VIII SA/Wa 727/12

WyrokWSA w Warszawie2013-01-10

Skład orzekający: Leszek Kobylski, Justyna Mazur, Cezary Kosterna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił odpłatność za pobyt osoby w domu pomocy społecznej, opierając się na dochodach zobowiązanego, mimo braku jego zgody na zawarcie umowy cywilnoprawnej i jego argumentów o braku więzi rodzinnej z pensjonariuszem?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo ustalił odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej, opierając się na sytuacji dochodowej zobowiązanego, nawet w przypadku braku jego zgody na zawarcie umowy cywilnoprawnej. Obowiązek ponoszenia opłat wynika z ustawy, a jego wysokość jest niezależna od przyczyn umieszczenia w DPS czy więzi rodzinnych, choć sytuacja życiowa i majątkowa może stanowić podstawę do zwolnienia z opłaty w trybie art. 64 u.p.s. W przypadku niewywiązywania się z obowiązku, opłaty te zastępczo ponosi gmina, która ma prawo dochodzić zwrotu poniesionych wydatków.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia odpłatności A. P. za pobyt jego ojca w domu pomocy społecznej. Organ I instancji ustalił odpłatność, wskazując na obowiązek syna jako zstępnego. Skarżący odwołał się, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak przeprowadzenia wywiadu środowiskowego i odmowę negocjacji umowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący złożył skargę do WSA, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur /sprawozdawca/, Sędzia WSA Cezary Kosterna, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] maja 2012 roku znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy" lub "Kolegium") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej "k.p.a."), po rozpoznaniu odwołania A. P. (dalej: "skarżący") od decyzji Prezydenta Miasta R. (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] marca 2012 roku znak: [...], ustalającej odpłatność A. P. za pobyt ojca I. P. w Domu Pomocy Społecznej [...] w R. (dalej: "DPS"), w okresie od dnia [...] maja 2010 roku do [...] grudnia 2011 roku na kwotę [...] zł – orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Powyższe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym: Organ I instancji ustalił, iż I. P. został skierowany do Domu Pomocy Społecznej [...] w R. decyzją z dnia [...] maja 2010 r. znak [...], a następnie na podstawie decyzji z tej samej daty – znak [...], umieszczony w tej placówce w dniu [...] maja 2010 r. Powołując art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm., dalej: "u.p.s.") podniósł, iż pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca, który we wskazanej wyżej placówce został ustalony w poszczególnych okresach w następujących kwotach: – III 2010 - III 2011 r. na kwotę [...] zł (Zarządzenie Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r.); – IV-XII 2011 r. do nadal na kwotę [...] zł (Zarządzenie Prezydenta Miasta R. nr [...] z dnia [...] marca 2011 r.); Organ I instancji wyjaśnił, iż ojciec skarżącego przebywa w DPS od [...] maja 2010 r., ponosi miesięczną opłatę za pobyt w wysokości 70% posiadanego dochodu. Odpłatność w okresie od [...] maja 2010 r. do [...] marca 2011 r. wynosi [...]zł miesięcznie oraz od [...] kwietnia 2011 r. do [...] grudnia 2011 r. – [...]zł miesięcznie. Wpłacane przez I. P. kwoty nie pokrywały jednak całości kosztów jego pobytu w DPS. Organ I instancji wskazał m.in., iż na podstawie art. 61 u.p.s. obowiązek wnoszenia opłat związanych z pobytem w domu pomocy społecznej mają: mieszkaniec domu, jego małżonek, zstępni przed wstępnymi i gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Małżonek, zstępni oraz wstępni ponoszą odpłatność zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2 u.p.s. W przypadku niewywiązywania się z