VIII SA/Wa 463/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Asesor WSA Andrzej Kuna /sprawozdawca/, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M.R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Pismem z dnia 14 marca 2007 roku M.R., dalej skarżący, zwrócił się do Urzędu Gminy w G. nad P. o umorzenie podatku za wywóz śmieci w 2006 rok w wysokości 60 zł plus zaległe opłaty. Prośbę swoją motywował trudną sytuacją materialną, która jest wynikiem jego złego stanu zdrowia. Wójt Gminy G. nad P. pismem z dnia [...], poinformował skarżącego, powołując się na przepis art.6 ust. 12 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (j.t. Dz.U. z 2005 r. Nr 236, poz. 2008 ze zm.) i działu III Ordynacji podatkowej z wyłączeniem art.67, iż płatności za odbiór odpadów komunalnych są nieumarzalne. W związku z powyższym stanowiskiem Wójta Gminy G. nad P., skarżący wniósł zażalenie podnosząc argumenty przytoczone uprzednio w piśmie skierowanym do Urzędu Gminy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. w oparciu o art. 134 k.p.a. postanowieniem z dnia [...], stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że skarżący zażalenie wniósł na odpowiedź udzieloną mu przez Urząd Gminy. Powyższego pisma nie można było uznać za zażalenie, ponieważ organ nie wydał postanowienia. W ocenie organu omawiane pismo nie jest również odwołaniem w rozumieniu art.127 k.p.a., z uwagi na fakt, że odwołanie jest środkiem zaskarżenia nieostatecznej decyzji, a decyzja w przedmiotowej sprawie nie była wydana. Ponadto organ wskazał, iż do przedmiotowych opłat, zgodnie z art. 6 ust. 12 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (j.t. Dz. U. z 2005 r. Nr 236. poz. 2008 ze zm.) stosuje się przepisy działu III Ordynacji podatkowej z wyłączeniem art. 67. Przepis art 67 Ordynacji podatkowej został wprawdzie uchylony ustawą z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy- Ordynacja podatkowa oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 143, poz. 1199), lecz nie oznacza to, że przepis dotyczący umorzenia zaległości podatkowych przestał istnieć. Został jedynie zastąpiony nowymi uregulowaniami dotyczącymi ulg w spłacie zobowiązań podatkowych zawartymi w art. 67a- 67e Ordynacji podatkowej. Przepisy powyższe tj. dotyczące stosowania ulg podatkowych, w tym umorzenia zaległości podatkowych nie mają zastosowania do opłat za odbiór i transport odpadów komunalnych. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący podniósł, że nie jest on właścicielem nieruchomości, tylko mieszka pod tym adresem. W związku z tym decyzje i upomnienia nie powinny być kierowane na jego nazwisko. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do argumentów podniesionych w skardze, organ wskazał, że nie rozpatrywał sprawy merytorycznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Kontrolując zaskarżone postanowienie z punktu widzenia powyższych zasad Sąd uznał skargę za zasadną, aczkolwiek nie z uwagi na argumenty przytoczone w skardze. Skarżący składając pismo do Urzędu Gminy w G. nad P. o umorzenie płatności za wywóz odpadów komunalnych za 2006 roku wszczął postępowanie administracyjne w trybie art. 61§1 k.p.a. Tak więc zgodnie z art. 104 k.p.k. organ winien załatwić sprawę przez wydanie decyzji, ponieważ przepisy kodeksu w omawianej sprawie nie stanowią inaczej. W tym miejscu należy podnieść, że zarówno w doktrynie prawa administracyjnego, jak również w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, iż bez znaczenia jest nazwa nadana rozstrzygnięciu, a zatem czy organ administracji publicznej nadał rozstrzygnięciu nazwę decyzji. Kryterium kwalifikującym akt organu administracji publicznej do kategorii decyzji administracyjnej będzie zewnętrzne, władcze i jednostronne rozstrzygnięcie o prawach lub obowiązkach jednostki, spełniające wymaganie posiadania tego minimum elementów przewidzianych przez przepisy prawa procesowego, które będzie jeszcze wystarczające, ażeby zaliczyć akt do decyzji istniejących w obrocie prawnym. W sytuacji gdy czynności wobec strony postępowania, rozstrzygającej o jej prawach i obowiązkach, organ nie nadał nazwy "decyzja", nie ma to znaczenia prawnego dla prawa do złożenia odwołania. Przesądzające znaczenie ma strona materialna i formalna czynności organu administracji publicznej, a nie jej nazwa. Pismo Wójta Gminy G. nad P. z dnia [...] skierowane do skarżącego, w którym na podstawie przywołanych przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz ordynacji podatkowej, rozstrzygnięto merytorycznie o nieprzysługującym mu prawie do umorzenia płatności za wywóz odpadów komunalnych, jest w istocie decyzja administracyjną. W związku z powyższym skarżącemu przysługiwało odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia. W aktualnym stanie prawnym, konsekwentnie reprezentowane jest stanowisko, że o charakterze danej czynności procesowej decyduje nie nazwa czy forma pisma, lecz wyłącznie jego treść oraz intencja wnioskodawcy. Kodeks postępowania administracyjnego dąży do odformalizowania na korzyść strony ustawowych wymogów środków prawnych, tak aby mogły być one rozpatrzone zgodnie z intencją i interesem strony. Odnosi się to w szczególności do odwołania, które zgodnie z art. 128 k.p.a. nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Zasadniczym elementem decydującym o uznaniu pisma - czynności procesowej za odwołanie jest więc niezadowolenie z decyzji wydanej w pierwszej instancji. Nie ma natomiast znaczenia, w jaki sposób strona wyrazi to niezadowolenie - jak nazwie to odwołanie i w jakich słowach sformułuje swoje żądanie. Mylne zatytułowanie pisma (brak oznaczenia) lub inne oczywiste niedokładności nie mogą stanowić przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go we właściwym trybie. Wątpliwości co do sensu pisma i intencji jego autora powinny być usunięte przez zażądanie przez organ od wnioskodawcy stosownych wyjaśnień. Także i w tym zakresie obowiązuje przewidziana w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej, nakazująca organowi podejmowanie wszelkich kroków do rzetelnego wyjaśnienia sprawy (wyrok NSA z dnia 23 czerwca 2006 roku sygn. akt I OSK 999/05 – lex 265751). Tak więc, zdaniem Sądu, organ rozpoznając pismo skarżącego zatytułowane "Zażalenie" przy jego ocenie, czy jest odwołaniem, winien kierować się treścią pisma, jak również tym, czy pismo to zostało wniesione w terminie do złożenia odwołania. Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, pismo strony postępowania administracyjnego wniesione do organu odwoławczego w ustawowym terminie do złożenia odwołania, wyrażające niezadowolenie z decyzji nieostatecznej, podlega rozpatrzeniu jako odwołanie od decyzji. Organ w zaskarżonym postanowieniu ograniczył się do stwierdzenia, że zażalenie jest niedopuszczalne, ponieważ nie było wydane postanowienie ani decyzja. Organ nie podjął nawet próby oceny rozstrzygnięcia dokonanego przez Wójta Gminy G. nad P. w kontekście art.104 § 1 i 2 k.p.a. Niezależnie od powyższego, organ wydając zaskarżone postanowienie wykazał się niekonsekwencją. Stwierdzając niedopuszczalność zażalenia, zajął stanowisko merytoryczne, wypowiadając się co do zasadności odmowy umorzenia opłat za wywóz odpadów komunalnych. Rozpoznając ponownie sprawę organ uwzględni stanowisko Sądu wyrażone w uzasadnieniu wyroku. Mając zatem na uwadze, iż zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem powołanych przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji, w pkt 2 na zasadzie art. 152 p.p.s.a.