VIII SA/Wa 615/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Michał Sikorski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2008 r. sprawy ze skargi S.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącego kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U z 2003r. Nr 80, poz. 717 ze zm. ) dalej jako ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. – Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze. zm.), dalej jako Kpa, oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ( Dz. U. Nr 164, poz. 1588 ) i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy ( Dz.U. Nr 164, poz. 1589) po rozpatrzeniu wniosku Zakładu Produkcyjno – Usługowego "P." J.W. ustalił sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku magazynowo – produkcyjnego ( opakowanie typu "Blister" ) wraz z infrastrukturą techniczną na działce nr [...] położonej w R. przy ulicy [...]. W decyzji organ wskazał warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu i jego zabudowy w zakresie: warunków i wymagań ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, ochrony środowiska i zdrowia ludzi, dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej, infrastruktury technicznej i komunikacji, wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich, ochrony obiektów budowlanych. W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta R. podniósł, iż działka nr [...], na której Zakład Produkcyjno – Usługowy "P." zamierza zrealizować inwestycję nie jest objęta ustaleniami żadnego obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Działka nr [...] stanowiąca własność P.C. jest niezabudowana, położona na terenie częściowo zainwestowanym i przeznaczonym do dalszego zainwestowania w części W. ograniczonej ulicami [...]. W obrębie tej działki dominuje zabudowa mieszkaniowa usytuowana w różnych odległościach od linii rozgraniczenia układu komunikacyjnego. Na działce sąsiedniej znajduje się zabudowa biurowo – magazynowa. Organ wyjaśnił, że teren objęty działką nr [...] zgodnie z uchwałą Rady Miejskiej w R. Nr [...] z dnia [...] znajduje się w obrębie obszarów ekstensywnej zabudowy mieszkaniowej i nie jest objęty obowiązkiem sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Teren ten nie był przeznaczony na realizację inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym w nieobowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego miasta R. uchwalonym uchwałą Rady Miejskiej w R. Nr [...]. Powołując się na przeprowadzoną zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu stwierdził, że spełnione zostały przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy. W odwołaniu od powyższej decyzji S.W. podniósł, że jest ona niezgodna z prawem i krzywdząca dla niego i innych mieszkańców osiedla. Wyjaśnił, że w wyniku wydania decyzji o warunkach zabudowy na działce nr [...] wybudowana zostanie "hala produkcyjno – magazynowa", w której mają być produkowane i składowane okna plastikowe. Odległość tej inwestycji od najbliższego budynku mieszkalnego wynosi około 6 m. Wskazał, iż wobec wydania decyzji o wyłączeniu części gruntów (działki nr [...] ) z produkcji leśnej doszło do wycięcia lasu, zaś Wydział Architektury i Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego w R. nie podjął żadnych działań by temu zapobiec. Decyzją z dnia [...] października 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. umorzyło postępowanie odwoławcze. W motywach rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, iż decyzja z dnia [...] maja 2007r. uprawomocniła się w dniu [...] czerwca 2007 r., zaś odwołanie S.W. zostało złożone w dniu [...] sierpnia 2007 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że odwołujący jest właścicielem nieruchomości o nr [...] położonej w R. przy ulicy [...]. Jego działka nie pozostaje w bezpośrednim sąsiedztwie z działką nr [...], co do której zgłoszony został wniosek o zatwierdzenie inwestycji. Z tej przyczyny S.W. nie został uznany za stronę postępowania i nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji. Powołując się na treść art. 127 § 1 k.p.a, organ odwoławczy wskazał, że od decyzji wydanej w I instancji odwołanie do organu wyższej instancji przysługuje tylko stronie postępowania. Wobec ustalenia, że odwołujący nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji umorzono postępowanie odwoławcze. W skardze do sądu administracyjnego S.W., podniósł, że nie został dopuszczony do udziału w postępowaniu w charakterze strony i wobec tego nie mógł bronić swojego interesu prawnego. Zdaniem skarżącego decyzja o zmianie zagospodarowania działki nr [...] z zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej na przemysłową o produkcji chemicznej jest błędna i krzywdząca dla mieszkańców osiedla. W związku z tą inwestycją zniszczony został 25 – letni las stanowiący pas zieleni między zabudowaniami jednorodzinnymi a zabudową o charakterze produkcyjnym pozostałą po firmie "S.". Dodatkowo podniósł, iż wyrażenie zgody na zmianę zagospodarowania terenu na w/w obszarze na związany z produkcją chemiczną może niekorzystnie wpłynąć na ujęcie wody pitnej, znajdujące się w niewielkiej odległości. Wskazał również, że do działki nr [...] nie ma dojazdu. Powoływana przez organy orzekające w sprawie ul. [...] nie jest wyodrębniona na gruncie, nazwano tak prywatną posesję A.W. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o "sprawiedliwy osąd". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 134, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd, naruszenia przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Mając na względzie powyższą regulację skargę należało uwzględnić. Decyzja poddana kontroli Sądu zapadła z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 i 107 § 3 Kpa. Oznacza to, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy dla ustalenia, czy skarżący posiada przymiot strony. Zgodnie z unormowaną w art. 7 Kpa zasadą prawdy obiektywnej organy administracji publicznej "podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy". Oznacza to, iż organ administracyjny prowadzący postępowanie miał obowiązek zebrania i rozpatrzenia dostępnego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Przedstawienie toku rozumowania prowadzącego do przyjętych wniosków i konkluzji powinno nastąpić w uzasadnieniu rozstrzygnięcia końcowego (art. 107 § 3 Kpa), co ma umożliwić poznanie motywów, jakimi kierował się organ rozpoznający sprawę oraz ocenę prawidłowości zastosowania przepisów przyjętych jako podstawa rozstrzygnięcia. Tymczasem organ odwoławczy nie poczynił w istocie żadnych ustaleń, w oparciu o które można by uznać, że w niniejszej sprawie brak jest po stronie skarżącego przymiotu strony. Określenie stron postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym następuje przy uwzględnieniu wymogów wskazanych w treści art. 28 Kpa, a więc stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego administracyjnego, z której podmiot legitymujący się tym interesem wywodzi swoje żądanie. Cechami interesu prawnego podmiotu jest to, że musi być on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowało się stanowisko, że stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy jest inwestor, który żąda ustalenia tych warunków, właściciele i użytkownicy wieczyści działek, na których ma powstać planowania inwestycja, a także właściciele i użytkownicy wieczyści działek objętych obszarem oddziaływania planowanej inwestycji (uch. siedmiu sędziów NSA z 28 maja 2001r., OSP 1/01, publ. ONSA z 2001, Nr 4; wyr. NSA z 25 września 1995r., VI SA 13/95, publ. ONSA z 1995r., Nr 4; wyr. NSA z dnia 28 września 2006r. II OSK 726/06, Lex 203457). Z motywów tych uchwał wynika, że z zasady, stroną takiego postępowania jest właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości, której dotyczy postępowanie. Natomiast właściciele lub użytkownicy wieczyści działek sąsiadujących z nieruchomością, której dotyczy postępowanie, mogą być jego stroną po wykazaniu w konkretnej sprawie i w konkretnych okolicznościach tej sprawy przesłanek z art. 28 Kpa, a więc wpływu wyniku tego postępowania na własny interes prawny lub obowiązek. Z powołanych uchwał NSA nie wynika też, że właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości dalej położonych nigdy nie mogą być uznani za stronę postępowania o ustalenie warunków zabudowy. Uznanie ich za stronę wymaga jednak wykazania, że wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje, że organ nie analizował w ogóle tych okoliczności. Nie poddał żadnej weryfikacji podnoszonych w odwołaniu twierdzeń skarżącego S.W. z punktu widzenia posiadania przez niego przymiotu strony postępowania. Samo stwierdzenie w uzasadnieniu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że "odwołujący się nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji i że organ ten za strony postępowania uznał wyłącznie właścicieli działek bezpośrednio przylegających do działki inwestora" nie stanowi ustalenia, że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że niewyjaśnienie tych istotnych okoliczności sprawy oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy naruszało podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowiło przyczynę uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji. Nie przesądzając wyniku sprawy uznać należy, iż ponowna, dokładna analiza istnienia przymiotu strony odwołującej się, jako wstępna czynność organu odwoławczego, pozwoli na wydanie prawidłowej decyzji. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Na podstawie art. 152 cytowanej ustawy orzeczono o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku. Wniosek o zwrot kosztów rozstrzygnięto na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 500 zł stanowiącą uiszczony w sprawie wpis sądowy.