obowiązku opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej przez ww. osoby, opłaty te zastępczo ponosi gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej i której przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków (art. 61 ust. 3 u.p.s.). Podając sposób obliczenia kwoty obciążającej skarżącego, decyzją z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...] Prezydent Miasta R. działając na podstawie art. 59 ust. 1, art. 61, art. 104 ust. 3 w związku z art. 8, art. 10 ust. 4, art. 14, art. 17 ust. 1 punkt 16, art. 60, art. 62 ust. 2, art. 63, art. 110 ust. 7-8 u.p.s. oraz art. 104 k.p.a. ustalił A. P. odpłatność za pobyt ojca I. P. w Domu Pomocy Społecznej [...] w R. w okresie od [...] maja 2010 r. do [...] grudnia 2011 r. w kwocie [...] zł. Jednocześnie organ I instancji ustalił, iż osobami zobowiązanymi do uiszczania odpłatności za pobyt I. P. w DPS, stosownie do art. 61 ust. 1 punkt 2 u.p.s., są: córka K. P. oraz syn A. P. (tj. skarżący). Kryterium dochodowe, kwalifikujące do ponoszenia odpłatności przekroczyli zarówno K. P. (jej odpłatność ustalono decyzją z dnia [...] marca 2012 r.), jak i skarżący. Nadto wskazał, iż w związku z odmową skarżącego przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, organ I instancji ustalił jego sytuację dochodową z urzędu, na podstawie zaświadczenia uzyskanego z Urzędu Skarbowego w S. Organ I instancji przedstawił sytuację dochodową skarżącego w okresie od [...] maja 2010 r. do [...] grudnia 2011 r. w formie tabelarycznej (str. 4 decyzji z dnia [...] marca 2012 r.). Z ustaleń tych wynika, iż skarżący ww. okresie przekroczył kryterium dochodowe, w konsekwencji czego organ ustalił odpłatność na łączną kwotę [...]zł. Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Zarzucił naruszenie: art. 7 i 8 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie dokładnie stanu faktycznego oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędne sporządzenie uzasadnienia decyzji. Uzasadniając skarżący wskazał, iż organ wziął jedynie pod uwagę uzyskiwane dochody pomijając ponoszone wydatki, jak i ustalił sytuację materialną w 2010 r. pomijając sposób ustalenia dochodów w 2011 r. oraz sposób ustalenia wysokości odpłatności K. P., od których to elementów zależy wysokość odpłatności skarżącego. Skarżący podniósł także, iż w dniu kiedy miał być przeprowadzony wywiad środowiskowy nie miał przy sobie niezbędnych dokumentów do wykazania swojej sytuacji materialnej, a pracownik socjalny odmówił spotkania w tym celu w innym terminie. Jednocześnie wskazał, iż w jego ocenie nie powinien być w ogóle zobowiązany do wnoszenia opłaty za pobyt w DPS I. P., gdyż jest on wyłącznie jego ojcem biologicznym, który nie łożył na jego utrzymanie, nie brał udziału w jego wychowaniu, jak i nie utrzymywał z nim żadnych kontaktów. Dlatego też ze względu na brak jakiejkolwiek więzi z I. P., skarżący uznał ustalenie wobec jego osoby odpłatności, za niesprawiedliwe i niezgodne z zasadami współżycia społecznego. Decyzją z dnia [...] maja 2012 r., znak [...] (wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. na podstawie art. 138 § 1 punkt 1 k.p.a. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Po szczegółowym przedstawieniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji dokonał prawidłowych obliczeń w zakresie wysokości kwoty, obciążającej skarżącego z tytułu odpłatności za pobyt jego ojca w DPS we wskazanym na wstępie okresie. Wskazał, iż w dniu [...] października 2011 r. organ I instancji wszczął postępowanie w niniejszej sprawie, w toku którego ustalił sytuację dochodową skarżącego na podstawie zaświadczenia Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] października 2011 r., jak i to, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą. Organ odwoławczy podniósł, iż dochód skarżącego w 2010 r. ustalono na podstawie dochodu wykazanego w zeznaniu podatkowym złożonym za poprzedni rok kalendarzowy w stosunku do okresu, za jaki ustalono opłatę, a więc za 2009 r., zaś w 2011 r. na podstawie dochodu wykazanego w zeznaniu podatkowym złożonym za 2010 r. (szczegółowe wyliczenia dochodu Kolegium przedstawiło na str. 4 decyzji). Kolegium wskazało, iż stosownie do art. 61 ust. 2 pkt 2 u.p.s. dochód skarżącego za 2010 i 2011 r. był wyższy niż 300% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, wynoszącego 477 zł, a pozostała po wniesieniu opłaty kwota nie była niższa niż 300 % tego kryterium. Organ odwoławczy wskazał, iż kwoty obciążające osoby zobowiązane do ponoszenia odpłatności za pobyt I. P. w DPS stanowią różnicę pomiędzy średnim miesięcznym kosztem utrzymania w tym domu, a kwotami wnoszonymi przez I. P. Kwoty, jakie winien wnosić skarżący z tego tytułu stanowią różnicę pomiędzy jego miesięcznymi dochodami netto, a kwotą stanowiącą 300% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej. Kolegium wskazało, iż w obliczeniu opłaty dla skarżącego uwzględniono także odpłatność K. P. (ustaloną decyzją z dnia [...] marca 2012 r.), co oznacza, że opłata jaką winien ponosić skarżący każdorazowo pomniejszana jest o kwotę odpłatności jego siostry. Następnie Kolegium przedstawiło matematyczny sposób wyliczenia (str. 5-6 decyzji). Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium wyjaśniło, iż przepisy ustawy o pomocy społecznej nie przewidują możliwości odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt w DPS z powodu niewywiązywania się ojca z obowiązków rodzicielskich wobec dzieci. Ustalenie ww. opłaty i jej wysokość uzależnione są wyłącznie od sytuacji dochodowej osoby zobowiązanej, zaś sytuacja życiowa i zdrowotna (ponoszone wydatki i opłaty) mogą mieć wpływ na ewentualne zwolnienie z odpłatności w trybie art. 64 u.p.s. Skargę na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył skarżący, wnosząc o jej uchylenie. Autor skargi, zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i procesowego tj.: – art. 103 ust. 2 u.p.s. poprzez brak stwierdzenia jego niezastosowania przez organ I instancji polegający na nie podjęciu negocjacji z zobowiązanym w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania i uregulowanie tej kwestii w drodze umowy cywilnoprawnej, po rozważeniu jego dochodów i możliwości finansowych; – art. 61 ust. 3 u.p.s. poprzez brak stwierdzenia jego błędnego zastosowania przez organ I instancji polegający na nie zachowaniu trybu określonego w art. 103 ust. 2 u.p.s., którego zachowanie stanowi warunek konieczny do określenia należności w drodze zaskarżonej decyzji organu I instancji; – art. 107 ust. 1 u.p.s. poprzez brak stwierdzenia jego niezastosowania przez organ I instancji polegający na nie przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego u osób zobowiązanych do ponoszenia opłat za pobyt w DPS mimo, iż obowiązek takiego działania wynika wprost ze wskazanego przepisu prawa; – art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez zaniechanie właściwego informowania strony o znaczeniu przytaczanych przez nią faktów dla rozstrzygnięcia sprawy i możliwościach ochrony jej interesów. Uzasadniając skarżący podniósł m.in., iż organ nie podjął i nie doprowadził do końca rozmów z zobowiązanym w zakresie zawarcia umowy dotyczącej odpłatności, jak i nie udokumentował też odmowy jej podpisania. W ocenie skarżącego kwestia zgody (zawarcia umowy) osoby mającej partycypować w kosztach pobytu w DPS jest drugorzędna. Wskazał, iż istotnym dla zobowiązania danej osoby do odpłatności jest zawarcie umowy w trybie art. 103 ust. 2 u.p.s. Niezbędnym jest jednak przedstawienie projektu umowy określającej zasady partycypowania przez zobowiązanego w kosztach w czasie, gdy wydawana jest decyzja o ponoszeniu odpłatności za pobyt w DPS przez mieszkańca tej placówki. Zdaniem skarżącego, zobowiązany musi od początku istnienia zobowiązania znać warunki jego realizacji. Według niego, niedopuszczalne jest, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, ustalenie zobowiązania z tytułu odpłatności za pobyt w DPS za okres sięgający dwóch lat wstecz od dnia wydania decyzji określającej należność. Podniósł także, iż nawet udokumentowana odmowa podpisania umowy przez skarżącego nie uzasadniała wydania decyzji w oparciu o art. 61 ust. 3 u.p.s. W takim przypadku bowiem organ pomocy społecznej powinien wystąpić do sądu powszechnego z roszczeniem opartym na art. 64 Kodeksu cywilnego. Nadto skarżący wskazał, iż organ I instancji nie dochował warunku wynikającego z art. 107 ust. 1 u.p.s. tj. obowiązku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, jak i jego aktualizacji. Odpowiadając na skargę, Kolegium podtrzymało stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270; dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] maja 2012 r., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] marca 2012 r., ustalającą odpłatność skarżącego za pobyt I. P. w domu pomocy społecznej. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Stosownie do art. 60 u.p.s. pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania, zaś średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w domu pomocy społecznej o zasięgu gminnym ustala wójt, burmistrz (prezydent miasta) i ogłasza w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Ogłoszenie stanowi podstawę do ustalenia odpłatności za pobyt w DPS od następnego miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym zostało opublikowane. Decyzję o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzję ustalającą opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wydaje wójt (burmistrz, prezydent) gminy właściwej dla osoby w dniu jej kierowania do DPS. Zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 - 3 u.p.s., do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej obowiązani są w kolejności: 1. mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich - przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, 2. małżonek, zstępni przed wstępnymi, 3. gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej, przy czym osoby i gmina określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność. W myśl art. 61 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej, małżonek, zstępni i wstępni wnoszą zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2 ww. ustawy. Z przepisów tych wynika, że przede wszystkim należy dążyć do określenia obowiązków osób bliskich pensjonariuszowi domu pomocy społecznej w drodze umowy zawartej w trybie art. 103 ust. 2 u.p.s. Zarówno pensjonariusz jak i jego bliscy – zobowiązani, muszą mieć pełną świadomość co do tego, jakie i kto będzie ponosił opłaty związane ze skierowaniem do DPS i dokonać świadomego wyboru, czy umieścić taką osobę w DPS czy inaczej rozwiązać kwestię koniecznej opieki nad nią. Obowiązek wnoszenia opłaty przez konkretną osobę czy osoby spośród kręgu podmiotów zobowiązanych na mocy art. 61 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 2 u.p.s. kreuje nie umowa, o jakiej mowa w art. 103 ust. 2 u.p.s., ale decyzja administracyjna o ustaleniu opłaty za pobyt w DPS przewidziana w art. 59 ust. 1 u.p.s. Z samego brzmienia art. 103 ust. 2 u.p.s. wynika, że celem takiej umowy nie jest nawiązanie cywilnoprawnego stosunku zobowiązującego do ponoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej, ale ustalenie wysokości opłaty "wnoszonej" przez te osoby, a