VIII SA/Wa 758/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędzia WSA Cezary Kosterna, Protokolant Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2009 r. sprawy ze skargi A.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. 1.1. Postanowieniem z [...] października 2008 r., po rozpatrzeniu zażalenia A. P. (dalej: "skarżący"), Dyrektor Izby Skarbowej w W. (dalej: "Dyrektor Izby Skarbowej" lub "organ odwoławczy") utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w R. (dalej: "organ I instancji" lub "organ egzekucyjny") z [...] maja 2008 r. w sprawie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego 1.2. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na ustalenia faktyczne organu I instancji. Wynika z nich, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w R. jako organ egzekucyjny prowadzi wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne, na podstawie wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (dalej "ZUS" lub "wierzyciel") tytułów wykonawczych nr [...] obejmujących nieuregulowane w terminie składki na ubezpieczenie zdrowotne za poszczególne miesiące 2007 roku (maj – grudzień). Wnioskiem z [...] kwietnia 2008 r. skarżący wystąpił do organu egzekucyjnego o "wstrzymanie" postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie w/w tytułów wykonawczych. Wskazał na istnienie w jego przekonaniu nadpłaty z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Powołał się także na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną, będącą wynikiem prowadzonego wobec niego postępowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Organ egzekucyjny, powołując się na art. 56 § 3 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.; dalej: "u.p.e.a."), postanowieniem z [...] maja 2008 r. odmówił skarżącemu zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr [...]. Postanowienie doręczono skarżącemu [...] czerwca 2008 r. 1.3. Na powyższe postanowienie organu egzekucyjnego skarżący wniósł zażalenie, wskazując na istnienie należności z tytułu niewypłaconego przez ZUS, należnego świadczenia chorobowego, w sprawie którego toczy się postępowanie przed Sądem Apelacyjnym w L.. Z tych powodów wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego i dokonanie rozliczenia poprzez potrącenie wzajemnych należności. 1.4. Postanowieniem z [...] października 2008 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Nie podzielił tym samym argumentacji skarżącego podniesionej w zażaleniu. Wyjaśnił, że kwestie związane z zawieszeniem postępowania egzekucyjnego reguluje art. 56 § 1 u.p.e.a., zawierający szczegółowe wyliczenie okoliczności pozwalających zawiesić postępowanie egzekucyjne. Wymienione przyczyny zawieszenia postępowania egzekucyjnego stanowią katalog zamknięty. To zaś oznacza, że postępowanie egzekucyjne może zostać zawieszone tylko w określonych przypadkach, a organ egzekucyjny nie posiada kompetencji do zawieszenia postępowania egzekucyjnego z innych przyczyn. 1.4. Dyrektor Izby Skarbowej dodał, że postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych nr [...], o którego zawieszenie wniósł skarżący, dotyczy należności składkowych związanych z bieżącą działalnością skarżącego (maj – grudzień 2007 r.). ZUS, jako wierzyciel, wystąpił natomiast do właściwego organu egzekucyjnego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego dotyczącego zadłużenie za grudzień 2004 r., z uwagi na wystąpienie skarżącego z roszczeniem o wypłatę zasiłku chorobowego. To postępowanie egzekucyjne zawieszone zostało do czasu rozstrzygnięcia sporu przez Sąd Apelacyjny w L.. Organ odwoławczy w zaskarżonym do Sądu postanowieniu pouczył nadto skarżącego o możliwościach wynikających z art. 59 u.p.e.a. 2.1. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego z [...] października 2008 r. nie zgodził się skarżący. Pismem z [...] listopada 2008 r. wniósł zatem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, występując o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 2.2. Uzasadniając skargę jej autor zwrócił uwagę na mylne określenie w zaskarżonym postanowieniu zaległych składek jako składki na ubezpieczenie społeczne, gdy sprawa dotyczy składek na ubezpieczenie zdrowotne. W dalszej części skargi podważył zasadność potrącania przez ZUS składek na ubezpieczenie zdrowotne, które w jego przekonaniu są nienależne. 3. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 4.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."). 4.2. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji. 5.1. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 56 § 1 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu: w razie wstrzymania wykonania, odroczenia terminu wykonania obowiązku albo rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, w razie śmierci zobowiązanego, jeżeli obowiązek nie jest ściśle związany z osobą zmarłego, w razie utraty przez zobowiązanego zdolności do czynności prawnych i braku jego przedstawiciela ustawowego, na żądanie wierzyciela, w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. 5.2. Zdaniem Sądu, zgodzić należy się z organami orzekającymi w niniejszej sprawie co do tego, że postępowanie egzekucyjne podlega zawieszeniu tylko wówczas, gdy wystąpią przesłanki enumeratywnie wyliczone w art. 56 § 1 u.p.e.a. Organ egzekucyjny jest związany treścią tego przepisu. W omawianym zakresie nie orzeka w ramach uznania administracyjnego. Zobowiązany jest zawiesić postępowanie egzekucyjne, jeżeli spełniona została jedna z przesłanek wymienionych w omawianym przepisie. Z drugiej strony, pozbawiony jest podstaw prawnych do zawieszenia postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy nie została spełniona żadna z przesłanek wymienionych w art. 56 § 1 u.p.e.a. Pogląd ten uznać należy za utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (zob. wyrok NSA z 14 lipca 1998 r., IV SA 1502/96, Lex nr 43828; wyrok NSA z 5 marca 1999 r., III SA 4497/97, Lex nr 44838; wyrok WSA w Warszawie z 8 listopada 2004 r., III SA 2376/03, Lex nr 164519; wyrok WSA w Warszawie z 11 września 2008 r., II SA/Wa 617/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres: www.nsa.gov.pl, zwana dalej w skrócie: "CBOSA"). Skoro skarżący w trakcie postępowania zainicjowanego jego wnioskiem powoływał się konsekwentnie na tego rodzaju okoliczności, które nie zostały wymienione w art. 56 § 1 u.p.e.a. jako podstawa zawieszenia postępowania egzekucyjnego, to rozstrzygnięcia organów należy uznać za trafne (zob. wyrok NSA z 3 czerwca 1998 r., I SA/Lu 698/97, Lex nr 35976; wyrok NSA z 9 grudnia 1998 r., III SA 1676/98, Lex nr 44824). 5.3. W innej sprawie, która nie podlega kontroli Sądu w ramach niniejszego postępowania, dotyczącej należności składkowych skarżącego za grudzień 2004 r., zawieszone zostało postępowanie egzekucyjne, gdyż ze stosownym wnioskiem wystąpił wierzyciel (ZUS) do organu egzekucyjnego (Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R.). Zdaniem Sądu, wpływu na wynik niniejszej sprawy nie miało błędne powołanie się przez organ odwoławczy w uzasadnieniu jego postanowienia, na należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, gdy przedmiotem postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie są należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Dodać należy, że organ odwoławczy zaskarżonym postanowieniem konwalidował wadliwość postanowienia organu egzekucyjnego, który nazbyt lakonicznie uzasadnił swoje stanowisko, odstępując przy tym od wyjaśnienia powodów swojego rozstrzygnięcia i wskazania stosownej podstawy prawy prawnej, tj. art. 56 § 1 u.p.e.a., a także wykładni tego przepisu w realiach niniejszej sprawy. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.