VIII SA/Wa 704/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Artur Kot /sprawozdawca/, Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi D. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania oddala skargę. 1.1. Zaskarżonym postanowieniem z [...] czerwca 2012 r., po rozpatrzeniu zażalenia D. B. (dalej: "skarżący") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "SKO" lub "organ odwoławczy") utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta R. (dalej: "Prezydent R." lub "organ I instancji") z [...] kwietnia 2012 r. Przedmiotem tych postanowień była odmowa zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca (J. B.) w domu pomocy społecznej. Jako podstawę prawną postanowień organy wskazały przepisy art. 97 § 1 oraz art. 98 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a."). 1.2. Uzasadniając postanowienie organ odwoławczy wyjaśnił, że organ I instancji odmówił skarżącemu zawieszenia postępowania, gdyż nie wystąpiły ku temu przesłanki przewidziane w przepisach art. 97 § 1 k.p.a. Postępowanie w trybie nadzwyczajnym, zainicjowane wnioskiem skarżącego o wznowienie postępowania w sprawie skierowania jego ojca do domu pomocy społecznej, zakończonego decyzją ostateczną z [...] kwietnia 2005 r., nie jest okolicznością obligującą organ I instancji do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Oba postępowania prowadzone bowiem były przez ten sam organ. Nie wystąpiły także inne przesłanki przewidziane w przepisach art. 97 § 1 k.p.a. Ponieważ postępowanie w sprawie odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej zostało wszczęte z urzędu, to brak jest podstaw do zawieszenia tego postępowania na podstawie art. 98 § 1 k.p.a., gdyż przepis ten umożliwia zawieszenie postępowania wszczętego na wniosek strony, a nie z urzędu. W zażaleniu na to postanowienie Prezydenta R. skarżący podniósł, że równolegle toczące się postępowanie zainicjowane wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie skierowania ojca skarżącego do domu pomocy społecznej, wyczerpuje przesłankę przewidzianą w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Rozstrzygnięcie sprawy odpłatności skarżącego za pobyt ojca w domu pomocy społecznej jest bowiem uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ, tj. sprawy dotyczącej skierowania J.B. do domu pomocy społecznej. Skarżący powołał się jednocześnie na swoje zażalenie na postanowienie Prezydenta R. z [...] marca 2012 r., którym to aktem organ I instancji odmówił wznowienia postępowania w sprawie skierowania ojca skarżącego do domu pomocy społecznej. 1.3. SKO stwierdziło, utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, że nie wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 97 § 1 i art. 98 § 1 k.p.a., do zawieszenia postępowania w sprawie odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Powołało się nadto na swoje postanowienie ([...]) z [...] maja 2012 r., utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta R. z [...] marca 2012 r. w sprawie odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego skierowania ojca skarżącego do domu pomocy społecznej. 2.1. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który pismem z [...] sierpnia 2012 r. wniósł skargę na ostateczne w administracyjnym toku instancji postanowienie SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Autor skargi, występując o uchylenie postanowień obu instancji, postawił zarzuty dotyczące naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędną interpretację tego przepisu. Wskazał przy tym na niedokładne w jego ocenie zbadanie stanu faktycznego sprawy. Zauważył, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego skierowania jego ojca do domu pomocy społecznej prowadzone było przez SKO w wyniku zażalenia wniesionego na negatywne dla skarżącego postanowienie organu I instancji z [...] marca 2012 r. Dlatego postępowanie w sprawie zawieszenia oraz postępowanie o wznowienie prowadzone były równolegle przez różne organy. Autor skargi dodał, że organy nie podważyły istnienia zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Powołał się nadto na poglądy prezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyroki: WSA w Szczecinie z 6 października 2011 r., II SA/Sz 711/11; WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 27 lipca 2011 r., II SA/Go 141/11). 2.2. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasową argumentację i wystąpił o jej oddalenie. Zauważył, że zarzuty skargi dotyczą w zasadzie tych samych zagadnień, które zostały podniesione w zażaleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 3.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. Nr 270; dalej: "u.p.p.s.a."). Dodać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 u.p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 3.2. Spór w niniejszej sprawie dotyczy wykładni art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. na tle okoliczności towarzyszących wnioskowi skarżącego o zawieszenie postępowania prowadzonego przez Prezydenta R. w sprawie odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Skarżący uważa, że postępowanie zainicjowane jego wnioskiem adresowanym do Prezydenta R. o wznowienie postępowania w sprawie skierowania jego ojca do domu pomocy społecznej, jest zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Wywodzi, że w wyniku skorzystania ze środków zaskarżenia, postępowania w obu sprawach prowadzone były przez różne organy. Zarówno SKO, jak i Prezydent R., wywodzą zaś, że oba postępowania prowadzone były przez ten sam organ (Prezydenta R.), dlatego w świetle art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. brak było podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. 3.3. Ramy prawne. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane są poglądy, które podziela Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, w świetle których zagadnienie wstępne to okoliczność warunkująca merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Do czasu jego rozstrzygnięcia istnieje materialnoprawna przeszkoda w rozstrzygnięciu sprawy. Przeszkoda ta musi mieć bezpośredni wpływ na sprawę administracyjną, a jej usunięcie jest konieczne dla umożliwienia dalszego biegu sprawy i jej merytorycznego rozstrzygnięcia (zob. wyrok NSA z 30 marca 2012 r., I OSK 107/12; wyrok dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: "CBOSA", adres: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. mogą przy tym być wyłącznie kwestie prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla rozpoznawanej sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Chodzi przy tym o kwestie, których rozstrzygnięcie nie mieści się w kompetencjach organu prowadzącego postępowanie administracyjne w danej sprawie. 4.1. Zdaniem Sądu, zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Skoro skarżący wystąpił z wnioskiem o zawieszenie postępowania w sprawie jego odpłatności za pobyt ojca (J. B.) w domu pomocy społecznej do Prezydenta R., który w tym czasie prowadził także postępowanie w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego skierowania ojca skarżącego do domu pomocy społecznej, czyli prowadził postępowanie dotyczące zdaniem skarżącego zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., to znaczy, że oba te postępowania prowadzone były przez ten sam organ. Dlatego wystąpiła przesłanka negatywna do obligatoryjnego zawieszenia postępowania w sprawie odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Wpływu na wynik sprawy nie ma przy tym fakt, że w wyniku zażalenia wniesionego przez skarżącego na postanowienie Prezydenta R. z [...] marca 2012 r., odmawiające wznowienia postępowania w sprawie skierowania ojca skarżącego do domu pomocy społecznej, dysponentem postępowania stanowiącego zdaniem skarżącego zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., stało się później SKO. W świetle art. 98 § 1 k.p.a. brak było podstaw do fakultatywnego zawieszenia postępowania wszczętego z urzędu, gdyż przepis ten umożliwia zawieszenie postępowania wszczętego na wniosek strony, a nie z urzędu. W świetle powyższych rozważań stwierdzić należy, że nie wystąpiły przesłanki do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. 4.2. Dodać należy, że w ocenie Sądu sprawa o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta R. z [...] kwietnia 2005 r., dotyczącą umieszczenia ojca skarżącego w domu pomocy społecznej, nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. dla merytorycznego rozstrzygnięcia postępowania w sprawie odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Ewentualnie korzystne dla skarżącego rozstrzygnięcie sprawy zainicjowanej jego wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie skierowania ojca (J. B.) do domu pomocy społecznej może być jedynie podstawą do wznowienia postępowania w sprawie ustalenia odpłatności. Rozstrzygnięcie sprawy prowadzonej w trybie nadzwyczajnym, dotyczącej wznowienia postępowania w sprawie skierowania ojca skarżącego do domu pomocy społecznej, nie ma bezpośredniego wpływu na wynik sprawy, w której zawieszenia postępowania domaga się skarżący. Nie jest to okoliczność warunkująca merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy dotyczącej odpłatności skarżącego za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Organy nie przedstawiły swoich rozważań w tym zakresie uzasadniając zaskarżone postanowienia, czym naruszyły art. 107 § 3 k.p.a., ale uchybienie to nie ma istotnego wpływu na wynik niniejszej sprawy, gdyż stanowisko Sądu w tym zakresie potwierdza zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia. 5. W świetle powyższych rozważań za chybione Sąd uznał zarzuty skargi. Organy nie naruszyły bowiem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. lub innych przepisów w stopniu powodującym konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia. Rozpoznając skargę Sąd przyjął, że autor skargi wystąpił o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Prezydenta R. z [...] kwietnia 2012 r., choć błędnie wskazał na inne postanowienie tego organu z [...] marca 2012 r. Dodać warto, że tut. Sąd podziela poglądy prawne prezentowane w powołanych przez autora skargi wyrokach (zob. wyroki: WSA w Szczecinie z 6 października 2011 r., II SA/Sz 711/11; WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 27 lipca 2011 r., II SA/Go 141/11; CBOSA). Tyle tylko, że poglądy wyrażone w tych wyrokach potwierdzają zasadność zaskarżonego postanowienia. Skarga na postanowienie SKO z [...] maja 2011 r. w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej ojca skarżącego została zaś oddalona wyrokiem tut. Sądu z 28 listopada 2012 r. (VIII SA/Wa 581/12; CBOSA). Akta administracyjne obu tych spraw są częściowo wspólne. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.