VIII SA/Wa 445/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Wroczyński po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. J. P. U. – H. "M.-G." E. – I. A. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. J. P. U. – H. "M.-G." E. – I. A. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy We wniosku o przyznanie prawa pomocy A. J. wyjaśnił, że aktualnie nie osiąga dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej, nie uzyskuje również dochodów ze stosunku pracy, a w dniu 1 maja 2013 r. zawiesił działalność gospodarczą. Ponadto świadczył, że ma zasądzone alimenty na dwoje małoletnich dzieci po [...] zł na każde oraz zaległe zobowiązania na rzecz Urzędu Miasta i Gminy w K. W związku z tym nie posiada środków na bieżące utrzymanie i korzysta z pomocy rodziny i znajomych. Pismem z dnia 5 czerwca 2014 r. zobowiązano skarżącego do uzupełnienia wniosku między innymi o złożenie zeznania podatkowego za 2013 r., wskazanie wszystkich źródeł utrzymania oraz złożenie wyciągów z rachunków bankowych. W odpowiedzi nadesłano zeznanie podatkowe PIT – 36L za 2013 r. z ujawnionym przychodem w wysokości [...] zł (przy kosztach jego uzyskania [...] zł) oraz kserokopię decyzji o wykreśleniu wpisu z ewidencji działalności gospodarczej. Jednocześnie skarżący oświadczył, że nie posiada żadnych lokat i rachunków osobistych, natomiast nieruchomości wskazywane jako miejsce zamieszkania i adres do korespondencji są własnością małoletniego syna skarżącego oraz konkubiny jego ojca. Postanowieniem z dnia 22 lipca 2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Od tego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw, w którym wskazał, że nie zgadza się z dokonaną oceną jego sytuacji materialnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wobec skutecznego wniesienia przez skarżącego sprzeciwu, złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał rozpatrzeniu przez Sąd stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.). Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (§2). Natomiast zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, następuje w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w tym przepisie sformułowanie "wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Podkreślenia wymaga przede wszystkim, że prawo pomocy stanowi wyjątek od ogólnej reguły ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i może być przyznane tylko w określonych sytuacjach. Jako forma dofinansowania z budżetu państwa, przyznanie prawa pomocy winno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe (zob. postanowienie NSA z 24 października 2007 r., II FZ 426/07, niepubl.). Wskazuje się, że prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, bez źródeł stałego dochodu i bez majątku. Analiza okoliczności przedstawionych we wniosku oraz faktów znanych Sądowi z urzędu przemawia za odmową przyznania prawa pomocy. Przede wszystkim zauważyć należy, że skarżący w piśmie z dnia 5 czerwca 2014r. został zobowiązany do wskazania wszystkich źródeł utrzymania w szczególności udziałów w innych podmiotach gospodarczych, na co nie udzielił żadnej odpowiedzi. Tymczasem z akt sprawy o sygn. VIII SA/Wa 111/13 zawisłej przed tutejszym Sądem wynika, że jest on prezesem zarządu i jedynym udziałowcem M. – T. sp. z o.o., która wobec postanowienia Prokuratora Okręgowego w R. z dnia 27 maja 2014 r. o zwrocie pięciu samochodów ciężarowych ma realne możliwości uzyskiwania dochodów. Skarżący w żaden sposób nie wykazał, aby stan techniczny zwróconych pojazdów uniemożliwiał korzystanie z nich w celach zarobkowych, co podnosi w sprzeciwie. Ze złożonego natomiast zeznania podatkowego za 2013 r. wynika, że z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej osiągnął on przychód w wysokości [...] zł (przy kosztach uzyskania przychodu [...] zł). Zatem fakt zaprzestania w kwietniu 2010r. działalności gospodarczej pod nazwą P. U. – H. "M. – G.", na co skarżący powołuje się w złożonym sprzeciwie, pozostaje bez wpływu na ocenę jego aktualnej sytuacji finansowej bowiem uzyskuje on dochody z innych przedsięwzięć gospodarczych. Skarżący nie wykazał również, aby w związku z trudnościami finansowymi nie wywiązywał się z obowiązku alimentacyjnego, albo wystąpił o obniżenie alimentów zasądzonych w wysokości po [...] zł na każde dziecko. Z akt przedmiotowej sprawy oraz innych spraw zawisłych przed tutejszym Sądem wynika, że skarżący jest osobą przedsiębiorczą (rodzaj i rozmiary prowadzonych działalności) stąd wątpliwości Sądu budzi twierdzenie o korzystaniu z pomocy znajomych i rodziny. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że skarżący nie wykazał ponad wszelką wątpliwość, że istotnie nie jest w stanie partycypować w kosztach sądowych. Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a postanowiono, jak w sentencji.