoby bezrobotnej - skarżącego, która to decyzja pozostaje poza granicami niniejszej sprawy w rozumieniu art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd wskazuje, jakkolwiek oba przedmioty spraw pozostają ze sobą w związku, tym niemniej nie są to sprawy tożsame. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, według Sądu, pozostają okoliczności podnoszone przez skarżącego zarówno w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jak i w skardze, dotyczące błędnej wykładni przepisów art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia z uwagi iż skarżący nie zawarł umowy zlecenia, nie wykonywał innej pracy zarobkowej i otrzymał za nią wynagrodzenia, ponieważ okoliczności te pozostają poza zakresem aktualnej sprawy, która dotyczy wyłącznie oceny, czy zasadnie organ pozbawił go prawa do stypendium, nie zaś zasadności pozbawienia skarżącego statusu osoby bezrobotnej, co jest przedmiotem odrębnego postępowania. Zgodnie z art. 53 ust 6 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia w okresie odbywania stażu przysługuje stypendium w wysokości 120% kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, wypłacane przez starostę. Warunkiem koniecznym pobierania stypendium jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej. Zatem osoba, która utraciła status bezrobotnego, traci również prawo do stypendium. Zgodnie z treścią art. 33 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji, osobą bezrobotną jest min, osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej. Skarżący z dniem 1 marca 2024 r. przestał spełniać warunki do posiadania statusu osoby bezrobotnej, ponieważ wykonywał inna pracę zarobkową, Starosta orzekł o utracie przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej z tym dniem. Skoro skarżący utracił status, to konieczne stało się także orzeczenie o utracie prawa do stypendium z dniem 1 marca.2025 r. W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty odpowiadają prawu. Organy obu instancji dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w niniejszej sprawie. Za niezasadne, w ocenie Sądu, należy uznać także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ przepisów postępowania administracyjnego. Zarzuty te nie znajdują oparcia w aktach sprawy bowiem w przeprowadzonym postępowaniu ustalono okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, przeprowadzono dowody dotyczące tych okoliczności, a w uzasadnieniu decyzji wskazano, na jakich dowodach się oparto wydając rozstrzygnięcie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.