VIII SA/Wa 604/08

PostanowienieWSA w Warszawie2009-01-19

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca mimo wezwania sądu nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca, mimo wezwania, nie przedstawiła dokumentów źródłowych potwierdzających jej sytuację materialną, co jest warunkiem dopuszczalności przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Obowiązek udokumentowania sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy, a nie na sądzie. Dodatkowo, sąd wskazał na obowiązek wzajemnej pomocy finansowej między małżonkami, co oznacza, że skarżący powinien liczyć na wsparcie współmałżonka w zakresie kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Wnioskodawca A. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą rozłożenia na raty zaległości podatkowej. Sąd wezwał wnioskodawcę do złożenia dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną, jednak wnioskodawca ich nie przedstawił. W związku z tym sąd odmówił przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zaległości podatkowej postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Stosownie do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Z kolei art. 255 ppsa przewiduje, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej sytuacji materialnej i możliwości płatniczych, jest ona zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego i dochodów. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów Sąd może wydać prawidłowe orzeczenie w tym zakresie. W niniejszej sprawie ten warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. A. L. mimo wezwania przez Sąd, pismem z dnia 9 grudnia 2008 r. do złożenia w terminie siedmiu dni dokumentów źródłowych, w szczególności zeznania podatkowego, zaświadczenia o wysokości miesięcznego dochodu uzyskiwanego przez skarżącego i jego żonę, nadesłania wyciągów z rachunków bankowych oraz wskazania wszystkich źródeł utrzymania, dokumentów takich nie przedstawił. W świetle konstrukcji instytucji prawa pomocy, opisane działanie pozostawało w dobrze pojętym interesie strony skarżącej, ponieważ udokumentowanie sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy nie spoczywa na Sądzie, ale na podmiocie z takim wnioskiem występującym. Jednocześnie wyjaśnić należy, że okoliczność (wcale zresztą nie udokumentowana), iż między skarżącym, a jego żoną została w [...] r. ustanowiona rozdzielność majątkowa nie ma z punktu widzenia wniosku o przyznanie prawa pomocy znaczenia, skoro skarżący pozostaje w związku małżeńskim i prowadzi z żoną wspólne gospodarstwo domowe. Podkreślić bowiem w tym miejscu należy, że przepisy prawa rodzinnego nakładają na małżonków i członków najbliższej rodziny obowiązki w zakresie udzielania pomocy i wsparcia finansowego członków rodziny. Stosownie do art. 27 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm. - dalej k.r.o.) małżonkowie są obowiązani, każdy według swych sił oraz swych możliwości zarobkowych i majątkowych przyczyniać się do zaspokajania potrzeb rodziny, którą przez swój związek założyli. Zgodnie z art. 23 k.r.o. małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy oraz do współdziałania dla dobra rodziny. Interpretacja powołanych regulacji prowadzi do wniosku, że skarżący inicjujący spory sądowe powinien liczyć na wsparcie finansowe współmałżonka, który jest zobowiązany nieść pomoc także w zakresie uiszczania kosztów postępowania sądowego. Koszty takie należy traktować jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które winny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Skoro zatem wnioskodawca nie wykazał przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to tym samym brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 wymienionej ustawy postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło