VIII SA/Wa 546/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Justyna Mazur po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego postanawia : odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Pismem z dnia [...] maja 2014 r. [...] sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej: "skarżąca") wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Uzasadniając wniosek P. M. wyjaśnił, iż spółkę reprezentuje jednoosobowo, a spółka ze względu na spory z ARiMR musiała bardzo ograniczyć bieżącą działalność, nie jest zatrudniona w niej żadna osoba, nie ma również ustanowionego prokurenta. Podniósł, iż skargę na przedmiotową decyzję w imieniu spółki sporządził [...] lutego 2013 r., jednak w tym samym dniu doznał urazu tj. zerwania wiązadła w barku. Dlatego też o wysłanie skarg (zarówno na decyzję nr [...], jak i nr [...]) poprosił M. P., która zapewniła go, iż to uczyniła. Jak wskazał P. M., pozostawanie w przeświadczeniu, iż skarga została wysłana było przyczyną uchybienia terminu do jej złożenia, które to uchybienie nastąpiło bez jego winy. Na potwierdzenie zaistnienia powyższych okoliczności do wniosku dołączono oświadczenie M. P. z dnia [...] kwietnia 2014 r., kopię zwolnienia lekarskiego z dnia [...] lutego 2014 r. oraz kopię zaświadczenia lekarskiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Na wstępie należy zaznaczyć, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi (jak wynika z koperty, nadany w Urzędzie Pocztowym wraz ze skargą w dniu [...] maja 2014 r.) został złożony w terminie, gdyż zgodnie z oświadczeniem skarżącej przyczyna uchybienia trwała do dnia [...] maja 2014 r., kiedy to skarżąca otrzymała pismo organu, z którego wynikało, iż została wniesiona jedynie skarga na decyzję ONW. Od tej daty rozpoczął się zatem bieg terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym. W niniejszej sprawie niewątpliwie doszło do uchybienia 30-dniowego terminu do wniesienia skargi na decyzję [...] M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. Nr [...], który to termin dla skarżącej upłynął w dniu [...] lutego 2014 r. Tryb złożenia wniosku o przywrócenie terminu szczegółowo reguluje art. 87 p.p.s.a. Zgodnie z brzmieniem art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast zgodnie z art. 87 § 2 p.p.s.a., w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłanki przywrócenia terminu, które muszą być spełnione łącznie, aby wiosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie, określają przepisy § 1-4 art. 87 p.p.s.a. Są nimi: – wniesienie wniosku o przywrócenie terminu w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, – uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy strony w uchybieniu terminu, – powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego, – równoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że zawarta w dyspozycji art. 86 § 1 p.p.s.a. przesłanka braku winy, warunkująca pozytywne rozpoznanie wniosku, oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były przez niego nie do przewidzenia i nie do usunięcia. Kierunek wykładni sądowej tego przepisu wskazuje, że winę wykluczają przeszkody, których wnioskodawca nie był w stanie przewidzieć, ani im zapobiec. O braku winy można mówić zatem tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę zalicza się m.in. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Kryterium braku winy należy zatem wiązać z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Niewielkie nawet niedbalstwo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania o przywrócenie uchybionego terminu. A contrario, negatywnej przesłanki zawinienia, która wyłącza możliwość przywrócenia terminu, należy upatrywać w zaniechaniu przez wnioskodawcę tych wszystkich czynności, które przy dołożeniu przez niego należytej staranności, zapobiegłyby konsekwencjom, jakie ustawodawca wiąże z upływem terminów do dokonania określonych czynności procesowych. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, iż skarżąca nie przedstawiła okoliczności, które uprawdopodobniłyby brak jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, a zatem zasadnym jest orzeczenie o odmowie jego przywrócenia. W ocenie Sądu o zasadności wniosku nie mogą przesądzać argumenty, iż uchybienie terminu było spowodowane pozostawaniem P. M. – Prezesa Zarządu skarżącej spółki – w przeświadczeniu, iż skarga została wysłana wraz z inną skargą przez osobę trzecią. Podniesiona okoliczność z całą pewnością nie może świadczyć o braku winy w uchybieniu terminowi, bowiem nie jest następstwem okoliczności niezależnych od skarżącej, lecz wynikiem niedostatecznej dbałości i staranności w prowadzeniu własnych spraw. Tego rodzaju uchybienie należy uznać za posiadające znamiona winy polegającej na braku szczególnej staranności, jakiej należy wymagać od skarżącej. Skarżąca nie może bowiem oczekiwać, że brak staranności i nadzoru na korespondencją będzie rekompensowany przez Sąd poprzez przywrócenie terminu do dokonania zaniedbanych czynności (por. postanowienia: NSA z dnia 5 września 2012 r., I FZ 333/12 oraz WSA z dnia 5 lipca 2012 r., III SA/Wa 1659/12). Nie ulega wątpliwości, że skarżąca wykonując daną czynność, niezależnie, czy wykonuje ją osobiście czy posługuje się inną osobą, ponosi odpowiedzialność za to, by czynność ta została dokonana z zachowaniem należytej staranności, tzn. obciąża ją chociażby lekkie niedbalstwo osoby trzeciej. Z taką bowiem sytuacją mieliśmy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.