więc opłaty, której obowiązek ponoszenia został już ustalony. Przekonujący jest pogląd prezentowany przez W. Maciejko i P. Zaborniaka w Komentarzu do ustawy o pomocy społecznej (Warszawa 2008), że zawarcie umowy przewidzianej w art. 103 ust. 2 u.p.s. ma na celu umożliwienie małżonkowi, zstępnym i wstępnym zadeklarowanie opłacania wyższego odsetka opłaty, aniżeli wynika to z przepisów o minimalnych obciążeniach wynikających z art. 61 ust. 2 pkt 2 lit. a i b (wyrok NSA z 6 września 2010 r. sygn. akt I OSK 204/10 – dostępny w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). W przypadku nie wywiązywania się osób wymienionych w art. 61 ust. 2 pkt 1, 2 i 2a u.p.s. z obowiązku opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej, opłaty te zastępczo wnosi gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej, gminie zaś przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków (art. 61 ust. 3 u.p.s.). Zgodnie z art. 104 ust. 1 i 3 u.p.s. wysokość należności z tytułu wydatków na świadczenia z pomocy społecznej z tytułu opłat określonych przepisami ustawy, podlegających zwrotowi oraz terminy ich zwrotu ustala się w drodze decyzji administracyjnej. Dla ustalenia tej odpłatności nie mają znaczenia przyczyny umieszczenia osoby w DPS, zaś obowiązki małżonka i krewnych takiej osoby są zależne wyłącznie od ich sytuacji dochodowej, o czym stanowi art. 61 ust. 2 pkt 2 u.p.s. Dla ustalenia obowiązku ponoszenia opłaty przez zobowiązanego nie mają też znaczenia okoliczności dotyczące jego sytuacji rodzinnej, czy majątkowej. Mogą natomiast stanowić podstawę do wydania przez organ administracji rozstrzygnięcia o zwolnieniu z obowiązku ponoszenia w całości lub w części ustalonej opłaty na podstawie art. 64 u.p.s. Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej stwierdzić należy, iż wydana w niniejszej sprawie decyzja ustalająca odpłatność skarżącemu w wysokości [...] zł za pobyt jego ojca w DPS odpowiada prawu. Ze zgromadzonych dowodów wynika, iż już pismem z dnia [...] stycznia 2007 r. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w R. (dalej: "MOPS") zwrócił się do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z prośbą o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego u skarżącego, wskazując, iż jest on niezbędny do ustalenia ewentualnej odpłatności za pobyt I. P. w domu pomocy społecznej. W związku z uzyskaną informacją o nie zamieszkiwaniu skarżącego pod wskazanym adresem (tj. ul. [...] [...],[...]), organ zwrócił się z wnioskiem do Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta w S. o ustalenie adresu zameldowania skarżącego. W odpowiedzi na powyższe organ uzyskał informację, iż skarżący jest zameldowany na stałe w S., ul. [...] [...] (z informacji z dnia [...] marca 2010 roku wynika, że jest to stały adres skarżącego od dnia [...] grudnia 1991 roku). Pismem z dnia [...] kwietnia 2007 r. organ, po uzyskaniu aktualnego adresu skarżącego, ponowił prośbę przeprowadzenia wywiadu środowiskowego u skarżącego. Pismem z dnia [...] maja 2007 r. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w S. poinformował, iż mimo wielokrotnych wizyt i powiadomień pisemnych nie miał możliwości przeprowadzenia wskazanego wywiadu. Następnie, pismem z dnia [...] marca 2010 roku, to jest przed wydaniem decyzji o skierowaniu oraz o umieszczeniu I. P. w DPS (decyzje z dnia [...] maja 2010 r.), MOPS ponownie zwrócił się o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego u skarżącego. W odpowiedzi organ uzyskał informację, iż przeprowadzenie wywiadu nie jest możliwe, gdyż podczas wizyty pracownika socjalnego w dniach [...] marca i [...] kwietnia 2010 r. nie zastano nikogo, a nadto skarżący nie zgłosił się na pisemne wezwanie. Jednocześnie organ przesłał skarżącemu na adres: ul. [...] [...] S. zawiadomienia informujące o: konieczności skierowania jego ojca – I. P. do domu pomocy społecznej, miesięcznych kosztach utrzymania w DPS, jak i regulacji art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s. dotyczących zasad odpłatności (por. pisma z dnia [...] kwietnia 2010 r. znak: [...] oraz [...] znajdujące się w aktach administracyjnych k. 18 i 20). Przesyłki pocztowe zawierające ww. korespondencję były dwukrotnie awizowane – [...] i [...] kwietnia 2010 roku i zwrócone do nadawcy w dniu [...] maja 2010 roku, z adnotacji doręczyciela wynika, iż w dniu [...] kwietnia 2010 roku nie zastał adresata pod wskazanym adresem. Wobec powyższego przesyłki te zostały doręczone skarżącemu w trybie doręczenia zastępczego z dniem [...] maja 2010 r., a więc jak już wskazano wyżej przed wydaniem w dniu [...] maja 2010 r. decyzji o skierowaniu oraz o umieszczeniu I. P. w DPS. Jednocześnie zauważyć należy, iż A. P. odbierał korespondencję kierowaną do skarżącego na wskazany wyżej adres, chociażby pismo organu z dnia [...] października 2011 r. informujące o przysługującym uprawnieniu do wglądu do akt sprawy stosownie do art. 10 k.p.a. (por. zwrotne potwierdzenie odbioru k. 34 akt administracyjnych). W ocenie składu orzekającego, organ I instancji dopełnił obowiązku poinformowania skarżącego, jako osoby ewentualnie zobowiązanej choćby w przyszłości, do ponoszenia stosownej odpłatności za pobyt I. P. w DPS. Skarżący, jako ewentualny zobowiązany, jeszcze przed skierowaniem i umieszczeniem I. P. w DPS miał możliwość zapoznania się z warunkami odpłatności za pobyt jego ojca w DPS, tym samym miał możliwość wcześniejszego zapoznania się z warunkami realizacji ciążącego na nim obowiązku. Stanowisko skarżącego wyrażone w oświadczeniu z dnia [...] grudnia 2011 roku i piśmie z dnia [...] grudnia 2011 roku skierowanym do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. (k. 43 akt administracyjnych) wskazuje na brak woli udzielenia informacji niezbędnych dla ustalenia jego sytuacji rodzinnej i majątkowej w ramach wywiadu środowiskowego oraz poczucia obowiązku uiszczania opłaty za pobyt I. P. w DPS z uwagi na zaniedbania ze strony ojca w utrzymaniu i wychowaniu skarżącego. Sprawiły one, iż pomiędzy ojcem, a synem jest jedynie więź biologiczna. O ile zaniedbania I. P. wobec syna A. P. i brak więzi emocjonalnej i poczucia odpowiedzialności u skarżącego za sytuację ojca stanowią argumenty poza prawne w niniejszej sprawie i nie mają znaczenia dla jej rozstrzygnięcia, wynika z nich brak woli skarżącego do współpracy w kwestii ponoszenia odpłatności za pobyt I. P. w DPS, a tym samym zawarcia umowy, o której mowa w art. 103 ust. 2 u.p.s., w rozumieniu jej znaczenia opisanego we wcześniejszych wywodach. W tych okolicznościach wobec niewywiązywania się przez skarżącego z obowiązku uiszczania odpłatności, o których mowa, zgodnie z art. 61 ust. 3, i art. 104 ust. 3 u.p.s. zasadne było określenie wysokości obciążających skarżącego kwot w drodze decyzji administracyjnej. Wbrew zarzutom skargi w tej kwestii nie ma zastosowania art. 64 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Oświadczenie A. P. z dnia [...] grudnia 2011 roku zawiera w swojej treści w sposób nie budzący wątpliwości twierdzenie o odmowie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. W tych okolicznościach z nie przeprowadzenia takiego wywiadu mimo wielokrotnych prób nie można czynić organowi zarzutu. W świetle powyższego, za bezzasadne Sąd uznał zarzuty skarżącego zawarte w skardze. Tym samym stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie jest obarczona wadami, które wywołałyby konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Z powyższych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło