VIII SA/Wa 454/09
PostanowienieWSA w Warszawie2010-02-02
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Henryka Lewandowska - Kuraszkiewicz, Sławomir Fularski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od orzekania w sprawie ze skargi na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji gdy strona zarzuca im brak bezstronności z powodu rzekomych powiązań osobistych i zawodowych oraz niekorzystnych rozstrzygnięć w innych sprawach?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów został oddalony, ponieważ zarzuty strony skarżącej nie wykazały istnienia okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów. W szczególności, zarzuty dotyczące rzekomych powiązań zawodowych sędziego z pełnomocnikiem strony zostały zaprzeczone przez samego sędziego, a zarzuty dotyczące niekorzystnych rozstrzygnięć w innych sprawach nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego, gdyż ewentualne błędy proceduralne lub materialne podlegają kontroli instancyjnej.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o wyłączenie dwóch sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając im brak bezstronności. Jako podstawę wniosku wskazała rzekome powiązania zawodowe jednego z sędziów z byłym pełnomocnikiem strony oraz jego rzekomą pomoc prawną dla męża skarżącej w przeszłości. Ponadto, zarzucono sędziemu brak bezstronności w innej sprawie, w której oddalono skargę małżonków L., mimo posiadania przez sędziego wiedzy o naruszeniu prawa w prowadzonych wobec nich postępowaniach egzekucyjnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Wroczyński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA – Henryka Lewandowska - Kuraszkiewicz Sędzia WSA – Sławomir Fularski po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. L. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie L. K. i C. K. w sprawie ze skargi K. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić wniosek
Pismem procesowym z dnia [...] stycznia 2010 r. K. L.reprezentowana przez męża I. L. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wyłączenie sędziów tego Sądu C. K. i L. K. orzekających w sprawie z jej skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem pełnomocnika skarżącej wymienieni sędziowie "celowo i świadomie" nie byli bezstronni rozpoznając sprawę
o sygn. akt VIII SA/Wa 153/09 ze skargi K. i I. L. bowiem zakwestionowali wiarygodność dokumentu – pisma małżonków L. z dnia
[...] stycznia 1999 r., które w ocenie pełnomocnika skarżącej sporządził C. K. (były radca prawny, obecnie sędzia) współpracujący z radcą prawnym K. K. – byłym pełnomocnikiem małżonków L., który "niejednokrotnie pod nieobecność radcy prawnego K. K., świadczył pomoc prawną dla I. L.".
Dodatkowo pełnomocnik skarżącej podniósł, że sędzia C. K. nie był bezstronny także w sprawie sygn. akt VIII SA/Wa 828/09 wobec małżonków L. gdyż oddalił ich skargę mimo posiadania "prywatnie wiedzy", że prowadzona wobec nich egzekucja organów skarbowych za zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 1995 r. naruszała prawo, a więc była bezskuteczna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie wymaga wyjaśnienia, że obowiązująca w postępowaniu sądowo-administracyjnym ustawa procesowa - tj. ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) dalej p.p.s.a., przewiduje w art. 18 § 1 p.p.s.a. wyłączenie sędziego z mocy samej ustawy z przyczyn dotyczących stosunków osobistych, a ponieważ katalog wymienionych tym przepisem powodów wyłączenia sędziego z istoty rzeczy nie może wyczerpująco objąć wszystkich stanów faktycznych, które w konkretnych realiach mogłyby uzasadniać wyłączenie sędziego, ustawodawca w art. 19 powołanej ustawy zawarł dodatkową podstawę wyłączenia, ale na wniosek sędziego bądź strony.
W myśl art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga postanowieniem w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy po złożeniu wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Tak więc sędzia, o wyłączenie którego wniesiono zobligowany jest do złożenia oświadczenia stosownego do powodów wyłączenia przewidzianych w art. 18 § 1 i art. 19 p.p.s.a.
Przechodząc do istoty wniosku należy zaznaczyć, że wprawdzie nie wskazano w nim konkretnej podstawy prawnej żądania wyłączenia sędziego, jednakże wobec sformułowania wobec sędziego C. K. zarzutu świadczenia pomocy prawnej na rzecz męża wnioskodawczyni przyjąć należy, że są to okoliczności,
o których mowa w art. 18 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Ustosunkowując się do treści wniosku sędzia C. K. w oświadczeniu z dnia 28 stycznia 2010 r. wyjaśnił, że poza grzecznościową wymianą zdań nigdy nie łączyły go ze skarżącą i jej mężem (pełnomocnikiem w niniejszej sprawie) żadne kontakty towarzyskie, ani zawodowe. Oświadczył również, że nie jest możliwe aby w 1999 r. nawet w ramach koleżeńskiej przysługi dla radcy prawnego K. K. mógł przygotowywać jakiekolwiek dokumenty dla jego klientów (małżonków L.) bowiem w okresie od 1997 r. nie pracował z wymienionym radcą prawnym.
Z treści oświadczenia wynika zatem, że brak jest podstaw do wyłączenia sędziego C. K. z przyczyn wyżej określonych. Przypomnieć w tym miejscu należy, że "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona, która żąda wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r. (I CZ 212/71, OSNNCP z 1972 r., nr 3, poz. 75).
Pozostałe zarzuty zawarte we wniosku o wyłączenie sędziów C. K. i L. K. należało rozpoznać w kontekście art. 19 p.p.s.a. Należy mieć na uwadze, że przesłanką wyłączenia sędziego na podstawie powyższego przepisu jest istnienie okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do jego bezstronności w danej sprawie. Ustawa nie precyzuje, co należy konkretnie rozumieć przez uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego. Z pewnością nie chodzi tu o jakąkolwiek wątpliwość wynikającą z niczym nieuzasadnionej obawy. Należy przyjąć, że musi to być wątpliwość uzasadniona np. takimi powiązaniami osobistymi między sędzią a stroną, czy jej pełnomocnikiem jak: przyjaźń, wrogość, sprzeczność interesów wynikających np. z powodów sąsiedzkich, okoliczności związane z obowiązkami służbowymi wykonywanymi w przeszłości lub inne okoliczności, ze względu na które sędzia mógłby być zainteresowany wynikiem sprawy lub uprzedzony do strony.
Z treści wniosku wynika, że skarżąca swoje żądanie wiąże głównie
z niekorzystnym wynikiem innych postępowań sądowoadministracyjnych, w którym brali udział w/w sędziowie - orzekający w sprawie niniejszej przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Takie zarzuty nie mogą stanowić podstawy wyłączenia sędziego z uwagi na brak jego bezstronności. Nie można żądać wyłączenia sędziego wyłącznie w oparciu o przeświadczenie, że sędzia jest nieobiektywny. Zgodnie bowiem z utrwalonym w piśmiennictwie i orzecznictwie poglądem "przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką do żądania wyłączenia sędziego. Strona może zwalczać wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych" ( T. Woś Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Warszawa 2005 str. 155, patrz także postanowienie Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 26 października 1995 r. l Acz 309/95, OSA 1997, nr 9, poz. 49). W ocenie Sądu, podnoszone przez skarżącą zarzuty nie wywołują uzasadnionych wątpliwości, co do bezstronności sędziów C. K. i L. K., orzekających w tej sprawie. Należy bowiem stwierdzić, że ewentualne naruszenia przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mogą stanowić podstawę do wniesienia przez stronę skarżącą stosownego środka zaskarżenia od orzeczenia, które zostanie wydane w tej sprawie, ale nie są to okoliczności, uzasadniające wyłączenie sędziów od orzekania w tej sprawie.
Ocena - podejmowanych przez sędziego sprawozdawcę, czy sędziego przewodniczącego posiedzenia, zarządzeń oraz wydawanych przez sąd orzeczeń - pod względem ich zgodności z przepisami prawa procesowego, albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji, tj. Naczelnego Sądu Administracyjnego, w ramach kontroli instancyjnej. Natomiast sąd, rozpoznający wniosek o wyłączenie sędziego, nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 sierpnia 1996 r., sygn. akt I PO 8/96, OSNAP 1997 r. nr 4, poz. 59).
Reasumując, należy stwierdzić, iż skarżący nie uprawdopodobnił, że istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziów, o których wyłączenie wniesiono.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 22 § 1 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło