VIII SA/Wa 405/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-11-04

Skład orzekający: Iwona Owsińska - Gwiazda, Henryka Lewandowska – Kuraszkiewicz, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego, gdy istnieje wątpliwość co do zgodności przepisu stanowiącego podstawę odmowy przyznania tego świadczenia z Konstytucją RP, a sprawa taka jest już przedmiotem postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym. W sytuacji, gdy istnieje wątpliwość co do zgodności z Konstytucją przepisu, który stanowi podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji, a postępowanie w tej sprawie toczy się przed Trybunałem Konstytucyjnym, zawieszenie postępowania przez sąd administracyjny jest uzasadnione i celowe.
Stan faktyczny
Skarżący J. J. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., która stwierdziła nieważność decyzji o przyznaniu mu świadczenia pielęgnacyjnego. Organ odwoławczy uznał, że świadczenie nie przysługuje, ponieważ osoba wymagająca opieki (ojciec skarżącego) pozostaje w związku małżeńskim, co jest przesłanką negatywną zgodnie z ustawą o świadczeniach rodzinnych. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące dyskryminującego charakteru przepisu oraz naruszenia jego czynnego udziału w postępowaniu. Sąd administracyjny zawiesił postępowanie, ponieważ przed Trybunałem Konstytucyjnym toczyło się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją przepisu, który był podstawą odmowy przyznania świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zawiesić postępowanie w trybie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda Sędziowie: Sędzia WSA Henryka Lewandowska – Kuraszkiewicz /sprawozdawca/ Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk Protokolant Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2009 r. sprawy ze skargi J. J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego postanawia zawiesić postępowanie w trybie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa. Decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. na mocy art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej jako: "k.p.a."), art. 17 ust. 1 i ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 z późn. zm.) stwierdziło nieważność decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy P. przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. w dniu [...] grudnia 2008 r., znak: [...] przyznającej J. J. K. świadczenie pielęgnacyjne oraz składkę na ubezpieczenie emerytalno -rentowe w wysokości 25,52 % na okres od [...] grudnia 2008 r. do dnia [...] sierpnia 2009 r. - z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad ojcem J. K., z uwagi na pozostawanie osoby wymagającej opieki w związku małżeńskim. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., po rozpatrzeniu wniosku J. J. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wyżej opisana decyzją na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż mimo że J. J. K. dołączył do wniosku wszystkie wymagane dokumenty, to przy wydawaniu decyzji Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. nie wziął pod uwagę okoliczności, że jego ojciec – J. K. pozostaje w związku małżeńskim. W takiej sytuacji, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim w myśl art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje. Zatem Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. przy wydawaniu decyzji rażąco naruszył prawo. Na powyższą decyzję J. J. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podnosząc, iż art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych jest dyskryminujący dla osób niepełnosprawnych, wymagających opieki, pozostających w związku małżeńskim. Ponadto zarzucił, że organ odwoławczy przy ponownym rozpatrywaniu sprawy nie zapewnił mu czynnego udziału w postępowaniu oraz nie umożliwił wypowiedzenia się co do dowodów zebranych w sprawie w sytuacji, gdy skarżący przedstawił orzeczenie dotyczące niepełnosprawności matki M. K. z dnia [...] marca 2009 r. Zażądał jej uchylenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Jednocześnie zauważył, że nie została naruszona zasada czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania. Ponadto dokument przedstawiony przez skarżącego nie istniał w dacie wydania decyzji przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P., a tym samym nie mógł stanowić podstawy uchylenia decyzji przez organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270: z późn. zm., dalej jako: "p.p.s.a.") Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. stwierdziło nieważność decyzji wydanej w dniu [...] grudnia 2008 r. przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa właśnie poprzez niezastosowanie art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Jednocześnie należy zauważyć Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 246/09 powziął wątpliwość co do zgodności art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie w jakim świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim w sytuacji, gdy oboje małżonkowie legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, z treścią art. 32 ust. 1 i art. 71 ust. 1 Konstytucji RP. W sprawie tej postanowieniem z dnia 22 lipca 2009 r. tenże Sąd zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym odnośnie zgodności art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych we wskazanym powyżej zakresie z w/w przepisami konstytucyjnymi oraz zawiesił toczące się w sprawie postępowanie. Postanowienie to uprawomocniło się w dniu 29 lipca 2009 r. W Trybunale Konstytucyjnym sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą P 38/09. Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę zaistniał podobny stan faktyczny, jak ten rozpatrywany w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 246/09. Nie budziła wątpliwości organów obu instancji okoliczność, że matka skarżącego i jednocześnie żona J. K. – M. K. jest osobą niepełnosprawną i była nią w dacie wydania decyzji przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. (pismo Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. z dnia [...] stycznia 2009 r. skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., nr [...], uzasadnienie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] Iutego2009 r., orzeczenie o stopniu niepełnosprawności M. K. z dnia [...] marca 2009 r., w którym stwierdzono, że nie można ustalić daty powstania niepełnosprawności). Zresztą okoliczność ta w ogóle nie była rozpatrywana w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. Zgodnie zatem z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w niniejszej sprawie zawieszenie przez Sąd I instancji postępowania jest uzasadnione toczącym się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowaniem wszczętym na skutek przedstawienia pytania prawnego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 246/09. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę ma bowiem na uwadze okoliczność, czy w przypadku orzeczenia o niekonstytucyjności przepisu, który ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, nie zachodziłaby konieczność wznowienia postępowania na podstawie art. 145a k.p.a. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego należy uznać za celowe przez sam fakt, że przed Trybunałem Konstytucyjnym toczy się postępowanie dotyczące zgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę materialnoprawną zaskarżonego aktu lub czynności organu administracyjnego (tak NSA w postanowieniu z 17.07.2008 r., sygn. akt II GZ 134/08, LEX 493691). Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane powyżej okoliczności Sąd, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło