VIII SA/Wa 487/25
WyrokWSA w Warszawie2025-08-21
Skład orzekający: Leszek Kobylski, Justyna Mazur, Iwona Szymanowicz - Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy masowe, skoordynowane składanie wniosków o udostępnienie informacji publicznej przez członków stowarzyszenia, mające na celu wywarcie presji na organizację w związku ze zmianami w jej regulaminie, stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej, uzasadniające odmowę udostępnienia informacji?Ratio decidendi
Organ nie wykazał w sposób przekonujący, że wniosek skarżącego stanowił skrajny przypadek nadużycia prawa do informacji publicznej. Samo stwierdzenie masowości i instrumentalnego charakteru wniosków, bez wykazania indywidualnych okoliczności świadczących o złej woli wnioskodawcy, nie jest wystarczającą podstawą do odmowy udostępnienia informacji publicznej, która ma rangę konstytucyjną i służy kontroli społecznej.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej umów, porozumień i innych dokumentów związanych z przekazaniem składników majątkowych przez Polski Związek Strzelectwa Sportowego (PZSS) w 2024 roku. PZSS odmówił udostępnienia informacji, uznając wniosek za nadużycie prawa do informacji publicznej, argumentując, że wniosek jest częścią skoordynowanej akcji Stowarzyszenia KS A. mającej na celu wywarcie presji na PZSS w związku ze zmianami w regulaminie uzyskiwania patentów strzeleckich. Skarżący wniósł skargę, zarzucając organowi naruszenie przepisów Konstytucji RP i ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz brak podstaw do uznania wniosku za nadużycie prawa.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i zasądzono od Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, , Protokolant Specjalista Marlena Stolarczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi P. T. na decyzję Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego z dnia 22 maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego na rzecz skarżącego P. T. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. decyzją z dnia 22 maja 2025 r. sygn. [...] Prezes Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego (dalej: organ, Prezes PZSS), działając na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902; dalej: u.d.i.p.) w zw. z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; dalej: k.p.a.) orzekł o odmowie udostępnienia informacji w zakresie wskazanym we wniosku P. T. (dalej: strona, wnioskodawca, skarżący) z dnia 15 kwietnia 2025r. z uwagi na nadużycie prawa do informacji publicznej.
U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.
Wnioskiem z dnia 15 kwietnia 2025r. (wniesionym za pośrednictwem poczty elektronicznej organu) strona, działając na podstawie art. 61 ust. 1-2 Konstytucji RP oraz art. 10 u.d.i.p., wniosła o udostępnienie informacji publicznych dotyczących działalności PZSS w roku 2024 tj.:
1) Kopii wszystkich umów, porozumień, decyzji, protokołów lub innych dokumentów, na podstawie których PZSS w 2024 roku przekazał, pożyczył, darował lub udostępnił jakiekolwiek składniki majątkowe, w szczególności sprzęt sportowy, broń, amunicję, środki trwałe, materiały, wyposażenie, urządzenia, pieniądze itp. osobom fizycznym, osobom prawnym lub innym podmiotom;
2) Kopii dokumentów potwierdzających przekazanie tych składników majątkowych - w szczególności protokołów zdawczo-odbiorczych, potwierdzeń przyjęcia, kart przekazania lub innych dokumentów potwierdzających faktyczne wydanie przedmiotów z zasobów PZSS;
3) Kopii wszystkich uchwał Zarządu, Prezydium lub innych władz statutowych PZSS, które zatwierdzały, autoryzowały lub sankcjonowały przekazanie, pożyczenie, darowiznę lub udostępnienie składników majątkowych, o których mowa w punktach 1 i 2.
Wnioskodawca wniósł o przekazanie wskazanej informacji w formie skanów dokumentów na jego adres e-mail, z którego wysłał zapytanie.
W uzasadnieniu wskazanego na wstępie rozstrzygnięcia organ wskazał na treść art. 1 ust. 1 oraz art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Wyjaśnił, że Polski Związek Strzelectwa Sportowego jako polski związek sportowy jest autonomiczną, prywatnoprawną organizacją społeczną o charakterze stowarzyszeniowym. Zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1488 ze zm.) w zakresie nieuregulowanym w ustawie o sporcie do polskiego związku sportowego stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach. W związku z tym wskazał, że PZSS jest zobowiązany do udzielania informacji tylko w graniach określonych w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.
Powołując się na art. 10 ust. 1 u.d.i.p. wskazał, że PZSS - choć korzysta ze środków publicznych przekazywanych corocznie przez Ministra Sportu i Turystyki w ramach programów dotacyjnych - realizuje z nich wyłącznie ściśle określone zadania publiczne. Każde z tych zadań podlega odrębnemu rozliczeniu, a sprawozdania są co roku publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Sportu i Turystyki. Przestawił, w formie tabelarycznej, zestawienie linków do pobrania sprawozdań z Biuletynu Informacji Publicznej Ministerstwa Sportu i Turystyki za 5 ostatnich lat (tj. lata 2023-2019), podnosząc, że publikacja tych dokumentów w publicznym rejestrze (Biuletynie Informacji Publicznej Ministerstwa Sportu i Turystyki) oznacza, że zostały one udostępnione. Zakres jawności realizowany przez PZSS w tym trybie wypełnia zatem ustawowe wymogi przejrzystości finansów publicznych.
Organ zauważył, że wniosek o udzielenie informacji publicznej nie może być próbą nawiązania polemiki, nie może także dotyczyć sfery ocen czy przypuszczeń, jak i przyszłych niesprecyzowanych zamierzeń. Nie mają także charakteru informacji publicznej wnioski mające w istocie na celu dokonywanie wykładni prawa, oceny zastosowania przepisów, wydawania opinii na temat wykładni i interpretacji przepisów, czy też uzyskania informacji o obowiązującym prawie. Zdaniem PZSS, aby informacja mogła być przedmiotem jej udostępnienia w trybie przepisów u.d.i.p., muszą być spełnione łącznie następujące warunki:
1) musi to być wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa;
2) musi znajdować się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia;
3) musi istnieć w formie utrwalonej (zmaterializowanej), tzn. powinna być zapisana na nośniku informacji, bez względu na jego charakter;
4) musi odnosić się do istniejącego stanu rzeczy oraz do czynności już dokonanych przez organ, tzn. dotyczyć sfery faktów, a nie np. przeszłych działań organu w sprawach indywidualnych, jego niezmaterializowanych zamierzeń, idei, koncepcji, czy pomysłów.
Dalej, przytaczając fragmenty wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygnaturach akt III OSK 3907/21, III OSK 4107/21, III OSK 5882/21, wywiódł, że wykonywanie uprawnienia dostępu do informacji publicznej, które nie ma charakteru bezwzględnego, musi pozostawać w granicach jego celu i funkcji. W przeciwnym razie mamy do czynienia z jego nadużyciem, tj. sytuacją, w której wnioskodawca korzysta z instrumentu jawności dla osiągnięcia efektów nieprzewidzianych przez ustawodawcę.
Prezes PZSS zauważył, iż w okresie 13-23 kwietnia 2025 r. do organu wpłynęły 72 wnioski zredagowane według jednolitego schematu (analogiczna treść, tożsame zakresy żądanych danych, ten sam układ numeracji punktów) i pochodzące od członków lub sympatyków Stowarzyszenia KS A. z siedzibą w W..
W jego ocenie, powyższa akcja stanowi element inicjatywy Stowarzyszenia dotyczącej zmiany Regulaminu w zakresie uzyskiwania patentów strzeleckich w ramach PZSS (dalej: "Regulamin"), która ma wejść w życie 1 lipca 2025 r. (https://www.pzss.org.pl/aktualnosci/zmiany-w-regulaminach-licencji-klubowei-i-patentu-strzeleckiego), które publicznie nie zgadza się z zmianami przyjętymi w Regulaminie. Organ zauważył także, iż od kwietnia 2025 r. Stowarzyszenie zaczęło publikować apele wzywające jego członków i sympatyków do zmasowanego składania wniosków i skarg na działanie PZSS. Apele te zachęcają do jednoczesnego składania skarg i wniosków zarówno do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) i innych instytucji publicznych, jak i bezpośrednio do PZSS, w celu wymuszenia wycofania zmian regulaminowych. Nadrzędnym celem akcji jest wywarcie presji na PZSS, aby wycofał się ze zmian w Regulaminie - natłok wniosków i skarg ma pokazać skalę niezadowolenia oraz utrudnić funkcjonowanie PZSS, dopóki nie nastąpi zmiana stanowiska PZSS w sprawie Regulaminu.
Organ stwierdził, że seryjność, masowość i instrumentalny charakter podobnych wskazują na nadużycie prawa do informacji publicznej. Podniósł, iż wniosek, co do którego odnosi się niniejsza decyzja, również został złożony w ramach akcji Stowarzyszenia w oparciu o podobny schemat, zaś wnioskodawcy (w tym także wnioskodawca niniejszego wniosku) muszą być świadomi, że złożenie w tym samym czasie 72 wniosków o bardzo rozbudowanym zakresie wskazującym na zamiar kompleksowej kontroli działalności PZSS wymagałaby oddelegowania przez PZSS kilku pracowników na wiele tygodni jedynie do wyszukania i skopiowania ogromnej ilości umów, protokołów i uchwał, dokonania niezbędnej anonimizacji, jak i przygotowania wysyłek elektronicznych.
Dalej Prezes PZSS wskazał na tezę wynikającą z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9.11.2021 r., III OSK 3907/21, zgodnie z którą "Podmiotowe prawo obywatela do dostępu do informacji publicznej nie może służyć do kompleksowej kontroli działalności podmiotu publicznoprawnego jednocześnie we wszystkich jej obszarach. Do takich działań uprawnione są odpowiednie organy państwowe". W jego ocenie, przedmiotowe wnioski próbują takiej kompleksowej kontroli dokonać.
W dalszej części uzasadnienia organ zwrócił uwagę na przykładowe wzorce części z wniosków złożonych w ramach przedmiotowej akcji, przytaczając ich zakres oraz ilość złożonych od różnych osób fizycznych, czemu dał wyraz na stronach 7-13 uzasadniania zaskarżonej decyzji. Stwierdził, że z powyższego jednoznacznie wynika, że celem akcji składania wniosków jest wywarcie presji na PZSS, a nie realizacja interesu publicznego dotyczącego transparentności PZSS.
Konkludując organ uznał, że masowe, skoordynowane i wielowątkowe żądania liczone w dziesiątkach i złożone niemal jednocześnie - obejmujące bardzo szeroki zakres zapytania odnoszący się do kompleksowej kontroli działalności PZSS, w tym kontroli wszystkich umów, protokołów i uchwał z wielu lat - doprowadziłby do paraliżu organizacyjnego Związku (czego zapewne oczekują wnioskodawcy). Z kolei skala i seryjność podobnych pism, połączone z brakiem rzeczywistego interesu publicznego, w ocenie Prezesa PZSS oznacza nadużycie prawa informacji publicznej. Zdaniem organu, stanowi to w praktyce narzędzie sporu Stowarzyszenia z PZSS, co do zmian wprowadzonych w Regulaminie. Zwrócił też uwagę na to, że wnioski i skargi składane w ramach tej akcji cechują się:
1) jednolitą strukturą - Stowarzyszenie publikuje gotowe szablony wniosków i skarg, instruując, aby wysyłać gdzie się da,
2) masowością - w następstwie tych wpisów tylko w PZSS od 13 do 23 kwietnia 2025 r. zarejestrowano 72 podobne wnioski,
3) kompletnym zakresem kontroli - wnioskodawcy oczekują, że PZSS przedstawi "wszystkie" umowy, "wszystkie" protokoły, "wszystkie" uchwały - można stwierdzić, że słowo "wszystko" jest hasłem przewodnim tych wniosków, gdyż wnioskodawcy oczekują kompleksowej kontroli całości działalności PZSS,
4) brakiem interesu publicznego - z okoliczności wynika, że celem złożenia wniosków jest obrona własnego modelu prowadzenia ogólnopolskiego Stowarzyszenia (a nie transparentność działania PZSS).
W ocenie organu, w rezultacie mamy do czynienia z koordynowaną akcją ukierunkowaną na wymuszenie wycofania się ze zmiany Regulaminu - a nie na realizację konstytucyjnego prawa jawności. Powyższe uprawnia Prezesa PZSS do odmowy na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Pismem z 11 czerwca 2025r. skarżący wniósł na powyższą decyzję z 22 maja 2025r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie, jak i zobowiązanie Prezesa PZSS do rozpatrzenia wniosku i udostępnienia informacji zgodnie z żądaniem w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku.
Autor skargi zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa, tj.:
1) art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez bezzasadne ograniczenie prawa dostępu do informacji o działalności PZSS jako podmiotu wykonującego zadania publiczne i dysponującego środkami publicznymi;
2) art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. poprzez błędne przyjęcie, że PZSS nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji w zakresie objętym wnioskiem;
3) art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 104 § 1 k.p.a. poprzez nieuprawnioną odmowę udostępnienia informacji publicznej w sytuacji braku istnienia podstaw do uznania, że wniosek skarżącego stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej;
4) art. 2 i 7 Konstytucji RP poprzez działania sprzeczne z zasadą legalizmu i praworządności, polegające na odmowie realizacji ustawowego obowiązku bez podstawy prawnej.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że brak było również podstaw do uznania, że jego wniosek złożony zgodnie z przepisami u.d.i.p., w imieniu własnym, stanowi nadużycie prawa do informacji publicznej. W jego ocenie, nie istnieje żadna podstawa prawna do odmowy realizacji prawa do informacji publicznej z powodu "nadużycia", jeśli wniosek został złożony zgodnie z ustawą, przez obywatela, we własnym imieniu. Skarżący podniósł, że z lektury decyzji odmownej wynika, że łącznie wysłano 72 wnioski o udostępnienie informacji publicznej, z czego były to tożsame wnioski wysyłane przez różne osoby ze środowiska strzeleckiego. Łącznie PZSS w swojej decyzji wymienił zaledwie 7 różnych wniosków, wszystkie pokrywające dane podlegające upublicznieniu. Zdaniem strony, otrzymanie w okresie 14 dni 72 wiadomości e-mail, stanowiących głównie kopię kilku oryginalnych wniosków, nie mogło doprowadzić do paraliżu PZSS, które grupuje przeszło 100 tysięcy strzelców, ponad 400 klubów, wieloma pracownikami i majątkiem publicznym o wysokości kilkudziesięciu milionów złotych rocznie. De facto, do żadnego paraliżu, czy też nawet utrudnień w działalności PZSS nie doszło, bowiem organ nie rozpoznał pozytywnie nawet jednego wniosku i nie udzieli żadnej z żądanych informacji publicznych, zakładając z góry, iż wnioski są częścią "koordynowanej akcji" i nie zasługują na uwzględnienie, co wskazuje na złą wolę organu.
Zdaniem skarżącego, cytowane przez PZSS w swojej odpowiedzi wyroki NSA dotyczą sytuacji skrajnych, jak tysiące wniosków wysyłanych przez pojedyncze osoby. Taka sytuacja nie ma w sprawie miejsca. Ponadto, sporządzenie odpowiedzi i wysłanie wielu kopii identycznej treści nie stanowi żadnego utrudnienia, ani nie podnosi nakładu pracy administracyjnej. Sugestia PZSS, że wnioski były masowe, złośliwe i paraliżujące jest – w ocenie strony – nieprawdziwa. Zakres wnioskowany przez skarżącego był rzetelny, ograniczony czasowo i miał na celu pozyskanie realnych danych na temat działalności PZSS, którego postępowanie w ostatnich miesiącach istotnie wpływa na moją możliwość uprawiania hobby strzeleckiego.
Z kolei spore zainteresowanie obywateli sposobem funkcjonowania PZSS, jego procesem decyzyjnym i finansami, nie może być interpretowane jako złośliwe nękanie, lecz w pełni uprawniona kontrola społeczna, uruchomiona w odpowiedzi na bezprawne działania samego Związku. W takich okolicznościach domaganie się transparentności jest nie tylko prawem, ale wręcz obywatelskim obowiązkiem.
Konkludując skarżący podniósł, że wniosek dotyczył udostępnienia istniejących dokumentów i danych, a zatem dotyczył informacji prostej, która nie wymagała od organu podjęcia żadnych działań analitycznych, czy twórczych, kwalifikowanych jako przetwarzanie w rozumieniu ustawy. Natomiast wnioskowane informacje mają charakter szczególnie istotny dla interesu publicznego, jako że dotyczą finansowania i organizacji działań związku dysponującego środkami publicznymi, mającego wpływ na możliwość uprawiania sportu strzeleckiego przez setki tysięcy obywateli. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja jest manifestacją złej woli organu i próbą uniknięcia społecznej kontroli nad wydatkowaniem środków publicznych i realizacją zadań publicznych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Przedstawił argumentację odnoszącą się do instrumentalnego wykorzystania ustawy o dostępie do informacji publicznej. Powtórzył, że liczni wnioskodawcy - będący członkami lub sympatykami Stowarzyszenia - kierowali niemal identyczne żądania, obejmujące nieproporcjonalnie szeroki zakres informacji, tylko formalnie mających związek z wykonywaniem przez PZSS zadań publicznych lub gospodarowaniem majątkiem publicznym. Działania te miały charakter skoordynowanej kampanii, nakierowanej na wywarcie presji, a nie na realizację rzeczywistych potrzeb indywidualnej kontroli społecznej. Analiza czasu, treści oraz zakresu napływających wniosków dowodzi, że były one składane w sposób masowy, powielając zarówno katalog żądanych dokumentów, jak i ich formę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W kontrolowanej sprawie nie jest sporne w tej sprawie, że Prezes Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Według art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2024 r., poz. 1488 ze zm.; dalej: u.s.), w celu organizowania i prowadzenia współzawodnictwa w danym sporcie może być utworzony polski związek sportowy. Stosownie do treści art. 13 ust. 1 u.s., polski związek sportowy ma wyłączne prawo:
1) organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie;
2) ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek, z wyjątkiem reguł dyscyplinarnych dotyczących dopingu w sporcie;
3) powołania kadry narodowej oraz przygotowania jej do igrzysk olimpijskich, igrzysk paralimpijskich, igrzysk głuchych, mistrzostw świata lub mistrzostw Europy;
4) reprezentowania tego sportu w międzynarodowych organizacjach sportowych.
Pozycję Związku jako podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej potwierdzają również następujące zapisy Statutu PZSS tj.: Polski Związek Strzelectwa Sportowego, w skrócie PZSS, zwany dalej Związkiem, jest polskim związkiem sportowym w rozumieniu powszechnie obowiązujących przepisów prawa, mającym na celu rozwój i upowszechnianie kultury fizycznej w zakresie sportu strzeleckiego (§ 1 ust. 1 Statutu PZSS), zaś w sprawach nieuregulowanych przez obowiązującą ustawę o sporcie do Związku mają zastosowanie przepisy prawa o stowarzyszeniach (§ 2 ust. 3 Statutu PZSS). Organem nadzorującym działalność Związku jest minister właściwy ds. kultury fizycznej (§ 4 ust. 4 Statutu PZSS). Podstawowymi celami Związku są: 1. Wszechstronny rozwój i upowszechnianie wszystkich dyscyplin sportu zaliczonych do sportu strzeleckiego. 2. Zapewnienie polskiemu sportowi strzeleckiemu wysokiej rangi w sportowym współzawodnictwie międzynarodowym. 3. Reprezentowanie, ochrona praw i interesów oraz koordynacja działań wszystkich członków Związku (§ 11 Statutu PZSS).
Z kolei przepis art. 1 ust. 1 u.d.i.p. wskazuje, iż każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 u.d.i.p., który w ust. 1 przykładowo wylicza rodzaje informacji publicznej podlegające udostępnieniu. Są wśród nich wymienione informacje o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym o przedmiocie działalności i kompetencjach oraz majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p.), jak również zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o: trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych; trybie działania państwowych osób prawnych i osób prawnych samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej, sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a-c u.d.i.p.)
Informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (vide M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28-29).
W ocenie tutejszego Sądu, informacje, o których udostępnienie występował skarżących we wniosku z 15 kwietnia 2025r. mieszczą się w zakresie przedmiotowym u.d.i.p. Ponadto należy podnieść, że na żadnym etapie postępowania organ nie kwestionował, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej.
W kontrolowanej sprawie przyczyną odmowy udostępnienia skarżącemu wnioskowanych informacji publicznych było stwierdzenie przez organ, że strona skarżąca nadużyła prawa do informacji publicznej.
Należy wyjaśnić, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej definiuje się jako próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest w szczególności prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności funkcjonowania administracji i innych organów (por. wyroki NSA: z dnia 16 października 2015 r. sygn. akt I OSK 1992/14; z dnia 23 listopada 2016 r. sygn. akt I OSK 1601/15 oraz z dnia 14 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 2642/16; wszystkie powoływane orzeczenia są dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Przy tym podkreśla się, że ustawa o dostępie do informacji publicznej nie przewiduje "nadużycia prawa" do informacji jako przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej. Zatem przy uwzględnieniu takiej okoliczności należy zachować szczególną ostrożność. Konstytucyjne prawo do informacji publicznej służy realizacji jednej z podstawowych wartości państwa demokratycznego, tj. jawności działania instytucji publicznych. Skoro prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a jego celem jest zapewnienie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej, to wszelkie pozaustawowe przesłanki ograniczające to prawo mogą utrudnić lub wręcz uniemożliwić kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem instytucji publicznych. Dlatego też ewentualne powołanie się na nadużycie prawa do informacji musi być zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2022 r. sygn. akt III OSK 4371/21 oraz powołane tam orzecznictwo i piśmiennictwo).
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie Prezes PZSS, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z 22 maja 2025r., nie wykazał, aby wniosek skarżącego z dnia 15 kwietnia 2025 r. stanowił tego rodzaju "skrajny przypadek", co świadczyłoby o nadużyciu prawa do informacji publicznej. Organ w uzasadnieniu wskazanej decyzji szczegółowo opisał powód i kontekst złożonego wniosku tj. zakrojoną przeciwko organowi, zorganizowaną akcję prowadzoną przez środowisko związane ze Stowarzyszeniem KS A. z siedzibą we W., której celem był sprzeciw przeciwko zmianie regulaminu w zakresie uzyskiwania patentów strzeleckich w ramach PZSS, z czym nie zgadzało się to Stowarzyszenie. To spowodowało, jak wskazał organ, że w wyniku tejże akcji w okresie 13-23 kwietnia 2025 r. do organu wpłynęły 72 wnioski zredagowane według jednolitego schematu (analogiczna treść, tożsame zakresy żądanych danych, ten sam układ numeracji punktów) i pochodzące od członków lub sympatyków Stowarzyszenia KS A.z siedzibą w W..
W ocenie Sądu, organ nie wykazał w sposób przekonujący, że treść wniosku, który dotyczył władczych rozstrzygnięć organu administracji publicznej, stanowi o nadużyciu przez skarżącego prawa do informacji publicznej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji ogranicza się w znacznej mierze do przytoczenia fragmentów orzeczeń odnoszących się do pojęcia "nadużycia prawa do informacji publicznej", a następnie do stwierdzenia, że seryjność, masowość i instrumentalny charakter wniosków wskazują na nadużycie prawa do informacji publicznej. Taka konstatacja nie jest, w ocenie Sądu, wystarczająca, do przyjęcia, że w niniejszej sprawie wystąpiła przesłanka do odmowy udostępnienia żadnych informacji publicznych, z uwagi na nadużycie prawa do informacji publicznej.
Jak już wskazano, zastosowanie przesłanki nadużycia prawa do informacji publicznej może mieć miejsce jedynie w sytuacjach wyjątkowych, a ograniczenie przez organ konstytucyjnego prawa do dostępu do informacji publicznej wymaga od organu starannego i wyczerpującego uzasadnienia rozstrzygnięcia z powołaniem się na indywidualne okoliczności danej sprawy świadczące w sposób niebudzący wątpliwości, że strona, która wystąpiła z jednym wnioskiem, nadużywa przysługujących jej uprawnień.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie, organ takich okoliczności w sposób przekonywujący nie wykazał. Nie jest zatem możliwa ocena zasadności zastosowania przez organ określonych norm prawa materialnego, zakreślającego ramę uprawnienia do uzyskania informacji publicznej - w kontekście kryteriów wydania decyzji odmownej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania w punkcie 2. sentencji orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło